Nội dung vụ án
Ông Phạm Văn Tám mua căn nhà số 16, đường Lý Thường Kiệt, phường 2, TP Bến Tre gắn liền diện tích 43,4m2 đất thuộc thửa số 194, Tờ bản đồ số 06 của ông Hàn Nhựt Sơn (Hàn Nhựt Tâm). Căn nhà này trước đây ông Sơn được Nhà nước cấp trong thời gian ông Sơn đang giữ chức vụ Phó Chủ tịch UBND thị xã Bến Tre (nay là TP Bến Tre). Ngày 6/7/1999, UBND tỉnh Bến Tre ban hành Quyết định số 1510/QĐ-UB chấp thuận cho ông Sơn được quyền chuyển nhượng căn nhà này cho ông Tám. Ngày 26/10/2001, UBND tỉnh Bến Tre cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) cho ông Tám. Do căn nhà được xây dựng từ năm 1948, nên đã xuống cấp trầm trọng, hộ ông Tám làm đơn xin xây dựng lại nhà. Ngày 10/5/2005, Sở Xây dựng tỉnh Bến Tre cấp Giấy phép số 97/GP-XD cho ông Tám. Trước khi tiến hành tháo dỡ nhà xây mới, hộ ông Tám cũng đã được 2 hộ liền kề kí giấy thoả thuận cho phép ông Tám đập tường nhà cũ xây lại nhà mới. Thế nhưng, khi gia đình ông Tám tiến hành xây dựng thì ngày 30/5/2005, ông Tăng Đức Sang (chủ căn nhà số 18 liền kề) có đơn khiếu nại và yêu cầu Sở Xây dựng thu hồi giấy phép đã cấp cho hộ ông Tám. Sau khi kiểm tra lại lần hai, ngày 16/6/2005, Sở Xây dựng có Công văn số 146/SXD-TTr trả lời ông Sang về thủ tục cấp phép là phù hợp và tuân thủ đúng quy trình theo quy định hiện hành. Sau đó 2 hộ này làm các thủ tục đo đạc lại diện tích đất thì phát hiện hộ ông Sang lấn ranh đất, nhưng lại chủ động gửi đơn khiếu nại trước(!?). Mái nhà phía ông Sang lấn qua phần không gian phía ông Tám là 0,2m làm ảnh hưởng tới việc xây dựng căn nhà lầu theo phương thẳng đứng của nhà ông Tám. Qua nhiều lần nhắc nhở và nhờ chính quyền can thiệp, ông Tám gửi đơn khởi kiện ra TAND TP Bến Tre yêu cầu Toà án buộc ông Sang cắt bỏ phần mái tôn thò ra phía nhà ông Tám, vì chiếm dụng phần diện tích không gian 2,1m2 (theo sơ đồ đo đạc ngày 10/6/2016 của Chi nhánh Văn phòng Đăng kí đất đai TP Bến Tre).
Về nguồn gốc căn nhà này, vào thời điểm năm 1987, khi gia đình ông Hàn Nhựt Sơn đang sử dụng cũng đã xảy ra tranh chấp, chính quyền địa phương đã giải quyết giữ nguyên hiện trạng phần đất của 2 hộ đang sử dụng. Trong đơn khởi kiện, hộ ông Tám yêu cầu Toà buộc hộ ông Sang phải trả lại cho ông phần đất ông Sang lấn chiếm trái phép có chiều ngang 0,42m, dài 12,7m.
Bản án dân sự sơ thẩm số: 91/2006/DSST ngày 20/6/2006 của TAND thị xã Bến Tre (nay là TP Bến Tre) khẳng định: “Căn cứ vào hồ sơ kĩ thuật được lập năm 1997, hai bên có kí hiệp thương ranh đối chiếu với kết quả đo đạc thẩm định tại chỗ ngày 4/1/2006, thì hiện trạng thửa đất ông Phạm Văn Tám đang sử dụng, hướng Bắc lấn qua thửa 192 với tổng diện tích là: 0,6m2. Hướng Nam thửa đất ông Sang đang sử dụng lấn qua thửa 194 tổng diện tích là: 0,9m2”. Điều đáng nói ở đây là, trong khi án sơ thẩm đang bị kháng cáo, mà trong quyết định của bản án này thì ghi theo chủ quan của chủ toạ Nguyễn Thị Ngọc Hương là: “Hộ ông Tăng Đức Sang được sử dụng tạm thời phần đất của hộ ông Phạm Văn Tám để tô tường chống thấm trong thời hạn năm ngày bản án có hiệu lực pháp luật” và án phí, ông Tám chỉ yêu cầu giải quyết tranh chấp 5,33m2, nhưng Toà sơ thẩm thuê người đo lại toàn bộ diện tích đất rồi nhân lên tổng số tiền để tính án phí trái pháp luật, để buộc ông Tám phải chịu 5.264.000 đồng và 462.000 đồng chi phí đo đạc. Sự phán quyết “vô thức” này của Toà sơ thẩm để bác đơn khởi kiện của ông Tám. Ông Tám gửi đơn kháng cáo bản án sơ thẩm. Tại Bản án dân sự phúc thẩm số: 286/2007/DS-PT ngày 11/7/2007 của TAND tỉnh Bến Tre chỉ sửa lại những sai lầm của án sơ thẩm nhưng vẫn bác đơn khởi kiện của ông Tám, vì cho rằng ông Sang không lấn đất. Trong khi giấy phép xây dựng và sổ đỏ nhà ông Sang chỉ được phép xây 5,55m. Nhưng hiện tại mặt tiền nhà ông Sang xây dựng tới 5,67m, đòn tay và mái tôn xi măng lấn qua không gian nhà ông Tám 0,2m (!?).
Sau khi hai phiên toà sơ, phúc thẩm phán quyết không rõ ràng minh bạch. Toà không căn vào diện tích đất và giấy phép xây dựng mà chỉ “áng chừng” rồi đưa ra những nhận định mơ hồ để phán quyết. Chính vì vậy mà TAND Cấp cao cũng căn vào những điều không thực tế khách quan của 2 cấp toà cơ sở để đưa ra những nhận xét cũng thiếu khách quan. Vì thế, cả hai bên đương sự cũng bức xúc. Khi ông Tám xây nhà, lên đến tầng một thì vấp phải mái tôn nhà ông Sang thò qua. Ông Tám phải nhờ thợ “uốn cong” tại vị trí này để xây tiếp tầng hai, tầng ba. Vì quá uất ức với kiểu phán quyết “vu vơ” cùa 2 cấp toà, sau 10 năm cứ mỗi lần nhìn thấy căn nhà cao tầng của mình nghiêng hẳn về phía Đông, ông Tám lại bức xúc. Ông Tám tiếp tục gửi đơn khởi kiện ra toà “tranh chấp phần không gian qua bất động sản liền kề”. Tại Quyết định Bản án dân sự sơ thẩm số: 129/2017/DS-ST ngày 18/9/2017 của TAND TP Bến Tre tiếp tục bác đơn khởi kiện của ông Tám. Ông Tám tiếp tục kháng cáo án sơ thẩm. Tại Quyết định Bản án dân sự phúc thẩm số 84/2018/DS-PT ngày 28/2/2018 của TAND tỉnh Bến Tre do Thẩm phán Nguyễn Kim Tư làm Chủ toạ. Xét nội dung bản án phúc thẩm, Toà án xác định nhiều vấn đề không đúng sự thật khách quan. Vì khi ông Tám đập bỏ nhà cũ xây mới thì bức tường là tường riêng. Vậy nhưng Tòa án lại khẳng định: “Năm 1999, Đoàn công tác gồm Sở Xây dựng, Sở Tài chính - Vật giá, Công ty Xây dựng và phát triển nhà tỉnh Bến Tre tiến hành lập biên bản đo đạc xác định: Hai hộ xác định vách tường nhà là tường chung và cũng xác định đó là ranh đất...” (Còn nữa)
Nhóm PVĐT
