Chuyện “nhân tình thế thái”

Ở quê tôi mỗi khi có thời gian nhàn rỗi, các cụ cao tuổi lại ngồi với nhau bên bàn trà, đàm đạo về “nhân tình thế thái”.

Cổ nhân có câu: “Nhân sinh bách tuế vi kì” (con người ta dù có sống thọ đến đâu cũng chỉ được trăm năm tuổi là cùng). Ngày nay khoa học phát triển, đời sống ngày càng cao, con người có thể sống thọ hơn, nhưng không ai thoát khỏi quy luật sinh, lão, bệnh, tử. Vậy nên, khi sống ở trên đời cần phải đối xử với nhau sao cho trọn tình người.

Người ta thường nói: “Cha mẹ sinh con, trời sinh tính”. Mỗi người có tính cách sống khác nhau, có người hiền lành tử tế, lại có người xảo quyệt gian tà, có người sống biết thương người để làm điều thiện, lại có người tìm cách lừa gạt hãm hại lẫn nhau. Có người miệng nói miệng cười, trong lòng nham hiểm giết người không dao, các cụ bảo “Khẩu phật tâm xà” là vậy. Người tốt người xấu, người thiện người ác đan xen lẫn nhau, nếu chỉ nhìn bên ngoài khó thấy hết bản chất bên trong.

Thế thái nhạt nhòa, hoa sầu rơi rụng, nhân tình tựa như giấy mỏng bay
Mỗi người chúng ta phải sống chân thành, thẳng thắn, lấy chữ tâm, chữ đức làm đầu

Ở đời này ai cũng muốn có cuộc sống yên vui, hạnh phúc, bình đẳng giữa người với người. Nhưng sự đời sẽ không được thế, một số người lắm tiền nhiều của, sống một cách đế vương, lại muốn ngự trị thiên hạ; một số người khi có quyền cao chức trọng, cậy quyền thế bắt người khác phải phục vụ mình, sống như thế đâu còn có tình người (!?).

Tất cả những việc diễn ra ở đời rồi cũng sẽ qua đi, giàu sang lắm tiền nhiều bạc rồi cũng hết, quyền cao chức trọng cũng có ngày phải ra đi, chỉ có tình người còn mãi mãi. Người xưa có câu: “Trăm năm bia đá thì mòn/ Ngàn năm bia miệng hãy còn trơ trơ”. Những việc thiện tâm người đời không bao giờ cho quên; những hành vi bất nhân, bất nghĩa mãi để lại vết nhơ, người đời khinh rẻ!

Mỗi người chúng ta phải sống chân thành, thẳng thắn, cởi mở, lấy chữ tâm, chữ đức làm đầu, những gì mình không muốn, không nên bắt người khác phải theo; sách có câu: “Kỉ sở bất dục vật thi ư nhân” là thế. Sống phải biết lấy danh dự con người làm trọng, làm đúng lương tâm, không trái đạo lí, không phạm luật pháp, ngẩng cao đầu mà đi, sống hết mình đúng với tình người, tình đời.

Sách cổ có câu: “Tri kim nhật, bất tri tha nhật” (có nghĩa là biết ngày hôm nay, chưa biết được ngày mai), cho nên ở đời ta phải luôn luôn lấy tình người để cư xử, giao dịch, quan hệ với nhau, chân thành, chung thủy, thật thà, thương người như thể thương thân, tôn trọng lẫn nhau. Những người giúp mình thì phải biết ơn, ta giúp người không hề đòi lại; giúp người tức là giúp mình, khó khăn cùng nhau chia sẻ. Không tham lam, không đua chen, không thù oán giận hờn, không so đo, không tham vàng bỏ ngãi. Sống hết mình vì tình người, tình đời, để đến khi phải xa rời thế giới này, ta không còn một chút ân hận, để lại tiếng thơm cho đời, cho con cháu.

Đặng Quế

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Có ai sống mãi được đâu

Có ai sống mãi được đâu

Ta thường nghe câu nói: “Có ai sống mãi được đâu”, đó là quy luật của đời người, vậy tại sao ta không sống một cuộc đời có ý nghĩa.
Hạnh phúc gia đình

Hạnh phúc gia đình

Thế nào là hạnh phúc gia đình? Chúng tôi đều là những người chủ gia đình trong tổ dân phố bàn về chủ đề này. Cái hay là ai cũng chọn danh ngôn và dân ca triển khai ý kiến.
Hạt giống tâm hồn

Hạt giống tâm hồn

Ngạn ngữ Nga có câu: “Nếu có hai ổ bánh mì tôi sẽ bán một ổ để mua hoa hồng, cả tâm hồn cũng cần được ăn uống”. Thật vậy, tâm hồn là nơi dễ bị tổn thương nhất của con người, đồng thời cũng là nơi cần được nuôi dưỡng nhiều nhất.
Cao tuổi chưa hẳn là già

Cao tuổi chưa hẳn là già

Người cao tuổi (NCT) chưa hẳn là già, NCT hoàn toàn khác hẳn so với người già bởi những lí do sau: NCT không sợ tuổi tác, thường xuyên tập thể dục, thể thao, đi du lịch đó đây; còn người già chỉ biết than thân trách phận, suốt ngày lo âu, buồn tủi.
Tuổi già cần lắm người bạn đời

Tuổi già cần lắm người bạn đời

Trông cuộc sống, có một số cặp vợ chồng càng về già càng ít quan tâm tới nhau, thậm chí có những cặp vợ chồng không nhìn vào mắt của nhau nữa, vậy thì làm sao thấu hiểu được nhau mà yêu thương quý trọng nhau được.

Tin khác

Để sống một ngày là mỗi ngày vui

Để sống một ngày là mỗi ngày vui
Đời người cũng giống như cây đèn dầu, cháy mãi rồi cũng hết. Vậy nên đừng buồn phiền về việc mình ngày một già đi, mà phải sống một ngày là một ngày vui.

Để cuộc sống lúc về già luôn bình an

Để cuộc sống lúc về già luôn bình an
Đã là con người thì ai cũng phải kinh qua quy luật: Sinh, lão, bệnh, tử. Khác với khi còn trẻ, tâm hồn người già giống như mặt nước hồ thu phẳng lặng, chỉ cần một làn gió nhẹ thoảng qua, vài chiếc lá rơi trên mặt nước đã khiến mặt hồ xao động rồi.

Xuân đến nhớ đại thi hào

Xuân đến nhớ đại thi hào
Một năm có bốn mùa: Xuân, Hạ, Thu, Đông. Mùa Xuân mở đầu tràn đầy sức sống, thời tiết ấm áp, cây cỏ đâm chồi, nảy lộc, khoe sắc, tỏa hương, chim thú rộn ràng bay nhảy, ca hát... được con người coi là mùa của sự sinh sôi và hi vọng.

Lễ Khánh lão xưa

Lễ Khánh lão xưa
Nhân dân ta vốn có truyền thống kính trọng cha mẹ, ông bà và NCT. Gặp bậc cao niên, người ta thường có câu chúc kính lão đắc thọ, hoặc lời khuyên với lớp trẻ kính già, già để tuổi cho - để nhắc nhở mọi người tôn kính NCT.

Tuổi già được gì mất gì

Tuổi già được gì mất gì
Cả một đời lao tâm, khổ tứ, vất vả ngược xuôi, đến khi về già đã bao giờ ta tự hỏi mình còn lại gì chưa? Bằng lòng hay tiếc nuối, hạnh phúc hay đau khổ? Giá như thời gian quay trở lại, chắc chắn ta sẽ nghĩ khác và sẽ sống khác đi...

Đừng làm ba mẹ buồn

Đừng làm ba mẹ buồn
Ba mẹ là những người cả đời cần mẫn làm việc, sẵn sàng hi sinh cho con cái được ăn ngon, mặc đẹp, học hành tử tế.

Hạnh phúc của tuổi già

Hạnh phúc của tuổi già
Con người ta, ai rồi cũng đến tuổi già, hạnh phúc lớn nhất của người già là có sức khỏe, sống một cuộc sống vui vẻ, với một tinh thần lạc quan, yêu đời...

Cần phải biết giải tỏa cảm xúc

Cần phải biết giải tỏa cảm xúc
Trong cuộc sống, nhiều người (trong đó có NCT) không kiềm chế được những cơn thịnh nộ (nóng tính), để nó bùng phát tự do tuy có thể bị mọi người xa lánh, làm tổn thương đến mối quan hệ với mọi người, nhưng theo các chuyên gia về tâm lí, sức khỏe, chính những người này lại sống lâu hơn (!?)

Lòng tốt, việc tốt sẽ đẩy lùi cái xấu

Lòng tốt, việc tốt sẽ đẩy lùi cái xấu
Tối thứ Sáu tại nhà ga đi qua khu mỏ thuộc vùng núi ở Chicago, chỉ còn 10 phút nữa là chuyến tàu cuối cùng trong ngày sẽ chạy. Hành khách hầu hết là thợ mỏ, họ trở về với gia đình sau một tuần làm việc, vì vậy ai cũng vội vã.

Từ trụ cột năng lượng đến điểm tựa cộng đồng

Từ trụ cột năng lượng đến điểm tựa cộng đồng
Với hàng triệu tỷ đồng nộp ngân sách và hàng vạn việc làm được tạo ra, Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) không chỉ là trụ cột năng lượng mà còn là điểm tựa của cộng đồng.

Chuyện của những người già

Chuyện của những người già
Nuôi con khôn lớn để có nơi nương tựa khi về già, nhưng cuộc sống đôi khi không như mong muốn, thậm chí còn dập tắt hi vọng. Tôi từng nghe nói “nhà của cha mẹ là nhà của con, nhà của con không phải là nhà của cha mẹ”. Ban đầu tôi không tin, cho đến khi được nghe câu chuyện của những người già, tôi mới ngộ, lời nói trên không phải không có cơ sở...

Nỗi niềm của ông bạn già

Nỗi niềm của ông bạn già
“Anh bây giờ sống để chờ chết thôi cô ạ! Nhiều đêm nằm chả ngủ được, cứ lặng đi trong nỗi cô đơn!”. Nghe ông bạn già chia sẻ, lòng tôi bỗng chùng xuống. Tính nhẩm ra ông bạn già đã 11 năm lẻ bóng trong ngôi nhà của chính mình…

Đôi điều về người khôn

Đôi điều về người khôn
Người xưa dạy: Người khôn không hơn thua với trẻ nhỏ, không cứng nhắc với người yếu thế. Người khôn không cần giữ nhiều. Không phân định đúng sai trong lúc nóng giận. Người sâu sắc không để lời khen làm lệch hướng của mình. Họ không sống, điều chỉnh theo miệng của người khác. Không bị dao động giữa những lời thị phi...

Nỗi niềm, trăn trở của người già

Nỗi niềm, trăn trở của người già
Tuổi già là quãng thời gian mà con người nhìn lại hành trình đã qua, đồng thời cũng là lúc cảm nhận rõ rệt sự thay đổi trong cơ thể, tâm trí và các mối quan hệ xung quanh. Những nỗi niềm, trăn trở, đôi khi là niềm vui giản dị, là tâm tư của những người đã đi qua nhiều giai đoạn của cuộc đời...

Về già dựa vào ai?

Về già dựa vào ai?
Điều mong muốn nhất khi về già là được sống an yên thảnh thơi cho đến khi nhắm mắt xuôi tay...
Xem thêm
Nestlé MILO tiếp sức thế hệ trẻ: Lan tỏa tinh thần “Năng động Việt Nam – Bứt phá tương lai”

Nestlé MILO tiếp sức thế hệ trẻ: Lan tỏa tinh thần “Năng động Việt Nam – Bứt phá tương lai”

Ngày 6/4, nhãn hàng Nestlé MILO (Công ty Nestlé Việt Nam) phối hợp cùng Báo Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng (TNTP&NĐ) và Liên đoàn Bóng đá Việt Nam (VFF) tổ chức Lễ họp báo công bố Nhà tài trợ Giải Bóng đá Nhi đồng (U11) Toàn quốc Cúp Nestlé MILO 2026.
Xe khách lao xuống vực tại Hòa Thắng (Lâm Đồng): 4 người tử vong, 10 người bị thương

Xe khách lao xuống vực tại Hòa Thắng (Lâm Đồng): 4 người tử vong, 10 người bị thương

Chiều 6/4, một vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng xảy ra trên tuyến đường ĐT.716, đoạn qua xã Hòa Thắng, tỉnh Lâm Đồng
Xây dựng Chi hội vững mạnh trong nhiệm kỳ mới

Xây dựng Chi hội vững mạnh trong nhiệm kỳ mới

Sáng 4/4, Chi hội Nhà báo các cơ quan báo chí Trung ương tại Thanh Hóa tổ chức Đại hội Nhiệm kỳ 2026-2028.
Lan tỏa lòng yêu nước cho thế hệ trẻ từ những nhân chứng lịch sử

Lan tỏa lòng yêu nước cho thế hệ trẻ từ những nhân chứng lịch sử

Giao lưu cùng nhân chứng lịch sử đã mang tới những trải nghiệm thú vị và bài học sinh động về lòng yêu nước đối với học sinh Trường THPT Hoằng Hóa 4.
Hải Phòng: Hướng tới mục tiêu trở thành trung tâm giáo dục, đào tạo hàng đầu cả nước

Hải Phòng: Hướng tới mục tiêu trở thành trung tâm giáo dục, đào tạo hàng đầu cả nước

UBND thành phố Hải Phòng vừa ban hành Quyết định Phê duyệt Đề án “Phát triển giáo dục và đào tạo thành phố Hải Phòng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045”.
Trường Đại học Hàng hải Việt Nam: Khẳng định vị thế và khát vọng vươn xa

Trường Đại học Hàng hải Việt Nam: Khẳng định vị thế và khát vọng vươn xa

Sáng ngày 01/4/2026, Trường Đại học Hàng hải Việt Nam long trọng tổ chức Lễ kỷ niệm 70 năm ngày thành lập (01/4/1956 – 01/4/2026), đánh dấu chặng đường phát triển đầy tự hào của một cơ sở đào tạo hàng hải hàng đầu cả nước và khu vực. Sự kiện không chỉ là dịp để nhìn lại hành trình bảy thập kỷ xây dựng, trưởng thành mà còn khẳng định vị thế, tầm nhìn và khát vọng vươn xa của Nhà trường trong bối cảnh hội nhập quốc tế và phát triển kinh tế biển bền vững.
Giữ hồn tơ lụa Cổ Chất: Khi tiếng thoi còn neo ký ức

Giữ hồn tơ lụa Cổ Chất: Khi tiếng thoi còn neo ký ức

“Nam Định có bến đò Chè, có tàu Ngô Khách, có nghề ươm tơ…” câu ca cũ như một lời nhắc về thời vàng son của xứ tơ tằm, nối quá khứ với hiện tại. Giữa miền ký ức ấy, có một ngôi làng lặng lẽ bên dòng sông Ninh -Làng lụa Cổ Chất, từng được coi là “đất tổ” của tơ tằm vùng Nam Định cũ.
Xã Phú Khê rộn ràng hướng tới Ngày bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI

Xã Phú Khê rộn ràng hướng tới Ngày bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI

Những ngày đầu tháng Ba, về xã Phú Khê (tỉnh Phú Thọ), dễ dàng cảm nhận không khí rộn ràng, phấn khởi đang lan tỏa khắp các tuyến đường trung tâm, khu dân cư và nhà văn hóa. Cờ Tổ quốc tung bay đỏ thắm, băng rôn, khẩu hiệu tuyên truyền được treo trang trọ
Trẩy Hội Lim – theo câu Quan họ du xuân vùng Kinh Bắc

Trẩy Hội Lim – theo câu Quan họ du xuân vùng Kinh Bắc

Dòng người đổ về trong sắc xuân tươi mới, mang theo tâm trạng háo hức, ngóng đợi với Hội Lim – lễ hội mùa xuân đặc sắc bậc nhất vùng Kinh Bắc
Phiên bản di động