Kỳ tích trong điều trị vỡ phình động mạch chủ bụng

Theo y văn, tỷ lệ sống sót của những trường hợp vỡ phình động mạch chủ bụng chỉ khoảng 10%. Thế nhưng, bằng sự phối hợp nhịp nhàng của một ê-kíp đa chuyên khoa, điều kỳ diệu đã xảy ra. Thành công ấy không thuộc về riêng ai, mà là kết tinh của năng lực chuyên môn, bản lĩnh nghề nghiệp và tinh thần đồng đội - những giá trị cốt lõi làm nên thương hiệu của bệnh viện đa khoa chuyên sâu hạng đặc biệt.

TS.BS Ngô Gia Khánh - Trưởng Khoa Phẫu thuật Lồng ngực và Mạch máu bệnh viện Bạch Mai, thăm khám cho bệnh nhân

Cuộc chạy tiếp sức không ngừng nghỉ

Người bệnh được chuyển đến Bệnh viện Bạch Mai trong tình trạng nguy kịch: da xanh nhợt, vã mồ hôi lạnh, huyết áp tụt sâu, đau dữ dội vùng bụng- lưng. Ngay khi tiếp nhận, BS Hoàng Kim Quân cùng ê-kíp Cấp cứu Tim mạch xác định đây là một “thảm họa ngoại khoa”: Vỡ phình động mạch chủ bụng, tình trạng có tỷ lệ tử vong cực kỳ cao.

Bệnh nhân rơi vào sốc mất máu độ IV, mất trên 70% thể tích máu, đối diện nguy cơ suy đa tạng cận kề. Siêu âm tại giường nhanh chóng củng cố chẩn đoán, đặt ra yêu cầu sống còn: phải phẫu thuật ngay, không một giây trì hoãn.

Báo động đỏ toàn viện được kích hoạt. Quy trình phối hợp liên chuyên khoa, vốn đã được huấn luyện thuần thục, lập tức vận hành trong từng phút, từng giây. Trong cuộc chạy đua sinh tử ấy, Trung tâm Huyết học - Truyền máu đóng vai trò “hậu cần chiến lược”. Ngay khi nhận thông tin, trung tâm lập tức chuẩn bị 10-15 đơn vị máu và các chế phẩm thiết yếu chỉ trong vòng 30 phút đầu, đồng thời bảo đảm cung ứng liên tục theo diễn biến phẫu thuật.

Sự phối hợp chặt chẽ giữa Trung tâm Huyết học và ê-kíp Gây mê - Hồi sức do BS Đỗ Thu Trang phụ trách có ý nghĩa quyết định trong việc bù khối lượng tuần hoàn và kiểm soát rối loạn đông máu phức tạp do mất máu ồ ạt.

Tại phòng mổ, ê-kíp Gây mê - Hồi sức đồng thời phải đối mặt với ba thách thức lớn sau mất máu nặng: toan máu, hạ thân nhiệt và rối loạn đông máu. Việc ổn định huyết động, duy trì thân nhiệt cho người bệnh trở nên quan trọng không kém việc cầm máu.

Dưới ánh đèn phẫu thuật, ThS.BS Trần Lê Công Thắng cùng ê-kíp Khoa Phẫu thuật Lồng ngực - Mạch máu nhanh chóng tiếp cận và kiểm soát động mạch chủ với độ chính xác cao. Mỗi giây trôi qua đều mang ý nghĩa sống còn. Chìa khóa thành công là tái lập lưu thông máu sớm nhất có thể, giành lại cơ hội sống cho người bệnh.

Hồi sức - chặng đường cam go phía sau cánh cửa phòng mổ

Khi ca phẫu thuật kết thúc, hành trình cứu sống người bệnh vẫn chưa dừng lại. Bệnh nhân được chuyển sang Đơn vị Hồi sức ngoại do BS Nguyễn Giáp Việt Dũng phụ trách. Đây là giai đoạn tiềm ẩn nhiều nguy cơ như suy đa tạng, nhiễm trùng, viêm phổi…

Việc theo dõi sát sao, điều chỉnh kịp thời các rối loạn chức năng và chăm sóc toàn diện đã giúp người bệnh từng bước vượt qua ranh giới sinh tử, phục hồi ổn định và đủ điều kiện xuất viện sau 10 ngày điều trị.

Nhìn lại ca bệnh, ThS.BS Trần Lê Công Thắng chia sẻ: “Thành công này là kết quả của tinh thần đồng đội. Phẫu thuật viên chỉ là một mắt xích. Nếu không có nguồn máu kịp thời, không có kiểm soát huyết động hiệu quả của Gây mê - Hồi sức và sự tiếp sức bền bỉ của Hồi sức ngoại, mọi nỗ lực đều có thể đổ vỡ”.

Bài học từ một ca bệnh điển hình

Đánh giá về ca mổ, TS.BS Ngô Gia Khánh, Trưởng khoa Phẫu thuật Lồng ngực -Mạch máu nhấn mạnh: “Đây là minh chứng cho thấy các phẫu thuật viên trẻ của Bệnh viện Bạch Mai không chỉ vững chuyên môn mà còn đủ bản lĩnh xử trí những tình huống phức tạp nhất. Một ê-kíp vận hành như một khối thống nhất, từ chẩn đoán, huyết học, gây mê đến phẫu thuật và hồi sức, chính là yếu tố quyết định tạo nên kỳ tích”.

Các bác sĩ bệnh viện Bạch Mai chăm sóc chu đáo bệnh nhân sau phẫu thuật

Ca bệnh cũng là lời cảnh tỉnh đối với cộng đồng. Phình động mạch chủ bụng được ví như “kẻ giết người thầm lặng” bởi thường không có triệu chứng cho đến khi vỡ. Đặc biệt, thời tiết lạnh khiến mạch máu co lại, huyết áp tăng đột ngột, làm nguy cơ biến chứng gia tăng.

“Phòng bệnh và phát hiện sớm có ý nghĩa sống còn, giúp người bệnh tránh được những đại phẫu đầy rủi ro, đồng thời giảm gánh nặng cho hệ thống y tế”, TS.BS Ngô Gia Khánh khuyến cáo.

Câu chuyện về ca đại phẫu cứu sống bệnh nhân vỡ phình động mạch chủ bụng khép lại bằng một kết cục có hậu. Nhưng hơn cả thành công chuyên môn, đó là biểu tượng của tinh thần đồng đội trong ngành y. Thành quả ấy được tạo nên từ sự chỉ đạo quyết liệt của Ban Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai, đứng đầu là PGS.TS Đào Xuân Cơ - Bí thư Đảng ủy, Giám đốc bệnh viện, cùng sự phối hợp nhịp nhàng của các đơn vị Tim mạch, Gây mê - Hồi sức, Huyết học, Điện quang và hàng chục y, bác sĩ, điều dưỡng, kỹ thuật viên.

Khuyến cáo cho cộng đồng

Tầm soát định kỳ: Nam giới trên 65 tuổi, người hút thuốc lá, có tiền sử gia đình nên siêu âm ổ bụng để phát hiện sớm phình động mạch chủ.

Kiểm soát yếu tố nguy cơ: Bỏ thuốc lá; kiểm soát tốt huyết áp, mỡ máu, đường huyết.

Nhận biết dấu hiệu cấp cứu: Đau bụng hoặc đau lưng dữ dội đột ngột, tụt huyết áp, vã mồ hôi lạnh, cần gọi cấp cứu 115 ngay lập tức.