Nặng lòng với nghề truyền thống

Ông Tuấn cho biết, thị trường xuất khẩu chủ yếu của Công ty TNHH MTV Vĩnh Thuận là Hàn Quốc và Nhật Bản. Trong đó, thị trường Hàn Quốc chiếm khoảng 80%, chủ yếu là thảm lót sàn và chiếu thêu vi tính. Dệt chiếu là nghề truyền thống của gia đình, do cha ông đem từ quê hương Ninh Bình vào Nam. Trước năm 1990, gia đình ông làm chiếu xuất khẩu sang thị trường Đông Âu. Khi Liên Xô tan rã, thị trường bị đóng cửa, thời gian sau đó, gia đình ông chỉ làm chiếu với số lượng ít, mỗi ngày đem bỏ mối ở các chợ vừa giữ nghề, vừa kiếm sống.

Ngay cả thời điểm khó khăn nhất của đại dịch, Công ty TNHH MTV Vĩnh Thuận vẫn hoạt động không ngừng

“Khoảng năm 1995, có người quen từ Hàn Quốc về Việt Nam, biết cha tôi có nghề dệt chiếu, họ đưa hình mẫu cho xem rồi đặt làm chiếu ca rô khổ rộng xuất sang Hàn Quốc. Từ đó, gia đình tôi khôi phục nghề làm chiếu trở lại. Lô hàng đầu tiên giao được 3.000 chiếc chiếu, với hình thức xuất ủy thác qua một đơn vị. Khách hàng vừa ý, họ đặt hàng liên tục, làm không kịp giao, bởi lúc bấy giờ chủ yếu là dệt chiếu thủ công” - ông Tuấn nhớ lại. Để có đủ nguyên liệu sản xuất, gia đình ông phải sang huyện Vũng Liêm, tỉnh Vĩnh Long, để mua cây lác. Đây là vùng nước lợ nên cây lác có ngọn xanh, gốc trắng, dệt chiếu ca rô rất đẹp.

Tuy nhiên, đến năm 2001, đang làm ăn thuận lợi, thì kho hàng của gia đình ông bị cháy rụi. Toàn bộ nguyên liệu và chiếu thành phẩm chuẩn bị xuất khẩu trong chốc lát bị biến thành tro. Sau khi xảy ra sự cố, mất hết vốn, cha ông chán nản bỏ nghề về quê làm vườn. Còn ông Tuấn đi làm tài xế xe tải chở hàng thuê, một thời gian sau, ông quay về gây dựng lại nghề dệt chiếu.

Để khôi phục lại nghề truyền thống, ông Tuấn mua 3 máy dệt chiếu nhựa cũ của Nhật, khổ rộng 1m, cải tiến lại thành máy dệt chiếu lác, có thể dệt khổ rộng từ 90 cm đến 1,8m. Thời gian đầu, ông làm hàng bỏ mối ở các chợ, rồi làm hàng gia công và xuất khẩu ủy thác qua một đơn vị khác.

Thấy sản phẩm đẹp, khách tìm tới đặt hàng ngày càng nhiều. Nhờ vậy, cơ sở của ông phát triển dần lên. Từ dệt thủ công, mỗi khung dệt cần có 2 người, ông Tuấn tích lũy, dành dụm tiền trang bị máy dệt bán tự động, một người đứng dệt. Tuy nhiên, mỗi ngày 1 máy chỉ dệt được 10m chiếu, trong khi khách hàng đặt làm chiếu cuộn dài 20m hoặc 40m. Vì vậy, ông Tuấn đầu tư, thay thế dần máy dệt bán tự động bằng máy dệt tự động.

Đến nay, Công ty TNHH MTV Vĩnh Thuận có hơn 200 máy dệt tự động, có thể dệt được chiếc chiếu dài 20m hoặc 40m. Ngoài chiếu lác, công ty còn làm chiếu lục bình, chiếu u du xuất khẩu theo yêu cầu của khách hàng. Ông Tuấn cho biết: “Những năm gần đây, lao động trẻ nông thôn hầu hết đều bỏ quê đi làm công nhân ở các khu công nghiệp, còn lại những người trung niên, cao tuổi, nhưng cũng không mấy thiết tha với nghề dệt chiếu. Mỗi khi có đơn hàng mới, công ty phải tổ chức hướng dẫn cho từng người và tạo điều kiện để họ có thu nhập mỗi ngày từ vài trăm ngàn đồng trở lên”.

Hiện nay, ngoài số lao động trực tiếp làm việc tại công ty và các vệ tinh trong tỉnh Tiền Giang, số lao động làm nghề dệt chiếu thủ công và bán thủ công do công ty trực tiếp hướng dẫn, đào tạo ở các tỉnh Bến Tre, Long An và Đồng Tháp khoảng 4.000 người.

Doanh nhân Trần Đức Tuấn không chỉ tâm huyết với nghề dệt chiếu truyền thống và sản xuất, kinh doanh giỏi, mà còn được biết đến là người giàu lòng nhân ái, với những đóng góp kinh phí cho Trung tâm Công tác xã hội Tiền Giang, hỗ trợ người nghèo. Nỗ lực của ông đã được Ủy ban Đoàn kết Công giáo tỉnh Tiền Giang biểu dương người tốt việc tốt trong đồng bào Công giáo tỉnh giai đoạn 2015 - 2020.