Về vụ 4 tiếp viên hàng không được trả tự do: Những câu hỏi còn bỏ ngỏ

Theo các cơ quan chức năng, vào lúc 8h45 ngày 16/3/2023, qua công tác kiểm tra hàng hóa, Chi cục Hải quan cửa khẩu sân bay Quốc tế Tân Sơn Nhất phát hiện lô hàng hóa khoảng 60 kg, gồm 4 vali của 4 tiếp viên, phát hiện có 327 tuýp kem đánh răng và 17 chai nước súc miệng, chứa tổng cộng 11,2 kg ma túy các loại. Theo lời khai của 4 tiếp viên, khi đang lưu trú ở Pháp thì có một người Việt Nam nhờ họ chuyển về Việt Nam số hàng này cho người nhà. Các tiếp viên này không biết bên trong 327 tuýp kem đánh răng có cất giấu ma túy.

Sau khi đánh giá toàn diện tài liệu, chứng cứ thu thập, kết quả điều tra được và đối chiếu các quy định của pháp luật, ngày 22/3, Công an TP Hồ Chí Minh đã khởi tố vụ án, đồng thời ra quyết định trả tự do cho 4 nữ tiếp viên hàng không. Như vậy, vụ án đã được khởi tố, nhưng chưa khởi tố bị can. Theo cơ quan điều tra, trong quá trình điều tra nếu đủ căn cứ sẽ khởi tố bị can. Bởi theo quy định của pháp luật, vụ án này được phát hiện trong trường hợp phạm tội quả tang nên những người có liên quan đã bị tạm giữ để điều tra và cơ quan điều tra đã khởi tố vụ án để xác định những người liên quan.

Việc trả tự do cho 4 tiếp viên căn cứ theo quy định tại Điều 59, Điều 117 và Điều 118 Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2015: “Người phạm tội quả tang sẽ bị áp dụng biện pháp tạm giữ. Thời hạn tạm giữ tối đa luật cho phép là chín ngày.Trong thời gian bị tạm giữ nếu không đủ căn cứ khởi tố bị can thì cơ quan điều tra phải trả tự do ngay cho người bị tạm giữ”.

Sau 6 ngày bị tạm giữ, với những tài liệu, chứng cứ và kết quả điều tra ban đầu, cơ quan điều tra chưa chứng minh được yếu tố lỗi cố ý của 4 tiếp viên nên chưa đủ căn cứ để khởi tố bị can và đã trả tự do cho họ.

Liệu 4 tiếp viên có bị khởi tố?

Hàng loạt câu hỏi của bạn đọc quan tâm đến vụ án này và nhiều tình huống giả định được nêu:

1.Với trình độ của các tiếp viên, không dễ gì họ lại nhận chuyển hàng giúp người lạ mặt, nếu là hàng không có chất cấm, cũng không dễ gì nhận chuyển giúp hàng cho người lạ mặt với giá 10 triệu đồng?

2. Có thể người nhờ chuyển hàng là người lạ mặt, các tiếp viên vô tư hoặc vì lòng tốt đã nhận chuyển hàng giúp, nhưng về đến TP Hồ Chí Minh thì ai sẽ đến lấy hàng, địa điểm giao hàng, điện thoại của người nhận hàng, các tiếp viên không thể không biết điều này? Vậy phải điều tra để tìm người có điện thoại và người sẽ đến nhận số hàng này, từ đó truy ra người gửi hàng.

3. Có thể vụ án bị phát hiện và thông tin bị lộ nên người nhận hàng đã lặn tăm không còn dấu tích, thì sẽ không có căn cứ để khởi tố bị can có liên quan đến người gửi hàng và nhận hàng?.

4. Nếu không điều tra được đầu mối người gửi hàng và người nhận hàng thì sẽ không có căn cứ để khởi tố 4 nữ tiếp viên?

Đó là những câu hỏi còn bỏ ngỏ và dư luận không thể không quan tâm.

Nhiều vụ vận chuyển ma túy bị bắt

Trước nay đã có rất nhiều vụ cơ quan điều tra bắt được các vụ vận chuyển ma túy, thuốc lắc từ cửa khẩu biên giới các tỉnh Lai Châu, Điện Biên, Sơn La, Hà Tĩnh, Nghệ An,… vào nước ta. Trong số những người bị bắt họ cũng khai là vận chuyển thuê. Như vụ Mai Văn Kiếm, sinh năm 1987, cư trú tại thị trấn Lao Bảo, huyện Hướng Hóa, tỉnh Quảng Trị, bị Công an tỉnh Thừa Thiên Huế bắt ngày 8/10/2022, khi Kiếm vận chuyển gần 1,2 kg ma túy. Kiếm khai, nhận vận chuyển ma túy từ Lao Bảo về TP Huế để giao cho một người khác và được trả tiền công 2 triệu đồng.

Chiều 6/11/2022, Bộ đội Biên phòng tỉnh Hà Tĩnh phối hợp với Công an tỉnh Hà Tĩnh bắt giữ 2 đối tượng Phạm Quang Huy, 19 tuổi, trú tại thị trấn Kiện Khê, huyện Thanh Liêm, tỉnh Hà Nam và Hoàng Thị Khánh Ly, 23 tuổi, trú tại phường Thanh Tuyền, TP Phủ Lí, tỉnh Hà Nam khi đang vận chuyển 60.000 viên ma túy tổng hợp, 3kg ketamin.Tại Cơ quan Công an, Huy và Ly khai nhận vận chuyển thuê số ma túy nói trên cho một người đàn ông ở TP Hà Nội, với giá 150 triệu đồng.

Chiều 7/11/2022, Bộ đội Biên phòng tỉnh Nam Định đã bắt giữ 2 anh em ruột là Thào A Chống, 45 tuổi và Thào A Tống, 18 tuổi, cùng trú tại bản Co Tông, xã Tú Nang, huyện Yên Châu, tỉnh Sơn La, khi cả hai đang vận chuyển 12.000 viên ma túy tổng hợp, loại hồng phiến, để về giao lại cho một đối tượng ở thị trấn Thịnh Long, huyện Hải Hậu, với số tiền công 80 triệu đồng.

Trong các vụ án trên, những người bị bắt đều có hành vi vận chuyển ma túy thuê để lấy tiền và đều bị khởi tố, lấy đó mà soi sang vụ 4 tiếp viên. Dù biết hay không biết hàng hóa mình nhận vận chuyển hộ là ma túy, 4 tiếp viên này vẫn có dấu hiệu về hành vi “vận chuyển ma túy”. Mặt khác, với số lượng trên 11 kg ma túy, nếu trót lọt sẽ gây hậu quả nghiêm trọng, thì sao lại coi là không đủ căn cứ của hành vi phạm tội?

Theo điểm 3.2 khoản 3 Mục II Thông tư liên tịch 17/2007/TTLT-BCA-VKSNDTC-TANDTC-BTP của Bộ Công an, Viện KSND Tối cao, TAND Tối cao, Bộ Tư pháp thì vận chuyển trái phép chất ma túy là hành vi chuyển dịch bất hợp pháp chất ma túy từ nơi này đến nơi khác dưới bất kì hình thức nào.

Căn cứ khoản 1, Điều 12 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017), người đủ 16 tuổi sẽ phải chịu trách nhiệm hình sự khi có hành vi vi phạm pháp luật về tội vận chuyển trái phép chất ma túy. Người phạm tội vận chuyển trái phép chất ma túy có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Điều 250 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017.

Vậy nên dù 4 nữ tiếp viên là ai, vô tình hay hữu ý đã vi phạm pháp luật thì cũng phải xử nghiêm theo pháp luật. Theo điều tra ban đầu ngoài 4 nữ tiếp viên đã có thêm 2 người khác có liên quan. Vụ án đã được khởi tố, công luận mong chờ khởi tố các bị can trong vụ án này.