Vụ Châu Thị Mỹ Hiệp, ở tỉnh Bình Định bị truy tố tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản:

Cần xác định đúng tư cách người tham gia tố tụng

Ngày 15/6/2021, TAND tỉnh Bình Định ban hành Quyết định số 105/2021/HSST-QĐ đưa ra xét xử sơ thẩm vụ án “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”, đối với bị cáo Châu Thị Mỹ Hiệp...
Viện KSND truy tố về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”

Theo Kết luận điều tra vụ án: Năm 2014, Châu Thị Mỹ Hiệp bắt đầu làm dịch vụ cho vay tiền để đáo hạn ngân hàng. Đầu năm 2017, Hiệp quen biết với Nguyễn Hữu Khải (sinh năm 1983, cán bộ tín dụng của Phòng Giao dịch Bồng Sơn thuộc Ngân hàng ACB - Chi nhánh Bình Định). Hiệp đã đặt vấn đề, nếu Khải cần tiền để đáo hạn Ngân hàng, thì Hiệp cho Khải vay. Từ tháng 4/2017 đến tháng 9/2018, Hiệp đã huy động tiền của nhiều cá nhân trong và ngoài tỉnh để cho Khải vay. Số tiền đưa cho Khải là Hiệp vay của người khác với lãi suất cao và liên tục trả lãi cho họ. Trong khi đó, Khải chưa trả tiền lãi cho Hiệp trong thời gian dài. Đến cuối tháng 10/2018, Khải nợ tiền nhiều người, trong đó, có nợ Hiệp 5,4 tỉ đồng, không có khả năng trả. Sau đó, Khải đã trốn khỏi địa phương. Trong khi đó, đến ngày 30/10/2018, Hiệp phải thực hiện việc trả tiền vay và lãi của: Châu Thị Diệu Hằng (trú ở Khu phố 5, phường Tam Quan, thị xã Hoài Nhơn); Lê Văn Trang (trú ở khu phố 8, phường Tam Quan)… với tổng số tiền là 126.789.578.000 đồng. Hằng tháng, Hiệp phải trả lãi cho những người nói trên, 8,016 tỉ đồng. Lẽ ra, khi Khải bỏ trốn dẫn đến mất khả năng trả nợ, Hiệp phải thông báo cho các bị hại biết Hiệp bị vỡ nợ để cùng nhau giải quyết. Nhưng Hiệp lại không nói sự thật. Đồng thời, đưa tin có làm dịch vụ cho người khác vay tiền đáo hạn ngân hàng và đầu tư mua bán đất đai trên địa bàn thị xã Hoài Nhơn. Tuy nhiên, số người vay tiền của Hiệp dùng để đáo hạn ngân hàng không nhiều, thời gian vay đáo hạn ngắn (khoảng từ 2-7 ngày), thì người vay trả tiền là Hiệp thu hồi vốn vay. Trong quá trình điều tra, Cơ quan Cảnh sát điều tra (CSĐT), Công an tỉnh Bình Định đã xác định Hiệp không có đầu tư mua “bán đất đai với ai, ở đâu, số tiền bao nhiêu?”. Thực chất, Hiệp chỉ huy động tiền vay của người sau trả cho người trước để hưởng chênh lệch lãi suất và quay vòng tiền vay trong khoảng thời gian dài. Cho đến tháng 10/2018, trước áp lực phải trả các khoản lãi và vốn vay cho những người mà Hiệp đã vay trước đó, Hiệp nhận thấy bản thân mất khả năng thanh toán. Tuy nhiên, để duy trì cho việc trả nợ và tạo lòng tin cho những người đã cho Hiệp vay tiền, nên Hiệp tiếp tục vay lại tiền của chính các chủ nợ. Sau đó, Hiệp dùng số tiền vay được sử dụng trả nợ cũ cho những người mà Hiệp đã vay trước đó, nhằm để tạo lòng tin bằng hình thức: Hiệp trả tiền lãi đầy đủ đúng hạn theo thỏa thuận, trả gốc đầy đủ khi bị hại yêu cầu. Bằng hình thức trên, Hiệp đã huy động tiền của các bị hại và sử dụng trả nợ xoay vòng cho chính những người Hiệp vay, trả lãi cho ngân hàng và tiêu xài cá nhân. Trong quá trình điều tra, Hiệp khai nhận đã vay tiền của nhiều người với lãi suất cao từ 0,3%/ngày đến 0,6%/ngày (108%/năm đến 216%/năm), nhưng không có căn cứ để chứng minh.

Cần xác định đúng tư cách người tham gia tố tụng
Cáo trạng của Viện KSND tỉnh Bình Định và Kết luận của Cơ quan CSĐT, Công an tỉnh Bình Định.

Có dấu hiệu của tội “Cho vay nặng lãi”?

Kết luận điều tra số 01/KLĐT-PC01 ngày 1/1/2021, của Cơ quan CSĐT, Công an tỉnh Bình Định về những ý kiến đề xuất giải quyết vụ án (trang 9): Cơ quan CSĐT, Công an tỉnh Bình Định nhận định, Hiệp vay tiền của nhiều người. Sau đó, Hiệp dùng tiền vay để cho khách hàng có nhu cầu vay tiền để dáo hạn ngân hàng vay lại với lãi suất cao hơn để hưởng chênh lệch lãi suất. Bản thân Hiệp trình bày vay tiền của nhiều người với lãi suất từ 0,3%/ ngày đến 0,6%/ ngày (108% đến 216%/ năm), nhưng không có căn cứ để chứng minh. Hiệp làm dịch vụ cho vay đáo hạn trong khoảng thời gian dài từ năm 2014 đến cuối tháng 10/2018, mới nhận thức bản thân mất khả năng chi trả. Lúc này, Hiệp mới nảy sinh ý thức gian dối chiếm đoạt tiền để trả nợ cũ. Do đó, không có dấu hiệu của tội “Cho vay nặng lãi” trong giao dịch dân sự theo quy định tại Điều 201 Bộ luật Hình sự. Mối quan hệ vay tiền và trả tiền trước thời điểm cuối tháng 10/2018 là quan hệ dân sự. Tuy nhiên, Cơ quan CSĐT, Công an tỉnh Bình Định vẫn có văn bản thông báo đến Công an thị xã Hoài Nhơn để có biện pháp xử lí, phòng ngừa tội phạm(!?).

Dẫn chứng Biên bản kết luận điều tra, Cơ quan CSĐT, Công an tỉnh Bình Định xác định: Hằng và Hiệp quen biết nhau vào khoảng đầu năm 2017 thông qua bà Võ Thị Mến, ở Trường An 2, Hoài Thanh, thị xã Hoài Nhơn. Đến đầu tháng 4/2017, Hiệp đặt vấn đề vay tiền của Hằng để cho người khác vay đáo hạn ngân hàng với thỏa thuận lãi suất 0,2%/ ngày (73%/năm), thời hạn trả lãi 5 ngày, thời hạn trả gốc: Khi nào cần thì Hiệp trả (bạc đứng) và thời gian từ 3-5 ngày đối với khoản vay ngắn ngày. Từ tháng 9/2018, khi Hiệp vay 5 tỉ đồng, thời hạn trả dài ngày thì Hằng tính lãi 0,15%/ngày (54,75%/năm). Đối với khoản vay ngắn ngày, Hiệp phải trả lãi 0,2% - 0,25%/ngày (73% - 91,25%/năm).

Tương tự, đối với trường hợp “bị hại” Lê Văn Trang: Cũng qua sự giới thiệu của bà Mến, Trang quen biết Hiệp khoảng tháng 5/2017. Trang cho Hiệp vay với lãi suất từ 0,15%/ngày - 0,3%/ngày (54,75% - 109,5%/năm). Do tin tưởng Hiệp trả tiền gốc khi Trang yêu cầu, tiền lãi vay thanh toán đầy đủ nên cho Hiệp vay nhiều lần. Chỉ tính từ đầu tháng 11/2018 đến ngày 28/2/2019, Hiệp đã trả lãi với tổng số tiền hơn 1 tỉ đồng.

Với các “bị hại” trong vụ án, tỉ lệ lãi cho Hiệp vay bình quân từ 54,75% - 109,5%/ năm. Vì sao, những giao dịch này, Cơ quan CSĐT, Công an tỉnh Bình Định cho rằng không có dấu hiệu của tội “Cho vay nặng lãi” trong giao dịch dân sự theo quy định tại Điều 201 Bộ luật Hình sự? Mối quan hệ vay tiền và trả tiền trước thời điểm cuối tháng 10/2018 chỉ là quan hệ dân sự. Vậy, tại sao cơ quan này vẫn có văn bản thông báo đến Công an thị xã Hoài Nhơn để có biện pháp xử lí, phòng ngừa tội phạm?

Chuyên gia pháp lí nói gì?

Luật gia Đỗ Minh Chánh, Giám đốc Trung tâm Tư vấn pháp luật TP Hồ Chí Minh; Hội Phổ biến và tham vấn pháp luật Việt Nam, cho biết: Về lãi suất vay theo quy định của Điều 468 Bộ luật Dân sự năm 2015. Đối với trường hợp lãi suất do các bên thỏa thuận và không được vượt quá: 20%/ năm của khoản tiền vay. Lãi suất cho vay tối đa trung bình một tháng sẽ là: 20% : 12 tháng = 1,666%/tháng. Trong trường hợp có thỏa thuận về việc trả lãi, nhưng không xác định rõ lãi suất và có tranh chấp về lãi suất thì xác định bằng: 50% x 20% = 10%. Lãi suất cho vay tối đa trung bình 1 tháng sẽ là: 10% : 12 tháng = 0,83%/tháng.

Trong trường hợp vay có lãi mà khi đến hạn bên vay không trả hoặc trả không đầy đủ thì bên vay phải trả lãi như sau: Lãi trên nợ gốc trong thời hạn hợp đồng vay = (nợ gốc x lãi suất vay theo hợp đồng) x thời hạn hợp đồng vay. Lãi đối với phần tiền lãi chậm trả trong thời hạn hợp đồng vay = [(nợ gốc x lãi suất vay theo hợp đồng) x thời hạn vay] x 0.83 x thời gian chậm trả. Lãi trên nợ gốc quá hạn = nợ gốc x (150% x lãi suất vay theo hợp đồng) x thời gian quá hạn.

Về tội cho vay nặng lãi, nếu vi phạm quy định trên sẽ bị xử lí theo Điều 201 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017, cụ thể như sau: Điều 201. Tội cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự. “1. Người nào trong giao dịch dân sự mà cho vay với lãi suất gấp 5 lần mức lãi suất cao nhất quy định trong Bộ luật Dân sự, thu lợi bất chính từ 30.000.000 đồng đến dưới 100.000.000 đồng hoặc đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm.

Trong vụ án này, với tỉ lệ lãi mà bị can Hiệp phải trả cho những “bị hại” đã lên đến 109,5%/ năm, cần phải được Tòa án xem xét và làm rõ trong quá trình xét xử. Với tỉ lệ lãi này, đã đủ yếu tố cấu thành “Tội cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự” theo quy định của Bộ luật Hình sự. Không đơn thuần là quan hệ dân sự như quan điểm của Cơ quan CSĐT, Công an tỉnh Bình Định.

Ngoài ra, trong quá trình điều tra, truy tố, xét xử, các cơ quan, người tiến hành tố tụng phải triệu tập những người có liên quan đến vụ án để tham gia tố tụng với tư cách là người tham gia tố tụng. Việc xác định không đúng tư cách người tham gia tố tụng có thể vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng và sẽ dẫn đến những hậu quả không thể khắc phục.

Nhóm PVĐT

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Trên địa bàn phường Tràng Tiền có nhiều công trình vi phạm trật tự xây dựng

Trên địa bàn phường Tràng Tiền có nhiều công trình vi phạm trật tự xây dựng

Theo phản ánh của nhiều người cao tuổi, vài năm gần đây, trên địa bàn phường Tràng Tiền, quận Hoàn Kiếm “nở rộ” nhiều công trình vi phạm trật tự xây dựng sai phép, trái phép, sai mật độ, phá vỡ quy hoạch… nhưng không bị kiểm tra, xử lý...
Khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với chủ doanh nghiệp về hành vi cưỡng đoạt tài sản

Khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với chủ doanh nghiệp về hành vi cưỡng đoạt tài sản

Phan Sinh Thành, sinh năm 1982, Giám đốc Công ty TNHH Thương mại Thành Phát và Ngô Mạnh Linh, sinh năm 1987, ở huyện Quảng Trạch là những đối tượng cầm đầu trong đường dây "bảo kê" thu tiền của người dân đã bị khởi tố về hành vi cưỡng đoạt tài sản.
Khách mời trong livestream của bà Nguyễn Phương Hằng bị phạt 7,5 triệu đồng

Khách mời trong livestream của bà Nguyễn Phương Hằng bị phạt 7,5 triệu đồng

Chánh Thanh tra Sở Thông tin và Truyền thông tỉnh Bình Dương đã ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với Ngô Thanh Long với số tiền 7,5 triệu đồng.
Các cơ quan chức năng cần nhanh chóng giải quyết dứt điểm

Các cơ quan chức năng cần nhanh chóng giải quyết dứt điểm

Mặc dù chính quyền địa phương đã khẳng định việc Công ty Cổ phần Vận tải Thủy I bị một số đối tượng chiếm dụng đất tại số 1033 đường Bạch Đằng, quận Hai Bà Trưng, TP Hà Nội. Nhưng đến nay, sự việc vẫn chưa được giải quyết triệt để, ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của Công ty và tài sản của nhà nước.
Kiên quyết xử lý các công trình  vi phạm pháp luật tại Dự án khu biệt thự Ocean View Nha Trang

Kiên quyết xử lý các công trình vi phạm pháp luật tại Dự án khu biệt thự Ocean View Nha Trang

Đó là Kết luận của ông Nguyễn Khắc Toàn, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Khánh Hòa tại buổi giao ban hàng tuần vào ngày 19/11/2021. Theo đó, HĐND tỉnh giao UBND tỉnh yêu cầu UBND TP Nha Trang khẩn trương triển khai thực hiện việc cưỡng chế tháo dỡ dứt điểm các công trình vi phạm trật tự xây dựng tại Dự án Khu biệt thự Ocean View Nha Trang đúng tiến độ đề ra, đảm bảo kỷ cương và tính nghiêm minh của pháp luật…

Tin khác

Lùi thời gian xét xử vụ án tại trường Đại học Đông Đô

Lùi thời gian xét xử vụ án tại trường Đại học Đông Đô
Theo Cáo trạng, trong quá trình hoạt động, Đại học Đông Đô chưa làm thủ tục đề nghị, chưa được Bộ GD&ĐT cho phép đào tạo văn bằng 2, trong đó có ngành tiếng Anh.

Cựu Chủ tịch UBND Hà Nội sắp bị xét xử vụ mua chế phẩm Redoxy-3C

Cựu Chủ tịch UBND Hà Nội sắp bị xét xử vụ mua chế phẩm Redoxy-3C
Ông Nguyễn Đức Chung, sẽ phải ra toà trong vụ án thứ ba vào ngày 10/12/2021, với cáo buộc để công ty của gia đình làm trung gian bán chế phẩm làm sạch hồ Redoxy-3C.

Tỉnh Lào Cai: Cần bảo vệ quyền lợi cho dân khi thực hiện Dự án khai thác quặng Apatit

Tỉnh Lào Cai: Cần bảo vệ quyền lợi cho dân khi thực hiện Dự án khai thác quặng Apatit
Phản ánh tới Ngày mới Online, nhiều người cao tuổi ở xã Tả Phời, TP Lào Cai, tỉnh Lào Cai cho rằng, việc Công ty CP Phân Lân nung chảy Lào Cai (Công ty Phân Lân) chưa thỏa thuận, đền bù tiền đất, tiền hoa màu, cây trồng… nhưng vẫn cho công nhân đến khai thác quặng, gây ô nhiễm môi trường, mất nguồn nước sinh hoạt, gây cản trở giao thông… là trái với quy định của pháp luật.

Về những gói thầu ở Công ty CP Than Cọc Sáu được dư luận quan tâm

Về những gói thầu ở Công ty CP Than Cọc Sáu được dư luận quan tâm
Như đã đưa tin ở kỳ trước, xung quanh nghi vấn về một mối quan hệ đặc biệt đã tồn tại từ lâu giữa Công ty CP Đầu tư và Thương mại HanCo với Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam thể hiện qua những gói thầu mua sắm các dòng sản phẩm máy móc, xe tải hạng nặng. Như ở Công ty CP than Cọc Sáu, HanCo đấu 18 gói trúng cả 18. Chỉ tính từ ngày 25/10/2018, ông Nguyễn Văn Thuấn được bổ nhiệm quyền Giám đốc rồi giữ chức Giám đốc cho tới nay HanCo cũng đã trúng tới 5 gói thầu lớn nhỏ khác nhau.
Xem thêm
Trên địa bàn phường Tràng Tiền có nhiều công trình vi phạm trật tự xây dựng

Trên địa bàn phường Tràng Tiền có nhiều công trình vi phạm trật tự xây dựng

Theo phản ánh của nhiều người cao tuổi, vài năm gần đây, trên địa bàn phường Tràng Tiền, quận Hoàn Kiếm “nở rộ” nhiều công trình vi phạm trật tự xây dựng sai phép, trái phép, sai mật độ, phá vỡ quy hoạch… nhưng không bị kiểm tra, xử lý...
Khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với chủ doanh nghiệp về hành vi cưỡng đoạt tài sản

Khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với chủ doanh nghiệp về hành vi cưỡng đoạt tài sản

Phan Sinh Thành, sinh năm 1982 (Giám đốc Công ty TNHH Thương mại Thành Phát) và Ngô Mạnh Linh, sinh năm 1987 ở huyện Quảng Trạch là những đối tượng cầm đầu trong đường dây "bảo kê" thu tiền của người dân đã bị về hành vi cưỡng đoạt tài sản.
Hàng loạt lãnh đạo Công ty cổ phần Phát triển Nhà Thủ Đức bị bắt

Hàng loạt lãnh đạo Công ty cổ phần Phát triển Nhà Thủ Đức bị bắt

Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an (C03) đang điều tra vụ án "Buôn lậu; Vận chuyển trái phép hàng hóa, tiền tệ qua biên giới; Sử dụng con dấu hoặc tài liệu giả của cơ quan tổ chức; Lừa đảo chiếm đoạt tài sản và Lạm dụng chức vụ quyền hạn chiếm đoạt tài sản" xảy ra tại TP. Hồ Chí Minh, các tỉnh phía Nam và một số đơn vị liên quan; vụ án đến nay đã khởi tố 21 bị can về các nhóm tội danh nêu trên.
Các cơ quan chức năng cần nhanh chóng giải quyết dứt điểm

Các cơ quan chức năng cần nhanh chóng giải quyết dứt điểm

Mặc dù chính quyền địa phương đã khẳng định việc Công ty Cổ phần Vận tải Thủy I bị một số đối tượng chiếm dụng đất tại số 1033 đường Bạch Đằng, quận Hai Bà Trưng, TP Hà Nội. Nhưng đến nay, sự việc vẫn chưa được giải quyết triệt để, ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của Công ty và tài sản của nhà nước.
Về chính quyền, bao giờ Bộ Công an xem xét xử lý ?

Về chính quyền, bao giờ Bộ Công an xem xét xử lý ?

Ngày 30/5/2018, Báo (nay là Tạp chí) Người cao tuổi có Văn bản số 90/CV-BNCT về giải quyết nội dung phản ánh ông Đặng Hoàng Đa, cựu Giám đốc Công an tỉnh Sóc Trăng (hiện là Thiếu tướng, Phó Cục trưởng Cục xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ An ninh Tổ quốc, Bộ Công an), gửi đồng chí Bộ trưởng Bộ Công an.
Các cơ quan chức năng và cá nhân có trách nhiệm bao giờ mới hết vô cảm?!

Các cơ quan chức năng và cá nhân có trách nhiệm bao giờ mới hết vô cảm?!

Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng chỉ rõ: Thực hành và phát huy rộng rãi quyền làm chủ của Nhân dân và vai trò chủ thể của Nhân dân, thực hiện tốt, có hiệu quả phương châm “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng”. Tuy nhiên, sự việc dưới đây thể hiện cố tình làm trái Nghị quyết của Đảng, nhưng chưa bị xem xét, xử lí. Tại sao?...
Thanh Hóa: Xe quá tải "băm nát" Tỉnh lộ 512

Thanh Hóa: Xe quá tải "băm nát" Tỉnh lộ 512

Mỗi ngày, hằng trăm xe tải trọng lớn ngày đêm chở đất, cát sỏi đang thi nhau "băm nát" Tỉnh lộ 512, đoạn qua xã Vạn Thiện, huyện Nông Cống, tỉnh Thanh Hóa, khiến người dân hết sức bất bình, lo lắng.
Bãi tập kết cát trái phép 'khổng lồ' giữa lòng thị trấn Tân Phong

Bãi tập kết cát trái phép 'khổng lồ' giữa lòng thị trấn Tân Phong

Một bãi tập kết cát trái phép "khổng lồ" nằm ngay trên đường Thanh Niên chỉ cách công sở thị trấn Tân Phong và huyện Quảng Xương vài trăm mét.
Thanh Hóa: Kênh thủy nông được khơi thông sau phản ánh của Tạp chí Người cao tuổi

Thanh Hóa: Kênh thủy nông được khơi thông sau phản ánh của Tạp chí Người cao tuổi

Cơ quan chức năng phối hợp đơn vị khơi thông dòng chảy kênh thủy nông trước nhà máy gạch sản xuất gạch Vicenza, vận chuyển bớt hàng tồn dọc 2 bên đường Bạch Đằng đảm bảo hành lang an toàn giao thông.
Mức lương hưu theo Luật BHXH

Mức lương hưu theo Luật BHXH

Hỏi: Tôi (58 tuổi) đã đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) được 30 năm 8 tháng thì nghỉ hưu theo Nghị định số 108/2014/NĐ-CP. Tuy nhiên, trong quyết định này, tôi chỉ được hưởng lương hưu tỉ lệ là 69%. Vậy, vì sao tôi không được hưởng mức lương hưu tối đa là 75%? Căn cứ theo quy định cụ thể nào? Trần Văn Duy (huyện Lục Nam, tỉnh Bắc Giang)
Thủ tục thay đổi tên khai sinh

Thủ tục thay đổi tên khai sinh

Hỏi: Con trai tôi năm nay được 15 tuổi, nay tôi muốn đổi tên khai sinh cho cháu có được không? Nếu được thì thủ tục thế nào? (Trần Văn Đỗ, huyện Na Rì, tỉnh Bắc Kạn)
Làm thế nào tránh "sập bẫy" hợp đồng giả cách?

Làm thế nào tránh "sập bẫy" hợp đồng giả cách?

Thời gian gần đây, nhiều người dân đã "ngậm trái đắng" khi thực hiện "hợp đồng giả cách" để che giấu bản chất của giao dịch dân sự vay tiền. Chuyên gia pháp lý đã có những phân tích xung quanh vấn đề này.
Phiên bản di động