Viện KSND tỉnh Kiên Giang: Kháng nghị hủy bản án do Thẩm phán Hồ Văn Bình làm chủ tọa phiên tòa

Vi phạm tố tụng nghiêm trọng

Theo hồ sơ tố tụng, ngày 12/5/2011, vợ chồng ông Phù Quang Hy, 78 tuổi và bà Nguyễn Thị Hai, 78 tuổi, ở ấp 4, xã Cửa Cạn, huyện Phú Quốc đến Văn phòng công chứng chuyển nhượng quyền sử dụng 23.337,8m2 đất cho bà Nguyễn Thị Phương Thảo, 42 tuổi, ngụ ấp Cửa Lấp, xã Dương Tơ với giá 2,7 tỉ đồng. Bà Thảo trả trước 1,4 tỉ đồng, phần còn lại trả hết cho bên bán khi được sang tên trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ).

Gần hai tuần sau đó, UBND huyện Phú Quốc chỉnh lí biến động đất từ tên vợ chồng ông Hy sang bà Thảo. Lúc này, vợ chồng ông Hy nhiều lần yêu cầu bà Thảo đi lấy sổ đỏ và thanh toán số tiền còn lại, nhưng bà Thảo không thực hiện. Vì vậy, ông Hy đã làm đơn ngăn chặn việc nhận sổ đỏ của bà Thảo.

Được vợ chồng ông Hy ủy quyền, ông Nguyễn Văn Thương (52 tuổi), ở thị trấn Dương Đông, huyện Phú Quốc, gửi đơn yêu cầu Tòa án hủy hợp đồng chuyển nhượng đất giữa vợ chồng ông Hy với bà Thảo và hủy bỏ chỉnh lí biến động đất. Ngày 19/11/2019, TAND huyện Phú Quốc (ông Thẩm phán Hồ Văn Bình làm Chủ tọa phiên tòa) đưa vụ án ra xét xử, tuyên bác toàn bộ đơn khởi kiện của vợ chồng ông Hy, buộc ông Hy, bà Hai phải di dời nhà để giao đất cho bà Thảo.

Bản kháng nghị của Viện KSND tỉnh Kiên Giang nhận định ông Bình xử án vi phạm tố tụng nghiêm trọng.

Theo Quyết định kháng nghị của Viện KSND tỉnh Kiên Giang, bản án do Thẩm phán Bình xét xử đã vi phạm tố tụng nghiêm trọng về thủ tục lẫn nội dung. Cụ thể, về tố tụng thì đơn khởí kiện của nguyên đơn và đơn phản tố của bị đơn có nội dung thể hiện rõ yêu cầu của các bên, nhưng bản án sơ thẩm chỉ xác định quan hệ pháp luật tranh chấp của vụ án là “Tranh chấp hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất và hủy chỉnh lí biến động giấy chứng nhận quyền sử dụng đất” là chưa đầy đủ nội dung tranh chấp.

Trong vụ án này, bị đơn là bà Thảo phản tố yêu cầu nguyên đơn phải di dời nhà trên đất đã chuyển nhượng và giao trả diện tích đất cho bà Thảo. Tòa án cấp sơ thẩm đã xử chấp nhận yêu cầu này của bị đơn nhưng lại không xem xét đến quyền và nghĩa vụ của những thành viên trong gia đình ông Hy, bà Hai. Thực tế cho thấy, ngoài vợ chồng ông Hy, bà Hai, gia đình còn 6 thành viên khác là con cháu của ông Hy, bà Hai, cùng có tên trong hộ khẩu thường trú được chính quyền địa phương kí chứng nhận ngày 30/12/2004. Do đó, khi bản án có hiệu lực thì căn nhà bị tháo dỡ sẽ làm ảnh hưởng đến quyền lợi của 6 người này. Vì vậy, việc tòa án cấp sơ thẩm không đưa các thành viên trong hộ gia đình của nguyên đơn vào tham gia tố tụng với tư cách là người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là thiếu sót, vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng quy định tại Khoản 4, Điều 68 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015.

Ông Nguyễn Văn Thương người tố cáo thẩm phán Bình.

Không chỉ vậy, theo giấy ủy quyền ngày 19/1/2018 của bà Nguyễn Phương Thảo ủy quyền cho ông Trần Đại Nghĩa có nội dung không rõ ràng. Lí do, người ủy quyền là bà Nguyễn Phương Thảo, Chứng minh Nhân dân (CMND) số 025796879, do Công an TP Hồ Chí Minh cấp ngày 10/8/2013, địa chỉ đường Nguyễn Thái Bình, phường Nguyễn Thái Bình, quận 1, TP Hồ Chí Minh, chứ không phải bà Nguyễn Phương Thảo (đứng tên trong hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất và là người được chỉnh lí biến động sang tên trong giấy chứng nhận quyền sử dụng đất) có CMND số 030951645 do Công an TP Hải Phòng cấp (địa chỉ khu phố 5, thị trấn Dương Đông, huyện Phú Quốc) nên không xác định được bị đơn trong vụ án này là ai. Vì vậy, cấp sơ thẩm chưa làm rõ tình tiết này, nhưng lại chấp nhận cho ông Nghĩa là người đại diện theo ủy quyền của bị đơn là chưa phù hợp với quy định tại Điều 85 Bộ luật Tố tụng dân sự và sẽ không thi hành án được khi bản án có hiệu lực pháp luật.

Xử sai về nội dung

Theo Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất (không có tài sản) được lập ngày 12/5/2011, tại Phòng công chứng số 2 tỉnh Kiên Giang giữa vợ chồng ông Hy - bà Hai với bà Thảo có nội dung như đã nêu, thì bà Thảo đã vi phạm hợp đồng tại Khoản 4, Điều 2 và điểm d, Khoản 2, Điều 6, vì bà Thảo biết đã được cơ quan thẩm quyền chỉnh lí biến động quyền sử dụng thửa đất từ tên ông Hy, bà Hai sang tên bà Thảo ngày 24/5/2011, nhưng bà này không thực hiện nghĩa vụ giao số tiền còn lại của hợp đồng nên là người chưa thực hiện đúng và đầy đủ các thỏa thuận đã ghi trong hợp đồng.

Bản án sơ thẩm xử công nhận hợp đồng chuyển quyền sử dụng đất và ghi nhận sự tự nguyện của bà Thảo thanh toán cho ông Hy, bà Hai số tiền còn lại của hợp đồng và lãi phát sinh của số tiền chậm thanh toán là không phù hợp với quy định của pháp luật, gây thiệt hại nghiêm trọng đến quyền và lợi ích hợp pháp của nguyên đơn. Bởi lẽ, Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa các bên đương sự được xác lập vào tháng 5/2011, thời gian đã quá lâu nên việc công nhận giá trị chuyển nhượng trên hợp đồng năm 2011 là không phù hợp thực tế. Hơn nữa, bà Thảo chỉ mới thanh toán cho ông Hy khoảng 50% giá trị hợp đồng và là người vi phạm hợp đồng. Phía ông Hy và bà Hai không có lỗi và hiện vẫn đang quản lí, sử dụng diện tích đất này. Do vậy, để bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của các bên đương sự cần xem xét giá trị hợp đồng hai bên kí kết, nghĩa vụ thực hiện hợp đồng của các bên với nhau như thế nào, mức độ lỗi ra sao để giải quyết mới phù hợp với quy định của pháp luật tại Điều 500 Bộ luật Dân sự năm 2015.

Việc bản án do Thẩm phán Hồ Văn Bình xét xử nhận định, ông Hy và bà Hai bán đất cho bà Thảo thì mặc nhiên bán luôn tài sản trên đất là chưa đủ căn cứ vững chắc, bởi lẽ hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất được vợ chồng ông Hy, bà Hai và bà Thảo xác lập ngày 12/5/2011 là không có tài sản, các điều khoản trong hợp đồng chuyển nhượng cũng không thể hiện bán tài sản nào trên đất. Tuy nhiên, tòa án cấp sơ thẩm không xem xét giá trị tài sản trên đất mà lại buộc phía nguyên đơn phải di dời nhà trả lại đất cho bị đơn là không phù hợp, gây thiệt hại đến quyền lợi của nguyên đơn.

“Mặt khác, bản án sơ thẩm xử buộc phía nguyên đơn phải di dời nhà giao trả diện tích đất chuyển nhượng cho bị đơn là bà Thảo, nhưng lại không xem xét cho nguyên đơn thời gian được quyền lưu cư là có thiếu sót”, Kháng nghị của Viện KSND tỉnh Kiên Giang nêu.

Chính vì sự bất hợp lí của Bản án số 26/2019/DS-ST, nên ông Thương làm đơn kháng cáo và tố cáo Thẩm phán Hồ Văn Bình có dấu hiệu xét xử không khách quan, không xem xét hết các chứng cứ, lời khai của người làm chứng với dấu hiệu “bất thường”.

“Ông Bình có dấu hiệu vi phạm tố tụng đặc biệt nghiêm trọng, xét xử không khách quan, không xem xét toàn diện nội dung vụ án, xử ép nguyên đơn”, ông Thương nêu quan điểm.