Tóm tắt nội dung vụ án
Theo đơn tố cáo của ông Nguyễn Văn Tuệ, trú tại 01/D3 Nguyễn Thái Sơn, phường 3, quận Gò Vấp, TP Hồ Chí Minh, ngày 24/11/2014, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Bình Phước ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với bà Ngô Minh Chiến (chủ sở hữu Công ty TNHH MTV Phòng khám đa khoa Tâm Đức, địa chỉ tại 746 Phú Riềng Đỏ, phường Tân Xuân, thị xã Đồng Xoài, tỉnh Bình Phước) về tội “Lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản” theo Điều 140 Bộ luật Hình sự (BLHS) năm 1999, nay là Điều 175 BLHS năm 2015, sửa đổi năm 2017. Ngày 31/8/2015, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Bình Phước ra Kết luận điều tra số 55/KLDT-PC46 và chuyển hồ sơ vụ án đến Viện KSND tỉnh Bình Phước đề nghị truy tố. Ngày 31/3/2016, Viện KSND tỉnh Bình Phước ban hành Cáo trạng số 05/CTr-VKS-P3 truy tố bà Chiến về tội “Lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản” và chuyển TAND tỉnh Bình Phước để xét xử.
Ngày 4/8/2016, TAND tỉnh Bình Phước đưa vụ án ra xét xử. Tại phiên tòa, bà Chiến và luật sư bào chữa cung cấp tài liệu, chứng cứ mới nên vụ án được trả lại Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Bình Phước để điều tra lại. Ngày 14/5/2018, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Bình Phước Kết luận điều tra số 447/KLĐT-PC46 chuyển hồ sơ đến Viện KSND tỉnh Bình Phước tiếp tục đề nghị truy tố bà Chiến về tội “Lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản”. Đến ngày 11/7/2018, Viện KSND tỉnh Bình Phước ban hành Cáo trạng số 06/CTr-VKS-P3 truy tố bà Chiến về tội lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản theo Khoản 4, Điều 175 BLHS năm 2015, sửa đổi năm 2017 và chuyển hồ sơ vụ án đến TAND tỉnh Bình Phước để xét xử.
Vi phạm nghiêm trọng tố tụng?
Thứ nhất: Theo quy định tại Khoản 2, Điều 121 Bộ luật Tố tụng hình sự (LTTHS) năm 2003, nay là Khoản 2, Điều 174 Bộ LTTHS năm 2015: “Trường hợp vụ án do Viện Kiểm sát trả lại để yêu cầu điều tra bổ sung thì thời hạn điều tra bổ sung không quá 2 tháng; nếu do Tòa án trả lại để yêu cầu điều tra bổ sung thì thời hạn điều tra bổ sung không quá 1 tháng. Viện Kiểm sát chỉ được trả lại hồ sơ để điều tra bổ sung 2 lần. Thẩm phán chủ tọa phiên tòa chỉ được trả hồ sơ để điều tra bổ sung 1 lần và Hội đồng xét xử chỉ được trả hồ sơ để điều tra bổ sung 1 lần”.
Đối với trường hợp vụ án trên, TAND tỉnh Bình Phước ra quyết định trả hồ sơ cho Viện KSND tỉnh Bình Phước để yêu cầu điều tra bổ sung thì thời hạn điều tra bổ sung không quá 1 tháng. Vậy, theo quy định tại Khoản 2, Điều 174 Bộ LTTHS, Viện KSND tỉnh Bình Phước chỉ được trả lại hồ sơ để điều tra bổ sung 2 lần. Tuy nhiên, kể từ ngày 4/8/2016 đến nay, Viện KSND tỉnh Bình Phước đã 5 lần trả lại hồ sơ vụ án cho Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Bình Phước để điều tra bổ sung và đến cuối tháng 7/2018, thời hạn điều tra bổ sung đã hơn 22 tháng. Điều này thể hiện Viện KSND tỉnh Bình Phước đã có vi phạm về số lần trả lại hồ sơ điều tra bổ sung nhiều hơn so với quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự là: 3 lần; vi phạm về thời hạn điều tra bổ sung vượt quá 20 tháng so với thời hạn quy định của Bộ LTTHS năm 2015; là có hành vi vi phạm tố tụng về thời hạn, về số lần trả hồ sơ điều tra bổ sung; và có hành vi thể hiện dấu hiệu lợi dụng chức vụ, quyền hạn để làm trái quy định của Bộ LTTHS trong việc ban hành các quyết định trả hồ sơ điều tra bổ sung khi đã hết thời hạn và khi đã hết quyền trả lại hồ sơ điều tra bổ sung làm kéo dài vụ án, dẫn đến làm xâm hại nghiêm trọng đến quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự.
Thứ hai: Ngày 20/2/2018, bà Chiến nhận Quyết định số 05/QĐ-VKS-P3 ngày 19/2/2018 của Viện KSND tỉnh Bình Phước về việc gia hạn thời hạn quyết định việc truy tố trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày 19/2/2018 đến ngày 19/3/2018, vì “xét thấy cần có thời gian nghiên cứu hồ sơ, xem xét việc quyết định truy tố”. Theo quy định tại Điều 240 Bộ LTTHS năm 2015, Viện KSND tỉnh Bình Phước có trách nhiệm phải thông báo hoặc giao cho bà Chiến quyết định về việc truy tố hoặc đình chỉ vụ án trong mọi trường hợp không quá 10 ngày, kể từ ngày hết thời hạn gia hạn (tức không muộn hơn ngày 29/3/2018).
Ngày 20/6/2018, bà Chiến lại tiếp tục nhận Quyết định số 07/QĐ-VKS-P3 ngày 14/6/2018 của Viện KSND tỉnh Bình Phước về việc gia hạn thời hạn quyết định truy tố trong thời hạn để gia hạn thời hạn quyết định việc truy tố thêm 30 ngày, kể từ ngày 14/6/2018 đến ngày 14/7/2018. Lí do: Xét thấy cần có thời gian để nghiên cứu hồ sơ, quyết định việc truy tố.
Trao đổi với phóng viên, bà Chiến bức xúc: “Viện KSND tỉnh Bình Phước ban hành Quyết định số 07/QĐ-VKS-P3 ngày 14/6/2018 để gia hạn thời hạn quyết định việc truy tố thêm 30 ngày là thể hiện có hành vi vi phạm nghiêm trọng do Bộ LTTHS quy định về thời hạn, về số lần gia hạn thời hạn, về việc phải báo cáo và gửi cho Viện Kiểm sát cấp trên theo quy định tại Điều 240 Bộ LTTHS. Điều này làm kéo dài thời gian vụ án, gây mất uy tín, danh dự, nhân phẩm, hình ảnh của tôi trong xã hội, do đó đã làm xâm hại nghiêm trọng đến quyền và lợi ích hợp pháp của tôi. Để bảo đảm thực hiện đúng nguyên tắc thượng tôn pháp luật của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, tôi trân trọng đề nghị Báo Người cao tuổi xem xét phản ánh vụ việc trên đây theo quy định của Luật Báo chí”.
Cần làm rõ những vi phạm về tố tụng của vụ án.
Như đã phản ánh ở trên, vụ án được điều tra bổ sung theo Quyết định yêu cầu điều tra bổ sung số 20/2016/HSST-QĐ ngày 4/8/2016 của TAND tỉnh Bình Phước. Ngày 11/7/2018, Viện KSND tỉnh Bình Phước ban hành Cáo trạng số 06/CTr-VKS-P3 truy tố bà Chiến về tội “Lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản” theo khoản 4, Điều 175 BLHS năm 2015, sửa đổi năm 2017 và chuyển hồ sơ vụ án đến TAND tỉnh Bình Phước để xét xử. Tuy nhiên, Cáo trạng số 6 có vướng mắc pháp lí. Bởi các lẽ:
Một là, Viện KSND tỉnh Bình Phước ban hành Quyết định 05/QĐ-VKS- P3 ngày 19/2/2018 gia hạn thời hạn quyết định việc truy tố 30 ngày và đã hết thời hạn vào ngày 19/3/2018. Theo quy định pháp luật tố tụng hình sự thì Viện KSND tỉnh Bình Phước có trách nhiệm thông báo hoặc giao cho bà Chiến quyết định về việc truy tố, hoặc không truy tố trong mọi trường hợp không quá 10 ngày kể từ ngày hết thời hạn gia hạn (ngày 19/3/2018), nhưng đến nay bà Chiến vẫn chưa nhận được bất kì văn bản, thông báo nào từ Viện KSND tỉnh Bình Phước.
Hai là, Viện KSND tỉnh Bình Phước ban hành Quyết định số 07/QĐ-VKS-P3 ngày 14/6/2018 để gia hạn thời hạn quyết định việc truy tố thêm 30 ngày là thể hiện có hành vi vi phạm nghiêm trọng TTHS quy định về thời hạn, về số lần gia hạn thời hạn. Những vi phạm này chưa được làm rõ, kết luận.
Để tìm hiểu quan điểm và kết quả xử lí của TAND tỉnh Bình Phước khi nhận được Cáo trạng số 06/CTr-VKS-P3 ngày 11/7/2018 của Viện KSND tỉnh Bình Phước còn có vướng mắc pháp lí nói trên, ngày 21/8/2018 phóng viên đã trực tiếp liên hệ, kiến nghị (bằng văn bản) cung cấp thông tin theo quy định tại Khoản 2 Điều 25 Luật Báo chí năm 2016; và đã nhận được biên nhận của TAND tỉnh Bình Phước.
Báo Người cao tuổi sẽ tiếp tục thông tin về vụ việc trên
Mai Thân
