Mối hàn của thời gian

Những lúc hiếm hoi nghỉ tay, ông Lâm lại ngồi lặng lẽ bên cốc nước chè đặc quánh. Cái vị chè chát đắng nơi đầu lưỡi rồi để lại chút ngọt hậu thanh tao, chẳng hiểu sao lại khiến người ta nghiện đến thế, hay bởi nó giống hệt cái dư vị của cuộc đời ông? Trong làn khói nghi ngút, gương mặt Dũng lại hiện về - đứa con trai duy nhất đã biệt tích suốt ba năm sau một trận cãi vã nảy lửa. Với một người cả đời tôn thờ sức mạnh của gang thép như ông, cái nghề nhiếp ảnh của Dũng chẳng khác nào trò “đuổi hoa bắt bướm” phù phiếm, phí hoài cơm áo cha mẹ. Đỉnh điểm của rạn nứt là buổi trưa hè năm ấy, khi ông vác chiếc máy cắt sắt ra định hạ bớt tán bằng lăng vì sợ nó che khuất cái biển hiệu xưởng hàn. Dũng đã đứng chặn trước gốc cây, đôi mắt đỏ ngầu. Câu nói khi ấy vẫn còn cứa vào lòng ông hơn cả mảnh sắt sắc lẹm: Bố không chỉ muốn cắt cây, bố muốn cắt đứt cả chút hơi ấm cuối cùng của mẹ để lại đúng không?

Minh hoạ BH

Mẹ Dũng rời bỏ cha con ông khi nó vừa tròn mười tuổi. Ngày mới về chung một nhà, ông Lâm chẳng có gì ngoài đôi bàn tay trắng và một xưởng hàn nhỏ mới dựng. Để chiều lòng người vợ vốn yêu màu hoa tím, ông đã tự tay tỉ mẩn hàn một chiếc khung sắt vững chãi bao quanh cây bằng lăng nhỏ xíu mới trồng trước cổng, như một cách che chắn cho tình yêu của họ trước bão giông. Nhưng giờ đây, chiếc khung sắt ấy đã rỉ sét theo thời gian, còn người thì đã hóa hư không. Từ ngày Dũng xách máy ảnh rời đi, sợi dây liên kết duy nhất giữa hai cha con là những tấm bưu thiếp gửi về từ mọi miền đất nước. Trên đó là những cánh rừng già, những đỉnh núi mờ sương hay những góc phố lạ lẫm mà Dũng đã đi qua. Ông Lâm lật giở từng tấm bưu thiếp, kiếm tìm nhưng tuyệt nhiên chẳng có lấy một dòng nhắn nhủ. "Chắc nó chẳng còn nhớ gì đến lão già này nữa đâu..." - ông Lâm lẩm bẩm, tháo chiếc mặt nạ hàn bám đầy bụi sắt. Ông lóng ngóng rút từ túi quần ra chiếc điện thoại thông minh đời cũ mà ông đã phải kiên nhẫn nhờ thằng bé hàng xóm chỉ dạy ròng rã cả tuần trời. Đôi bàn tay vốn chỉ quen cầm kìm, cầm búa nặng trịch, giờ đây bỗng trở nên run rẩy lạ thường khi chạm vào màn hình cảm ứng mỏng manh. Ông giơ máy lên, cố bắt lấy cái sắc tím đang rực rỡ ngoài kia. Tạch! Một tấm hình hiện ra nhòe nhoẹt. Thay vì nhành hoa bằng lăng thanh tú, ống kính lại lấy nét vào những thanh sắt của hàng rào xưởng hàn. Chẳng kịp nhìn kỹ, ông nhấn nút gửi vào số máy của Dũng rồi vội vàng tắt lịm màn hình.

Một tuần sau, bóng dáng quen thuộc ấy xuất hiện ở cửa xưởng. Dũng gầy hơn trước, mái tóc dài lãng tử phủ xuống gương mặt phong trần, vai đeo chiếc túi máy ảnh cũ mèm. Ông Lâm đã nhìn thấy con ngay từ giây phút đầu tiên, nhưng ông không dừng tay. Tiếng máy cắt sắt vẫn gầm rú, những tia lửa hàn bắn tung tóe thành từng chùm như pháo hoa, chát chúa và lạnh lùng thay cho một lời chào. Trong không gian đặc quánh mùi kim loại, ông chỉ khẽ ngẩng đầu, để lộ đôi mắt đỏ hoe sau tấm mặt nạ bảo hộ.

-Về đấy à?

- Vâng... - Dũng ngập ngừng, đứng lặng giữa đống sắt thép ngổn ngang.

Bữa cơm chiều hôm đó có món cá bống kho tiêu. Đây là món ăn mà hồi nhỏ Dũng thích nhất. Những con cá bống bé xíu được ông Lâm kho trong tộ đất, thân cá săn lại, óng ánh màu cánh gián và thơm nồng mùi tiêu. Chỉ cần nhìn lớp nước kho sền sệt, sóng sánh bao quanh mấy lát ớt đỏ tươi, người ta đủ hiểu vì sao ngày xưa ông lại nổi tiếng nấu ăn ngon đến thế. Người ta bảo ông mà theo nghề bếp thì chắc giờ đã thành danh. Hai cha con ngồi đối diện, không gian im lìm đến mức tiếng bát đũa khua lách cách còn nghe rõ hơn cả tiếng gió xào xạc qua tán bằng lăng ngoài cửa sổ. Dũng định mở lời hỏi về bức ảnh cũ đã nhòe màu, nhưng khi chạm phải vẻ mặt lạnh lùng của cha, cậu lại lặng lẽ nuốt những lời định nói vào trong.

Đêm ấy, Dũng trằn trọc không ngủ được. Cậu ra sân, đứng lặng dưới gốc bằng lăng già. Ánh trăng xanh xao hắt xuống, nhuộm lên những cánh hoa tím sẫm một màu buồn bã. Dưới gốc cây này, ngày xưa mẹ cậu từng dạy cậu cách yêu những điều bình dị nhất. Bất chợt, Dũng ngẩn người khi nhìn thấy một hệ thống khung sắt mới, được hàn vô cùng tinh xảo với những đường nét uốn lượn mềm mại như những cành nho, nhẹ nhàng ôm lấy thân cây già cỗi như một sự che chở. Trên những thanh sắt ấy, ông Lâm còn tỉ mẩn thiết kế thêm những giá đỡ nhỏ để đặt những chậu mười giờ. Dù lúc này hoa đã khép cánh ngủ yên, nhưng Dũng vẫn hình dung ra cảnh tượng rực rỡ dưới nắng mai. Cậu bàng hoàng nhận ra, đằng sau vẻ mặt lạnh lùng ấy, cha vẫn âm thầm nâng niu những kỷ niệm mà mẹ để lại.

- Nó từng bị mọt đấy!

Dũng giật mình quay lại. Ông Lâm đã đứng đó từ lúc nào, đôi bàn tay gầy guộc bưng chén trà đặc, rồi ông chậm rãi ngồi xuống chiếc ghế đá đã mòn vẹt theo năm tháng, nhấp một ngụm trà đắng chát:

- Đúng là năm xưa tôi từng có lúc định chặt nó, không phải vì tôi ghét bỏ gì cái cây. Mà vì tôi thấy mỗi lần nhìn hoa nở, Dũng lại ngồi khóc nhớ mẹ. Nhưng giờ tôi già rồi, tôi nhận ra mình sai. Người ta sống được, đôi khi là nhờ có những mảnh ký ức để mà tựa vào, đúng không?

Dũng lặng người, đôi chân vô thức tiến lại gần chiếc khung sắt. Cậu bật đèn pin điện thoại, ánh sáng loang loáng soi rõ một chi tiết khiến trái tim cậu run rẩy: Tại những điểm nối, không hề có những mối hàn thô kệch hay xù xì. Ông Lâm đã tỉ mẩn mài giũa, uốn nắn chúng thành những cánh hoa bằng lăng nhỏ xíu, được sơn một lớp màu tím nhạt dịu dàng. Lạ thay, người đàn ông cả đời chỉ quen với những đường thẳng và góc vuông, người thợ hàn vốn bị coi là khô khan ấy, nay lại tự học cách làm nghệ thuật trên sắt vụn.

- Bố học cách sơn này ở đâu? - Giọng Dũng nghẹn lại nơi cổ họng.

- Thì… cứ nhìn hoa thật mà bắt chước thôi. Cái tông tím này khó pha lắm, tôi phải ra hiệu sơn tới lui mấy bữa, pha đi pha lại mới tìm được đúng sắc tím mà mẹ anh ngày xưa hằng yêu.

Dũng run run chạm tay vào những cánh hoa sắt mát lạnh. Một nhiếp ảnh gia như cậu, bấy lâu nay mải mê săn đuổi những khung hình rực rỡ nơi phương xa, lại chẳng hề hay biết vẻ đẹp thực sự vốn ẩn mình trong những vết chai sạn ngay dưới mái nhà này. Cha cậu không biết nói lời hoa mỹ, ông chỉ lặng lẽ đem tình yêu hàn chặt vào sắt thép, gửi gắm vào đất đai và nuôi nấng qua từng mùa hoa nở.

Sáng hôm sau, nắng sớm ban mai rót mật xuống sân, Dũng mang máy ảnh ra. Lần này, cậu không săn tìm những vẻ đẹp xa xôi, mà muốn lưu giữ điều quý giá nhất ngay trước mắt. Cậu bảo cha mặc bộ quần áo thợ hàn xanh thẫm quen thuộc, tay cầm chiếc mặt nạ bảo hộ, đứng tựa lưng vào khung sắt uốn lượn dưới gốc bằng lăng. Giây phút ấy, Dũng hiểu rằng nghệ thuật đích thực không nằm đâu xa. Hôm nay, cây hoa như nở rực rỡ và kiêu hãnh hơn bao giờ hết, mùa hoa rạng rỡ nhất từ xưa đến giờ.

Qua ống kính của Dũng, sắc tím dịu dàng của hoa hòa quyện giữa tông xám lạnh của sắt thép và màu tóc bạc trắng sương gió của cha. Bức ảnh ấy sau này đã giành giải quán quân tại một cuộc triển lãm lớn với cái tên: “Mối hàn của thời gian” - nơi những rạn nứt của lòng người được chữa lành bằng sự nhẫn nại.

Nhiều năm sau, khi ông Lâm đã về với mây trời, cây bằng lăng già vẫn đứng đó, hiên ngang và vững chãi trong vòng tay bảo vệ của chiếc khung sắt bền bỉ qua năm tháng. Cứ mỗi mùa hoa về, người dân phố nhỏ lại thấy một người đàn ông trung niên đứng lặng lẽ dưới gốc cây. Anh nhặt một cánh hoa tím vừa rụng, đặt nhẹ vào lòng bàn tay đã bắt đầu xuất hiện những vết chai sần, như thể đang nâng niu một lời hẹn ước vĩnh cửu giữa lửa và hoa.