Chuyện của thầy giáo già từng tham gia “diệt giặc dốt” năm 12 tuổi

Trở thành chiến sĩ “diệt giặc dốt” năm tuổi 12, bảng viết được ghép từ những miếng gỗ, còn bàn học được dựng lên từ các cánh cửa; vậy mà, thành viên lớp bình dân học vụ ai cũng hăng hái, rất ít người bỏ lớp học của “thầy giáo nhí” Phạm Thiện...

Ngày đi học, tối làm “thầy giáo nhí”

Đến xã Hoằng Phụ, huyện Hoằng Hóa, tỉnh Thanh Hóa hỏi về nhà giáo Phạm Thiện (78 tuổi, ở thôn Bắc Sơn), ít ai không biết. Bởi, với người dân địa phương, nhà giáo Phạm Thiện là người nặng tình với sự nghiệp giáo dục trong giai đoạn đất nước còn khốn khó.

Căn nhà của gia đình nhà giáo cao tuổi tuy không bề thế nhưng rất sạch sẽ, đồ đạc trong nhà được sắp xếp gọn gàng, ngăn nắp. Gần 20 năm rời xa bục giảng nhưng ông vẫn chăm chú dõi theo sự phát triển của giáo dục địa phương.

Bên li trà, nhà giáo Phạm Thiện hồ hởi chia sẻ về những năm tháng làm chiến sĩ “diệt giặc dốt” của mình. Những năm 1958 - 1959, hưởng ứng lời kêu gọi của Bác Hồ: “Những người đã biết chữ hãy dạy cho những người chưa biết chữ, hãy góp sức vào bình dân học vụ,...”; chàng thiếu niên Phạm Thiện khi ấy mới 12 tuổi đã hăng hái tham gia.

Nhà giáo Phạm Thiện.
Thày giáo Phạm Thiện.

“Hồi ấy, được giao nhiệm vụ “diệt giặc dốt”, tôi vui lắm. Người theo học lớp bình dân học vụ chủ yếu là thanh niên địa phương không có điều kiện học tập”, ông Thiện hồ hởi cho biết.

Là học sinh có thành tích học tập xuất sắc lại có thêm một chút năng khiếu về sư phạm nên khi được giao nhiệm vụ, cậu bé Phạm Thiện thích ứng rất nhanh. Ban ngày học trên lớp, buổi tối lại dạy lớp bình dân học vụ. Cứ tối đến, thanh niên trong làng lại mang theo đèn dầu đến lớp bình dân học vụ. Nhà ai rộng rãi được trưng dụng làm nơi dạy học.

Ông Thiện kể, lớp bình dân học vụ khi ấy có khoảng 30 người, chủ yếu là thanh niên địa phương. Những cánh cửa nhà dân được tháo xuống làm bàn học, còn bảng viết được ghép lại từ những tấm gỗ. Loại bút sử dụng khi đó cũng chủ yếu là bút lá tre. Để nhìn rõ mặt chữ, mỗi người khi tới lớp bình dân học vụ đều mang bên mình một chiếc đèn dầu. Dù điều kiện học tập thiếu thốn nhưng ai cũng hăng hái tham gia, rất ít người bỏ học. Những ngày đầu, giáo viên của các trường đến dự giờ. Khi thấy hoàn toàn yên tâm, họ đã giao lại lớp cho thầy giáo nhí đứng lớp.

“Sau thời gian theo học, nhiều anh chị đã biết cách tính phần trăm, hiểu được phân số là gì. Thậm chí, còn biết cách hành văn có mở bài, thân bài và kết bài nên ai cũng rất hào hứng”, nhà giáo Phạm Thiện chia sẻ.

Sau 2 năm đứng lớp, Phạm Thiện phải nghỉ dạy, do trường Thiện học ở xa nhà. Tuy nhiên, kí ức về những ngày dạy bình dân học vụ vẫn được lưu giữ mãi. Sau này, ông quyết định theo học sư phạm và trở thành người “gieo chữ” ở làng biển xứ Thanh. Với những cống hiến trong thời gian dạy bình dân học vụ, ông được Nhà nước tặng Bằng Ghi công “diệt giặc dốt”.

Nặng tình với giáo dục địa phương

Tốt nghiệp cấp II, Phạm Thiện trúng tuyển vào Trung cấp Sư phạm. Hoàn thành chương trình học, thầy giáo trẻ được điều về Trường cấp I-II Hoằng Giang, huyện Hoằng Hóa giảng dạy.

Không chỉ là chiến sĩ năng nổ trên mặt trận văn hóa, thầy giáo Phạm Thiện còn hăng hái tham gia hỗ trợ chiến đấu chống chiến tranh phá hoại của Mỹ. “Ban ngày, chúng tôi dạy học dưới hầm hào, tối đến tranh thủ hỗ trợ bộ đội xây trận địa chống chiến tranh phá hoại. Tuy gian khổ, nhưng hồi ấy chúng tôi rất đoàn kết, thủy chung”, ông Thiện nhớ lại.

Sau nhiều năm giảng dạy cách nhà hàng chục ki lô mét, thầy giáo Thiện trở về Trường cấp I-II Hoằng Đông. Đến năm 1972, ông được bổ nhiệm làm Hiệu trưởng Trường cấp I-II Hoằng Phụ (sau này là Trường Tiểu học Hoằng Phụ). Đảm nhận trọng trách mới, ông không ngừng nỗ lực xây dựng tập thể đoàn kết, từng bước khắc phục những thiếu thốn về cơ sở vật chất để trò học tốt, thầy cô dạy tốt.

Hơn 40 năm gắn bó với nghề, năm 2004, thầy Thiện nghỉ hưu. Với những cống hiến cho ngành Giáo dục, nhà giáo vinh dự được Nhà nước trao tặng Huy chương Vì sự nghiệp giáo dục; Huy chương vì sự nghiệp Chữ thập đỏ Việt Nam; Huân chương Kháng chiến hạng Ba, Huy hiệu 55 năm tuổi Đảng, cùng nhiều danh hiệu cao quý khác.

Nhà giáo Phạm Thiện có 6 người con (5 gái và 1 trai). Trong đó cả 5 người con gái và con dâu của ông đều theo nghề dạy học.

Thầy Nguyễn Sinh Sỹ, nguyên Hiệu trưởng Trường Tiểu học Hoằng Phụ chia sẻ: “Có thể nói, thầy Thiện là “khuôn vàng thước ngọc” và là tấm gương mẫu mực đối với thế hệ học sinh chúng tôi ngày ấy, dù thầy không trực tiếp giảng dạy tôi. Tuy nhiên, thầy Phạm Thiện lại giảng dạy các anh, chị của tôi nên mối quan hệ giữa chúng tôi và thầy rất gần gũi”.

Theo thầy Sỹ, năm 1985, thầy công tác cùng với thầy Thiện ở Trường cấp I-II Hoằng Đông. Những năm làm hiệu trưởng, thầy Thiện rất quyết đoán và hết mình vì công việc. Đặc biệt, thầy tham mưu cho chính quyền địa phương xây dựng lại cơ sở vật chất, hoàn thành chương trình phổ cập giáo dục tiểu học.

Lường Toán

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Điểm sáng trong phong trào toàn dân bảo vệ An ninh Tổ quốc

Điểm sáng trong phong trào toàn dân bảo vệ An ninh Tổ quốc

Trong năm 2023 và 2 tháng đầu năm 2024, tháng cao điểm tấn công trấn áp tội phạm trước, trong, sau tết và phát động đợt Thi đua lập thành tích mừng Đảng quang vinh, mừng Xuân Giáp Thìn 2024, Công an huyện Thanh Chương, tỉnh Nghệ An đã tập trung đấu tranh tấn công mạnh vào các loại tội phạm, đảm bảo an ninh trật tự xã hội (ANTTXH), tội phạm ma túy… Đặc biệt là công tác xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc (ANTQ) đã đưa phong trào Toàn dân bảo vệ ANTQ ở Thanh Chương trở thành điểm sáng được cấp trên ghi nhận, khen ngợi.
Trung Quốc: Quốc gia có nhiều "Thần Đèn" di chuyển các tòa nhà hàng nghìn tấn

Trung Quốc: Quốc gia có nhiều "Thần Đèn" di chuyển các tòa nhà hàng nghìn tấn

Phương pháp di dời tổng thể các tòa nhà, Trung Quốc không phải quốc gia đầu tiên thực hiện, nhưng khi nhắc đến công việc này thì hầu như ai cũng nghĩ tới Trung Quốc, bởi quốc gia này có rất nhiều "Thần Đèn".
Những lời chỉ bảo của ông nội theo tôi suốt đời

Những lời chỉ bảo của ông nội theo tôi suốt đời

Tôi năm nay đã 84 tuổi, nên ông bà nội, ông bà ngoại, bố mẹ tôi đều đã mất từ lâu. Tuy cao tuổi, nhưng theo tinh thần sống vui, sống khỏe của NCT nên nhiều năm qua và năm nay (2024), tôi vẫn mạnh khỏe, minh mẫn, vẫn thường nhớ tới công ơn trời biển của ông bà, cha mẹ, những kỉ niệm sâu sắc đối với ông bà, cha mẹ. Ở phạm vi bài này, tôi viết về ông nội tôi, một người rất điềm đạm, giản dị, khiêm tốn, nhân ái, khoan dung, thương yêu con cháu và nhiều lời khuyên, chỉ bảo có sức thuyết phục cao.
Tôi luôn tự hào và khắc ghi những kỉ niệm về bà nội

Tôi luôn tự hào và khắc ghi những kỉ niệm về bà nội

Mẹ tôi thường bảo: “Bà nội tuy không sinh ra mẹ nhưng mẹ quý bà như mẹ ruột”. Chẳng phải tự nhiên mà mẹ nói vậy. Hàng xóm láng giềng mỗi khi sang nhà tôi chơi, vẫn thường nhắc lại những kỉ niệm, những câu chuyện vui, buồn; chuyện xưa, nay... về bà, khiến chúng tôi bùi ngùi, xúc động.
Hà Nội dự kiến sáp nhập 25 phường tại 5 quận

Hà Nội dự kiến sáp nhập 25 phường tại 5 quận

Theo phương án của thành phố, 25 phường tại 5 quận Đống Đa, Hai Bà Trưng, Thanh Xuân, Hà Đông và Long Biên dự kiến được sáp nhập do không đủ tiêu chí về diện tích và dân số.

Tin khác

Trách nhiệm xã hội và đạo đức người thầy thuốc

Trách nhiệm xã hội và đạo đức người thầy thuốc
69 năm về trước, ngày 27 tháng 2 năm 1955 nhân tổ chức Hội nghị cán bộ Y tế miền Bắc tại Hà Nội, Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi thư động viên, nhấn mạnh: “Người bệnh phó thác tính mạng của họ nơi các cô các chú. Chính phủ phó thác cho các cô các chú việc chữa bệnh tật và giữ gìn sức khoẻ cho đồng bào. Đó là nhiệm vụ rất vẻ vang.

Nhớ nồi rượu của bà

Nhớ nồi rượu của bà
Ngày trước mỗi lần bà chuẩn bị cất một nồi rượu, là anh em tôi bao giờ cũng háo hức để được phụ bà. Đó là vào những năm 1990 đến năm 2000, khi mà thị trường đồ uống đặc biệt là rượu, bia chưa phong phú như bây giờ.

Nhớ nhà tranh vách đất do ông tôi tạo dựng

Nhớ nhà tranh vách đất do ông tôi tạo dựng
Với người cao tuổi sống ở nông thôn, không ai không biết nhà tranh vách đất, bởi dân quê cách đây 3-4 chục năm về trước rất nghèo, nên nhiều gia đình phải ở nhà tranh vách đất hay bằng phên tre. Thuở ấu thơ cho đến lúc trưởng thành, tôi ở nhà tranh vách đất do ông tôi tạo dựng...

Không khí lạnh quay trở lại, miền Bắc chuyển mưa và rét

Không khí lạnh quay trở lại, miền Bắc chuyển mưa và rét
Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, hiện nay ở phía Bắc có một bộ phận không khí lạnh đang di chuyển xuống phía Nam.

Người lính Cụ Hồ luôn chăm lo hạnh phúc gia đình

Người lính Cụ Hồ luôn chăm lo hạnh phúc gia đình
Được ông Nguyễn Văn Toan, Chủ tịch Hội NCT xã Cao Xá, huyện Tân Yên, tỉnh Bắc Giang giới thiệu, tôi tìm đến nhà cụ Trần Đình Hiệt để tìm hiểu và được con cháu kể nhiều chuyện về cụ.

Mùa Xuân ở vùng biên viễn

Mùa Xuân ở vùng biên viễn
Trên cung đường Hồ Chí Minh huyền thoại, trong những ngày đầu Xuân ngược nắng ngược gió, ngược những con dốc để đi và thấy những cánh rừng và bạt ngàn cao su đâm chồi nảy lộc, nhiều loài hoa rừng đua nhau khoe sắc, để thấy những buôn làng miền biên giới từng ngày thay da đổi thịt, thấy những người dân khắp miền biên cương rực rỡ trong mùa hội...

Từ 1/7 triển khai thu thập ADN, giọng nói để làm thẻ căn cước

Từ 1/7 triển khai thu thập ADN, giọng nói để làm thẻ căn cước
Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính vừa mới ban hành Quyết định 175/QĐ-TTg về kế hoạch triển khai thi hành Luật Căn cước.

Bộ Công an đề xuất quy định trừ điểm giấy phép lái xe

Bộ Công an đề xuất quy định trừ điểm giấy phép lái xe
Bộ Công an đang lấy ý kiến các cơ quan, hiệp hội liên quan dự thảo báo cáo giải trình một số nội dung mới trong dự thảo Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ đã trình Quốc hội tại kỳ họp thứ 6 vừa qua.

SeABank mang hơi ấm mùa xuân đến với những người có hoàn cảnh khó khăn

SeABank mang hơi ấm mùa xuân đến với những người có hoàn cảnh khó khăn
Xuân Yêu thương - hoạt động thiện nguyện thường niên vừa được Ngân hàng TMCP Đông Nam Á (SeABank, mã chứng khoán SSB) tổ chức vào những ngày đầu năm 2024 nhằm hỗ trợ cho những người có hoàn cảnh khó khăn tại các địa bàn có điểm giao dịch của Ngân hàng.

Nhớ những Tết bên bà

Nhớ những Tết bên bà
Năm nào Tết đến, lòng tôi cũng chộn rộn, háo hức và ngóng trông,… để được về quê, về với bà. Thế nhưng năm nay, những xúc cảm tự nhiên ấy không còn thường trực như trước mà thay bằng nỗi niềm bâng khuâng, rưng rức. Là bởi bà tôi giờ đã là người thiên cổ.

Ông ngoại tôi, một cựu chiến binh già nhân hậu

Ông ngoại tôi, một cựu chiến binh già nhân hậu
Ông ngoại tôi hiện ở làng La Hào, xã Xuân Lộc, huyện Thanh Thủy, tỉnh Phú Thọ. Mặc dù đang sống trong một ngôi nhà cấp 4, hoàn cảnh hết sức khó khăn nhưng ông vẫn lạc quan, quên đi những gian khổ cuộc đời để có sức sống mãnh liệt.

Những lưu ý khi cúng Rằm tháng Giêng 2024

Những lưu ý khi cúng Rằm tháng Giêng 2024
Rằm tháng Giêng là ngày 15/1 âm lịch, do đó, Rằm tháng Giêng 2024 sẽ rơi vào thứ 7 ngày 24/2 (dương lịch).

Nhiều gia đình tham gia hiến máu tại Lễ hội Xuân hồng 2024

Nhiều gia đình tham gia hiến máu tại Lễ hội Xuân hồng 2024
Lễ hội Xuân hồng là sự kiện hiến máu lớn nhất vào dịp đầu Xuân, được tổ chức bởi Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương và Hội Thanh niên Vận động hiến máu Hà Nội…

Chuyện bà tôi

Chuyện bà tôi
Bà tôi tên là Hoàng Thị Cháu, sinh năm 1911, quê thôn Trung Bính, xã Bảo Ninh, TP Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình, cùng quê với bà Nguyễn Thị Suốt anh hùng.

Giờ đẹp cúng vía Thần Tài năm 2024

Giờ đẹp cúng vía Thần Tài năm 2024
Ngày vía Thần Tài là mùng 10 tháng Giêng âm lịch. Năm nay, ngày lễ này rơi vào thứ Hai ngày 19/02/2024 dương lịch.
Xem thêm
Những lời chỉ bảo của ông nội theo tôi suốt đời

Những lời chỉ bảo của ông nội theo tôi suốt đời

Tôi năm nay đã 84 tuổi, nên ông bà nội, ông bà ngoại, bố mẹ tôi đều đã mất từ lâu. Tuy cao tuổi, nhưng theo tinh thần sống vui, sống khỏe của NCT nên nhiều năm qua và năm nay (2024), tôi vẫn mạnh khỏe, minh mẫn, vẫn thường nhớ tới công ơn trời biển của ông bà, cha mẹ, những kỉ niệm sâu sắc đối với ông bà, cha mẹ. Ở phạm vi bài này, tôi viết về ông nội tôi, một người rất điềm đạm, giản dị, khiêm tốn, nhân ái, khoan dung, thương yêu con cháu và nhiều lời khuyên, chỉ bảo có sức thuyết phục cao.
Tôi luôn tự hào và khắc ghi những kỉ niệm về bà nội

Tôi luôn tự hào và khắc ghi những kỉ niệm về bà nội

Mẹ tôi thường bảo: “Bà nội tuy không sinh ra mẹ nhưng mẹ quý bà như mẹ ruột”. Chẳng phải tự nhiên mà mẹ nói vậy. Hàng xóm láng giềng mỗi khi sang nhà tôi chơi, vẫn thường nhắc lại những kỉ niệm, những câu chuyện vui, buồn; chuyện xưa, nay... về bà, khiến chúng tôi bùi ngùi, xúc động.
Nhớ nồi rượu của bà

Nhớ nồi rượu của bà

Ngày trước mỗi lần bà chuẩn bị cất một nồi rượu, là anh em tôi bao giờ cũng háo hức để được phụ bà. Đó là vào những năm 1990 đến năm 2000, khi mà thị trường đồ uống đặc biệt là rượu, bia chưa phong phú như bây giờ.
Một mối tình bình dị và son sắt

Một mối tình bình dị và son sắt

Họ gặp và yêu nhau trong những năm tháng chiến tranh. Ngày cưới không mâm cao cỗ đầy, không sơn hào hải vị, không tiệc tùng. Quần áo chỉ là bộ đồ lính giản đơn... vậy là họ đã nên duyên vợ chồng. Mặc dù vậy mà hơn 50 năm qua, họ luôn sống hạnh phúc. Đó là chuyện tình của bà Tô Thị Thanh Bưởi, sinh 1950 và ông Nguyễn Kim Quang, sinh 1949, hiện ở xã Lộc An, huyện Đất Đỏ, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu.
Bí quyết trường thọ của cụ ông 110 tuổi ở Lâm Đồng

Bí quyết trường thọ của cụ ông 110 tuổi ở Lâm Đồng

Bước vào tuổi 110, nhưng cụ Vũ Đình Bảng, sinh năm 1914, ở Lâm Đồng, vẫn minh mẫn, khỏe mạnh, hàng ngày vẫn cuốc đất, làm vườn, nấu nướng và hướng dẫn, nhắc nhở con cháu đọc sách, chia sẻ kinh nghiệm trong cuộc sống. Vậy bí quyết nào giúp cụ Bảng trường thọ đến vậy? Chúng ta cùng tìm hiểu về bí quyết sống khỏe, sống ý nghĩa của cụ.
Thế giới trong mắt người già

Thế giới trong mắt người già

Tôi cũng không hiểu, thế giới trong mắt người già là gì mà sao lúc nào cũng hay sợ sệt, đề phòng, lo lắng. So với sức sống tuổi hai mươi của tôi, tận hưởng và hết mình, nó cách một khoảng rất xa...
Gói 3.000 chiếc bánh chưng tặng trò nghèo dịp Tết ở Thanh Hóa

Gói 3.000 chiếc bánh chưng tặng trò nghèo dịp Tết ở Thanh Hóa

200 đoàn viên thanh niên các xã, thị trấn huyện Hoằng Hóa (Thanh Hóa) cùng bộ đội biên phòng gói 2.000 chiếc bánh chưng trao tặng cho trò nghèo dịp Tết.
Sẽ phát động Cuộc vận động "xóa nhà tạm, nhà dột nát" trên toàn quốc

Sẽ phát động Cuộc vận động "xóa nhà tạm, nhà dột nát" trên toàn quốc

Sáng 24/1, Hội nghị Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam lần thứ 9, khóa IX, nhiệm kỳ 2019-2024 đã diễn ra tại Hà Nội, nhằm thảo luận, cho ý kiến một số nội dung công tác trong năm 2024.
Truy tặng Bằng khen cho Phó trưởng Công an phường hy sinh khi làm nhiệm vụ

Truy tặng Bằng khen cho Phó trưởng Công an phường hy sinh khi làm nhiệm vụ

Ông Trần Hữu Thủy Giang, Chánh Văn phòng UBND tỉnh Thừa Thiên Huế cho biết, Chủ tịch UBND tỉnh vừa ban hành quyết định về việc truy tặng bằng khen cho Trung tá Trần Duy Hùng, Phó trưởng Công an phường Thủy Vân, TP. Huế đã hy sinh khi làm nhiệm vụ.
Hà Nội dự kiến sáp nhập 25 phường tại 5 quận

Hà Nội dự kiến sáp nhập 25 phường tại 5 quận

Theo phương án của thành phố, 25 phường tại 5 quận Đống Đa, Hai Bà Trưng, Thanh Xuân, Hà Đông và Long Biên dự kiến được sáp nhập do không đủ tiêu chí về diện tích và dân số.
Không khí lạnh quay trở lại, miền Bắc chuyển mưa và rét

Không khí lạnh quay trở lại, miền Bắc chuyển mưa và rét

Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, hiện nay ở phía Bắc có một bộ phận không khí lạnh đang di chuyển xuống phía Nam.
Từ 1/7 triển khai thu thập ADN, giọng nói để làm thẻ căn cước

Từ 1/7 triển khai thu thập ADN, giọng nói để làm thẻ căn cước

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính vừa mới ban hành Quyết định 175/QĐ-TTg về kế hoạch triển khai thi hành Luật Căn cước.
Phiên bản di động