Dự án Xây dựng HTKT khu đất để đấu giá QSDĐ tại phường Long Biên, quận Long Biên, TP Hà Nội: Nhập nhèm quy hoạch; trái pháp luật về trình tự, thủ tục

Đất của các hộ dân phải được xác định là đất ở hợp pháp
Luật pháp của Nhà nước luôn tạo điều kiện và bảo hộ cho công dân quyền được sử dụng đất hợp pháp, quyền được có nhà ở. Do đó, khi thực hiện dự án, áp dụng các quy định của pháp luật để thu hồi đất, nhất thiết phải bảo đảm cho được những quyền này và phải tôn trọng lịch sử hình thành, biến động về đất. Các hộ dân ở đây được chính quyền cấp đất giãn dân, xây dựng nhà kiên cố sử dụng vào mục đích ở, là nhu cầu thực tế. Và thực tế khu vực này đã hình thành cụm dân cư, có tên đường, tên ngõ, số nhà từ vài chục năm nay. Cho dù là đất giao theo khoán 10, thì việc sau đó các hộ dân xây nhà kiên cố để ở, là nhu cầu thực tế và thực tế đã xảy ra, chính quyền địa phương cũng không có biện pháp nào ngăn chặn. Hơn nữa, kể từ khi Luật Đất đai năm 1993 có hiệu lực, thì pháp luật không có quy định nào xác định đất nông nghiệp là đất khoán 10, mà chỉ có đất nông nghiệp giao theo Nghị định số 64/CP ngày 27/9/1993 của Chính phủ. Việc chưa chuyển đổi mục đích sử dụng sang đất ở cho các hộ dân, trách nhiệm thuộc về chính quyền địa phương, không thể bắt dân phải chịu thiệt thòi. Do đó, không thể xác định đất của các hộ dân khu vực này là đất nông nghiệp.

Khu dân cư hình thành từ lâu, có tên đường, tên ngõ nên không thể coi đây là đất nông nghiệp

Khoản 4, Điều 50 Luật Đất đai năm 2003 quy định: “Hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất không có các loại giấy tờ quy định tại khoản 1 Điều này, nhưng đất đã được sử dụng ổn định từ trước ngày 15/10/1993, nay được UBND xã, phường, thị trấn xác nhận là đất không có tranh chấp, phù hợp với quy hoạch… được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và không phải nộp tiền sử dụng đất”. Khoản 1, Điều 101 Luật Đất đai năm 2013 có quy định tương tự, thậm chí rành mạch hơn: “Hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất trước ngày Luật này có hiệu lực thi hành mà không có các giấy tờ quy định tại Điều 100 của Luật này, có hộ khẩu thường trú tại địa phương… nay được UBND cấp xã nơi có đất xác nhận là người đã sử dụng đất ổn định, không có tranh chấp thì được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất và không phải nộp tiền sử dụng đất”.
Căn cứ quy định trên của pháp luật, đối chiếu với thực tế sử dụng đất của các hộ dân, thì đất của các hộ dân phải được xác định là đất ở hợp pháp, được bồi thường, hỗ trợ theo giá đất ở và được cấp đất tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất.
Mập mờ về quy hoạch, trái pháp luật về trình tự thủ tục
Hồ sơ về Dự án Xây dựng HTKT khu đất để đấu giá quyền sử dụng đất, tại phường Long Biên, quận Long Biên cho thấy không bảo đảm tính pháp lí, cụ thể: Ngày 15/8/2006, UBND TP Hà Nội ban hành Quyết định số 3615/QĐ-UBND, phê duyệt nhiệm vụ chuẩn bị đầu tư Dự án… Quyết định này phân chia làm 2 dự án: “GPMB và san nền sơ bộ…” và “Xây dựng hạ tầng kĩ thuật…”. Thời hạn hoàn thành được ấn định: Dự án 1 tháng 11/2006, Dự án 2 tháng 5/2007. Ngày 9/7/2011, UBND TP Hà Nội lại ban hành Quyết định số 3165/QĐ-UBND, phê duyệt quy hoạch chi tiết tỉ lệ 1/500 cải tạo và xây dựng mới khu nhà ở phục vụ Dự án GPMB và san nền sơ bộ khu đất để đấu giá quyền sử dụng đất… Đến ngày 4/12/2012, UBND TP Hà Nội mới ban hành Quyết định phê duyệt báo cáo đánh giá tác động môi trường số 5606/QĐ-UBND và rồi đến ngày 6/8/2013 mới có Quyết định số 4646/QĐ-UBND, gộp 2 dự án phê duyệt tại Quyết định số 3615/QĐ-UBND ngày 15/6/2006 của UBND TP Hà Nội, để triển khai thành 1 dự án.

Đây rõ ràng là kiểu làm quy trình ngược của UBND TP Hà Nội, có thể mục đích nhằm “giải cứu” dự án treo từ năm 2006 đến cuối năm 2013, để ngày 15/8/2013, UBND quận Long Biên mới ban hành Quyết định số 5464/QĐ-UBND, phê duyệt nhiệm vụ thiết kế xây dựng công trình…
Rà soát toàn bộ nội dung hồ sơ pháp lí Dự án này cho thấy, quận Long Biên không lập dự án trình cấp có thẩm quyền phê duyệt, mà tự ý ban hành Quyết định số 4210/QĐ-UBND ngày 24/4/2014, phê duyệt Dự án đầu tư Xây dựng công trình HTKT khu đất đấu giá quyền sử dụng đất, tại phường Long Biên. Theo quy định của pháp luật, việc phê duyệt dự án này thuộc thẩm quyền của UBND TP Hà Nội và không được ủy quyền. Mặc dù Quyết định số 4210/QĐ-UBND có căn cứ Văn ủy quyền số 1735/UBND-KH&ĐT ngày 13/3/2014 của UBND TP Hà Nội, nhưng văn bản này chỉ ủy quyền cho UBND quận Long Biên thực hiện một số dự án trên địa bàn quận, không ủy quyền phê duyệt dự án. Do đó, việc UBND quận Long biên ban hành quyết định phê duyệt dự án, là trái thẩm quyền, không đúng quy định của pháp luật.
Về quy hoạch, căn cứ bản vẽ quy hoạch chi tiết 1/500 các hộ dân được cung cấp cho thấy, bản vẽ này không đủ cơ sở pháp lí, do chỉ có 2 con dấu: Một của đơn vị thực hiện bản vẽ, là Viện Quy hoạch xây dựng Hà Nội; một của đơn vị thực hiện dự án, là Ban Quản lí dự án đầu tư xây dựng quận Long Biên; không có con dấu, chữ kí của các cơ quan thẩm định, cũng không có con dấu, chữ kí phê duyệt của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền, là UBND TP Hà Nội. Thế nhưng, bản vẽ thiếu cơ sở pháp lí này lại được UBND quận Long Biên sử dụng, làm căn cứ để thực hiện dự án, là hành vi nhập nhèm, cố ý làm trái pháp luật.
Báo Người cao tuổi, Báo điện tử Ngày mới Online đề nghị, UBND TP Hà Nội rà soát lại toàn bộ Dự án Xây dựng HTKT khu đất để đấu giá quyền sử dụng đất, tại phường Long Biên, quận Long Biên; điều chỉnh lại quy hoạch, chỉ đạo quận Long Biên thực hiện việc thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư đúng quy định của pháp luật, tránh gây thiệt thòi cho các hộ dân, dẫn đến khiếu kiện kéo dài.
Chúng tôi sẽ tiếp tục thông tin về vụ việc này.

Hoàng Kim