Tiếp tay vô nhân đạo
Năm 1997, Công ty Tân Biên cho cán bộ thuộc quyền mượn đất để trồng cao su, ông Trần Văn Toàn và ông Lê Trọng Phú mượn 2 thửa gần nhau, diện tích 51.257m2 tại xã Suối Ngô, huyện Tân Châu. Công ty có văn bản hướng dẫn người mượn phải thỏa thuận với dân về bồi thường, hỗ trợ, công khai phá, di dời nhà cửa… Nói là mượn đất của Công ty, nhưng người mượn phải khai phá và bồi thường cho người đang sử dụng. Năm 2004, ông Toàn và ông Phú cùng bán vườn cao su cho mẹ con bà Phan Thị Chi Lan, nhưng 4 năm sau, năm 2008, Công ty Tân Biên đòi đất. Do không hiểu pháp luật, lại bị các cấp chính quyền bỏ mặc, nên hầu hết người sử dụng vườn cao su đều phải trả cho Công ty, mà không biết quyền lợi của mình. Còn bà Lan không chấp nhận, vì Công ty bồi thường quá thấp. (Nhờ đó mới có vụ án này, mới phát lộ những điều trái pháp luật chưa từng có).
Công ty Cao su Tân Biên khởi kiện, yêu cầu bà Lan giao trả vườn cao su, TAND huyện Tân Châu xử cho nguyên đơn thắng kiện. Nhưng bản án bị Viện KSND huyện kháng nghị; TAND tỉnh Tây Ninh xử phúc thẩm tuyên hủy án sơ thẩm để xét xử lại. Không hiểu Công ty Tân Biên “chạy” thế nào, mà ngày 20/1/2016, khi án sơ thẩm chưa xử lại, Sở TN&MT Tây Ninh đã cấp sổ đỏ 2 vườn sao su cho Công ty? Bản án số 51/2016/DSST ngày 10/5/2016 (sơ thẩm lần 2) của TAND huyện Tân Châu và Bản án phúc thẩm số 328/2016/DS-PT ngày 30/12/2016 của TAND tỉnh Tây Ninh đều xử Công ty thắng kiện.
Bà Lan bên vườn cao su của gia đình bị thu hồi nhưng bồi thường quá thấp
Cả 2 cấp Tòa đều xét xử chưa thấu tình, đạt lí Sở TN&MT “tiếp sức” bằng cách cấp sổ đỏ trái luật, để 2 cấp Tòa xử cho Công ty thắng kiện. Tuy nhiên, việc cấp sổ đỏ là không có căn cứ. Ông Toàn, ông Phú mượn đất, phải bỏ tiền bồi thường, hỗ trợ công khai phá, di dời nhà cửa… cho người đang sử dụng, chứng tỏ đất này đang có chủ chứ không phải đất của Công ty Tân Biên. Giả sử trước đây, Công ty đã được giao đất, nhưng do bỏ hoang, nên người dân lấn chiếm và đã sử dụng ổn định. Theo quy định tại Khoản 6, Điều 50 Luật Đất đai năm 2003, thì những chủ cũ này được pháp luật công nhận quyền sử dụng đất. Ngày 6/7/2005, UBND tỉnh Tây Ninh có Quyết đinh số 204/QĐ-CT, thu hồi 1.066ha đất, trong tổng diện tích 8.439ha đất của Công ty Tân Biên, giao cho UBND huyện Tân Châu, để bố trí đất ở và đất sản xuất cho Nhân dân theo Điều 4, Điều 5 Quyết định số 264/2003/QĐ-TTg ngày 16/12/2003 của Thủ tướng Chính phủ. Sự thật, 2 thửa đất của bà Lan không có trong các tờ bản đồ số 7, 8, 10, 11, 12, 14, 15 của Công ty Tân Biên.
Tại “vòng 1”, tòa sơ thẩm xử cho Công ty thắng kiện, nhưng do 2 thửa này không có trong đất của Công ty, nên Viện KSND huyện Tân Châu kháng nghị, rồi tòa phúc thẩm hủy án sơ thẩm. Như vậy, Công ty không có căn cứ để đòi đất. Thế mà sang “vòng 2”, tại Bản án số 328/2016/DS-PT ngày 30/12/2026, Hội đồng xét xử phúc thẩm, do thẩm phán Nguyễn Văn Sơn làm chủ tọa, đã chấp nhận 2 sổ đỏ được cấp trái pháp luật, để xử cho Công ty thắng kiện.
Vườn cao su 5ha còn khai thác được 10 năm nữa, giá trị khoảng 3,5 tỉ đồng, 2 cấp tòa không chỉ tước đoạt đất, mà còn buộc bà Lan thanh lí 2.375 cây cao su để giao đất cho Công ty Tân Biên, thật thiếu lương tâm, cần xem lại phẩm chất các thẩm phán xử phúc thẩm vụ án trên.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh bao che cho sai phạmÁn sơ thẩm bị hủy 6 năm chưa xử lại được, thì ngày 20/1/2016, Sở TN&MT tỉnh Tây Ninh cấp sổ đỏ 2 thửa đất cho Công ty, Tòa như vớ được vàng, vội “thăng đường” xử cho Công ty thắng kiện. Cái lí của họ, bên nào có sổ đỏ là đất thuộc quyền bên đó, không cần biết sổ đỏ cấp đúng hay sai. Theo quy định, đất tranh chấp, thì căn cứ sổ đỏ để phân biệt thẩm quyền giải quyết là của chính quyền hay của Tòa, chứ không phải căn cứ sổ đỏ để xác định đất thuộc về người có sổ đỏ. Sổ đỏ cấp khi đang tranh chấp là cấp trái pháp luật. Vậy mà Tòa căn cứ sổ đỏ cấp sai để xử cho Công ty thắng kiện!?
Để có 2 sổ đỏ này, Giám đốc Sở TN&MT phải lén lút, không dám kiểm kê đất, không dám lấy chữ kí của các hộ liền kề, bà Lan và UBND xã Suối Ngô không hề biết. Hai thửa cao su này là thửa số 11, tờ bản đồ số 24 và thửa số 167, tờ bản đồ số 23, nhưng trong sổ đỏ lại được ghi là thửa số 7 và số 8, tờ bản đồ số 10!?
Về khía cạnh nhân đạo, người cấp sổ đỏ trên đáng để cả xã hội lên án; còn về luật pháp, thì hành vi lợi dụng chức quyền để làm trái là cần bị khởi tố. Nhưng ngày 21/2/2017, phía bị đơn có đơn tố cáo hành vi nêu trên, thì ngày 21/4/2017, ông Trần Văn Chiến, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Tây Ninh kí Thông báo số 1014/TB-UBND, trả lời rằng tố cáo không có căn cứ. Sự thật như vậy, mà ông Chiến còn bưng bít? Hai sổ đỏ ấy không phải là căn cứ thì là cái gì?
Được biết, ông Giám đốc Sở TN&MT, “cha đẻ” của 2 sổ đỏ trái pháp luật nói trên, hiện là Bí thư Huyện ủy Tân Châu, nghe đâu ông chuẩn bị về làm Phó Chủ tịch UBND tỉnh Tây Ninh. Nếu vậy, dân còn biết tin vào đâu?!
Điều tra của Trần Mỹ
