Tỉnh Gia Lai: Cần làm rõ ai đang “bao che” cho doanh nghiệp gian lận hồ sơ thầu, gian lận thuế?

Hàng loạt sai phạm

Theo Sở KH&ĐT tỉnh Gia Lai, bằng tốt nghiệp đại học của ông Trương Minh Lai, nhân sự chủ chốt của Công ty TNHH Trang Khuê được kê khai trong E-HSDT (Mẫu 11A và 11B) tham gia đấu thầu Dự án Trường THCS Phạm Hồng Thái, xã Ia Tul và Trường THCS Cù Chính Lan, xã Ia Kdăm là bằng giả để tham gia dự thầu. Đây là hành vi gian lận quy định tại điểm C, Mục 4.4 E-CDNT; vi phạm điểm a, Khoản 4, Điều 89 Luật Đấu thầu và nhà thầu sẽ bị cấm tham gia hoạt động đấu thầu từ 3-5 năm theo quy định tại Khoản 1, Điều 122 Nghị định số 63/2014/NĐ-CP của Chính phủ.

Công ty TNHH Thanh Việt trong quá trình tham gia dự thầu làm giả hợp đồng thi công công trình tương tự trong HSĐX tại 2 gói thầu là Trường Tiểu học Lê Hồng Phong, xã Ia Trôk và đường liên thôn Ma Rin 1 - Ma Rin 3, xã Ia Ma Rơn. Trong trường hợp này, nhà thầu có hành vi gian lận, vi phạm điểm a, Khoản 4, Điều 89 Luật Đấu thầu. Theo đó, nhà thầu sẽ bị cấm tham gia hoạt động đấu thầu từ 3-5 năm quy định tại Khoản 1, Điều 122 Nghị định số 63/2014/NĐ-CP của Chính phủ.

Cũng theo nhận định của Sở KH&ĐT, ngoài chế tài xử lí vi phạm nêu trên, việc làm giả tài liệu (làm giả hợp đồng tương tự kí kết với tổ chức khác và nâng khống giá trị hợp đồng) có dấu hiệu vi phạm quy định của pháp luật về hình sự theo quy định tại Điều 341 của Bộ luật Hình sự.

Công ty TNHH Hiền Tấn Tài cung cấp thông tin, số liệu báo cáo tài chính trong HSĐX không đúng với số liệu tương ứng với các kì kế toán đã hoàn thành trong bộ báo cáo tài chính nộp cho cơ quan thuế có chữ kí điện tử, bởi Công ty TNHH Hiền Tấn Tài được Cục Thuế tỉnh Gia Lai cung cấp tại Văn bản số 1090/CT-KK&KTT ngày 24/8/2018. Do vậy, nhà thầu có hành vi gian lận trong đấu thầu, vi phạm điểm a, Khoản 4, Điều 89 Luật Đấu thầu.

Bị đề nghị cấm thầu nhưng Công ty Xuân Hương vẫn trúng Gói thầu Chỉnh trang đô thị trung tâm huyện Ia Pa có giá 4,252 tỉ đồng và sở KH&ĐT tỉnh Gia Lai có văn bản đề nghị cấm thầu đối với Công ty Xuân Hương.

Công ty TNHH xây dựng Xuân Hương (Công ty Xuân Hương) trong quá trình tham gia dự 8 gói thầu (trong đó tham gia với tư cách nhà thầu độc lập 6 gói thầu và liên danh 2 gói thầu), nhà thầu này đã cung cấp số liệu báo cáo tài chính trong hồ sơ dự thầu khác với báo cáo tài chính đã nộp cơ quan thuế. Do vậy, nhà thầu có hành vi gian lận trong đấu thầu, vi phạm điểm a, Khoản 4, Điều 89 Luật Đấu thầu.

Đối với gói thầu chào hàng cạnh tranh qua mạng (dự án kiên cố hóa kênh nội đồng TBĐ Chư Mố II, xã Chư Mố), nhà thầu trúng gói thầu này là liên danh Công ty Xuân Hương với Công ty TNHH xây dựng Nguyễn Tín (Công ty Nguyễn Tín).

Qua kết quả kiểm tra E-HSDT và đối chiếu số liệu trong bộ báo cáo tài chính của nhà thầu trong mẫu 13A E-HSDT xét thấy nhà thầu liên danh đã cố ý cung cấp thông tin không trung thực trong E-HSDT, vi phạm vào hành vi bị cấm được quy định tại điểm C, Mục 4.4 E-CDNT. Đối chiếu quy định tại Khoản 35, Điều 4 Luật Đấu thầu thì nhà thầu chính có thể là nhà thầu độc lập hoặc thành viên của nhà thầu liên danh. Như vậy, khi tham gia đấu thầu thì tất cả các thành viên liên danh đều là nhà thầu chính.

Xét trường hợp Công ty Xuân Hương là thành viên liên danh thuộc nhà thầu liên danh Công ty Xuân Hương với Công ty Nguyễn Tín đã kê khai không trung thực thông tin liên quan đến năng lực, kinh nghiệm của mình khi tham gia dự thầu. Vì vậy, việc xử lí hành vi gian lận trong đấu thầu phải được áp dụng với tất cả các thành viên liên danh bao gồm Công ty Xuân Hương và Công ty Nguyễn Tín theo quy định tại điểm c, Khoản 4, Điều 89 Luật Đấu thầu. Do đó, các thành viên liên danh bị cấm tham gia hoạt động đấu thầu từ 3-5 năm theo quy định tại Khoản 1, Điều 122 Nghị định số 63/2014/NĐ-CP của Chính phủ.

Năm 2018, Sở KH&ĐT Gia Lai đã có Báo cáo số 1673/SKHĐT-TTr gửi UBND tỉnh Gia Lai. Theo đó, Công ty Xuân Hương có hành vi gian lận trong 8 gói thầu, kể từ cuối năm 2018, Sở KH&ĐT Gia Lai đã đề nghị UBND tỉnh cấm Công ty này tham gia hoạt động đấu thầu từ 3 - 5 năm theo quy định.

Sở KH&ĐT Gia Lai cũng lưu ý: “Công ty Xuân Hương đã bị Chủ tịch UBND huyện Ia Pa xử phạt vi phạm hành chính trong năm 2017, về hành vi lập hồ sơ dự thầu không trung thực khi tham gia đấu thầu tại Dự án Chỉnh trang đô thị khu trung tâm huyện Ia Pa. Vì vậy, cần xem xét tình tiết tăng nặng đối với hành vi vi phạm của doanh nghiệp này để đề nghị cấm tham gia hoạt động đấu thầu trên địa bàn”.

Tuy nhiên, trong năm 2019, riêng ở huyện Ia Pa, Công ty Xuân Hương ít nhất trúng 7 gói thầu như: Gói thầu Thi công xây dựng thuộc Dự án Đường giao thông ra khu sản xuất thôn Bôn Broăi + cống liên hợp tràn, xã Ia Broăi, huyện Ia Pa; Gói thầu Thi công xây dựng thuộc Dự án Đường giao thông ra Khu sản xuất liên thôn Bi Gia - Thôn 4 (cầu Kliếc) + cống liên hợp tràn, xã Pờ Tó, huyện Ia Pa; Gói thầu Thi công xây dựng thuộc Dự án Đường giao thông dọc kênh B20 cánh đồng xã Ia Mrơn, huyện Ia Pa…

Ngày 17/4/2020, ông Hoàng Hồng Tú, Phó Giám đốc Ban Quản lí Dự án đầu tư xây dựng (QLDAĐTXD) huyện Ia Pa tiếp tục phê duyệt 2 gói thầu chỉnh trang đô thị trung tâm huyện Ia Pa (đường Hùng Vương) đoạn 1 + đoạn 2 cho Công ty Xuân Hương. Gói thầu Chỉnh trang đô thị trung tâm huyện Ia Pa đoạn 1, có giá 4,252 tỉ đồng; thời gian thực hiện là 120 ngày. Gói thầu Chỉnh trang đô thị trung tâm huyện Ia Pa đoạn 2, có giá 4,617 tỉ đồng; thời gian thực hiện là 120 ngày.

Thất thoát ngân sách, ai chịu trách nhiệm?

Tại Công văn số 1678/SKHĐT-TTr do ông Hồ Phước Thành, Giám đốc Sở KH&ĐT kí khẳng định: Đây là gói thầu xây lắp quy mô nhỏ (cấp IV) nhưng bên mời thầu là Ban QLDAĐTXD huyện Ia Pa đã lập E-HSMT (hồ sơ mời thầu qua mạng - PV) lại đưa tiêu chí, yêu cầu nhân sự chủ chốt vị trí kĩ thuật thi công trực tiếp là 2 người có trình độ đại học trở lên (Mẫu 04A) là cao so với quy mô, tính chất của gói thầu. Ban QLDAĐTXD huyện Ia Pa đã vi phạm điểm d, Khoản 3, Điều 19 Nghị định 50/2016/NĐ-CP của Chính phủ (nêu tiêu chuẩn đánh giá hồ sơ yêu cầu không phù hợp với quy mô, tính chất kĩ thuật của gói thầu). Đây là điều kiện nhằm hạn chế sự tham gia của nhà thầu, tạo ra sự cạnh tranh không công bằng.

Việc lập, thẩm định và phê duyệt HSYC của các gói thầu xây lắp, thực hiện theo hình thức chào hàng cạnh tranh thông thường lại đưa ra quy định số tuổi của toàn bộ nhân sự tham gia thực hiện gói thầu không quá 60 tuổi là trái với Chỉ thị số 47/CT-TTg ngày 27/12/2017 của Thủ tướng Chính phủ và vi phạm điểm c, Khoản 3, Điều 19 Nghị định 50/2016/NĐ-CP của Chính phủ quy định về xử phạt hành chính trong lĩnh vực KH&ĐT. Ban QLDAĐTXD huyện Ia Pa đã nêu nhiều điều kiện nhằm hạn chế sự tham gia của nhà thầu, tạo sự cạnh tranh không bình đẳng.

Ngoài những sai phạm trên, bên mời thầu là Ban QLDAĐTXD huyện Ia Pa còn vi phạm Luật Đấu thầu. Công văn số 1673/SKHĐT-TTr của Sở KH&ĐT khẳng định: Thời gian đánh giá HSĐX đối với 14 gói thầu xây lắp thực hiện theo hình thức chào hàng cạnh tranh thông thường và đấu thầu qua mạng đều vượt quá thời gian so với quy định tại điểm g, Khoản 1, Điều 12 Luật Đấu thầu và điểm c, Khoản 6, Điều 58 Nghị định số 63/2014/NĐ-CP của Chính phủ. Tuy nhiên, Ban QLDAĐTXD huyện Ia Pa không báo cáo chủ đầu tư xem xét, quyết định gia hạn thời gian là sai quy định… Trách nhiệm này thuộc tổ chuyên gia, tổ thẩm định, Ban QLDAĐTXD huyện Ia Pa và chủ đầu tư là ông Nguyễn Thế Hùng, nguyên Chủ tịch UBND huyện Ia Pa.

Để làm rõ việc trên, Tạp chí Người cao tuổi đề nghị Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai vào cuộc, chỉ đạo làm rõ trách nhiệm của cán bộ, công chức và xử lí nghiêm các doanh nghiệp sai phạm theo đúng pháp luật, nhằm bảo đảm tính thượng tôn của pháp luật.