Những tác động có thể dẫn tới tai biến mạch máu não

Người bị tai biến mạch máu não (TBMMN) thường do các yếu tố mà quan trọng nhất là tăng huyết áp, y học cổ truyền gọi là chứng huyền vựng. Yếu tố thứ 2 là xơ vữa động mạch.

Theo thống kê về điều trị liệt nửa người do di chứng TBMMN của khoa châm cứu, Viện Y học cổ truyền Việt Nam, có tới 60% bệnh nhân có tiền sử tăng huyết áp và xơ vữa động mạch. Theo Y học cổ truyền cho rằng, người bệnh có chứa đựng yếu tố nội phong trong cơ thể. Vì vậy, những người này gặp hoàn cảnh bất lợi (ngoại phong) có thể gây TBMMN (trúng phong).

Ảnh hưởng bởi thời tiết

Các nhà khoa học nghiên cứu mối liên quan giữa TBMMN và thời tiết cho thấy: Tử vong do TBMMN của các bệnh nhân từ 60 tuổi trở lên nhiều nhất vào tháng 1 và ít nhất vào tháng 8, trong khi ở nhóm dưới 60 tuổi thì nhiều nhất vào tháng 10 và ít nhất vào tháng 5. Tử vong của người có tuổi do TBMMN về ban đêm cao hơn rõ rệt so với ban ngày. Tuổi càng cao thì tử vong về ban đêm càng cao (khoảng nửa đêm về sáng).

Nhiệt độ không khí càng thấp thì TBMMN càng tăng; thời tiết se lạnh, lạnh và rất lạnh thì TBMMN càng tăng. Các yếu tố khí hậu thời tiết là yếu tố ngoại nhân. Thường có gió lạnh, nóng, ẩm thấp, khô ráo, nóng (do lửa, phong, hàn, thử, thấp, táo, hỏa). Trong các yếu tố này thì yếu tố gió, lạnh, ẩm thấp không những nguy hiểm hơn đối với TBMMN mà còn gây ra rất nhiều bệnh khác.

Trong TBMMN yếu tố “thấp” cần đặc biệt chú ý theo cơ chế: thấp - hóa đàm, đàm hóa hỏa, hỏa sinh phong. Vì thế, TBMMN thường xảy ra vào mùa có thời tiết ẩm thấp: Tháng 1, tháng 2, khi nhà cửa ẩm thấp, nắng mưa thất thường, vật dụng hay bị mốc... Thời tiết này phải đề phòng cao để đừng bị TBMMN.

Yếu tố lạnh cũng cần đặc biệt chú ý, không chỉ đối với người già mà người tuổi trung niên cũng cần đề phòng, đã có những người bị TBMMN ở tuổi 40. Đặc biệt, đối với người khi cơ thể có tăng huyết áp.

Phong là yếu tố hay đi kèm theo như: Phong hàn, phong thấp, phong nhiệt... và là nguyên nhân tác động của rất nhiều bệnh khác nhau. Khí hậu của nước ta thay đổi thất thường, tác động lên cơ thể con người, ảnh hưởng đến sức khỏe và còn có thể gây nhiều loại bệnh. Vì vậy, có hiện tượng hàng loạt người bị bệnh cùng một thời điểm, nhất là các bệnh về khớp và TBMMN.

Thời tiết sau Tết ở nước ta là lạnh, ẩm thấp, thất thường, nên mọi người phải hết sức giữ gìn sức khỏe.

Tác động bởi tinh thần

Con người có 7 thứ tình cảm: Vui (hỉ), giận dữ (nộ), lo lắng (ưu), suy nghĩ (tư), buồn (bi), mong ngóng, chờ đợi (khủng) khiếp sợ, kinh sợ (kinh). Y học cổ truyền gọi là “thất tình” (7 tình). Danh y Tuệ Tĩnh đã viết: “Nội thương bệnh chứng phát sinh thường do xúc động thất tình gây nên”. Ở đây nội thương là các bệnh mạn tính như: tăng huyết áp, suy nhược thần kinh, đau dạ dày, thấp khớp... Các bệnh mạn tính thường gắn với yếu tố tình cảm, một khi xảy ra thái quá sẽ là tác nhân gây bệnh.

Con người ai cũng có vui, buồn, lo lắng, sợ hãi... ở mức bình thường là lẽ đương nhiên. Khi các trạng thái này thái quá thì lập tức sẽ gây bệnh. Đặc biệt, giận dữ quá hay quá căng thẳng, những sang chấn về mặt thần kinh - stress rất dễ gây ra TBMMN.

Cũng nên chú ý, những người bị tăng huyết áp thường hay lo sợ và bi quan làm cho bệnh ngày càng nặng hơn. Đối với người bệnh tăng huyết áp (HA) ở giai đoạn 2 có thể điều trị ổn định, chỉ cần biết cách giữ gìn và luyện tập nâng cao sức khỏe.

Sau một số hoạt động sinh hoạt

Sau khi tắm và bị lạnh: Sự thay đổi nóng lạnh đột ngột dễ gây TBMMN. Cần chú ý, sau khi tắm (nước nóng hay nước lạnh) đều chú ý giữ không để bị gió, nhất là vào mùa Hè. Vừa tắm xong mà đứng trước gió quạt cũng gây nguy hiểm, vì mất dương khí, các lỗ chân lông trên da lúc này nở rộng, sẽ rất dễ bị cảm lạnh... Nguy hại hơn là nằm ở dưới đất, khí âm của đất hút hết dương khí, nhiều người bị đột tử là do không hiểu được sự nguy hại này.

Sau khi uống rượu, bia: Người có tăng huyết áp nên kiêng rượu, bia hoặc hạn chế ở mức thấp nhất. Khi uống rượu, bia khí lạnh dễ xâm nhập vào cơ thể làm cho điều kiện trúng phong rất dễ xảy ra. Chú ý: Khi uống rượu không nên để quạt gió trực tiếp về phía mình, làm cho huyết áp tăng vọt do co, giãn mạch bất thường.

Khi bị gió lùa: Người có tăng huyết áp không được ngồi chỗ gió lùa, vì làm cho khí phong hàn gặp nội phong, tạo điều kiện xảy ra trúng phong (TBMMN).

Khi thay đổi thời tiết: Có trường hợp lúc đi ngủ trời nóng phải dùng quạt, đến đêm thời tiết thay đổi, trời trở lạnh, nếu không tắt quạt thì rất nguy hiểm.

Theo thống kê những trường hợp xảy ra TBMMN ở 114 người bệnh bị liệt nửa người ở Viện Y học cổ truyền Việt Nam, có: 4 người bị sau khi tắm; 12 người giận dữ thái quá; 15 người bị gió lùa; 17 người sau khi uống rượu; 12 người do chấn thương; 25 người do căng thẳng thần kinh thái quá; 29 người bệnh tự nhiên xuất hiện. Trong số những người bệnh này có 70% trường hợp có sẵn yếu tố tăng huyết áp và xơ vữa động mạch. Như vậy, các yếu tố bên ngoài tạo điều kiện xảy ra TBMMN đối với người có yếu tố nội phong.

BS Nguyễn Anh Tuấn (Bệnh viện Đại học Y)

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Nguy cơ đột qụy xuất huyết não ở người bệnh cao tuổi mắc nhiều bệnh nền

Nguy cơ đột qụy xuất huyết não ở người bệnh cao tuổi mắc nhiều bệnh nền

Một trường hợp bệnh lý nặng vừa được ghi nhận tại khoa Điều trị tích cực, Bệnh viện Nội tiết Trung ương cho thấy nguy cơ đặc biệt nguy hiểm của việc đồng mắc nhiều bệnh mạn tính ở NCT, đặc biệt là tăng huyết áp và đái tháo đường kéo dài.
Tin thuốc nam chữa sỏi thận tại nhà, bệnh nhân gặp biến chứng nặng

Tin thuốc nam chữa sỏi thận tại nhà, bệnh nhân gặp biến chứng nặng

BSCKII Nguyễn Quốc Đông - Trưởng khoa Ngoại thận tiết niệu, Bệnh viện Đa khoa Hà Đông cho biết vừa điều trị thành công cho một trường hợp bệnh nhân bị sỏi tiết niệu hai bên gây biến chứng nặng, đe dọa chức năng thận.
Ngủ trong an, thức trong vui

Ngủ trong an, thức trong vui

Giấc ngủ chất lượng không chỉ giúp NCT phục hồi thể lực mà còn góp phần bảo vệ trí nhớ, ổn định tinh thần và nâng cao tuổi thọ. Những thay đổi nhỏ trong nếp sống hằng ngày có thể giúp cải thiện giấc ngủ và mang lại những năm tháng tuổi già an yên hơn.
Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn tổ chức Hội thảo khoa học: “Cập nhật những tiến bộ điều trị đa mô thức ung thư gan”

Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn tổ chức Hội thảo khoa học: “Cập nhật những tiến bộ điều trị đa mô thức ung thư gan”

Ngày 13/6, Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn, thành viên Tập đoàn Y khoa Hoàn Mỹ đã tổ chức Hội thảo khoa học “Cập nhật những tiến bộ điều trị đa mô thức ung thư gan” nhằm chia sẻ những cập nhật thông tin y khoa, kinh nghiệm thực hành lâm sàng và tăng cường kết nối chuyên môn trong cùng lĩnh vực.
Người cao tuổi và ung thư đường tiêu hóa

Người cao tuổi và ung thư đường tiêu hóa

Người cao tuổi là nhóm có nguy cơ mắc nhiều bệnh lý tiêu hóa, trong đó có ung thư dạ dày và ung thư đại trực tràng. Tuy nhiên, khi tuổi tác ngày càng cao, câu hỏi được nhiều gia đình quan tâm là liệu việc thực hiện nội soi tiêu hóa có còn cần thiết và phù hợp hay không.

Tin khác

Cắt khối ung thư cho cụ bà 92 tuổi suy gan, thận nặng bằng Robot

Cắt khối ung thư cho cụ bà 92 tuổi suy gan, thận nặng bằng Robot
Cụ bà 92 tuổi, phát hiện ung thư trực tràng khi đang suy tim, suy thận vừa được bác sĩ dùng robot phẫu thuật loại bỏ khối ung thư thành công...

Bệnh viện Hữu nghị Việt Tiệp: Nối thành công bàn tay bị đứt rời hoàn toàn do tai nạn lao động

Bệnh viện Hữu nghị Việt Tiệp: Nối thành công bàn tay bị đứt rời hoàn toàn do tai nạn lao động
Một nữ bệnh nhân 38 tuổi bị máy cưa cắt đứt rời hoàn toàn bàn tay phải tại vùng cổ tay đã được các bác sĩ Bệnh viện Hữu nghị Việt Tiệp phẫu thuật cấp cứu, nối thành công chi thể bằng kỹ thuật vi phẫu sau 7 giờ liên tục.

TP Hồ Chí Minh: Ra mắt Trung tâm chăm sóc sức khỏe và phục hồi chuyên sâu RECOVER

TP Hồ Chí Minh: Ra mắt Trung tâm chăm sóc sức khỏe và phục hồi chuyên sâu RECOVER
Ngày 7/6, Trung tâm Chăm sóc sức khỏe và Phục hồi chuyên sâu RECOVER chính thức khai trương và đi vào hoạt động tại phường Xuân Hòa, TP Hồ Chí Minh. Sự kiện đánh dấu sự xuất hiện của một mô hình chăm sóc sức khỏe theo hướng tích hợp giữa y học hiện đại và y học cổ truyền, đáp ứng nhu cầu ngày càng gia tăng về phục hồi chức năng và chăm sóc sức khỏe chủ động trong cộng đồng.

Thiền và hơi thở: “Liều thuốc” miễn phí cho tuổi già khỏe mạnh

Thiền và hơi thở:  “Liều thuốc” miễn phí  cho tuổi già khỏe mạnh
Theo quan niệm dưỡng sinh phương Đông, “thở sâu thì khí dài, khí dài thì thọ dài”. Không chỉ mang ý nghĩa triết lý, nhận định này còn có cơ sở sinh lý học nhất định. Nhịp thở liên quan mật thiết đến hoạt động của hệ thần kinh tự chủ, nhịp tim, huyết áp, giấc ngủ, chức năng miễn dịch và quá trình lão hóa.

Vì sao mô hình chăm sóc sức khỏe tích hợp ngày càng được người Việt quan tâm?

Vì sao mô hình chăm sóc sức khỏe tích hợp ngày càng được người Việt quan tâm?
Người Việt ngày càng quan tâm đến việc chăm sóc sức khỏe một cách toàn diện và lâu dài, thay vì chỉ tìm kiếm dịch vụ khám chữa bệnh đơn lẻ. Nhu cầu được theo dõi, tư vấn và đồng hành trong suốt hành trình sức khỏe đang thúc đẩy sự phát triển của các mô hình chăm sóc tích hợp, nơi mỗi cá nhân có thể tiếp cận nhiều giải pháp y tế trong cùng một hệ sinh thái.

Hải Phòng: Từ năm 2026, người dân được khám sức khỏe miễn phí ít nhất một lần mỗi năm

Hải Phòng: Từ năm 2026, người dân được khám sức khỏe miễn phí ít nhất một lần mỗi năm
UBND thành phố Hải Phòng vừa ban hành Kế hoạch số 201/KH-UBND về việc tổ chức khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí cho người dân trên địa bàn thành phố, áp dụng từ năm 2026.

Bộ Y tế yêu cầu xử lý nghiêm cơ sở khám chữa bệnh vi phạm trên toàn quốc

Bộ Y tế yêu cầu xử lý nghiêm cơ sở khám chữa bệnh vi phạm trên toàn quốc
Cục Quản lý Khám, chữa bệnh yêu cầu các địa phương tăng cường kiểm tra, hậu kiểm cơ sở khám chữa bệnh, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật.

Viêm phổi tái diễn nhiều lần, bác sĩ phát hiện dị vật nghi hạt táo trong đường thở người cao tuổi

Viêm phổi tái diễn nhiều lần, bác sĩ phát hiện dị vật nghi hạt táo trong đường thở người cao tuổi
Các bác sĩ Bệnh viện Phổi Hải Phòng vừa gắp thành công một dị vật đường thở bị bỏ quên lâu ngày ở bệnh nhân nữ 64 tuổi nhập viện trong tình trạng ho kéo dài và tức ngực phải.

Cà Mau hướng tới mục tiêu hơn 860.000 người dân được sàng lọc sức khỏe

Cà Mau hướng tới mục tiêu hơn 860.000 người dân được sàng lọc sức khỏe
Ngày 30/5, tỉnh Cà Mau đồng loạt tổ chức đợt 3 chương trình khám sức khỏe, khám sàng lọc cho người dân trên địa bàn 64 xã, phường, tiếp tục hiện thực hóa mục tiêu chăm sóc sức khỏe toàn dân và phấn đấu đạt trên 40% dân số được khám, sàng lọc sức khỏe trong năm 2026.

“Bí quyết” sống khỏe của cụ ông 95 tuổi ở xã Văn Hán

“Bí quyết” sống khỏe của cụ ông 95 tuổi ở xã Văn Hán
Ở tuổi 95, cụ Nguyễn Đức Dũng, ở làng Cả, xã Văn Hán, tỉnh Thái Nguyên vẫn giữ được sự minh mẫn, nhanh nhẹn và niềm say mê lao động đáng quý. Điều khiến ai gặp cụ cũng bất ngờ là tinh thần lạc quan cùng nếp sống giản dị mà chan chứa yêu thương.

Cứu sống bệnh nhân người nước ngoài bị nhồi máu cơ tim cấp khi đang du lịch tại Ninh Bình

Cứu sống bệnh nhân người nước ngoài bị nhồi máu cơ tim cấp khi đang du lịch tại Ninh Bình
Chiều 28/5/2026, một bệnh nhân nam 61 tuổi, quốc tịch nước ngoài, đã được cứu sống kịp thời sau cơn nhồi máu cơ tim cấp nhờ được can thiệp mạch vành trong “thời gian vàng” tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh Ninh Bình.

Ngăn tạo sỏi mật tái phát ở người bệnh bằng con đường dinh dưỡng

Ngăn tạo sỏi mật tái phát ở người bệnh bằng con đường dinh dưỡng
Sỏi mật là bệnh lý tiêu hóa phổ biến, hình thành do sự mất cân bằng các thành phần trong dịch mật. Bên cạnh yếu tố gia đình, chế độ dinh dưỡng giữ vai trò then chốt trong việc ngăn ngừa hình thành và tái phát sỏi mật.

Đừng để xương “già” trước tuổi

Đừng để  xương “già” trước tuổi
Loãng xương không chỉ gặp ở NCT mà bắt đầu âm thầm từ tuổi trung niên. Dinh dưỡng hợp lý, vận động khoa học và thay đổi lối sống là chìa khóa giúp xương chắc khỏe, giảm nguy cơ gãy xương khi về già...

Chủ động chăm sóc sức khỏe, tránh sốc nhiệt khi nắng nóng gay gắt kéo dài

Chủ động chăm sóc sức khỏe, tránh sốc nhiệt khi nắng nóng gay gắt kéo dài
Những ngày gần đây, khu vực Đông Nam Á nói chung và Việt Nam nói riêng ghi nhận tình trạng nắng nóng diện rộng, có nơi nhiệt độ ngoài trời tăng cao bất thường.

Nắng nóng cực đoan: Người cao tuổi đối mặt nhiều nguy cơ sức khỏe

Nắng nóng cực đoan: Người cao tuổi đối mặt nhiều nguy cơ sức khỏe
Nắng nóng gay gắt kéo dài làm gia tăng nguy cơ say nắng, sốc nhiệt, đột quỵ do nhiệt, đặc biệt ở người cao tuổi, người mắc bệnh nền và lao động ngoài trời. Bộ Y tế khuyến cáo người dân hạn chế ra ngoài trong khung giờ từ 10h đến 16h, chủ động bảo vệ sức khỏe và bổ sung đủ nước trong những ngày thời tiết cực đoan.
Xem thêm
Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn tổ chức Hội thảo khoa học: “Cập nhật những tiến bộ điều trị đa mô thức ung thư gan”

Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn tổ chức Hội thảo khoa học: “Cập nhật những tiến bộ điều trị đa mô thức ung thư gan”

Ngày 13/6, Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn, thành viên Tập đoàn Y khoa Hoàn Mỹ đã tổ chức Hội thảo khoa học “Cập nhật những tiến bộ điều trị đa mô thức ung thư gan” nhằm chia sẻ những cập nhật thông tin y khoa, kinh nghiệm thực hành lâm sàng và tăng cường kết nối chuyên môn trong cùng lĩnh vực.
Bệnh viện Hữu nghị Việt Tiệp: Nối thành công bàn tay bị đứt rời hoàn toàn do tai nạn lao động

Bệnh viện Hữu nghị Việt Tiệp: Nối thành công bàn tay bị đứt rời hoàn toàn do tai nạn lao động

Một nữ bệnh nhân 38 tuổi bị máy cưa cắt đứt rời hoàn toàn bàn tay phải tại vùng cổ tay đã được các bác sĩ Bệnh viện Hữu nghị Việt Tiệp phẫu thuật cấp cứu, nối thành công chi thể bằng kỹ thuật vi phẫu sau 7 giờ liên tục.
TP Hồ Chí Minh: Ra mắt Trung tâm chăm sóc sức khỏe và phục hồi chuyên sâu RECOVER

TP Hồ Chí Minh: Ra mắt Trung tâm chăm sóc sức khỏe và phục hồi chuyên sâu RECOVER

Ngày 7/6, Trung tâm Chăm sóc sức khỏe và Phục hồi chuyên sâu RECOVER chính thức khai trương và đi vào hoạt động tại phường Xuân Hòa, TP Hồ Chí Minh. Sự kiện đánh dấu sự xuất hiện của một mô hình chăm sóc sức khỏe theo hướng tích hợp giữa y học hiện đại và y học cổ truyền, đáp ứng nhu cầu ngày càng gia tăng về phục hồi chức năng và chăm sóc sức khỏe chủ động trong cộng đồng.
Để cơn hen không còn là “Nỗi ám ảnh” khi thời tiết chuyển mùa

Để cơn hen không còn là “Nỗi ám ảnh” khi thời tiết chuyển mùa

TS.BS Nguyễn Hữu Trường - Phó Giám đốc Trung tâm Dị ứng - Miễn dịch lâm sàng, Bệnh viện Bạch Mai đưa ra những “tư vấn vàng” giúp người cao tuổi kiểm soát bệnh hen phế quản, vui sống khỏe mạnh khi thời tiết chuyển mùa nồm ẩm, mưa rét.
Giải pháp điều trị thoái hóa khớp gối cho người bệnh cao tuổi

Giải pháp điều trị thoái hóa khớp gối cho người bệnh cao tuổi

Bệnh viện đa khoa tỉnh Thanh Hóa vừa phẫu thuật thành công bệnh nhân 76 tuổi bị thoái hóa khớp gối bằng phương pháp thay khớp gối toàn phần bảo toàn cơ.
Chủ động phòng ngừa bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính khi trời rét - Lời khuyên đặc biệt cho người cao tuổi

Chủ động phòng ngừa bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính khi trời rét - Lời khuyên đặc biệt cho người cao tuổi

Thời tiết lạnh dễ làm bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) bùng phát, đặc biệt ở người cao tuổi. Bài viết cập nhật dấu hiệu, cách phòng ngừa và lời khuyên từ chuyên gia y tế.
Người cao tuổi và ung thư đường tiêu hóa

Người cao tuổi và ung thư đường tiêu hóa

Người cao tuổi là nhóm có nguy cơ mắc nhiều bệnh lý tiêu hóa, trong đó có ung thư dạ dày và ung thư đại trực tràng. Tuy nhiên, khi tuổi tác ngày càng cao, câu hỏi được nhiều gia đình quan tâm là liệu việc thực hiện nội soi tiêu hóa có còn cần thiết và phù
Hải Phòng: Từ năm 2026, người dân được khám sức khỏe miễn phí ít nhất một lần mỗi năm

Hải Phòng: Từ năm 2026, người dân được khám sức khỏe miễn phí ít nhất một lần mỗi năm

UBND thành phố Hải Phòng vừa ban hành Kế hoạch số 201/KH-UBND về việc tổ chức khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí cho người dân trên địa bàn thành phố, áp dụng từ năm 2026.
Viêm phổi tái diễn nhiều lần, bác sĩ phát hiện dị vật nghi hạt táo trong đường thở người cao tuổi

Viêm phổi tái diễn nhiều lần, bác sĩ phát hiện dị vật nghi hạt táo trong đường thở người cao tuổi

Các bác sĩ Bệnh viện Phổi Hải Phòng vừa gắp thành công một dị vật đường thở bị bỏ quên lâu ngày ở bệnh nhân nữ 64 tuổi nhập viện trong tình trạng ho kéo dài và tức ngực phải.
Phiên bản di động