Xây dựng văn hoá, con người Việt Nam trong kỉ nguyên mới

Nghị quyết 80 chỉ rõ, văn hoá được coi là nguồn lực nội sinh quan trọng, động lực to lớn, trụ cột, hệ điều tiết cho phát triển nhanh, bền vững đất nước. Phát triển văn hoá còn nhằm vì sự hoàn thiện nhân cách con người trong kỉ nguyên mới và xây dựng con người để phát triển văn hoá. Qua đó, khắc phục môi trường văn hoá chưa thật sự lành mạnh, đạo đức xã hội còn biểu hiện xuống cấp, mất bản sắc. Đầu tư cho văn hoá còn thấp và dàn trải, nguồn lực chủ yếu dựa vào ngân sách Nhà nước…

Xây dựng văn hoá, con người Việt Nam trong kỉ nguyên mới

Với tầm nhìn dài hạn là hướng về 100 năm Ngày thành lập Đảng (năm 2030) và 100 năm thành lập Nước (năm 2045), Nghị quyết yêu cầu các cấp, các ngành và các địa phương đổi mới phương thức quản lí theo hướng kiến tạo, phục vụ; đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, xây dựng hệ sinh thái văn hoá, thúc đẩy sáng tạo; trong đó, doanh nghiệp văn hoá là động lực, khẳng định con người xuyên suốt ở vị trí trung tâm trong chiến lược phát triển văn hoá, bởi con người vừa là chủ thể sáng tạo, vừa là đối tượng hưởng thụ các giá trị văn hoá. Nghi quyết 80 nhấn mạnh, xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện, không chỉ về đạo đức, lối sống, mà cả về trí tuệ, thể chất, năng lực sáng tạo, ý thức và trách nhiệm công dân, khả năng thích ứng với xã hội hiện đại, xã hội số. Đồng thời, xác lập việc xây dựng hệ giá trị văn hoá, giá trị quốc gia, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực phong cách người Việt Nam không chỉ mang ý nghĩa định hướng tư tưởng mà còn có ý nghĩa định hình hành vi xã hội, củng cố niềm tin với Đảng, tăng cường sự gắn kết cộng đồng, dân tộc. Phát triển công nghiệp văn hoá, định vị sản phẩm văn hoá, thương hiệu quốc gia gắn với phát triển du lịch văn hoá; huy động và sử dụng hiệu quả nguồn lực văn hoá. Đồng thời, phát triển giá trị văn hoá Việt Nam, sản phẩm văn hoá thương hiệu quốc gia, tiếp thu tinh hoa văn hoá nhân loại.

Sản phẩm văn hoá thương hiệu quốc gia là những sản phẩm đại diện cho hình ảnh, giá trị và bản sắc văn hoá của Việt Nam được công nhận và đánh giá của quốc tế. Những sản phẩm này mang nét đặc trưng của văn hoá, lịch sử và truyền thống của dân tộc, cũng có nghĩa là sản phẩm chất lượng cao, độc đáo, đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế.

Ngày nay, không gian văn hoá không chỉ tồn tại trong môi trường gia đình, học đường, cộng đồng, đô thị, làng xã mà nó còn hiện diện phức tạp và lợi thế trên không gian mạng, trên các nền tảng số, hình thành văn hoá số. Do đó, phát triển văn hoá đi đôi với chuyển đổi số. Chuyển đổi số đang tái cấu trúc toàn bộ đời sống kinh tế, xã hội, kinh tế trí thức và hội nhập quốc tế. Phát triển văn hoá số mở ra không gian sáng tạo mới, động lực trực tiếp lan toả mạnh mẽ giá trị, tri thức và sản phẩm văn hoá Việt Nam trên thế giới, hình thành các ngành kinh tế mới dựa trên công nghệ, nội dung sáng tạo và giá trị văn hoá, góp phần tăng trưởng “nguồn lực mềm”.

Nghị quyết 80 chỉ rõ xây dựng công nghiệp văn hoá lá nhân tố phát triển hệ sinh thái văn hoá, một ngành kinh tế chiến lược cho phát triển nhanh, bền vững thị trường sản phẩm và dịch vụ văn hoá là một nhiệm vụ trọng tâm của chiến lược xây dựng và phát triển văn hoá, con người Việt Nam. Công nghiệp văn hoá tạo điều kiện bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hoá dân tộc một cách sống động, biến tài sản văn hoá thành nguồn lực phát triển, tăng cường “sức mạnh mềm” và nâng cao vị thế đất nước trên thế giới. Sự tích hợp giữa văn hoá - kinh tế - công nghệ trong công nghiệp văn hoá sẽ mang lại động lực tăng trưởng nhanh, bền vững, toát lên tinh thần tiếp cận toàn diện, đồng bộ giữa phát triển kinh tế với bảo đảm tiến bộ, công bằng xã hội, giữa tăng trưởng với nâng cao chất lượng sống của Nhân dân, giữa phát triển nhanh với sự bền vững.

Xây dựng hệ sinh thái văn hoá dựa vào sự phát triển của công nghiệp văn hoá đi đôi với hoàn thiện hệ thống thiết chế văn hoá quốc gia, bảo đảm 100% chính quyền 2 cấp, lực lượng vũ trang có thiết chế văn hoá, đáp ứng nhu cầu sáng tạo, thụ hưởng văn hoá cho người dân. Hình thành các cụm, khu, các trung tâm đổi mới sáng tạo văn hoá, sáng tạo nội dung số, trung tâm khởi nghiệp, hình thành các “trung tâm sáng tạo vùng” gắn với đô thị lớn, khu du lịch trọng điểm, tổ hợp văn hoá sáng tạo nhằm nâng cao khả năng kết nối chuỗi giá trị văn hoá trong nước và quốc tế. Phát triển các tập đoàn văn hoá tầm cỡ quốc gia, quốc tế. Nhà nước đầu tư 2% tổng chi ngân sách hằng năm (tăng theo yêu cầu thực tiễn) cho phát triển văn hoá.

Bảo tồn di sản văn hoá, phấn đấu hoàn thành việc số hoá 100% các di sản văn hoá đã được xếp hạng cấp quốc gia, quốc gia đặc biệt trong năm 2026. Đào tạo, bồi dưỡng, nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lí, công chức, viên chức, người lao động. Ứng dụng công nghệ số trong sáng tạo, sản xuất và phân phối sản phẩm văn hoá; xây dựng hạ tầng văn hoá, ưu tiên các thiết chế văn hoá quy mô quốc gia ngang tầm khu vực và thế giới. Bảo đảm 100% học sinh, sinh viên trong hệ thống giáo dục quốc dân được tiếp cận, tham gia hiệu quả, thường xuyên các hoạt động nghệ thuật, giáo dục các di sản văn hoá.

Nghị quyết 80 xác định nhiệm vụ cụ thể để các bộ, ngành, địa phương xây dựng kế hoạch hành động, tổ chức triển khai đồng bộ, kiểm tra, giám sát, đánh giá kết quả thực hiện Nghị quyết để thực sự văn hoá trở thành nền tảng tinh thần vững chắc và sức mạnh nội sinh của dân tộc, hình thành nền văn hoá xứng tầm quốc gia phát triển vào giữa thể kỉ, là nước có truyền thống văn hoá, văn hiến rực rỡ, ngàn đời, đóng góp xứng đáng vào dòng chảy văn minh nhân loại,

Nghị quyết 80 ra đời trong bối cảnh đất nước đứng trước yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội nhanh, bền vững hơn, trở thành động lực to lớn, củng cố niềm tin sâu sắc giữa Đảng và Nhân dân. Xây dựng văn hoá mới ở nước ta ngang với chính trị, kinh tế, xã hội trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc.