Chủ tịch Hồ Chí Minh là mẫu mực cho hai nguyên tắc cơ bản đó. Người trực tiếp làm dân vận để đưa đường lối đúng đắn của Đảng trở thành hiện thực. Phong cách dân vận của Chủ tịch Hồ Chí Minh rất gần gũi với dân, thành tâm với dân; nói đi đôi với làm, vì Nhân dân phục vụ...
Chủ tịch Hồ Chí Minh cho rằng, con người, nhất là người Cộng sản giữ cương vị lãnh đạo, phải có bốn đức tính: Cần, kiệm, liêm, chính. Người nhấn mạnh: Thiếu một đức tính ấy, không thể thành người lãnh đạo. Chủ tịch Hồ Chí Minh là tấm gương sáng, thực hành bốn đức tính đó. Cuộc đời hoạt động cách mạng của Người biểu hiện mẫu mực việc thực hiện: Cần, Kiệm, Liêm, Chính cho toàn Đảng, toàn dân, toàn quân noi theo.
Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn khuyên nhủ cán bộ, đảng viên, nhất là người có chức, có quyền phải thực hiện tốt: Cần, kiệm, liêm, chính. Nếu không sẽ mắc bệnh chủ nghĩa cá nhân. Và như vậy, không thể làm công tác dân vận được. Bởi vì, chủ nghĩa cá nhân “như là thứ vi trùng rất độc, sẽ sinh ra các thứ bệnh nguy hiểm”. Đó là những bệnh: Tham lam, lười biếng, kiêu ngạo, hiếu danh, vô kỉ luật, hẹp hòi, địa phương chủ nghĩa...
Chủ tịch Hồ Chí Minh đến với dân theo tinh thần nhân ái bao la. Người từng nói: “Mỗi ngày đồng bào còn chịu khổ là một ngày tôi ăn không ngon, ngủ không yên”. Khi tiếp xúc với quần chúng, tác phong của Người rất giản dị: Đi đôi dép cao su, mặc bộ quần áo kaki bạc màu; nụ cười hiền hậu, tấm lòng rộng mở; ngồi nói chuyện với mọi người ở bậc thềm ngôi nhà, trên cánh đồng hay bên cạnh những cỗ máy trong xưởng... Chủ tịch Hồ Chí Minh thăm hỏi sức khỏe, đời sống từng người; căn dặn, chỉ bảo cụ thể về mỗi việc làm.
Gần dân, yêu dân, Người yêu cầu cán bộ, đảng viên phải là “Người đầy tớ thật trung thành của Nhân dân” và phê phán mạnh mẽ bệnh quan liêu, xa rời quần chúng. Những người mắc bệnh này, họ không hiểu rằng, Nhân dân biết cách giải quyết nhiều vấn đề nhanh chóng, đầy đủ, thuận lợi mà cá nhân những người cho là “tài giỏi” lại đành “bó tay”.
Để tránh bệnh quan liêu, Chủ tịch Hồ Chí Minh yêu cầu cán bộ, đảng viên phải liên hệ mật thiết với quần chúng. Người chỉ ra:
Một là: Phải quyết định mọi vấn đề cho đúng; muốn thế, nhất định phải so sánh kinh nghiệm của dân chúng...
Hai là: Phải tổ chức thi hành cho đúng; mà muốn vậy, không có dân chúng giúp sức thì không xong.
Ba là: Phải tổ chức kiểm soát, đúng thì cũng phải có dân chúng giúp sức mới được.
Đây là ba khâu quan trọng trong quy trình lãnh đạo của cán bộ đều phải từ quần chúng và nhất thiết phải có sự tham gia của quần chúng.
Hiện nay, một số cán bộ lạm dụng quyền lực được Nhân dân giao phó để ức hiếp quần chúng; sa ngã, lãng phí, quan liêu, tham nhũng. Thực trạng này đang làm cho mối quan hệ giữa Đảng và Nhân dân không mật thiết; quan liêu hóa bộ máy của Đảng, Nhà nước và hệ thống chính trị.
Để sự nghiệp đổi mới tiếp tục thu được nhiều thắng lợi; giữ vững nhịp độ tăng trưởng toàn diện, vấn đề cấp bách đặt ra, các cấp, các ngành phải học tập, thực hành theo phong cách dân vận của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Phong cách này chứa đựng những biện pháp, cách thức phong phú, để tập hợp, vận động quần chúng, thực hiện độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; mang lại hạnh phúc cho Nhân dân.
Trong sự nghiệp đổi mới hiện nay, thực hiện phong cách dân vận của Người, là điều kiện tiên quyết để chúng ta đạt được mục tiêu: Dân giàu, nước mạnh, xã hội dân chủ, công bằng, văn minh.
