Kinh tế bạc: Từ truyền thống Diên Hồng đến động lực tăng trưởng mới của Việt Nam

“Hôm nay, tại Thủ đô Hà Nội ngàn năm văn hiến, anh hùng, nơi tỏa sáng hào khí Diên Hồng (năm 1284); trong không khí phấn khởi, sôi nổi, toàn Đảng, toàn dân ta đang nỗ lực thi đua lập thành tích chào mừng Đại hội thi đua yêu nước lần thứ XI, hướng tới Đại hội XIV của Đảng; thực hiện chỉ đạo của Chính phủ về việc tổ chức diễn đàn kinh tế bạc hàng năm; được sự quan tâm phối hợp, chỉ đạo của Ban Chính sách, chiến lược Trung ương, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, Tạp chí Cộng sản, Hội đồng Lý luận Trung ương, Hội Người cao tuổi Việt Nam đồng tổ chức Hội thảo khoa học “Kinh tế bạc ở Việt Nam trong kỷ nguyên mới”.

Chủ tịch Hội NCT Việt Nam Nguyễn Thanh Bình phát biểu khai mạc Hội thảo

Như các quí vị đã biết, ngày 10/4/2024, với sự quan tâm chỉ đạo trực tiếp của đồng chí Nguyễn Xuân Thắng, Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương; được sự phối hợp chặt chẽ của Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, Tạp chí Cộng sản, Tỉnh ủy Ninh Bình, chúng ta đã tổ chức rất thành công Hội thảo khoa học “Già hóa dân số ở Việt Nam - Thực trạng và khuyến nghị chính sách”, có tiếng vang trong nước và quốc tế, từ Hội thảo đó đã nêu vấn đề rất thời sự về sự cần thiết phát triển “Kinh tế bạc” ở Việt Nam; đó là gợi mở ý tưởng đặt tiền đề cho việc tổ chức Hội thảo hôm nay. Đặc biệt, sau Hội thảo đã xây dựng báo cáo chắt lọc, báo cáo Ban Bí thư, Tiểu ban Văn kiện Đại hội XIV, Quốc hội, Chính phủ về một số nội dung kiến nghị, đề xuất chính sách vĩ mô thích ứng với bối cảnh già hóa dân số đang diễn ra rất nhanh ở Việt Nam, đã được cấp có thẩm quyền xem xét, bước đầu đưa vào một số văn bản chỉ đạo của Trung ương.

Các đại biểu tham dự Hội thảo

Từ tiền đề nêu trên, Hội Người cao tuổi Việt Nam đã chủ động, phối hợp với các cơ quan liên quan xây dựng kế hoạch tổ chức hội thảo. Với sự phối hợp chặt chẽ, tính chuyên nghiệp khoa học, tinh thần trách nhiệm cao, chủ động sáng tạo, hơn 60 ngày qua, các cơ quan, đơn vị tham gia đã tích cực chuẩn bị nội dung và các điều kiện cần thiết cho Hội thảo diễn ra theo đúng kế hoạch, mục đích, yêu cầu. Với gần 1.200 đại biểu tham dự tại điểm cầu Hà Nội và 33 điểm cầu địa phương, và hàng vạn người theo dõi trực tuyến trên các nền tảng số. Hội thảo này có 96 bài tham luận rất đa dạng, phong phú, bao quát từ lý luận, thực tiễn, trong nước, quốc tế, có thể khẳng định: Đây là Hội thảo khoa học đầu tiên bàn về “Kinh tế bạc ở Việt Nam”; Chất lượng, hiệu quả, sản phẩm thu được sẽ rất bổ ích, cung cấp luận cứ khoa học giúp các cơ quan tham mưu chiến lược tham khảo, đề xuất chủ trương, chính sách mới, tạo môi trường pháp lý và tâm lý xã hội đồng thuận cao đưa “Kinh tế bạc” trở thành một động lực quan trọng, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế quốc gia đạt 2 con số, phát triển bền vững đất nước.

Quang cảnh Hội thảo

Những định hướng quan trọng cho Hội thảo sẽ được đồng chí Nguyễn Xuân Thắng, Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc học viện Chính Quốc gia Hồ Chí Minh, thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước phát biểu chỉ đạo, là kim chỉ nam cho chúng ta bàn luận, trao đổi, thống nhất đề xuất nhiệm vụ, giải pháp phát triển “Kinh tế bạc” trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc. Đồng chí Hoàng Trung Dũng, Ủy viên Trung ương Đảng, Tổng Biên tập Tạp chí Cộng sản sẽ trình bày Báo cáo Đề dẫn, bao quát tổng thể nội dung Hội thảo, các giá trị cốt lõi được phản ánh qua các tham luận; đó là sự cô đọng, có độ nén thông tin khoa học rất cao, gợi mở nhiều vấn đề lý luận và thực tiễn rất thiết thực. Đồng chí Nguyễn Thanh Nghị, Ủy viên Trung ương Đảng, Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương thay mặt các đồng chí chủ trì phát biểu tổng kết Hội thảo, đúc kết những giá trị tinh túy nhất, qua các bài tham luận và ý kiến trình bày tại hội trường, làm cơ sở định hướng việc xây dựng Báo cáo chắt lọc, chuẩn bị kỹ lưỡng để năm 2026 có thể tổ chức “Diễn đàn đối thoại chính sách phát triển kinh tế bạc”, là điểm nhấn nối tiếp ý tưởng khoa học từ Hội thảo này. Kỷ yếu Hội thảo cùng các ấn phẩm liên quan là nguồn tài liệu chính thống rất quí giá, để các chuyên gia, nhà khoa học, người làm công tác tham mưu, quản lý, các cấp Hội, cơ quan truyền thông lấy đó làm cẩm nang như một kho tri thức “bạc” cần khai mở vận dụng vào công tác người cao tuổi trong thời gian tới.

Đại biểu trao đổi bên lề Hội thảo

“Kinh tế bạc” hay còn gọi là “Kinh tế tóc bạc” không phải là thuật ngữ mới trên thế giới, nhất là ở những quốc gia đi trước trên lộ trình già hóa dân số; nhưng đối với Việt Nam thì đây lại là vấn đề mới và khó, có nhiều cách tiếp cận khác nhau, nhất là khi gắn vai trò của người cao tuổi với nhiệm vụ phát triển kinh tế đất nước. Theo hàm ý của các cơ quan phối hợp tổ chức Hội thảo thì “Kinh tế bạc” được hiểu một cách nôm na là loại hình kinh tế được tổ chức theo cấu trúc khá độc đáo, dựa trên tiền đề truyền thống Diên Hồng trong lĩnh vực kinh tế; vừa động vừa mở, chủ thể là người cao tuổi đóng vai trò chủ nhân lao động, sản xuất, kinh doanh trong khuôn khổ luật pháp; đồng thời có sự tham gia đồng hành của cộng đồng xã hội, của các doanh nghiệp, hướng vào phục vụ người cao tuổi; có sự hợp tác kinh tế công - tư, trong đó Nhà nước đóng vai trò kiến tạo cơ chế, chính sách, đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng; có sự hợp tác quốc tế. “Kinh tế bạc” không chỉ mang lại giá trị vật chất, góp phần đáng kể vào mục tiêu chiến lược tăng trưởng và ổn định kinh tế quốc gia mà còn tác động sâu rộng tới việc đảm bảo an sinh xã hội bền vững, là môi trường kinh tế - xã hội giúp cho người cao tuổi được sống vui, sống khỏe, sống hạnh phúc.

Đại biểu tham luận tại Hội thảo

Sau gần 40 năm đổi mới, nước ta đang có một lực lượng người cao tuổi tham gia tích cực vào tái cấu trúc nền kinh tế theo hướng mở, tiếp cận sâu rộng với kinh tế thị trường, bắt nhịp được với sự tiến bộ của khoa học, công nghệ, hiện nay cả nước có hơn 9 triệu người cao tuổi đang tích cực tham gia lao động, sản xuất, kinh doanh, nhiều NCT được Đảng, Nhà nước vinh danh là AHLĐ thời kỳ đổi mới. “Kinh tế bạc” là nhân lõi hội tụ và lan tỏa các giá trị sống của nhân loại, của quốc gia dân tộc, người cao tuổi vừa là chủ thể sáng tạo vừa là đối tượng thụ hưởng thành quả lịch sử cách mạng.

Như vậy, Hội thảo hôm nay có chủ đề rất phù hợp với xu thế thời đại, đúng là hành động quốc gia trong tư duy toàn cầu.

Nhìn lại lịch sử dựng nước và giữ nước, đặc biệt là kể từ ngày có Đảng, Bác Hồ soi đường chỉ lối, người cao tuổi nước nhà hoàn toàn có quyền tự hào vì bao lớp người cao tuổi đã trao truyền đuốc thiêng Diên Hồng trong chống giặc ngoại xâm và kiến tạo chế độ mới, tự hào vì đã trung thành với Đảng, luôn thấm đẫm lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Trách nhiệm của các cụ phụ lão chúng ta với nhiệm vụ đất nước thật là trọng đại. Đất nước hưng thịnh do phụ lão gây dựng. Đất nước tồn tại do phụ lão giúp sức”. Đúng như đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm phát biểu trong buổi gặp mặt đại diện người cao tuổi tiêu biểu, tại Phủ Chủ tịch (ngày 6/6/2024), đã nhấn mạnh: “Ôn lại truyền thống hào hùng của dân tộc, chúng ta càng thêm tự hào về những cống hiến vẻ vang của phụ lão nước nhà. Đất nước ta có được cơ đồ như ngày nay, không thể không nói đến sự đóng góp quan trọng của bao lớp người cao tuổi Việt Nam. Trong bối cảnh tình hình thế giới hiện nay, người cao tuổi Việt Nam tiếp tục khẳng định là lực lượng rất quan trọng, là chỗ dựa vững chắc góp phần gìn giữ cho nước nhà ổn định, hòa bình để phát triển bền vững”.

Nhân sự kiện này, chúng ta cùng nhau khắc ghi chữ “đồng” như lời Chủ tịch Hồ Chí Minh căn dặn, dám nghĩ lớn, quyết tâm hành động cao, ắt sẽ mang lại thành quả to lớn có ý nghĩa lịch sử.

Hy vọng sau Hội thảo, nhận thức của cả hệ thống chính trị và người cao tuổi về “Kinh tế bạc” được nâng lên, có tác động sâu rộng trong toàn xã hội. Xin tuyên bố khai mạc Hội thảo khoa học “Kinh tế bạc ở Việt Nam trong kỷ nguyên mới”.

--------------

(*) Đầu đề do Toà soạn đặt

[TRỰC TIẾP] Hội thảo Kinh tế bạc ở Việt Nam trong kỷ nguyên mới Sáng nay 15/11/2025, Hội thảo khoa học “Kinh tế bạc ở Việt Nam trong kỷ nguyên mới” chính thức diễn ra tại Trung tâm Hội ...

Lan tỏa góc nhìn mới về vai trò của người cao tuổi trong phát triển bền vững Sáng 15/11, tại Trung tâm Hội nghị Quốc tế (Hà Nội), Hội Người cao tuổi Việt Nam phối hợp Ban Chính sách, Chiến lược Trung ...

Tăng trưởng kinh tế sẽ mang ý nghĩa toàn diện nếu người cao tuổi được hưởng thành quả xứng đáng (*) Tạp chí Người cao tuổi, Tạp chí điện tử Ngày mới Online trân trọng giới thiệu bài phát biểu chỉ đạo của đồng chí GS.TS ...

Người cao tuổi là nguồn lực quý báu, quan trọng, có vai trò đặc biệt trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc (*) Tạp chí Người cao tuổi, Tạp chí điện tử Ngày mới Online trân trọng giới thiệu bài phát biểu tổng kết, bế mạc Hội thảo ...