Dấu hiệu trục lợi từ quyền sử dụng đất hợp pháp của dân? Về Dự án CCN Nhựt Chánh II, từ năm 2020 đến nay, Tạp chí Người cao tuổi đã thông tin về hành vi có dấu hiệu trái pháp luật trong việc thực hiện dự án. Cho đến nay vụ việc vẫn chưa được giải quyết dứt điểm, 121ha đất “bờ xôi ruộng mật” của người dân bị thu hồi 15 năm qua nhưng vẫn bỏ hoang, khiến hàng trăm hộ dân tiếp tục kêu cứu, khiếu nại, tố cáo, yêu cầu làm rõ.
Trong “Đơn kêu cứu khẩn cấp, bổ sung tình tiết mới” kèm tài liệu liên quan, đại diện các hộ dân cho biết: Ngày 8/10/2004, ông Nguyễn Thanh Nguyên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Long An kí Quyết định số: 4144/QĐ-UBND “phê duyệt Dự án đầu tư hạ tầng kĩ thuật CCN Nhựt Chánh II”. Ngày 21/4/2006, Trung tâm Phát triển quỹ đất (PTQĐ) tỉnh Long An và Công ty CP Liên Minh (Công ty Liên Minh) kí “Biên bản ghi nhớ số: 213/BB-TTPTQĐ”. Theo đó, Công ty Liên Minh xin được giao quyền sử dụng toàn bộ quỹ đất 121ha CCN Nhựt Chánh II, với giá 140.000 đồng/m2 do Công ty đề nghị.
 |
| Phiếu chuyển số 147 - PC/BTCTW ngày 7/12/2022 của Ban Tổ chức Trung ương. |
Ngày 8/5/2006, ông Lưu Văn Nghĩa, Giám đốc Trung tâm PTQĐ tỉnh Long An kí Văn bản số: 235/TTPTQĐ-KHTH xin chủ trương giao “quỹ đất” CCN Nhựt Chánh II. Ngày 26/6/2006, ông Nguyễn Thanh Nguyên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Long An kí Văn bản số: 2890/UBND-NN đồng ý theo đề nghị của Giám đốc Trung tâm PTQĐ tỉnh Long An.
Điều đáng nói là tại thời điểm ông Nguyễn Thanh Nguyên kí Văn bản số: 2890/UBND-NN, thì UBND tỉnh Long An chưa ra quyết định thu hồi tổng thể 121ha đất tại Dự án CCN Nhựt Chánh II và UBND huyện Bến Lức chưa ra quyết định thu hồi đất và bồi thường hỗ trợ tái định cư cho 410 hộ dân bị thu hồi đất thực hiện dự án.
Chưa hết, tại Hợp đồng số: 36/HĐ-TTPTQĐ ngày 22/12/2006, Trung tâm PTQĐ tỉnh Long An thỏa thuận giao toàn bộ quỹ đất CCN Nhựt Chánh II cho Công ty Liên Minh với giá tạm tính 140.000 đồng/m2; Tổng giá trị Hợp đồng là 169,4 tỉ đồng, thanh toán 10 tỉ đồng trước ngày 30/12/2006; Tháng 1/2007, thanh toán 10 tỉ; tháng 2/2007, thanh toán 10 tỉ (trả góp hằng tháng). Trong khi đó, 410 hộ dân vẫn đang đứng tên trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hợp pháp, tức là quyền sử dụng đất (QSDĐ) và quyền ở hữu tài sản trên 121ha đất vẫn thuộc các hộ dân đang được pháp luật bảo hộ.
Do có Biên bản ghi nhớ số: 213/BB-TTPTQĐ ngày 21/4/2006 và Hợp đồng số: 36/HĐ-TTPTQĐ ngày 22/12/2006, ông Nguyễn Hùng Cường, Tổng Giám đốc Công ty Liên Minh đã đem QSDĐ 121ha và tài sản trên đất của 410 hộ dân “nhượng” lại cho 13 doanh nghiệp, với danh nghĩa “nhà đầu tư thứ cấp”, thu về hàng trăm tỉ đồng.
Gần một năm sau, UBND tỉnh Long An mới ban hành Quyết định số: 2561/QĐ-UBND ngày 8/10/2007, về việc thu hồi đất tại xã Nhựt Chánh, huyện Bến Lức với quy mô là 121ha”. Và cuối năm 2007 và năm 2008, UBND huyện Bến Lức ban hành hàng trăm quyết định thu hồi đất của hàng trăm hộ dân. Đến đây, người dân cho rằng, có dấu hiệu ép buộc họ nhận tiền bồi thường, nên đã có hàng chục đơn kêu cứu, khiếu, tố gửi cơ quan chức năng tỉnh Long An, nhưng chưa được giải quyết dứt điểm.
Ngày 23/10/2007, ông Lưu Văn Nghĩa, Giám đốc Trung tâm PTQĐ kí Thông báo số: 722/TTPTQĐ-KHTH về mức thu và thời hạn nộp tiền tái định cư (bằng nền đất). Trong đó, nộp tạm ứng 10 triệu đồng/nền; nền tái định cư ưu đãi nộp tạm ứng 20 triệu đồng/nền, tổng số tiền thu tạm ứng tái định cư 552 nền là 9,44 tỉ đồng. Người dân cho rằng, mức thu này có dấu hiệu do lãnh đạo Trung tâm PTQĐ tự đặt ra, không xin ý kiến UBND tỉnh, trái với quy định của pháp luật; và để kéo dài đến năm 2012 - 2013 mới bố trí lô nền tái định cư cho các hộ dân.
|
| Đất thu hồi để xây dựng CCN Nhựt Chánh II vẫn bỏ hoang cho bò gặm cỏ. |
Căn cứ các Quyết định: Số 2183/QĐ- UBND ngày 29/08/2008; số: 2417/QĐ-UBND ngày 29/09/2008 và số: 2523/QĐ-UBND ngày 7/10/2008 của UBND tỉnh Long An (liên quan đến hệ số trượt giá xây dựng nhà cửa, mồ mả, diện tích nền tái định cư), thể hiện có dấu hiệu “xén” tiền trượt giá về nhà cửa, công trình kiến trúc của 69 hộ dân từ hơn 1 triệu đồng/m2; “xén” tiền trượt giá của 736 ngôi mộ từ 1 đến 6 triệu đồng/mộ; đồng thời buộc các hộ dân phải tự di dời và mua đất để cải táng; “xén” lô nền tái định cư từ 80 - 100m2/nền xuống còn 63 - 72m2/nền.
Tiếp đến, ngày 8/1/2009, Trung tâm PTQĐ tỉnh Long An và Công ty Liên Minh kí “Bản phụ lục hợp đồng số: 01/QĐ-TTPTQĐ”. Theo đó, tổng giá trị hợp đồng là 169,011 tỉ đồng, thấp hơn 388,92 triệu đồng so với Hợp đồng số: 36/HĐ-TTPTQĐ ngày 22/12/2006. Công ty Liên Minh phải hoàn tất thanh toán trong thời hạn 3 ngày kể từ ngày kí phụ lục. Nhưng thực tế, Công ty Liên Minh đã trả góp từ ngày 30/12/2006 đến ngày 31/7/2009 mới hoàn tất.
Trong khi việc giải phóng mặt bằng chưa thực hiện xong thì ngày 15/6/2009, UBND huyện Bến Lức ra Công văn số: 587/UBND-VP cho Công ty Liên Minh san lấp mặt bằng phần đất và tài sản trên đất của các hộ dân mà Công ty Liên Minh đã “nhượng” lại QSDĐ cho 13 doanh nghiệp từ đầu năm 2007.
Ngày 12/10/2009, ông Nguyễn Văn Được, Giám đốc Sở TN&MT tỉnh Long An kí Tờ trình số 532/TTr-STNMT-CCQLĐĐ, giao 121ha đất cho Công ty Liên Minh.
Ngày 19/10/2009, ông Nguyễn Thanh Nguyên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Long An kí ban hành 2 Quyết định số: 2672/QĐ-UBND và Quyết định số: 2675/QĐ-UBND giao đất cho Công ty Liên Minh và khu tái định cư Dự án CCN Nhựt Chánh II”.
Ngày 21/5/2010, Giám đốc Sở TN&MT tỉnh Long An kí cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ) số BC 131409, diện tích 1.015.161,8m2 thửa đất số 1449, tờ bản đồ số 3 cho Công ty Liên Minh, trong khi 121ha đất này chưa bồi thường giải phóng mặt bằng xong.
Sau khi được cấp GCNQSDĐ nói trên, Công ty Liên Minh đã chia thửa đất 1449 thành 11 thửa đất (mang số từ 3538 đến 3548) rồi xin cấp 11 GCNQSDĐ; và được cấp 11 GCNQSDĐ ngày 24/1/2011. Vừa có 11 GCNQSDĐ, ông Nguyễn Hùng Cường đem thế chấp cho Ngân hàng Agribank ngay trong ngày 24/1/2011. Sau đó, Công ty Liên Minh “xé nhỏ” từ 11 thành 13 thửa đất, và được cấp 13 GCNQSDĐ, rồi sử dụng 13 giấy này để “nhượng” lại QSDĐ (lần 2) cho nhiều doanh nghiệp, với hàng trăm tỉ đồng. Trong số các doanh nghiệp được “nhượng” lại đất (lần 2) có Công ty TNHH Thương mại dịch vụ sản xuất Trường Gia Phát (mua 95.494m2) bằng “Hợp đồng hợp tác góp vốn bằng QSDĐ” kí ngày 1/7/2011. Ngày 30/8/2011, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Long An Nguyễn Thanh Nguyên kí Công văn số: 2814/UBND-CN cho phép Công ty Trường Gia Phát xây dựng Cảng Thủy nội địa Trường Gia Phát trên phần đất 95.494m2.
Theo Kết luận thanh tra số: 4042/KL-UBND ngày 19/10/2015 của UBND tỉnh Long An, tổng số tiền ngân sách bỏ ra cho Dự án CCN Nhựt Chánh II bước đầu được xác định hơn 411,8 tỉ đồng. Trong đó có khoản chi lớn như sau: Chi phí giải phóng mặt bằng 208,99 tỉ; chi phí hỗ trợ tái định cư hơn 93,05 tỉ; chi phí hỗ trợ chênh lệch bồi thường 76,63 tỉ; chi phí giải phóng mặt bằng 3,8ha để xây dựng nghĩa trang di dời mồ mả trong dự án 33,17 tỉ... Trong khi đó, tổng số tiền bán QSDĐ 121ha cho Công ty Liên Minh thu về chỉ hơn 169,011 tỉ đồng, thể hiện gây thiệt hại cho ngân sách Nhà nước hơn 242,84 tỉ đồng.
Ngoài ra, việc bỏ hoang 121ha đất suốt 17 năm qua còn gây thiệt hại đến tài sản, kinh tế, đời sống của 410 hộ dân. Trong số 121ha đất bị “khai tử”, đất nông nghiệp màu mỡ chiếm tỉ lệ 77% (93,5 ha), mỗi năm trồng được 3 vụ lúa nước, cho năng suất khoảng 7 tấn/ha/1 vụ. Còn lại 23% (27,5ha) là đất ở, đất phi nông nghiệp, các hộ dân buôn bán nhỏ lẻ, chăn nuôi, trồng hoa màu, làm nghề tiểu thủ công, v.v... Tổng thiệt hại gây ra cho 410 hộ dân ước tính hơn 251 tỉ đồng, và con số này vẫn chưa dừng lại.
Đến ngày 23/6/2020, Chủ tịch UBND tỉnh Long An Trần Văn Cần kí Quyết định số 2113/QĐ-UBND về việc thanh tra toàn diện đối với CCN Nhựt Chánh II. Tuy nhiên, các hộ dân không được biết Kết luận thanh tra này. Trong khi, thực tế cho thấy, Dự án sau 14 năm triển khai vẫn chưa có quyết toán, vi phạm nghiêm trọng Luật Ngân sách Nhà nước; các hộ dân nhiều lần có đơn đăng kí đối thoại với lãnh đạo có thẩm quyền, nhưng đến nay chưa được đối thoại.
Ngày 3/11/2022 và ngày 29/11/2022, các hộ dân tiếp tục có đơn tố cáo. Ban Tổ chức Trung ương có Văn bản số: 147/PC/BTVTW gửi Ban Chỉ đạo phòng, chống tham nhũng, tiêu cực tỉnh Long An xem xét, nhưng đến nay đơn tố cáo cũng không được giải quyết dứt điểm.
Kiến nghị của nhiều người cao tuổi
Thứ nhất, làm rõ việc có hay không việc không chỉ đạo thành lập Hội đồng thẩm định giá đất, đấu giá quyền sử dụng đất công khai, mà chỉ đạo đem QSDĐ 121ha và tài sản trên đất của 410 hộ dân đem “nhượng” cho Công ty Liên Minh, gây thiệt hại ngân sách Nhà nước hơn 242 tỉ đồng và tài sản kinh tế của 410 hộ dân hơn 251 tỉ đồng. Làm rõ nghi vấn về việc không thực hiện Dự án, mà đem QSDĐ 121 ha thế chấp ngân hàng của Công ty Liên Minh; và “nhượng” hai lần cho các doanh nghiệp, thu lợi bất chính?
Thứ hai, làm rõ và xử lí trách nhiệm các cá nhân và tổ chức (nếu có) trong việc để đất hoang hóa hơn 15 năm, gây lãng phí nguồn tài nguyên quốc gia và những dấu hiệu sai phạm tại Dự án CCN Nhựt Chánh II.
