Kì 1: Nợ bằng con gà, bán cả nhà lẫn trâu(!?)
Năm 2007, bà Đoàn Thị Thảo, ở ấp Thới Trị, xã Châu Hoà, huyện Giồng Trôm vay của bà Ngô Thị Vân, cùng ấp tổng số tiền 76.050.000 đồng, với lãi suất 0,4%/tháng. Trong đó nợ gốc 73.650.000 đồng, tiền lãi 2.400.000 đồng. Do quá trình chăn nuôi heo bị thua lỗ kéo dài, bà Thảo không trả được nợ. Bà Vân khởi kiện, được TAND huyện Giồng Trôm hoà giải thành. Ngày 7/11/2007, TAND huyện Giồng Trôm ban hành Quyết định số 20/2007/QĐST-DS, công nhận thoả thuận của các đương sự, nội dung không đề cập đến việc lấy đất ruộng của con nợ để bán trả nợ, mà chỉ ghi nhận bà Thảo phải trả số tiền nợ cho bà Vân. Vậy mà, trong cùng một ngày 7/3/2008, chấp hành viên Châu Quang Tiếp, thuộc Chi cục THADS huyện Giồng Trôm kí liên tiếp 2 quyết định kê biên tài sản của gia đình bà Thảo, có nội dung giống hệt nhau (Quyết định số 17/QĐ-THA và Quyết định số 01/QĐ-THA), lấy 2.670m2 đất ruộng của gia đình bà Thảo đang sản xuất, bán trả nợ cho bà Vân. Ngày 27/12/2010, ông Tiếp kí Quyết định số 03/QĐ-THA, cưỡng chế giao tài sản cho ông Nguyễn Ngọc Ẩn, Trưởng ấp (chồng bà Vân) là người mua trúng đấu giá.
Điều đáng nói, diện tích đất ruộng của gia đình bà Thảo bị kê biên, Chi cục THADS huyện Giồng Trôm bán được 322.805.000 đồng, trả nợ cho bà Vân 76.050.000 đồng, còn lại 246.755.000 đồng, suốt 7 năm qua gia đình bà Thảo không được biết thông tin. Như vậy, sai phạm của Chi cục THADS huyện Giồng Trôm ở giai đoạn này là tự ý kê biên số tài sản quá lớn của gia đình bà Thảo, không thông báo cho đương sự biết số tiền còn lại, cũng không trả số tiền dư quá lớn cho phía bị đơn.
Tương tự, năm 2004, bà Thảo vay của bà Đào Thị Pha 3 lần, tổng cộng 38 triệu đồng, với lãi suất 5%/tháng để phát triển chăn nuôi. Đến năm 2006, bà Thảo chỉ trả lãi được một số tháng đầu, sau đó mất khả năng thanh toán. Vợ chồng ông Thiện, bà Pha khởi kiện bà Thảo ra toà. Tuy nhiên, hai bên chưa hề đối chiếu nợ (lãi và vốn gốc), nhưng phía nguyên đơn (vợ chồng ông Thiện, bà Pha) tự ý kê khai với thẩm phán thụ lí hồ sơ từ số tiền nợ gốc 38 triệu đồng lên 540 triệu đồng cả vốn lẫn lãi. Vậy mà, TAND huyện Giồng Trôm vẫn cố tình thụ lí đưa ra xét xử. Tại Bản án dân sự sơ thẩm số 47/2008/DSST ngày 11/1/2008 của TAND huyện Giồng Trôm, do thẩm phán Ngô Xuân Ninh làm chủ toạ, tuyên buộc vợ chồng bà Thảo, ông Cơ phải trả cho vợ chồng ông Thiện, bà Pha 540 triệu đồng. Buộc vợ chồng ông Cơ, bà Thảo phải chịu số tiền án phí sơ thẩm 18.800.000 đồng. Bà Thảo kháng cáo vì cho rằng, phía nguyên đơn tự kê khai nợ không đúng sự thật. Tại Bản án dân sự phúc thẩm số 261/2008/DS-PT ngày 8/4/2008 của TAND tỉnh Bến Tre, do thẩm phán Khấu Thị Thu Trang làm chủ toạ, tuyên “Y án sơ thẩm”.
Khi thấy 2 cấp Toà ở Bến Tre xét xử thiếu khách quan, bà Thảo gửi đơn khiếu nại lên TAND Tối cao. Ngày 11/4/2011, Chánh án TAND Tối cao kí Quyết định số 215/2011/KN-DS-TKT, kháng nghị giám đốc thẩm Bản án dân sự phúc thẩm số 261/2008/DSPT của TAND tỉnh Bến Tre, nội dung chỉ rõ những sai phạm của bà Pha, ông Thiện khai báo tiền hậu bất nhất, không thể lấy làm căn cứ xét xử được. Tại các BL số 28, 29, 57 và bản tự khai ngày 29/10/2007 ông Thiện, bà Pha khai cho bà Thảo vay tiền. Tại biên bản phiên toà sơ thẩm, bà Pha khai đưa tiền vay cho ông Cơ, bà Thảo làm 2 đến 3 lần, sau khi vay vài tháng mới có cam kết thế chấp bằng sổ đỏ (BL- 28, 29). Vậy mà, tại phiên toà phúc thẩm, ông Thiện lại khai giao tiền cho vợ chồng bà Thảo, ông Cơ một lần (BL: 57).
Thực tế, bà Thảo vay tổng số 38 triệu đồng qua các lần: Lần 1 vay 4 triệu đồng đóng lãi được 2 tháng là 400.000 đồng. Lần 2 vay thêm 10 triệu đồng, đóng lãi đến tháng 4/2004 của tổng số vay 2 đợt mỗi tháng 700.000 đồng. Tháng 4/2004, vay tiếp 24 triệu đồng. Tổng số cả 3 lần là 38 triệu đồng. Sau khi vay, bà Thảo đã trả lãi theo thoả thuận trong 14 tháng, mỗi tháng 1.900.000 đồng. Bà Thảo cho rằng, việc viết Hợp đồng cam kết mượn tiền 540 triệu đồng bao gồm cả vốn lẫn lãi vào ngày 15/12/2006, là do bị ép viết và kí để ông Thiện, bà Pha thực hiện một mục đích khác. Khi đọc kĩ hồ sơ vụ án mới thấy, vụ án còn ẩn chứa nhiều tình tiết hết sức li kì, phi lí. Trong 3 lần bà Thảo vay tổng số 38 triệu đồng, đều do bà Thảo viết và kí giấy. Còn hợp đồng vay tới 540 triệu đồng, thì ông Cơ không hề biết và thời điểm này, ông Cơ đang đi làm thuê ở TP Hồ Chí Minh, có giấy xác nhận của nơi ông Cơ làm mướn và của chính quyền địa phương. Bà Thảo khai, vì sợ gia đình biết, nên bà kí đại tên chồng bà vào bản hợp đồng. Chính vì sự gian dối này, nên nội dung Bản Kháng nghị giám đốc thẩm của TAND Tối cao, đề nghị Toà dân sự TAND Tối cao xét xử theo thủ tục giám đốc thẩm, huỷ 2 bản án của 2 cấp TAND tỉnh Bến Tre, để xét xử sơ thẩm lại từ đầu.
Bản án giám đốc thẩm số 755/2011/DS-GĐT ngày 27/9/2011 của Toà dân sự TAND Tối cao tuyên huỷ 2 bản án của 2 cấp Toà án ở Bến Tre. Nội dung bản án này, TAND Tối cao đã nhận định, cả 2 cấp Toà án ở Bến Tre chưa xác định rõ, ông Cơ chồng bà Thảo có đồng ý vay tiền hay không, trong khi ông Cơ đi vắng mà đã vội vã bán tài sản chung của cả gia đình, buộc ông Cơ phải “liên đới” chịu trách nhiệm trả nợ là không đúng quy định của pháp luật.
Sau khi 2 bản án nêu trên bị huỷ, bà Thảo, ông Cơ và các thành viên trong gia đình cứ ngỡ rằng, gia đình mình sẽ được giải oan phần nào về khối tài sản chung, đã bị Chi cục THADS huyện bán gần hết. Ai ngờ, cả 2 cấp Toà án ở Bến Tre không chịu sửa sai, mà lại cố tình xét xử theo hướng nặng hơn. Diện tích đất bị kê khai nhiều hơn, số tình tiết không đúng sự thật được đưa ra nhiều hơn trước. Án bị huỷ, bắt đầu xét xử lại từ 2012, mà 2 cấp toà lại tính lãi suất dùm chậm trả nợ cho chủ nợ từ năm 2008!? Án phí sơ thẩm lần 1 bà Thảo phải nộp 18,8 triệu đồng, nhưng lần 2 phải nộp tăng lên 23.639.570 đồng. Diện tích ruộng bị kê biên cưỡng chế bán nhiều hơn. Bà Thảo, ông Cơ gửi đơn kháng cáo án sơ thẩm. Tại Bản án dân sự phúc thẩm số 91/2012/DSPT ngày 16/7/2012, TAND tỉnh Bến Tre vẫn “Y án sơ thẩm”. Mặc dù cả 2 bản bị huỷ, cả 2 cấp Toà án ở Bến Tre xét xử lại lần 2, cũng chưa làm rõ số tiền vốn và lãi 540 triệu đồng của chủ nợ là ông Thiện, bà Pha khai báo “tiền hậu bất nhất”, không đúng sự thật. Vậy mà họ vẫn “y án”, chấp hành viên Châu Quang Tiếp vẫn tiếp tục kê biên cưỡng chế 4.677,5m2 đất ruộng đang sản xuất, là tài sản hợp pháp của 4 thành viên trong gia đình bà Thảo, để bán đấu giá giao cho chủ nợ là bà Pha toàn bộ số đất này.
Trong khi đó, 7.347,5m2 đất ruộng này được UBND huyện Giồng Trôm cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho “hộ gia đình” ông Cơ (có 4 người). Vậy mà, chấp hành viên Châu Quang Tiếp kê biên cưỡng chế kể cả chuồng heo, chuồng vịt, hoa màu đem bán đấu giá hết cho 2 chủ nợ đều trúng thầu mua. Chỉ để lại duy nhất cho gia đình bà Thảo 664m2 đất vườn có căn nhà lá dính liền. Vì không còn đất sản xuất, 2 người con gái của bà Thảo có hộ khẩu ở chung trong nhà là chị Ngân và chị Nga rất nhiều lần gửi đơn khiếu nại, về việc Chi cục THADS huyện Giồng Trôm cưỡng chế bán hết tài sản chung của họ, mà quá trình đem ra bán đấu giá và thanh toán tiền cho ai, thì cả 2 người đều không được biết. Trong suốt hàng chục năm nay, chị Ngân và chị Nga liên tiếp gửi đơn khiếu nại lên các cơ quan bảo vệ pháp luật ở Trung ương. Kể từ đây, nhiều cơ quan chức năng liên quan tiếp tục làm nhiệm vụ “bồ câu đưa thư”, chuyền qua chuyền lại… (Còn tiếp)
Nhóm PVĐT
