Những tác động có thể dẫn tới tai biến mạch máu não

Người bị tai biến mạch máu não (TBMMN) thường do các yếu tố mà quan trọng nhất là tăng huyết áp, y học cổ truyền gọi là chứng huyền vựng. Yếu tố thứ 2 là xơ vữa động mạch.

Theo thống kê về điều trị liệt nửa người do di chứng TBMMN của khoa châm cứu, Viện Y học cổ truyền Việt Nam, có tới 60% bệnh nhân có tiền sử tăng huyết áp và xơ vữa động mạch. Theo Y học cổ truyền cho rằng, người bệnh có chứa đựng yếu tố nội phong trong cơ thể. Vì vậy, những người này gặp hoàn cảnh bất lợi (ngoại phong) có thể gây TBMMN (trúng phong).

Ảnh hưởng bởi thời tiết

Các nhà khoa học nghiên cứu mối liên quan giữa TBMMN và thời tiết cho thấy: Tử vong do TBMMN của các bệnh nhân từ 60 tuổi trở lên nhiều nhất vào tháng 1 và ít nhất vào tháng 8, trong khi ở nhóm dưới 60 tuổi thì nhiều nhất vào tháng 10 và ít nhất vào tháng 5. Tử vong của người có tuổi do TBMMN về ban đêm cao hơn rõ rệt so với ban ngày. Tuổi càng cao thì tử vong về ban đêm càng cao (khoảng nửa đêm về sáng).

Nhiệt độ không khí càng thấp thì TBMMN càng tăng; thời tiết se lạnh, lạnh và rất lạnh thì TBMMN càng tăng. Các yếu tố khí hậu thời tiết là yếu tố ngoại nhân. Thường có gió lạnh, nóng, ẩm thấp, khô ráo, nóng (do lửa, phong, hàn, thử, thấp, táo, hỏa). Trong các yếu tố này thì yếu tố gió, lạnh, ẩm thấp không những nguy hiểm hơn đối với TBMMN mà còn gây ra rất nhiều bệnh khác.

Trong TBMMN yếu tố “thấp” cần đặc biệt chú ý theo cơ chế: thấp - hóa đàm, đàm hóa hỏa, hỏa sinh phong. Vì thế, TBMMN thường xảy ra vào mùa có thời tiết ẩm thấp: Tháng 1, tháng 2, khi nhà cửa ẩm thấp, nắng mưa thất thường, vật dụng hay bị mốc... Thời tiết này phải đề phòng cao để đừng bị TBMMN.

Yếu tố lạnh cũng cần đặc biệt chú ý, không chỉ đối với người già mà người tuổi trung niên cũng cần đề phòng, đã có những người bị TBMMN ở tuổi 40. Đặc biệt, đối với người khi cơ thể có tăng huyết áp.

Phong là yếu tố hay đi kèm theo như: Phong hàn, phong thấp, phong nhiệt... và là nguyên nhân tác động của rất nhiều bệnh khác nhau. Khí hậu của nước ta thay đổi thất thường, tác động lên cơ thể con người, ảnh hưởng đến sức khỏe và còn có thể gây nhiều loại bệnh. Vì vậy, có hiện tượng hàng loạt người bị bệnh cùng một thời điểm, nhất là các bệnh về khớp và TBMMN.

Thời tiết sau Tết ở nước ta là lạnh, ẩm thấp, thất thường, nên mọi người phải hết sức giữ gìn sức khỏe.

Tác động bởi tinh thần

Con người có 7 thứ tình cảm: Vui (hỉ), giận dữ (nộ), lo lắng (ưu), suy nghĩ (tư), buồn (bi), mong ngóng, chờ đợi (khủng) khiếp sợ, kinh sợ (kinh). Y học cổ truyền gọi là “thất tình” (7 tình). Danh y Tuệ Tĩnh đã viết: “Nội thương bệnh chứng phát sinh thường do xúc động thất tình gây nên”. Ở đây nội thương là các bệnh mạn tính như: tăng huyết áp, suy nhược thần kinh, đau dạ dày, thấp khớp... Các bệnh mạn tính thường gắn với yếu tố tình cảm, một khi xảy ra thái quá sẽ là tác nhân gây bệnh.

Con người ai cũng có vui, buồn, lo lắng, sợ hãi... ở mức bình thường là lẽ đương nhiên. Khi các trạng thái này thái quá thì lập tức sẽ gây bệnh. Đặc biệt, giận dữ quá hay quá căng thẳng, những sang chấn về mặt thần kinh - stress rất dễ gây ra TBMMN.

Cũng nên chú ý, những người bị tăng huyết áp thường hay lo sợ và bi quan làm cho bệnh ngày càng nặng hơn. Đối với người bệnh tăng huyết áp (HA) ở giai đoạn 2 có thể điều trị ổn định, chỉ cần biết cách giữ gìn và luyện tập nâng cao sức khỏe.

Sau một số hoạt động sinh hoạt

Sau khi tắm và bị lạnh: Sự thay đổi nóng lạnh đột ngột dễ gây TBMMN. Cần chú ý, sau khi tắm (nước nóng hay nước lạnh) đều chú ý giữ không để bị gió, nhất là vào mùa Hè. Vừa tắm xong mà đứng trước gió quạt cũng gây nguy hiểm, vì mất dương khí, các lỗ chân lông trên da lúc này nở rộng, sẽ rất dễ bị cảm lạnh... Nguy hại hơn là nằm ở dưới đất, khí âm của đất hút hết dương khí, nhiều người bị đột tử là do không hiểu được sự nguy hại này.

Sau khi uống rượu, bia: Người có tăng huyết áp nên kiêng rượu, bia hoặc hạn chế ở mức thấp nhất. Khi uống rượu, bia khí lạnh dễ xâm nhập vào cơ thể làm cho điều kiện trúng phong rất dễ xảy ra. Chú ý: Khi uống rượu không nên để quạt gió trực tiếp về phía mình, làm cho huyết áp tăng vọt do co, giãn mạch bất thường.

Khi bị gió lùa: Người có tăng huyết áp không được ngồi chỗ gió lùa, vì làm cho khí phong hàn gặp nội phong, tạo điều kiện xảy ra trúng phong (TBMMN).

Khi thay đổi thời tiết: Có trường hợp lúc đi ngủ trời nóng phải dùng quạt, đến đêm thời tiết thay đổi, trời trở lạnh, nếu không tắt quạt thì rất nguy hiểm.

Theo thống kê những trường hợp xảy ra TBMMN ở 114 người bệnh bị liệt nửa người ở Viện Y học cổ truyền Việt Nam, có: 4 người bị sau khi tắm; 12 người giận dữ thái quá; 15 người bị gió lùa; 17 người sau khi uống rượu; 12 người do chấn thương; 25 người do căng thẳng thần kinh thái quá; 29 người bệnh tự nhiên xuất hiện. Trong số những người bệnh này có 70% trường hợp có sẵn yếu tố tăng huyết áp và xơ vữa động mạch. Như vậy, các yếu tố bên ngoài tạo điều kiện xảy ra TBMMN đối với người có yếu tố nội phong.

BS Nguyễn Anh Tuấn (Bệnh viện Đại học Y)

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Trúng gió: Cách phòng ngừa và chữa trị

Trúng gió: Cách phòng ngừa và chữa trị

Hàng năm trong những thời điểm giao mùa, khi thời tiết thay đổi đột ngột, lúc có áp thấp, mưa bão hoặc nhiều khí lạnh, những người có thân thể yếu, sức đề kháng kém rất dễ bị trúng gió.
Bộ Y tế cảnh báo 2 sản phẩm Xuyên Tâm Liên "nổ" công dụng kháng COVID-19 là giả mạo

Bộ Y tế cảnh báo 2 sản phẩm Xuyên Tâm Liên "nổ" công dụng kháng COVID-19 là giả mạo

Chiều 26/7, Cục An toàn thực phẩm, Bộ Y tế thông báo trên thị trường đang xuất hiện 2 sản phẩm thực phẩm bảo vệ sức khỏe viên uống Xuyên Tâm Liên CV19 (vỏ màu đỏ) và Xuyên Tâm Liên CV19 (vỏ màu xanh) có công dụng kháng COVID-19 là giả mạo...
Vụ công bố 12 loại thuốc trị Covid-19: Cục Quản lý Y Dược cổ truyền thừa nhận sơ suất

Vụ công bố 12 loại thuốc trị Covid-19: Cục Quản lý Y Dược cổ truyền thừa nhận sơ suất

Thông tin đến báo chí về vụ ban hành văn bản công bố 12 loại thuốc y dược cổ truyền (YDCT) hỗ trợ, điều trị Covid-19, Cục trưởng Cục Quản lý YDCD - Bộ Y tế thừa nhận "đây là sơ suất trong quá trình soạn thảo...".
Bộ Y tế thu hồi công văn về 12 loại thuốc y học cổ truyền phòng, hỗ trợ điều trị Covid-19

Bộ Y tế thu hồi công văn về 12 loại thuốc y học cổ truyền phòng, hỗ trợ điều trị Covid-19

Chỉ hơn một ngày sau khi công bố 12 loại thuốc y dược cổ truyền (YDCT) có tác dụng phòng và hỗ trợ điều trị Covid-19, sáng 26-7, Bộ Y tế đã có văn bản thu hồi công văn này.
Hà Nội xác nhận 21 ca dương tính SARS-CoV-2, 9 ca ở BV Phổi Hà Nội

Hà Nội xác nhận 21 ca dương tính SARS-CoV-2, 9 ca ở BV Phổi Hà Nội

Sáng nay (26.7), Sở Y tế Hà Nội thông tin Hà Nội tiếp tục ghi nhận thêm 21 trường hợp dương tính với SARS-CoV-2 tại 10 quận, huyện và phân bố ở 8 chùm ca bệnh.

Tin khác

Hoa khôi "nhờ vả" tiêm vaccine COVID-19 đã đăng tin sai sự thật

Hoa khôi "nhờ vả" tiêm vaccine COVID-19 đã đăng tin sai sự thật
Phó Chánh Thanh tra Bộ Y tế Nguyễn Văn Nhiên vừa ký chuyển hồ sơ vụ việc hoa khôi tiêm vaccine COVID-19 không cần đăng ký đến thanh tra Bộ Thông tin và Truyền thông để xem xét, xử lý.

Hoa khôi khoe tiêm vaccine Covid-19 không cần đăng ký: Bộ Y tế yêu cầu Bệnh viện Hữu nghị giải trình

Hoa khôi khoe tiêm vaccine Covid-19 không cần đăng ký: Bộ Y tế yêu cầu Bệnh viện Hữu nghị giải trình
Thanh tra Bộ Y tế vừa có công văn gửi Giám đốc Bệnh viện Hữu nghị, yêu cầu giải trình về vụ việc báo chí đăng tải liên quan trường hợp một phụ nữ được tiêm vaccine phòng COVID-19 mà không cần đăng ký.

Hà Nội thêm 26 ca Covid-19 mới sáng 21-7, nhiều nhất ở quận Đống Đa và Hai Bà Trưng...

Hà Nội thêm 26 ca Covid-19 mới sáng 21-7, nhiều nhất ở quận Đống Đa và Hai Bà Trưng...
Sáng nay, 21-7, Sở Y tế Hà Nội thông báo, tính từ 18 giờ chiều qua đến 07 giờ ngày nay, trên địa bàn thành phố có thêm 26 ca Covid-19 mới, trong đó có 03 ca phát hiện qua sàng lọc cộng đồng.

Hà Nội: 12 trường hợp mắc mới trong đó 2 người trong cùng một gia đình ở Thanh Nhàn, 10 người là các F1

Hà Nội: 12 trường hợp mắc mới trong đó 2 người trong cùng một gia đình ở Thanh Nhàn, 10 người là các F1
Trưa 18/7, Sở Y tế Hà Nội thông báo ghi nhận 12 ca bệnh COVID-19 mới, trong đó có 2 mẹ con trong một gia đình ở Thanh Nhàn và 10 người khác đều liên quan đên chùm ca bệnh ở chung cư Sunshine.

Thuốc kháng virus SARS-CoV-2 molnupiravir, tín hiệu vui giữa đại dịch

Thuốc kháng virus SARS-CoV-2 molnupiravir, tín hiệu vui giữa đại dịch
Thuốc kháng virus SARS-CoV-2 đường uống phân phối dễ dàng là nhu cầu cần thiết và khẩn cấp hiện nay để điều trị COVID-19. Molnupiravir, đang cho thấy những kết quả đầy hứa hẹn.

Hà Nội xét nghiệm cho tất cả tài xế xe buýt sau chùm ca nhiễm liên quan Tổng Công ty Vận tải Hà Nội

Hà Nội xét nghiệm cho tất cả tài xế xe buýt sau chùm ca nhiễm liên quan Tổng Công ty Vận tải Hà Nội
Sáng nay, CDC Hà Nội đề xuất phối hợp với Sở GTVT triển khai xét nghiệm cho toàn bộ lái xe, nhân viên soát vé xe bus trên toàn TP sau khi ghi nhận chùm ca nhiễm liên quan đến Tổng Công ty Vận tải Hà Nội.
Xem thêm
Bộ Y tế cảnh báo 2 sản phẩm Xuyên Tâm Liên "nổ" công dụng kháng COVID-19 là giả mạo

Bộ Y tế cảnh báo 2 sản phẩm Xuyên Tâm Liên "nổ" công dụng kháng COVID-19 là giả mạo

Chiều 26/7, Cục An toàn thực phẩm, Bộ Y tế thông báo trên thị trường đang xuất hiện 2 sản phẩm thực phẩm bảo vệ sức khỏe viên uống Xuyên ...
Vụ công bố 12 loại thuốc trị Covid-19: Cục Quản lý Y Dược cổ truyền thừa nhận sơ suất

Vụ công bố 12 loại thuốc trị Covid-19: Cục Quản lý Y Dược cổ truyền thừa nhận sơ suất

Thông tin đến báo chí về vụ ban hành văn bản công bố 12 loại thuốc y dược cổ truyền (YDCT) hỗ trợ, điều trị Covid-19, Cục trưởng Cục Quản ...
Bộ Y tế thu hồi công văn về 12 loại thuốc y học cổ truyền phòng, hỗ trợ điều trị Covid-19

Bộ Y tế thu hồi công văn về 12 loại thuốc y học cổ truyền phòng, hỗ trợ điều trị Covid-19

Chỉ hơn một ngày sau khi công bố 12 loại thuốc y dược cổ truyền (YDCT) có tác dụng phòng và hỗ trợ điều trị Covid-19, sáng 26-7, Bộ Y ...
Nghe kém ở người cao tuổi và cách khắc phục hiệu quả

Nghe kém ở người cao tuổi và cách khắc phục hiệu quả

Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), lão thính là một vấn đề về sức khỏe phổ biến ở người cao tuổi nhưng lại không được quan tâm đúng ...
Có thể làm chậm sự lão hóa của mắt

Có thể làm chậm sự lão hóa của mắt

Theo quy luật tự nhiên, sự phát triển của con người tới khoảng 25 tuổi thì dừng lại, sau đó chuyển dần sang xu hướng thoái hóa. Đã là quy ...
Người cao tuổi cần đề phòng bệnh hen tái phát khi trời lạnh

Người cao tuổi cần đề phòng bệnh hen tái phát khi trời lạnh

Ở người cao tuổi (NCT) mắc bệnh hen, cần hết sức đề phòng các cơn hen cấp tái phát, bởi nếu không được xử trí kịp thời có thể dẫn ...
Khỏe mạnh và sống lâu

Khỏe mạnh và sống lâu

Chăm sóc, giữ gìn sức khỏe luôn là mối quan tâm của tất cả mọi người, ở mọi lứa tuổi.
Khỏe mạnh và sống lâu

Khỏe mạnh và sống lâu

Khi ta mệt mỏi, chán chường chính là lúc ta quên mất vui cười. Nhưng đó mới chính là lúc ta thật sự cần những tiếng cười thật lớn.
Quả mướp giải khát chữa bệnh

Quả mướp giải khát chữa bệnh

Nói đến quả mướp người ta thường nghĩ ngay đến món canh mướp, mùng tơi và rau đay nấu với cua đồng hoặc tôm khô ăn kèm với vài quả ...
Phiên bản di động