Nhạc sĩ Nguyễn Thanh Phúc: Sáng xuân nay lại trở về quê mẹ

“Chẳng kẻ thù nào ngăn nổi bước ta đi”, nhưng nhạc sĩ Thanh Phúc tác giả của ca khúc ấy, lại chịu số mệnh “ngăn bước ta đi” vào chiều ngày 5/2/2020, ở tuổi 88. Trung tá Thanh Phúc là nhạc sĩ, nhà báo và nhà văn. Nhưng trong lĩnh vực âm nhạc ông thành danh nhất. Ông là tác giả của nhiều ca khúc nổi tiếng, được tặng Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật đợt I, năm 2001 với chùm 5 ca khúc “Người Mèo ơn Đảng”; “Nhớ giọng hát Bác Hồ”; “Chẳng kẻ thù nào ngăn nổi bước ta đi”; “Hà Giang quê tôi”; “Hồ Chí Minh giữa Thành phố tên vàng”...

Công dân danh dự của tỉnh Hà Giang

Nhạc sĩ Thanh Phúc (Nguyễn Thanh Phúc) sinh năm 1933, quê ở Đường Lâm (đất Hai Vua) thuộc xứ Đoài (Sơn Tây, Hà Nội). Ông là con của liệt sĩ Nguyễn Văn Chung, hi sinh ở Hà Giang, trong kháng chiến chống Pháp. Vì thế ông coi Hà Giang là quê hương thứ 2 của mình.

Năm 13 tuổi, Thanh Phúc đã tham gia Đội Văn nghệ Tuyên truyền kháng chiến thuộc Ty Thông tin Phú Thọ, sau đó qua nhiều đơn vị công tác như Văn công Đại đoàn 312, Đoàn Ca Múa Tổng cục Chính trị, rồi Đoàn Văn công Quân chủng Phòng không - Không quân. Từ năm 1968, ông là biên tập buổi phát thanh Văn nghệ Quân đội của Đài Tiếng nói Việt Nam đến khi nghỉ hưu năm 1989.

Trong 5 ca khúc tiêu biểu được giải thưởng Nhà nước của nhạc sĩ Thanh Phúc, có 2 ca khúc “Người Mèo ơn Đảng” và “Hà Giang quê tôi” ông viết về con người và vùng đất Hà Giang.

Nhạc sĩ Thanh Phúc
Nhạc sĩ Thanh Phúc

Là thành viên của đội tuyên truyền, sống ở núi rừng Tây Bắc, Việt Bắc, trong kháng chiến chống Pháp, cuộc sống của người Mông với tiếng khèn rộn ràng của trai gái giao duyên, nhạc sĩ đã khéo léo đưa vào nét nhạc trong ca khúc “Người Mèo ơn Đảng”, khiến ca khúc này mang đậm dấu ấn dân ca Mông. Người Mông tự hào coi bài ca “Người Mèo ơn Đảng” là bài ca truyền thống của dân tộc. Tiếng hát vang lên trong lễ hội, trong mỗi dịp tết đến, xuân về, đã trở thành bài ca đi cùng năm tháng…

Ca khúc “Hà Giang quê tôi” cũng là tiếng lòng của nhạc sĩ Thanh Phúc với quê hương Hà Giang. Nhạc sĩ kể: “Trong một lần ra thăm mộ cha trong nghĩa trang liệt sĩ của thị xã Hà Giang, tôi nghe tiếng còi tầm từ một nhà máy trong thị xã vang lên. Chợt lòng tôi dấy lên một niềm vui, phấn khởi, vì miền quê thứ hai của mình đang thay da đổi thịt, tiến lên cuộc sống công nghiệp mới. Ý thơ và tứ nhạc ùa về tuôn chảy làm nên ca khúc Hà Giang quê tôi… nơi biên cương… là đây/ Có rừng cây thiên nhiên xanh biếc một màu/ Đây Hà Giang, đây Hà Giang quê chúng tôi... Có đường đi trong mây lên tới cổng trời/ Đây vùng cao quê hương đang đổi mới/ Điện về muôn nơi vui tiếng trẻ thơ/ Đây cầu Thanh niên cho những ai hẹn hò/ Những nhà máy lại vang tiếng còi tầm/ Tiếng nhạc ngựa đi theo nguồn hàng/ Về Yên Biên vui chợ phiên” . Bài hát đã trở thành niềm tự hào, là khúc nhạc hiệu của quê hương Hà Giang.

Ngoài ra, nhạc sĩ còn sáng tác tới 60 ca khúc khác cũng về quê hương Hà Giang, chính vì thế ông được tỉnh này công nhận là công dân danh dự.

Không chỉ có nhiều ca khúc viết cho tỉnh Hà Giang, nhạc sĩ Thanh Phúc còn có nhiều ca khúc viết cho các tỉnh thành trong cả nước, được Nhân dân mến yêu.

Người phát hiện, nâng đỡ nhiều tài năng âm nhạc.

Với 43 năm tuổi quân, thì có tới 21 năm nhạc sĩ Thanh Phúc làm biên tập viên cho chuyên mục “Chiến sĩ ta ca hát” trên sóng Đài Tiếng nói Việt Nam.

Tiếp xúc với phong trào ca hát quần chúng trong các binh chủng, quân chủng, nhạc sĩ phát hiện và bồi dưỡng nhiều giọng hát hay của các chiến sĩ, ông như người gieo trồng những hạt nhân văn nghệ quần chúng. Nhiều giọng hát hay qua phát hiện và bồi dưỡng của nhạc sĩ Thanh Phúc đã thành danh, như Dương Minh Đức ở Đại học Kĩ thuật Quân sự sau là Đại tá, Nghệ sĩ Ưu tú, Phó Hiệu trưởng Đại học Văn hóa Nghệ thuật Quân đội; Bế Minh Tâm ở Cục Vật tư; Thanh Vinh ở Nhà máy Z133 nay thành ca sĩ Nghệ sĩ Ưu tú của Nhà hát Ca múa nhạc dân tộc; Quỳnh Hợp ở Binh chủng Thông tin trở thành nhạc sĩ chuyển về Đài Tiếng nói Nhân dân TP Hồ Chí Minh; Hồng Liên ở Cục Quân nhu sau chuyển về Ban âm nhạc Đài Tiếng nói Việt Nam trở thành Nghệ sĩ Ưu tú….

Cố Thiếu tướng, Hiệu trưởng Trường Đại học Văn hóa quân đội - nhạc sĩ An Thuyên, khi công tác ở Đoàn văn công Quân khu 4 năm 1977 đã được nhạc sĩ Thanh Phúc phát hiện tài năng âm nhạc. Ông gợi ý An Thuyên nên đi học ở Nhạc viện Hà Nội. Sau khi tốt nghiệp nhạc viện, năm 1988 An Thuyên về Phòng Văn nghệ Quân đội công tác, mối quan hệ giữa nhạc sĩ Thanh Phúc và nhạc sĩ An Thuyên thêm gần gũi, họ coi nhau như người bạn vong niên.

Nhạc sĩ Thanh Phúc cũng là người có nhiều ca khúc phổ thơ của các nhà thơ, trong đó bài thơ “Nhớ giọng hát Bác Hồ” của nhà thơ Tạ Hữu Yên và bài thơ “Chẳng kẻ thù nào ngăn nổi bước ta đi” của nhà thơ Hải Hồ, được nhạc sĩ phổ nhạc, chính là 2 trong số 5 ca khúc làm nên tên tuổi nhạc sĩ Thanh Phúc được Giải thưởng Nhà nước.

Sau khi nghỉ hưu sức khỏe yếu lại mang trọng bệnh, nhưng nhạc sĩ Thanh Phúc vẫn sống lạc quan, vẫn sáng tác văn học, đã xuất bản 2 tiểu thuyết và nhiều tập truyện ngắn.

Trở về với quê đất Hai Vua

Vợ chồng nhạc sĩ Thanh Phúc
Vợ chồng nhạc sĩ Thanh Phúc

Đằng sau sự thành công của nhạc sĩ Thanh Phúc là bóng dáng người vợ hiền, người bạn tri kỉ của ông - bà Đặng Thị Nguyên. Bà không chỉ động viên ông sáng tác, mà còn là người biên tập, lưu giữ những tác phẩm của ông. Cả lúc ông còn khỏe, đến khi ông đau ốm, bà luôn ở bên, chăm sóc ông như hình với bóng.

Chỉ đến khi ông tắt hơi thở, nhẹ nhàng ra đi, bà Nguyên mới rời Bệnh viên TW Quân đội 108 sau những ngày cuối cùng chăm sóc ông ở bệnh viện.

Nhạc sĩ Thanh Phúc - người con ưu tú của quê hương Đường Lâm đất cổ Hai Vua, xa quê vừa trọn 75 năm, sáng xuân nay lại trở về quê mẹ trong cõi vĩnh hằng. Xin dâng nén hương thơm, thay lời thành kính biệt li người nhạc sĩ tài hoa./.

Nghiêm Thị Hằng

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Kích cầu du lịch bằng “Tuần lễ Văn hóa - Du lịch”

Kích cầu du lịch bằng “Tuần lễ Văn hóa - Du lịch”

Từ ngày 25 đến 28/11, UBND TP Pleiku, tỉnh Gia Lai đã tổ chức kích cầu du lịch bằng “Tuần lễ Văn hóa - Du lịch năm 2020”, gồm các chương trình: Hội chợ “Mỗi xã, phường một sản phẩm”, “Chợ phiên nông sản an toàn”; phục dựng lễ hội văn hóa truyền thống của đồng bào Jrai như lễ cưới, cúng nhà rông; giới thiệu hoa lan; trưng bày ảnh; Hội thi thể thao các dân tộc thiểu số; tổng kết phong trào xây dựng đô thị xanh - sạch - đẹp Cụm các đô thị Tây Nguyên; văn nghệ...
Tây Nguyên mùa dã quỳ trổ bông!

Tây Nguyên mùa dã quỳ trổ bông!

Vào mấy ngày cuối tuần giữa tháng 11/2020, nhóm bạn chúng tôi, những lữ khách từ TP Hồ Chí Minh đã có chuyến “phượt” bằng xe gắn máy đầy thú vị tới TP Đà Lạt.
Kỷ niệm 100 năm ngày sinh nhà văn Kim Lân

Kỷ niệm 100 năm ngày sinh nhà văn Kim Lân

Ngày 16/11, Hội Nhà văn Việt Nam đã tổ chức Lễ kỷ niệm 100 năm Ngày sinh của nhà văn Kim Lân (1920 - 2020).
Bắc Ninh: Đón nhận Bằng xếp hạng Di tích Lịch sử - Văn hóa chùa Phương Lưu

Bắc Ninh: Đón nhận Bằng xếp hạng Di tích Lịch sử - Văn hóa chùa Phương Lưu

Ngày 15/11, xã Yên Giả (huyện Quế Võ) tổ chức lễ đón nhận Bằng xếp hạng Di tích Lịch sử - Văn hóa cấp tỉnh chùa Phương Lưu.
Khi đam mê dẫn lối...

Khi đam mê dẫn lối...

Gặp nhà thiết kế Đỗ Quyên Hoa trong một buổi tối muộn, vương cái se lạnh của mùa thu Hà Nội, lắng nghe chia sẻ của chị về cuộc đời và những đam mê đang cuốn lấy chị miệt mài, tôi càng cảm nhận rõ hơn vẻ đẹp của “đóa hồng thời 4.0” này.

Tin khác

Những người thầm lặng trong bão lũ

Những người thầm lặng trong bão lũ
Trong chuyến ra cứu trợ miền Trung mới đây, dọc đường thấy từng đoàn xe có dán băng rôn trước và hông xe “Hướng về miền Trung”. Trên các xe hàng chứa tất cả tình cảm của đồng bào khắp cả nước chia sẻ những món quà ấm áp đến với người dân vùng lũ. Và khi trực tiếp đi cứu trợ mới thấy và nghe được những câu chuyện hết sức cảm động của những người lính, của chính quyền các vùng bị lũ lụt…

Đường nội đồng mang tên CCB

Đường nội đồng mang tên CCB
Có về tận nơi thì mới thấy được việc làm của 74 CCB đầu đã bạc, răng đã long nhưng vẫn tay cuốc, tay bay, vai khuân làm 300 mét đường bê tông nội đồng ở xã Bưng Riềng, huyện Xuyên Mộc, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu.

Đà nẵng: Hướng dẫn sử dụng điện thoại thông minh cho gần 100 người mù

Đà nẵng: Hướng dẫn sử dụng điện thoại thông minh cho gần 100 người mù
Chiều 27/10, Hội Người mù TP Đà Nẵng tổ chức Chương trình tập huấn hướng dẫn người mù sử dụng điện thoại thông minh. Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam TP Đà Nẵng Lê Văn Minh và Phó Giám đốc Trung tâm Hỗ trợ và Phát triển công nghệ cho người mù Nguyễn Lê Hoàng Quỳnh đến dự.

Về việc tiếp nhận, phân phối tiền, hàng cứu trợ đồng bào bị lũ lụt

Về việc tiếp nhận, phân phối tiền, hàng cứu trợ đồng bào bị lũ lụt
Những ngày qua, mưa lũ đặc biệt lớn đã gây thiệt hại hết sức nặng nề về người và tài sản của Nhân dân và Nhà nước tại các tỉnh miền Trung; nhiều tổ chức, cá nhân và các nhà hảo tâm đã làm thiện nguyện, giúp đỡ, phần nào đáp ứng nhu cầu khẩn thiết của những hoàn cảnh đáng được trợ giúp, thể hiện tinh thần đùm bọc lẫn nhau của Nhân dân ta.

Gặp “người nổi tiếng” chuyên vẽ tranh Bác Hồ

Gặp “người nổi tiếng” chuyên vẽ tranh Bác Hồ
Được truyền thụ những kiến thức về hội họa từ người cha của mình nay từ lúc mới 5, 6 tuổi, thừa hưởng được cái “gen” về nghệ thuật của gia đình có truyền thống về nghệ thuật; được nhiều người đánh giá là họa sĩ vẽ chân dung Bác Hồ có “hồn”, chân thực và nhiều nhất tại Việt Nam hiện nay. Đó là họa sĩ Xuân Phúc, người con của xứ Thanh mà tôi có dịp gặp trong thời gian gần đây.

Ra mắt cuốn sách “Chống xâm lăng trong ca khúc Việt Nam”

Ra mắt cuốn sách “Chống xâm lăng trong ca khúc Việt Nam”
“Hình ảnh người chiến sĩ giải phóng quân dũng cảm xả thân vì đất nước đi vào thơ, vào nhạc, sẽ được lưu giữ muôn đời cho đất nước Việt Nam”. Đó là tâm nguyện của tác giả Trần Văn Nhiệm (bí danh trong hoạt động bí mật là Ba Nhiệm) cho cuốn sách “Tuổi trẻ Việt Nam và những ca khúc chống xâm lăng”. Cuốn sách trên do Nhà  xuất bản Văn hóa –Văn nghệ ấn hành, vừa được ra mắt bạn đọc vào sáng 13/10, tại Hội Nhà văn TP. Hồ Chí Minh.
Xem thêm
Sun World Ba Na Hills là điểm nhấn hút khách cho Đà Nẵng trong đợt kích cầu du lịch lần 2

Sun World Ba Na Hills là điểm nhấn hút khách cho Đà Nẵng trong đợt kích cầu du lịch lần 2

Ngày 24/11/2020, khu du lịch Sun World Ba Na Hills thuộc Tập đoàn Sun Group đã đón đoàn Famtrip – Caravan các tỉnh thành toàn quốc đến tham quan, khảo ...
Ngày hội văn hóa - thể thao gắn với du lịch đồi cỏ hồng năm 2020

Ngày hội văn hóa - thể thao gắn với du lịch đồi cỏ hồng năm 2020

Từ ngày 20-22/11/2020, tại xã Glar, UBND huyện Đak Đoa, tỉnh Gia Lai đã tổ chức thành công Ngày hội văn hóa - thể thao gắn với du lịch đồi ...
“Khẩu vị” du lịch của thế hệ Y có gì khác?

“Khẩu vị” du lịch của thế hệ Y có gì khác?

Chiếm 25,5% tổng dân số Việt Nam (2019), thế hệ Millennials (hay còn gọi là thế hệ Y) đang là những người tạo ra trào lưu khi đi du lịch. ...
Tottenham giật ngôi đầu bảng, Mourinho vẫn e dè: 'Chúng tôi là ngựa con'

Tottenham giật ngôi đầu bảng, Mourinho vẫn e dè: 'Chúng tôi là ngựa con'

Trận đấu tâm điểm vòng 10 Ngoại hạng Anh giữa Chelsea và đội khách Tottenham đã kết thúc với tỉ số hoà không bàn thắng.
Văn Quyết được gọi lên tuyển Quốc gia

Văn Quyết được gọi lên tuyển Quốc gia

Trong danh sách các cầu thủ được gọi lên tuyển Quốc gia, bên cạnh các gương mặt quen thuộc còn có sự trở lại hứa hẹn nhiều thú vị như ...
Người hâm mộ đổ lệ tiễn biệt huyền thoại bóng đá Maradona

Người hâm mộ đổ lệ tiễn biệt huyền thoại bóng đá Maradona

Huyền thoại bóng đá Maradona được an táng tại nghĩa trang Jardin de Bella Vista lúc 6h ngày 27/11 (giờ Hà Nội).
Người thầy của tôi

Người thầy của tôi

Cho tới giờ mỗi khi nhắc lại và biết ơn nhất, tôi vẫn luôn nghĩ về thầy Tiêu Âm, người thầy đã dìu dắt tôi suốt những tháng năm cấp ...
Một vòng nhân gian

Một vòng nhân gian

Ni cô Tuệ Tâm đang quét dọn những lá vàng rụng của đêm qua. Buổi sáng không khí bao giờ cũng trong lành, tĩnh lặng như nghe được cả tiếng ...
Con chim sẻ cụt chân

Con chim sẻ cụt chân

Hôm nay ngày nghỉ, An được các bạn Quân, Tư rủ đi bẫy chim sẻ. Bẫy Quân mượn của anh mình. Nó biết cách bẫy, Tư có nhiệm vụ kiếm ...
Chương trình đêm hội sắc đẹp 2020

Chương trình đêm hội sắc đẹp 2020

Vừa qua, tại khách sạn Adora Luxury TP. Hồ Chí Minh, Viện Kinh tế và Quản lý TP Hồ Chí Minh, Hội Sở hữu trí tuệ TPHCM tổ chức sự ...
NSND Xuân Huyền qua đời

NSND Xuân Huyền qua đời

Đạo diễn, NSND Xuân Huyền qua đời trưa 27/11 tại Bệnh viện Bạch Mai sau thời gian chống chọi với bệnh tật, thọ 78 tuổi.
Bức ảnh Hoa hậu Đỗ Thị Hà lấm lem sau khi làm đồng gây ‘sốt’

Bức ảnh Hoa hậu Đỗ Thị Hà lấm lem sau khi làm đồng gây ‘sốt’

Bức ảnh chụp khoảnh khắc Tân Hoa hậu Việt Nam 2020 lấm lem cùng nụ cười rạng rỡ sau khi đi làm đồng gây sốt trên mạng xã hội.
Phiên bản di động