Cần bảo đảm quyền lợi cho các hộ dân khi thu hồi đất

Sau khi khai hoang phần diện tích đất trên, các hộ dân sinh sống ổn định, ăn ở tại đây. Nhiều hộ đã xây dựng nhà ở và các công trình chăn nuôi tăng gia sản xuất, trồng cây ăn quả để phục vụ cuộc sống.

Từ thời điểm năm 1980 đến nay, việc các hộ dân sinh sống xây dựng nhà ở và các công trình phục vụ chăn nuôi, tăng gia sản xuất không hề có bất kì cơ quan nào đến lập biên bản hay ngăn cấm việc sử dụng đất của người dân.

Ngày 28/8/2002, UBND TP Hà Nội ra Quyết định số: 5994/QĐ-UB về việc thu hồi 1.064.735m2 đất thị trấn Cầu Diễn và xã Cổ Nhuế, huyện Từ Liêm; phường Mai Dịch, quận Cầu Giấy tạm giao cho Công ty CP Đầu tư Xây dựng Quốc tế VIGEBA để điều tra, lập phương án bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng (GPMB), chuẩn bị thực hiện Dự án đầu tư xây dựng và kinh doanh hạ tầng khu đô thị “Thành phố Giao lưu”.

Một số người dân trao đổi với phóng viên.

Ngày 25/12/2002, UBND TP Hà Nội ra Quyết định số: 8918/QĐ-UB về việc điều chỉnh nội dung Khoản 1, Điều I, Quyết định số: 5994/QĐ-UB ngày 28/8/2002 về việc thu hồi 1.064.735m2 đất thị trấn Cầu Diễn và xã Cổ Nhuế, huyện Từ Liêm; phường Mai Dịch, quận Cầu Giấy tạm giao cho Công ty CP Đầu tư Xây dựng Quốc tế VIGEBA để điều tra, lập phương án bồi thường, hỗ trợ GPMB, chuẩn bị thực hiện Dự án đầu tư xây dựng và kinh doanh hạ tầng khu đô thị “Thành phố Giao lưu”: “Thu hồi 973.977m2 do UBND thị trấn Cầu Diễn và xã Cổ Nhuế, huyện Từ Liêm và UBND phường Mai Dịch, quận Cầu Giấy đang quản lí…”; các nội dung khác của Quyết định số: 5994/QĐ-UB ngày 28/8/2002 vẫn giữ nguyên không thay đổi.

Ngày 14/1/2004, UBND quận Cầu Giấy đã ra Quyết định số: 59/QĐ-UB về việc phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ GPMB cho các cá nhân, hộ gia đình có đất nằm trong phạm vi Dự án “Thành phố Giao lưu” tại phường Mai Dịch, quận Cầu Giấy.

Tuy nhiên, tại quyết định phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ GPMB của UBND quận Cầu Giấy, các hộ dân chỉ được bồi thường 50% đơn giá bồi thường về đất (tức 75.000 đồng/m2), 50% đơn giá còn lại thì HTX nông nghiệp Mai Dịch được hưởng. Thời điểm đó, UBND phường Mai Dịch cho rằng các hộ dân khai hoang trên phần đất của HTX nông nghiệp Mai Dịch, nên không được bồi thường 100% tiền sử dụng đất. Các hộ dân nhận thấy phương án bồi thường không áp dụng đầy đủ các chính sách, khoản hỗ trợ mà Nhà nước đã quy định cũng như xác định sai nguồn gốc đất, nên các hộ dân đã có đơn gửi đến các cơ quan chuyên trách để thanh tra, kiểm tra xác minh lại. Ngay sau đó, UBND phường Mai Dịch và Công ty VIGEBA đã dừng ngay việc chi trả tiền bồi thường, hỗ trợ GPMB cho các hộ dân (tại thời điểm đó còn 12 hộ gia đình, cá nhân sử dụng đất).

Ngày 18/6/2004, UBND TP Hà Nội ra Quyết định số: 3823/QĐ-UB về việc thu hồi 973.977m2 đất tại thị trấn Cầu Diễn và xã Cổ Nhuế, huyện Từ Liêm và UBND phường Mai Dịch, quận Cầu Giấy đang quản lí giao cho Công ty CP Đầu tư Xây dựng Quốc tế VIGEBA để đầu tư xây dựng Khu đô thị “Thành phố Giao lưu”.

Tuy nhiên, ngày 15/7/2004, UBND TP Hà Nội ra Quyết định số: 4437/QĐ-UB về việc bổ sung, thay thế một số Điều khoản tại Quyết định số: 3823/QĐ-UB: Thay thế khoản 5/Điều 2: “5/Sau khi thực hiện xong Khoản 1, 2, 3, 4 Điều này, liên hệ với Sở Tài nguyên và Môi trường (TN&MT) và Nhà đất để nhận bàn giao mốc giới khu đất trên bản đồ và ngoài thực địa, trích lục bản đồ khu đất, nhận Quyết định giao đất”; Thay thế khoản 7/Điều 2: “7/Sau khi hoàn thành xây dựng hạ tầng kĩ thuật, bàn giao các ô đất kí hiệu CT1, CT6 có diện tích 33.033m2 cho Sở TN&MT và Nhà đất để quản lí, lập phương án sử dụng theo quy định của UBND thành phố”; Bổ sung khoản 9/ Điều 2: “9/Bàn giao toàn bộ tầng 1 các nhà ở chung cư cao tầng; toàn bộ diện tích đất xây dựng các công trình cho mục đích kinh doanh, đất hỗn hợp, đất dự phòng cho công trình công cộng với đầy đủ hạ tầng kĩ thuật theo quy hoạch cho Sở TN&MT và Nhà đất quản lí, lập phương án sử dụng theo đúng quy định tại Điều 7/ Quyết định số: 76/2004/QĐ-UB ngày 19/5/2004 của UBND thành phố”…

Ngày 17/8/2005, UBND TP Hà Nội ban hành Quyết định số: 5861/QĐ-UB về việc thu hồi các Quyết định số: 3823/QĐ-UB ngày 18/6/2004 và Quyết định số 4437/QĐ-UB ngày 15/7/2004 của UBND TP Hà Nội.

Quyết định số: 5994/QĐ-UB ngày 28/8/2002 của UBND TP Hà Nội.

Nhưng đến ngày 12/10/2006, UBND TP Hà Nội lại ban hành Quyết định số: 4548/QĐ-UB về việc cho phép tiếp tục thực hiện và điều chỉnh một số nội dung tại Quyết định số: 3823/QĐ-UB ngày 18/6/2004 và Quyết định số: 4437/QĐ-UB ngày 15/7/2004: Diện tích để thực hiện dự án “Thành phố Giao lưu” là 911.540m2… Công ty CP Đầu tư và Xây dựng Quốc tế VIGEBA chỉ được thực hiện các quyền của người sử dụng đất và xây dựng công trình sau khi hoàn thành xong nghĩa vụ của người sử dụng đất quy định tại Khoản 1, 2, 3, 4 Điều 2 Quyết định này”.

Ngày 15/2/2007, UBND TP Hà Nội tiếp tục có Quyết định số: 749/QĐ-UB về việc cho phép tiếp tục thực hiện và điều chỉnh một số nội dung tại Quyết định số: 3823/QĐ-UB ngày 18/6/2004 và Quyết định số: 4437/QĐ-UB ngày 15/7/2004 của UBND TP Hà Nội.

Đến ngày 11/4/2007, UBND TP Hà Nội lại tiếp tục có Quyết đinh số: 1354/QĐ-UBND về việc điều chỉnh, bổ sung một số nội dung tại Quyết định số: 749/QĐ-UBND ngày 15/2/2007 của UBND TP Hà Nội.

Ngày 3/6/2010, UBND TP Hà Nội có Văn bản số: 3947/UBND-TNMT và Văn bản số: 5578/UBND-TNMT ngày 28/7/2014 về việc giải quyết tồn tại, vướng mắc trong thực hiện công tác GPMB Dự án “Thành phố Giao lưu”, quận Cầu Giấy. Theo đó, UBND TP Hà Nội đã chỉ đạo UBND quận Cầu Giấy bổ sung phương án bồi thường, hỗ trợ và các trường hợp chưa điều tra, khảo sát thì UBND quận Cầu Giấy phải triển khai thực hiện theo đúng quy định pháp luật. Tuy nhiên, UBND quận Cầu Giấy chưa lập phương án sổ sung.

Ngày 6/1/2025, UBND quận Cầu Giấy có Văn bản số: 08/UBND- BQLDAĐTXD gửi Sở TN&MT đề nghị hướng dẫn giải quyết vướng mắc khi thực hiện thu hồi đất và bồi thường, hỗ trợ tái định cư GPMB khi thực hiện Dự án “Khu đô thị Thành phố Giao lưu”. Đến ngày 14/1/2025, Sở TN&MT có Văn bản số: 341/STNMT-QHKHSDĐ cho rằng căn cứ Khoản 2 Điều 254 Luật Đất đai năm 2024 quy định về chuyển tiếp về thu hồi đất; bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất: “2. Đối với trường hợp đã có quyết định thu hồi đất và quyết định phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư theo quy định của pháp luật về đất đai trước ngày Luật này có hiệu lực thi hành nhưng chưa thực hiện thì tiếp tục thực hiện phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư đã phê duyệt; việc xử lí chi trả bồi thường chậm được thực hiện theo quy định của pháp luật tại thời điểm Nhà nước ban hành quyết định thu hồi đất”. Do đó, không có cơ sở báo cáo UBND TP Hà Nội xem xét, chấp thuận đề nghị của UBND quận Cầu Giấy.

Ông Nguyễn Minh Chiến cho biết: “Theo tôi được biết, phần lớn diện tích đất do chúng tôi khai hoang đều không nằm trong sổ bộ, và không thuộc sự quản lí của HTX nông nghiệp Mai Dịch. Ngoài ra, chúng tôi cũng không được khoản hỗ trợ ổn định đời sống cho người sản xuất, không được khoản hỗ trợ chi phí đào tạo chuyển đổi nghề nghiệp cho người lao động theo quy định tại Quyết định số: 20/1998/QĐ-UB ngày 30/06/1998 và Quyết định 99/2003/QĐ-UB ngày 21/08/2003 của UBND TP Hà Nội.

Dự án “Thành phố Giao lưu” nằm trên địa bàn phường Mai Dịch, quận Cầu Giấy năm 2024 mới được đưa vào kế hoạch sử dụng đất của UBND quận Cầu Giấy. Dự án này, năm 2004 được UBND TP Hà Nội chấp thuận chủ trương đầu tư dự án, chưa có trong kế hoạch sử dụng đất hằng năm của UBND quận Cầu Giấy từ năm 2004 đến năm 2023.

Do đó, chúng tôi là những người sử dụng đất chưa bàn giao đất cho cơ quan có thẩm quyền và chưa nhận tiền bồi thường, cũng như một số hộ gia đình chưa được kiểm đếm thì UBND quận Cầu Giấy cần thực hiện theo Luật Đất đai năm 2024 và chính sách đã được UBND TP Hà Nội phê duyệt.

Phải chăng, UBND quận Cầu Giấy, UBND phường Mai Dịch và Chủ đầu tư thực hiện những hành vi có dấu hiệu “mập mờ”, không minh bạch trong việc thực hiện dự án, xâm phạm đến quyền và lợi ích hợp pháp của người dân chúng tôi. Dự án từ năm 2002 đến nay, UBND TP Hà Nội, UBND quận Cầu Giấy, UBND phường Mai Dịch mới có động thái triển khai bồi thường, hỗ trợ lại thì phải áp dụng Luật Đất đai năm 2024 mới bảo đảm đúng quy định. Và trong công tác đền bù không hề nhắc tới việc bồi thường tài sản trên đất cũng như tái định cư cho những hộ gia đình hiện đã cư trú tại đây nhiều năm”.

Theo cán bộ UBND phường Mai Dịch: UBND quận đã có Văn bản gửi Sở TN&MT, UBND TP Hà Nội để hướng dẫn việc thực hiện bồi thường, hỗ trợ và áp dụng phương án bổ sung, nhưng Sở TN&MT không đồng ý. Kế hoạch sử dụng đất, quy hoạch khu đất trên là đất ở đô thị vài năm gần đây...

Một dự án “treo” hơn 20 năm, nhưng áp theo phương án bồi thường, hỗ trợ từ 2004, trong khi năm 2014, UBND TP Hà Nội đã chỉ đạo bổ sung, quyền và lợi ích hợp pháp của các hộ dân liệu có được bảo đảm? Câu trả lời còn bỏ ngỏ đợi các cơ quan chức năng của quận Cầu Giấy, TP Hà Nội xem xét giải quyết.