Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn (sửa đổi): Phù hợp với chính quyền địa phương 2 cấp

Phù hợp tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp

Trình bày trước Quốc hội, ông Trần Hồng Minh, Bộ trưởng Bộ Xây dựng cho biết, mục đích của việc ban hành Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn (QHĐTNT), nhằm hoàn thiện hệ thống pháp luật về quy hoạch đô thị và nông thôn để thể chế hóa phù hợp với chủ trương, đường lối của Đảng, Nhà nước về đổi mới tư duy xây dựng pháp luật, sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp, phân quyền, phân cấp, đơn giản hóa thủ tục hành chính, cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh, phát triển kinh tế tư nhân, đáp ứng các yêu cầu phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số; bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật.

Ông Trần Hồng Minh, Bộ trưởng Bộ Xây dựng trình bày Tờ trình về dự thảo Luật Quy hoạch Đô thị và Nông thôn

Dự thảo Luật được bố cục gồm 2 Điều: Điều 1 về Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn, gồm 38 khoản quy định về sửa đổi, bổ sung nội dung của một số điều của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn.

Điều 2 về Hiệu lực thi hành. Trong đó: (i) Sửa đổi, bổ sung nội dung gồm 16 Điều để phù hợp với pháp luật về quy hoạch, đất đai, xây dựng; phân định thẩm quyền; phân quyền, phân cấp phù hợp tổ chức chính quyền địa phương 02 cấp và đơn giản hóa thủ tục hành chính (ii) Chỉnh lý kỹ thuật 21 Điều và bãi bỏ 2 Điều phù hợp với tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp (iii) Giữ nguyên 20 Điều.

Dự thảo Luật bao gồm các nội dung cơ bản: Nội dung sửa đổi, hoàn thiện để bảo đảm thống nhất, đồng bộ hệ thống pháp luật và phù hợp tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp; Phân quyền, phân cấp; Cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính; Hoàn thiện các quy định có liên quan bảo đảm tổ chức thực hiện thông suốt, hiệu quả. Dự án Luật dự kiến trình Quốc hội xem xét, thông qua tại Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV, tháng 10/2025 và có hiệu lực thi hành từ 01/01/2026.

Bảo đảm đủ các chỉ tiêu cần thiết cho công tác quản lý Nhà nước

Thay mặt cơ quan thẩm tra, ông Phan Văn Mãi, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính nhất trí với cơ sở chính trị, cơ sở pháp lý và cơ sở thực tiễn của việc sửa đổi, bổ sung Luật QHĐTNT theo trình tự, thủ tục rút gọn với những quan điểm, mục đích...

Trong quá trình hoàn thiện dự thảo Luật, Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị tiếp tục rà soát, bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất của dự thảo Luật với các dự án Luật, dự thảo Nghị quyết của Quốc hội có liên quan đồng thời trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ 10. Đặc biệt, đánh giá kỹ lưỡng tác động của việc sửa đổi Luật Quy hoạch chưa tháo gỡ được căn cơ vướng mắc, khó khăn, tiềm ẩn phát sinh điểm nghẽn mới trong quá trình tổ chức thực hiện, tác động đến quy hoạch đô thị và nông thôn...

Quốc hội họp phiên toàn thể sáng ngày 7/11

Theo ông Phan Văn Mãi, về các cấp độ QHĐTNT và các trường hợp lập các cấp độ quy hoạch (khoản 3, khoản 4 và khoản 5 Điều 3): Nhiều ý kiến đề nghị Nhà nước chỉ phê duyệt Quy hoạch chung (QHC) và Quy hoạch phân khu (QHPK) (1/2000) (không phê duyệt Quy hoạch chi tiết (QHCT) đã bảo đảm đủ các chỉ tiêu cần thiết cho công tác quản lý nhà nước, với thời hạn quy hoạch đủ dài, đủ ổn định để là công cụ định hướng, dẫn dắt cho sự phát triển dài hạn;

Đồng thời, đáp ứng được tốt hơn yêu cầu nâng cao chất lượng quy hoạch, xử lý được những vướng mắc trong thực tiễn, bảo đảm được tinh thần của Nghị quyết số 68-NQ/TW. Tại các bước tiếp theo, thực hiện quản lý theo quy chuẩn, tiêu chuẩn; đề nghị rà soát, hoàn thiện quy chuẩn, tiêu chuẩn hướng tới quản lý theo mục tiêu, bảo đảm đầy đủ.

Nếu giản lược cấp độ quy hoạch theo hướng không lập QHPK mà “tích hợp” nội dung QHPK trong QHC sẽ dẫn đến nội dung QHC trở nên phức tạp, mất thêm nhiều thời gian lập QHC, tiềm ẩn phát sinh khó khăn, vướng mắc mới trong quá trình thực hiện, nhất là với việc sắp xếp lại đơn vị hành chính, tổ chức theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, nhiều trường hợp năng lực cấp xã chưa đáp ứng được yêu cầu thẩm định, phê duyệt quy hoạch.

Có ý kiến đề nghị quy định theo hướng Nhà nước chỉ phê duyệt QHCT đối với trường hợp dự án, công trình có tính chất đặc biệt quan trọng, công trình hạ tầng kỹ thuật khung, khu vực có ý nghĩa, vai trò quan trọng về chính trị, văn hóa, lịch sử quốc phòng, an ninh... Về nội dung này, trên cơ sở báo cáo, giải trình tại Báo cáo số 255/BC-BXD, có ý kiến nhất trí với đề xuất tại dự thảo Luật.

Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị Chính phủ chỉ đạo công tác tiếp tục hoàn thiện quy định về quản lý đầu tư, xây dựng và chỉ đạo công tác tổ chức thực hiện pháp luật về QHĐTNT, xây dựng, đầu tư bảo đảm khả thi, hiệu quả như đã báo cáo; trường hợp gặp vướng mắc do quy định của Luật, đề nghị kịp thời báo cáo Quốc hội để xem xét, giải quyết theo thẩm quyền, ông Phan Văn Mãi nhấn mạnh.