Đại biểu Trương Xuân Cừ: Tất cả các tổ chức, cá nhân đều có trách nhiệm thực hành tiết kiệm, chống lãng phí

Góp ý kiến về dự thảo Luật Tiết kiệm, chống lãng phí (sửa đổi), đại biểu Trương Xuân Cừ (Đoàn TP. Hà Nội) đã chỉ ra ba bất cập lớn trong công tác phòng, chống lãng phí hiện nay, đó là: Chế tài người đứng đầu chưa đủ mạnh; công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát chưa hiệu quả; thiếu ứng dụng công nghệ và cơ sở dữ liệu nên việc đánh giá, theo dõi, so sánh còn mang tính chất thủ công và chưa thật sự minh bạch, chính xác trong báo cáo về thực hành tiết kiệm, chống lãng phí ở một số đơn vị, địa phương.

Đại biểu Trương Xuân Cừ góp ý kiến vào dự thảo Luật Tiết kiệm, chống lãng phí (chiều ngày 5/11).

Trên cơ sở đó, đại biểu Trương Xuân Cừ đề xuất ba nhóm kiến nghị: Thứ nhất, mở rộng phạm vi và đối tượng áp dụng, theo đó tất cả các tổ chức cá nhân đều có trách nhiệm thực hành tiết kiệm. Thứ hai, có bộ tiêu chí định lượng về tiết kiệm, chống lãng phí trong các lĩnh vực đầu tư công, tài sản công, năng lượng, và tài nguyên. Thứ ba, tăng cường trách nhiệm và chế tài với người đứng đầu và có quy định về khen thưởng cho các đơn vị, tổ chức cá nhân thực hành tiết kiệm tốt.

Đại biểu Trương Xuân Cừ cũng nhấn mạnh việc xây dựng bộ dữ liệu quốc gia để thống nhất số liệu toàn quốc, kế thừa qua các năm, và liên thông tới các bộ, ban ngành, địa phương. Việc quản lý, theo dõi, và kiểm tra độc lập phải được thực hiện bằng công nghệ, sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và Big Data để đạt hiệu quả trong công tác tiết kiệm, chống lãng phí.

Cũng quan tâm đến nội dung này, đại biểu Trần Thị Hoa Ry (Đoàn Cà Mau) cho rằng, dự thảo Luật cần mở rộng phạm vi điều chỉnh, không chỉ giới hạn trong khu vực công mà phải tính tới khu vực xã hội, nơi còn lãng phí tri thức, thời gian và dữ liệu.

“Tiết kiệm không chỉ là cắt giảm chi tiêu, mà là quản trị nguồn lực hiệu quả – đầu tư đúng trọng tâm, tránh thất thoát, lãng phí nguồn nhân lực và tài nguyên trong thời kỳ chuyển đổi số”, đại biểu Trần Thị Hoa Ry nêu quan điểm.

Trong khi đó, đại biểu Trần Thị Thu Đông (Đoàn Cà Mau) đề nghị dự thảo Luật phải có chế tài đủ mạnh đối với hành vi cố tình gây lãng phí, đặc biệt trong quản lý ngân sách, mua sắm tài sản công và sử dụng thời gian lao động trong khu vực Nhà nước.

Quan tâm tới khoa học công nghệ và chuyển đổi số trong tiết kiệm, chống lãng phí, đại biểu Tạ Đình Thi (Đoàn TP. Hà Nội) đồng tình với phạm vi sửa đổi của luật (bao gồm cả khu vực công và khu vực tư), nhưng cần nghiên cứu kỹ hơn để thể hiện đầy đủ chính sách, đặc biệt đối với khu vực tư và cần có sự tham gia của toàn xã hội.

Đánh giá cao việc luật xác định nguyên tắc tiết kiệm chống lãng phí phải gắn với ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số. Tuy nhiên, các quy định này còn phân tán và chưa thành một nội dung xuyên suốt có tính hệ thống.

“Vai trò của chuyển đổi số như là một công cụ đột phá trong công tác tiết kiệm chống lãng phí. Vì vậy, trong dự thảo luật cần phải có một điều quy định về nội dung này”, đại biểu Tạ Đình Thi nhấn mạnh.

Hoan nghênh ý tưởng xây dựng Luật Tiết kiệm, chống lãng phí, đồng thời đánh giá cao Ban soạn thảo đã nghiên cứu và sáng tạo trong việc quy định các hành vi gây lãng phí với chín nhóm hành vi cụ thể. Đại biểu Nguyễn Anh Trí cho rằng, việc đưa những hành vi như lãnh đạo, chỉ đạo cũng được quy ra thành hành vi gây lãng phí sẽ không dễ thực hiện trong thực tế bởi rất khó xác minh, đánh giá…

“Nếu hành vi lãng phí cần biết để phân định tội, lỗi và để chống thì hành vi tiết kiệm cũng cần được liệt kê để khen thưởng, biểu dương kịp thời. Điều này cũng sẽ góp phần hạn chế lãng phí”, đại biểu Nguyễn Anh Trí đề nghị.