Già hóa dân số và sinh kế của người cao tuổi

Là 1 trong 10 nước có tốc độ già hóa nhanh nhất thế giới, Việt Nam đang đứng trước những thách thức to lớn của quá trình già hóa dân số nhanh chóng và vấn đề sinh kế, tạo môi trường thuận lợi để NCT tiếp tục được đóng góp, cống hiến cho xã hội…

Hiện cả nước có hơn 11 triệu NCT, chiếm khoảng 11,86%. Theo dự báo, trong 10 năm nữa, NCT sẽ chiếm 17% dân số, đến năm 2038 là 20% và đến năm 2050 sẽ là 25%.

Một xu hướng khá phổ biến gần đây trên thị trường lao động, số NCT ngày càng chiếm tỉ lệ cao hơn. Theo thống kê, cứ 10 lao động lớn tuổi tại các đô thị thì có 7 lao động làm việc trong khu vực phi chính thức.

Chất lượng cuộc sống ngày càng nâng lên, với tuổi nghỉ hưu như hiện nay, rất nhiều NCT vẫn còn sức khỏe và khả năng để làm những công việc phù hợp giúp tinh thần vui vẻ đồng thời có thêm thu nhập cải thiện cuộc sống. Bên cạnh đó, một bộ phận không nhỏ NCT không có lương hưu, họ vẫn phải đi làm để có tiền trang trải cuộc sống...

Theo báo cáo tại Diễn đàn Sinh kế và khởi nghiệp đối với NCT tổ chức mới đây, để NCT tìm được công việc phù hợp không phải dễ dàng, trong khi các quy định về lao động lớn tuổi ở nước ta vẫn khá hạn chế và thị trường lao động dành riêng cho đối tượng này chưa được hình thành.

Già hóa dân số và sinh kế của người cao tuổi

Hiện, người lao động trong nhóm từ 45 tuổi trở lên có rất ít lựa chọn việc làm, còn nhóm từ 60 tuổi trở lên hầu như không có việc làm cần đến họ qua các kênh tuyển dụng chính thức. Với người lao động từ 50 tuổi trở lên, công việc họ tìm được chủ yếu tập trung vào các việc, như: Bảo vệ, giúp việc gia đình, chăm sóc người già... Bên cạnh đó, nhiều NCT có khả năng, kinh nghiệm, muốn đầu tư SXKD nhưng lại thiếu vốn.

Đặc biệt, vừa qua do tác động của đại dịch Covid-19 khiến cho cuộc sống của NCT lại càng khó khăn hơn, nhiều NCT bị mất sinh kế, thu nhập giảm sút nghiêm trọng.

Chính vì vậy, việc phát huy sinh kế và khởi nghiệp cho NCT, đặc biệt là trong bối cảnh khi Việt Nam bước vào giai đoạn già hóa dân số và tác động của đại dịch Covid-19 hiện nay, được đặt ra như một nhiệm vụ cấp bách, vừa bảo đảm quyền làm việc, đóng góp cho xã hội của NCT, vừa tận dụng được kinh nghiệm và chất xám của lực lượng lao động đặc biệt này, góp phần bảo đảm mục tiêu an sinh xã hội của đất nước.

TS Nguyễn Hải Hữu, Phó Chủ tịch Hiệp hội Giáo dục nghề nghiệp và nghề Công tác xã hội Việt Nam, cho rằng, không phải tất cả NCT đều cần chính sách hỗ trợ về sinh kế, nhất là những NCT làm chủ doanh nghiệp, có nguồn thu nhập cao, ổn định. Nhưng đối với nhóm NCT còn khả năng tham gia hoạt động kinh tế, cần có thu nhập để bảo đảm cuộc sống và thực hiện quyền sống độc lập, như NCT thu nhập thấp, NCT thuộc diện nghèo sống độc lập, NCT cư trú ở vùng đặc biệt khó khăn…, Nhà nước cần có chính sách hỗ trợ về sinh kế cụ thể cho họ. Cũng cần có sự ưu tiên, khác biệt giữa chính sách hỗ trợ về sinh kế đối với NCT với các lứa tuổi khác. Chính sách hỗ trợ sinh kế cho NCT ở vùng đặc biệt khó khăn không giống với chính sách hỗ trợ NCT ở vùng đồng bằng, thành thị...

Theo đó, cần có chính sách vay vốn với lãi suất ưu đãi, không phải thế chấp tài sản và có sự bảo lãnh của Hội NCT cấp xã để sản xuất kinh doanh quy mô vừa và nhỏ. Chính sách miễn giảm phí học nghề để chuyển đổi nghề nghiệp phù hợp với tình thực tế của địa phương nơi NCT cư trú. Chính sách miễn giảm phí tham gia các khóa học về khuyến nông- khuyến lâm - khuyến ngư để nâng cao nhận thức - kĩ năng sản xuất kinh doanh phù hợp với tình thực tế của địa phương nơi NCT cư trú. Chính sách bảo hộ SXKD trong lĩnh vực nông nghiệp trong trường hợp họ gặp rủi ro, đặc biệt là rủi ro do thiên tai, dịch bệnh thông qua chính sách trợ cấp bù đắp thiệt hại...

Có thể thấy, chính sách hỗ trợ sinh kế là tiền đề quan trọng giúp NCT tự bảo đảm thu nhập, giảm thiểu mức độ phụ thuộc vào sự giúp đỡ của con cháu, thực hiện quyền sống độc lập cũng như các quyền khác của NCT. Do vậy, Nhà nước cần có định hướng và lộ trình xây dựng và thực hiện chính sách này phù hợp với bối cảnh kinh tế - xã hội của đất nước và tình hình thực tế của NCT.

Nhật Quang

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Bảo đảm an toàn phòng chống dịch khi các cơ sở kinh doanh hoạt động trở lại

Bảo đảm an toàn phòng chống dịch khi các cơ sở kinh doanh hoạt động trở lại

Một số cơ sở kinh doanh tại 19 quận huyện tại TP Hà Nội được hoạt động trở lại từ 12 giờ ngày 16/9/2021. Đó là điều phấn khởi nhưng cũng làm xuất hiện những lo lắng mới đối với người dân thành phố…
Từ di chúc Bác Hồ, nghĩ về bảo vệ môi trường ngày nay

Từ di chúc Bác Hồ, nghĩ về bảo vệ môi trường ngày nay

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn quan tâm đến vấn đề bảo vệ tài nguyên thiên nhiên và môi trường. Bác có nhiều bài viết, thư, bài nói chuyện, việc làm cụ thể về công tác bảo vệ môi trường, luôn căn dặn mọi người phải tích cực trồng cây, gây rừng, bảo vệ rừng, bảo vệ môi trường sinh thái…
Hiểu đúng về nhu cầu của NCT thời hiện đại

Hiểu đúng về nhu cầu của NCT thời hiện đại

Hiện số NCT ở Việt Nam đã hơn 10 triệu người, chiếm khoảng 11% dân số cả nước. Xã hội phát triển kéo theo nhu cầu của NCT cũng thay đổi. Nếu như trước đây, cuộc sống còn khó khăn, nhu cầu của NCT có thể chỉ là chăm hoa, đọc sách. Nhưng ngày nay nhu cầu của NCT đã khác, đa số họ có nhu cầu việc làm, thêm thu nhập, chăm sóc sức khỏe và mở rộng quan hệ xã hội...
Khi con trẻ chuẩn bị vào lớp 1

Khi con trẻ chuẩn bị vào lớp 1

Bước vào lớp 1, trẻ sẽ phải chuyển từ môi trường vui chơi sang môi trường học tập nghiêm túc, có kỉ luật, với rất nhiều điều mới lạ, khiến các em không khỏi bỡ ngỡ, thậm chí cảm thấy sợ hãi... Chính vì vậy cha mẹ không nên ép trẻ học trước chương trình, tránh gây áp lực đối với trẻ khiến trẻ nghĩ việc vào lớp 1 là điều gì đó rất đáng sợ.
Chuyển đổi số là cuộc cách mạng - động lực phát triển kinh tế, xã hội

Chuyển đổi số là cuộc cách mạng - động lực phát triển kinh tế, xã hội

Trong thời gian gần đây, khái niệm “chuyển đổi số” được nhắc đến rất nhiều trên không gian mạng xã hội cũng như các cơ quan thông tấn báo chí... Như vậy, chuyển đổi số là gì và có tầm quan trọng như thế nào? Có thể thấy, chuyển đổi số là một trong những mục tiêu được quan tâm hàng đầu của các doanh nghiệp công nghệ tại Việt Nam. Đặc biệt, Chính phủ luôn quan tâm đến vấn đề chuyển đổi số trong cuộc cách mạng công nghiệp 4.0.

Tin khác

Niềm tin! (Bài 1)

Niềm tin! (Bài 1)
Chúng ta thường nói đến Niềm tin! Đó là tài sản trừu tượng, nhưng thiêng liêng và vô cùng quý báu. Niềm tin tạo nên sức mạnh, phẩm giá và bản lĩnh con người; kết nối những giá trị của trí tuệ, đạo đức, văn hóa xây đắp nền tảng vững bền của cuộc sống. Bởi vậy, muốn thành công, bất cứ ở lĩnh vực nào, với tư cách cá nhân hay tổ chức, đều phải có Niềm tin. Đặc biệt với Đảng, Nhà nước, để có sức mạnh lãnh đạo Nhân dân hoàn thành sứ mệnh lịch sử, nhất thiết phải xây dựng bằng được Niềm tin…

Già hóa dân số và sinh kế của người cao tuổi

Già hóa dân số và sinh kế của người cao tuổi
Là 1 trong 10 nước có tốc độ già hóa nhanh nhất thế giới, Việt Nam đang đứng trước những thách thức to lớn của quá trình già hóa dân số nhanh chóng và vấn đề sinh kế, tạo môi trường thuận lợi để NCT tiếp tục được đóng góp, cống hiến cho xã hội…

Đại tướng truyền lửa cho tôi để có được bản lĩnh

Đại tướng truyền lửa cho tôi để có được bản lĩnh
Khi còn ở quân ngũ làm báo Chiến sĩ Hậu cần, một số lần tôi được gặp, được nghe Đại tướng Võ Nguyên Giáp đến dự, nói chuyện tại hội nghị của ngành Hậu cần Quân đội, ngành Vận tải quân sự sau giải phóng miền Nam. Nhưng có một lần được trực tiếp làm phỏng vấn Đại tướng. Đó là ngày 10/5/1990, tôi và đạo diễn điện ảnh Quân đội Quốc Vinh đến nhà riêng Đại tướng ở 30 Hoàng Diệu thực hiện.

Chủ tịch Tôn Đức Thắng - tấm gương mẫu mực về đạo đức cách mạng

Chủ tịch Tôn Đức Thắng - tấm gương mẫu mực về đạo đức cách mạng
Cuộc đời và sự nghiệp cách mạng cao cả của Chủ tịch Tôn Đức Thắng là những bài học sâu sắc đối với các thế hệ, đặc biệt là những tấm gương về phẩm chất đạo đức, cần, kiệm, liêm, chính, suốt đời phục vụ cách mạng, phục vụ Nhân dân...
Xem thêm
Phiên bản di động