Sau nhiều năm liên tiếp gửi đơn khiếu nại về hành vi chấp hành viên (CHV) Châu Quang Tiếp, Chi cục THADS huyện Giồng Trôm kê biên, cưỡng chế bán hết tài sản chung của cả 4 người trong gia đình, chị Ngân và chị Nga liên tục nhận được hàng loạt giấy “Thông báo” chuyển đơn của các cơ quan. Khi đơn của chị gửi tới Tổng cục THADS, thì vẫn chỉ nhận được thông báo chuyển đơn về Cục THADS tỉnh, rồi lại bị chuyển về Chi cục THADS huyện, để Chi cục lại kí văn bản trả lời “hết thời hạn khiếu nại”, nên không thụ lí giải quyết. Tương tự, khi hai chị gửi đơn lên Viện KSND Tối cao và TAND Tối cao, thì tất cả cũng ra “thông báo chuyển đơn”. Cuối cùng, những cá nhân, tổ chức bị khiếu nại đều được “quyền ưu tiên” đứng ra giải quyết và “tự chủ” trả lời đương sự theo ý chí của người kí văn bản. Căn cứ các quy định của pháp luật, việc giải quyết của các cơ quan chức năng liên quan đã để xảy ra một số vi phạm:
Việc 2 cấp Toà án ở Bến Tre chưa điều tra, thu thập, tổng hợp, phân tích đầy đủ số liệu và các căn cứ pháp lí, mà chỉ nghe nguyên đơn tự kê khai trình bày “tiền hậu bất nhất”, đã đưa ra xét xử và tuyên án, là hành vi quá nóng vội để “gom tiền cho chủ nợ”. Đây là việc làm vi phạm pháp luật, dẫn tới cả 2 bản án dân sự của TAND huyện Giồng Trôm và TAND tỉnh Bến Tre đều bị huỷ.
Việc CHV Châu Quang Tiếp tự ý kê khai cưỡng chế diện tích đất quá lớn so với số tiền nợ, là tài sản chung của cả gia đình bị đơn, để bán đấu giá thi hành án với số tiền nợ không tương xứng, là hành vi cố ý làm trái gây hậu quả nghiêm trọng.
Trong khi Bản án giám đốc thẩm tuyên huỷ cả 2 bản án của 2 cấp Tòa án tỉnh Bến Tre, có hiệu lực từ ngày 27/9/2011 và đã gửi vào Bến Tre. Ngày 28/10/2011, ông Trần Thanh Bình, Chi cục trưởng Chi cục THADS huyện Giồng Trôm kí Quyết định đình chỉ thi hành án số 01/QĐ-CCTHA. Vậy mà, 2 tháng sau (tức ngày 27/12/2011), CHV Châu Quang Tiếp vẫn cố ý làm trái, kí Quyết định số 04/QĐ-THA, cưỡng chế giao tài sản cho chủ nợ. Đây là hành vi bất chấp luật pháp và đạo lí.
Trong các quyết định kê biên và cưỡng chế lần đầu, để giải quyết vụ kiện đầu tiên giữa nguyên đơn là bà Ngô Thị Vân với bị đơn là bà Đoàn Thị Thảo, số tiền CHV kê biên cưỡng chế đem bán đấu giá lên tới 322.805.000 đồng. Nhưng số nợ của bà Thảo phải thi hành án chỉ là 76.050.000 đồng. Số tiền dư còn lại đi về đâu, cả 4 thành viên trong gia đình bà Thảo không nhận được thông báo.
Báo Cáo số 04/BC-CCTHA ngày 2/1/2014, do ông Nguyễn Văn Tu, Cục trưởng Cục THADS tỉnh Bến Tre kí, gửi Tổng Cục THADS, có nhiều tình tiết sai sự thật, nhiều điểm thể hiện người kí thiếu am hiểu kiến thức pháp luật, cố ý bảo vệ những sai phạm của CHV. Tại trang 1 báo cáo khẳng định: “Khi kê biên vẫn còn để lại cho gia đình ông Cơ, bà Thảo phần đất có diện tích khoảng 664m2, trong đó có một căn nhà gắn liền với 300m2 đất ONT và 300m2 đất vườn”. Như vậy, 64m2 đất còn lại đã biến đi đâu? Còn ở trang 3 khẳng định: “Như vậy, quyền lợi ích của bà Ngân, bà Nga về tài sản chung vẫn còn”. Thật phi lí, đối với khối tài sản lớn nhất của gia đình là 7.347,5m2 đất, kể cả những cái chuồng heo, chuồng vịt, hoa màu trên đất đều bị đem ra bán đấu giá hết, thì ông Tu đều không cho đó là khối tài sản chung của 4 người. Riêng số tài sản nhỏ nhoi còn lại 664m2 đất và một căn chòi lá, thì lại cho đó là “tài sản chung vẫn còn”. Đây là những luận điệu sai sự thật, nhằm bảo vệ việc làm sai của CHV.
Tổng số tài sản của gia đình bà Thảo bị CHV kê biên cưỡng chế đem bán đấu giá, Chi cục THADS huyện Giồng Trôm thu được bao nhiêu tiền, đã chi vào các khoản nào, số tiền còn lại thừa hay thiếu? Vậy mà, suốt 7 năm qua, gia đình bà Thảo không nhận được thông báo!?
Sau khi cưỡng chế lấy hết đất của gia đình bà Thảo, Chi cục THADS huyện Giồng Trôm đem bán đấu giá. Các chủ nợ đều mua trúng giá và được cấp tốc làm thủ tục đề nghị UBND huyện Giồng Trôm cấp ngay Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) cho người mua. Trong khi Bản án giám đốc thẩm của TAND Tối cao đã tuyên huỷ cả 2 bản án 2 cấp Toà án ở Bến Tre. Gia đình bà Thảo thấy vậy đành giữ đất lại để sản xuất, chờ các phán quyết đúng pháp luật tiếp theo của cơ quan toà án. Theo quy định tại Điều 136 Luật Đất đai năm 2003 và Điều 203 Luật Đất đai năm 2013, đất của ông Ẩn và bà Pha mua được trong bán đấu giá đã được UBND huyện Giồng Trôm cấp sổ đỏ rồi, thì thuộc thẩm quyền giải quyết của Toà án. Vậy mà, UBND 3 cấp ở Bến Tre thi nhau ban hành biên bản, tờ trình, quyết định xử phạt vi phạm hành chính, quyết định bắt buộc khắc phục hậu quả... có nội dung trái pháp luật.
Bà Thảo cho biết, chỉ trong một thời gian ngắn, từ huyện đến tỉnh kí liên tiếp nhiều quyết định hành chính xử phạt. Quyết định ban hành sau sửa sai và thu hồi huỷ bỏ quyết định trước. Căn cứ vào biên bản của UBND xã Châu Hoà lập trước đó gần 2 năm. Ngày 22/10/2012, Chủ tịch UBND tỉnh Bến Tre kí 2 quyết định: số 2058 và số 2059/QĐ-UBND, xử phạt vi phạm hành chính cả 2 vợ chồng bà Thảo, ông Cơ, mỗi người 30 triệu đồng vì có hành vi lấn chiếm đất của người khác. Bà Thảo, ông Cơ làm đơn khiếu nại, UBND huyện Giồng Trôm có Tờ trình số 3769/TTr-UBND, đề nghị UBND tỉnh thu hồi và huỷ bỏ 2 quyết định nêu trên của Chủ tịch UBND tỉnh Bến Tre, để UBND huyện giải quyết theo đúng thẩm quyền. Ngày 26/12/2014, Chủ tịch UBND huyện Giồng Trôm ban hành 2 quyết định áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả: số 7522 và số 7523/QĐ-UBND, buộc vợ chồng bà Thảo, ông Cơ phải trả đất cho ông Nguyễn Ngọc Ẩn trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày nhận được quyết định.
Việc Chủ tịch UBND tỉnh Bến Tre kí 2 quyết định xử phạt vợ chồng bà Thảo, ông Cơ là không có căn cứ. Bởi lẽ, UBND tỉnh căn cứ vào biên bản vi phạm hành chính do UBND xã Châu Hoà lập từ 10 giờ 15 phút ngày 26/9/2012, mà biên bản này không có chữ kí của người vi phạm, không giao biên bản cho họ, vi phạm Khoản 3, Khoản 4, Điều 55 Pháp lệnh xử phạt vi phạm hành chính năm 2002, được sửa đổi bổ sung năm 2008.
Căn cứ vào Quyết định số 33/2011/QĐ-UBND của UBND tỉnh Bến Tre, quy định bảng giá các loại đất trên địa bàn tỉnh, thì không thể áp dụng mức 4 (Điểm d, Khoản 1, Điều 7 Nghị định số 105) xử phạt bà Thảo, ông Cơ số tiền 30 triệu đồng/người được.
Nội dung cả 2 quyết định của Chủ tịch UBND tỉnh Bến Tre xác định bà Thảo, ông Cơ đã có hành vi lấn chiếm đất là không đúng. Vì, theo Khoản 2, Khoản 3, Điều 3 Nghị định số 105/2009/ND-CP của Chính phủ, hành vi lấn chiếm đất là việc người đang sử dụng đất tự ý chuyển dịch mốc giới, hoặc ranh giới thửa đất để mở rộng diện tích. Trong khi đất của ông Cơ, bà Thảo đang quản lí và trực tiếp sản xuất từ năm 2000 đến nay tại thửa 106, Tờ bản đồ số 32, đã được Chủ tịch UBND huyện Giồng Trôm cấp sổ đỏ từ ngày 6/5/2004 đến nay, vẫn không thay đổi mốc ranh giới và diện tích. Điều đó, UBND tỉnh không thể quy kết cho ông Cơ, bà Thảo là lấn chiếm đất đai được.
Căn cứ Điều 69 Pháp lệnh xử phạt vi phạm hành chính năm 2002, cả 2 quyết định xử phạt vi phạm hành chính của UBND tỉnh Bến Tre, đã hết thời hiệu thi hành. Vì, quyết định ban hành ngày 22/10/2012, có hiệu lực kể từ ngày kí, nhưng tới 1 năm 9 tháng sau (ngày 22/7/2014), Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Giồng Trôm mới tống đạt cho đương sự, thì thời hạn đã hết. Lẽ ra, khi phát hiện vụ việc, Chủ tịch UBND tỉnh Bến Tre phải căn cứ Khoản 3, Điều 24 Nghị định số 128/2008/NĐ-CP của Chính phủ, để ra quyết định đình chỉ thi hành 2 quyết định nêu trên. Ngược lại, sau gần 2 năm mới tống đạt quyết định là cố tình vi phạm pháp luật. Sau khi nhận được đơn khiếu nại của ông Cơ, bà Thảo, Chủ tịch UBND tỉnh Bến Tre đã ban hành quyết định thu hồi 2 quyết định này.
Tiếp đến, ngày 26/12/2014, Chủ tịch UBND huyện Giồng Trôm kí 2 quyết định áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả, buộc ông Cơ, bà Thảo phải giao trả 2.669,6m2 đất cho ông Ẩn, sai phạm cả hình thức lẫn nội dung ban hành văn bản: Quyết định áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả, mà không ghi rõ lí do, không ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính, là vi phạm Khoản 2, Điều 65 Luật Xử phạt vi phạm hành chính. Do nội dung biên bản của UBND xã Châu Hoà lập không đúng quy định, không có chữ kí của đương sự, không giao cho đương sự 1 bản, vi phạm Khoản 2, Khoản 3, Điều 58 Luật Xử phạt vi phạm hành chính năm 2012. Sai phạm tiếp theo là thời hạn ra quyết định áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả đã áp dụng sai luật, do căn cứ Khoản 1, Khoản 2, Điều 66 Luật Xử phạt vi phạm hành chính, thì thời hạn ra quyết định là 7 ngày. Trong khi biên bản vi phạm hành chính, sau 2 năm 2 tháng 28 ngày mới ban hành quyết định là trái luật
Nhóm PVĐT
