TP Hồ Chí Minh: Gần 5 năm, chưa giải quyết xong một vụ án!

Có hay không việc “ngâm án” của các CQTT?
Theo ông Vũ Văn Đảo, Giám đốc Công ty CP Công nghệ Việt Séc: Vụ án này là điển hình của tình trạng vi phạm pháp luật trong hoạt động tố tụng. Những người có thẩm quyền tiến hành tố tụng vụ án đã bất chấp mọi ý kiến, kiến nghị và chỉ đạo từ Quốc hội, Chính phủ, Ban Nội chính Trung ương, Bộ Công an, Viện KSND Tối cao, cùng nhiều cơ quan tổ chức nhà nước khác như: Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), Liên đoàn Luật sư Việt Nam, Đoàn Luật sư tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu, Thành ủy TP Hồ Chí Minh, Tỉnh ủy Bà Rịa -Vũng Tàu, Đảng ủy khối Doanh nghiệp tỉnh….
Hàng loạt các câu hỏi được đặt ra đối với cơ quan chức năng chưa được trả lời như, vì sao vụ án lại bị “treo” đến 5 năm? Tại sao các CQTT lại vi phạm thời hạn điều tra để dẫn đến kéo dài? Tại sao một vụ tai nạn giao thông nguyên nhân đã được xác định rất rõ ràng ngay từ trước khi khởi tố vụ án là không phải do chất lượng phương tiện, không phải do công nghệ vật liệu mới kém chất lượng mà CQTT lại khởi tố người sản xuất ra phương tiện?.

Kết luận điều tra của PC 44, Công an TP Hồ Chí Minh ngày 12/9/2014

Ông Đảo cho rằng, Bản kết luận điều tra ngày 12/9/2014 của Cơ quan Điều tra (CQĐT) có dấu hiệu quy chụp cho người sản xuất ra phương tiện phạm tội vì đã đưa công nghệ vật liệu mới PPC (Polypropylen copolymer) vào sản xuất ra tàu thuyền và bán tàu thuyền cho lực lượng vũ trang. Tại sao hành vi ứng dụng thành tựu khoa học công nghệ vào đời sống được Đảng, Nhà nước khuyến khích và được ghi nhận trong Hiến pháp, CQĐT lại cho là tội phạm?. Nếu một quốc gia mà đưa công nghệ mới vào sản xuất thành tội phạm thì làm sao có thể phát triển được?.
“Các cơ quan tố tụng TP Hồ Chí Minh đang cố tình “lừa dối” Đại biểu Quốc hội và cấp trên của họ, lí do vụ án kéo dài vụ án là vì đang chờ kết quả trưng cầu giám định và làm rõ kết quả giám định, trong khi Bộ GTVT đã có đến 4 lần giám định và khẳng định, nguyên nhân rõ ràng là do chở quá người và gặp thời tiết xấu”, ông Đảo nhấn mạnh.
Khởi tố một đàng chứng minh một nẻo
Trước đó, ngày 2/8/2013 đã xảy ra một vụ tai nạn giao thông đường thủy tại Cần Giờ. Nguyên nhân tai nạn do Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hồ Chí Minh kết luận là do tàu BP 12-04-02 chở quá số lượng người cho phép, hành trình ra vùng không được phép hoạt động và việc điều khiển phương tiện không phù hợp.
Ngày 4/9/2013, Cơ quan CSĐT Công an TP Hồ Chí Minh đã ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với ông Vũ Văn Đảo, Giám đốc Công ty CP Công nghệ Việt Séc (là đơn vị sản xuất ra chiếc tàu) và ông Đinh Văn Quyết, Giám đốc Công ty CP Vũng Tàu Marina.

Ông Vũ Văn Đảo cho rằng, Quyết định khởi tố một đàng chứng minh một nẻo.

Đến ngày 4/9/2014, là thời hạn phải kết thúc điều tra vụ án theo quyết định gia hạn điều tra lần thứ hai của Viện KSND nhưng CQĐT có dấu hiệu vi phạm thời hạn điều tra để ra Kết luận điều tra.
Ngày 12/9/2014, CQĐT ban hành Bản kết luận điều tra khi đã hết thời hạn điều tra. Nội dung Bản kết kết luận điều tra có nhiều dấu hiệu sai trái khi cố tình suy diễn việc đưa công nghệ vật liệu mới PPC vào sản xuất ra tàu thuyền và bán tàu thuyền cho lực lượng vũ trang thành tội phạm.
Sau đó, Cơ quan điều tra hình sự Hải quân đã có văn bản gửi Cơ quan CSĐT Công an TP Hồ Chí Minh khẳng định, việc đăng kiểm tàu BP12-04-02 không phải là nguyên nhân trực tiếp gây ra hậu quả vụ tai nạn nên quyết định không khởi tố vụ án hình sự theo quy định của pháp luật.
Ngày 27/4/2015, Tòa án đã ra quyết định trả hồ sơ điều tra bổ sung lần thứ nhất, yêu cầu CQĐT phải trưng cầu giám định phương tiện gây tai nạn xem có phải nguyên nhân tai nạn là do phương tiện “rõ ràng không bảo đảm an toàn” là nguyên nhân trực tiếp gây ra tai nạn.
Quyết định trả hồ sơ của Tòa án cũng khẳng định trong các nguyên nhân mà Cáo trạng viện dẫn không có nguyên nhân nào chứng minh hậu quả đặc biệt nghiêm trọng là do đưa vào sử dụng phương tiện rõ ràng không bảo đảm an toàn. Điều này đồng nghĩa là việc truy tố ông Đảo, ông Quyết là thiếu căn cứ pháp lí và có dấu hiệu là oan sai.
Mặc dù vụ án đang tạm đình chỉ, nhưng hơn ba năm qua CQTT vẫn áp dụng biện pháp ngăn chặn, cấm xuất cảnh đối với lãnh đạo doanh nghiệp, gây thiệt hại nghiêm trọng cho các doanh nghiệp và ảnh hưởng đến môi trường đầu tư kinh doanh.
Ông Đảo cho rằng, vụ án được khởi tố khi chưa có đủ căn cứ pháp lí. CQĐT không thực hiện giám định tư pháp tàu ngay khi khởi tố vụ án để xác định nguyên nhân tai nạn có phải do phương tiện kém chất lượng hay không, chỉ khi tòa án yêu cầu chưng cầu giám định mới thực hiện. Việc khởi tố một người khi chưa có đủ căn cứ chứng minh là xâm phạm quyền con người, quyền công dân.
Ngày 23/10/2013, Viện KSND TP Hồ Chí Minh đã phê chuẩn một quyết định khởi tố bị can của CQĐT ban hành ngày 4/9/2013 sau 49 ngày là trái với quy định tại Khoản 4 Điều 126 Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2003.
Vụ án được gia hạn điều tra hai lần và phải kết thúc vào ngày 4/9/2014 nhưng ngày 12/9/2014, CQĐT mới ban hành Bản kết luận điều tra là có dấu hiệu vi phạm nghiêm trọng quy định của pháp luật.
Theo ông Đảo, CQĐT đã hiểu không đúng các quy định của pháp luật hình sự dẫn đến áp dụng sai pháp luật. Để khởi tố vụ án, khởi tố bị can theo Điều 214 Bô luật Hình sự (BLHS), cần phải chứng minh được phương tiện “rõ ràng không bảo đảm an toàn” là nguyên nhân gây ra tai nạn, trong khi các nguyên nhân mà Cáo trạng viện dẫn để truy tố “không có nguyên nhân nào chứng minh hậu quả đặc biệt nghiêm trọng là do đưa vào sử dụng phương tiện rõ ràng không bảo đảm an toàn”.
Hai bản kết luận giám định ngày 19/11/2015 và ngày 6/1/2017 của Bộ GTVT đều khẳng định nguyên nhân tai nạn là do chở quá tải và gặp thời tiết bất lợi. Như vậy, có thể thấy, sẽ không có vụ án và không có ai phạm tội “Đưa vào sử dụng các phương tiện giao thông đường thủy không bảo đảm an toàn” mà các cơ quan tố tụng đã khởi tố.
Hành vi phạm tội quy định tại Điều 214 BLHS là hành vi: “Cho phép đưa vào sử dụng phương tiện giao thông đường thủy rõ ràng không bảo đảm an toàn”. Ông Đảo và ông Quyết không phải là chủ phương tiện, cũng không phải là người đăng kiểm phương tiện nên không có hành vi quy định tại Điều 214 BLHS. Vì ông Đảo và ông Quyết không phải là chủ thể của Điều 214 BLHS nên việc trưng cầu giám định tàu BP12-04-02 không có ý nghĩa trong việc chứng minh tội phạm.
Bên cạnh đó, tai nạn giao thông, lỗi là vô ý nên không thể có đồng phạm được quy định tại Điều 10 và Điều 20 BLHS. Việc Cơ quan điều tra khởi tố hai bị can với cùng một hành vi phạm tội quy định tại Điều 214 BLHS là có dấu hiệu chưa hiểu đúng và đầy đủ các quy định của pháp luật.
“CQĐT đã khởi tố bị can về hành vi “điều động cano BP12-04-02 không bảo đảm an toàn” nhưng khi chứng minh tội phạm lại suy diễn và gán ghép cho tôi có hành vi “sai phạm” về sản xuất và bán phương tiện cho lực lượng vũ trang. Hành vi “điều động phương tiện” và “sản xuất ra phương tiện” không liên quan gì đến nhau, không thể khởi tố một đằng chứng minh một nẻo như vậy”. Ông Đảo cho biết.

Thành Nguyễn