Ai đã từng ăn món thịt chua ở Phú Hà hẳn không thể quên hương vị vô cùng hấp dẫn của nó. Ông cha ta thường nói: Miếng ngon nhớ lâu, quả không sai. Để có món thịt chua hấp dẫn người ta lấy thịt ba chỉ, thịt mông sấn, thịt nạc vai, nạc thăn đã được sơ chế sạch từ loại lợn lửng, hoặc là lợn địa phương làm nguyên liệu. Giống lợn này nuôi một năm chỉ đạt tới 20- 30 kg, thịt rất thơm ngon.
 |
Cách chế biến món thịt chua thực ra không mấy phức tạp, khi người ta thái thịt ra thành từng miếng thật mỏng, to hay nhỏ là tuỳ theo ý thích, cũng có thể thái chỉ để khi ăn nhìn miếng thịt trông ngon mắt hơn. Thính được làm từ bột ngô, bột gạo, bột đậu xanh rang vàng. Khâu rang thính phải bảo đảm được yêu cầu thính chín kĩ, vàng thơm và không bị cháy, sau đó xay nhỏ. Thịt sau khi đã được làm sạch, thái miếng ướp một chút muối gia vị, trộn đều với thính sao cho bột thính bám thật đều trên bề mặt các miếng thịt. Người làng mộc thường chuẩn bị những ống nứa to rửa sạch, để khô, lót lá ổi xuống dưới rồi cho thịt đã được ướp thính vào, đậy lớp lá ổi lên trên bề mặt và nút chặt miệng ống lại. Khi làm xong người ta thường treo lên hoặc bảo quản ở những nơi cao ráo, thoáng đãng. Tuyệt đối không lấy túi ni lon để ủ sản phẩm, bởi làm như vậy khi thịt lên men sẽ tạo nhiệt, túi ni lon bọc bên ngoài bị ngưng hơi nước sản phẩm sẽ bị mốc. Thời gian bảo đảm cho thịt lên men và dùng được từ 4- 5 ngày vào mùa Hè; từ 5-7 ngày vào mùa Đông. Sản phẩm này cần được sử dụng trong thời gian từ 2- 4 ngày khi đã đủ độ chín để bảo đảm tính hiệu quả, chất lượng. Nếu kéo dài thời gian, sản phẩm không bị hỏng nhưng quá chua sử dụng sẽ không tốt.
Yêu cầu một thành phẩm bảo đảm chất lượng là khi ăn phải khô, tơi, chín đều, chua, ngọt, thơm ngậy vừa miệng. Khi ăn thịt chua người ta thường ăn kèm với các loại lá như: Lá sung, lá ổi, lá mơ, lá nhội, lá lộc vừng, lá đinh lăng, rau mùi, rau húng chấm với tương ớt. Những ngày nắng nóng, món thịt chua vừa tới ăn kèm các loại rau gia vị, nháp một chút rượu, bia thì quả là hấp dẫn. Từ nhiều năm nay, món thịt chua từ làng mộc Phú Hà đã, đang là món đặc sản quý được Nhân dân trên địa bàn, Nhân dân trong tỉnh và nhiều du khách thập phương ưa chuộng.
Nếu có dịp về miền Đất Tổ, sau khi thăm viếng Đền Hùng, thưởng thức các món ẩm thực đặc trưng, bạn cũng đừng quên ghé vùng đất Thanh Sơn để xem quy trình chế biến và thưởng thức món thịt chua thơm ngon nổi tiếng từ làng Phú Hà, để tận hưởng nét độc đáo trong văn hoá ẩm thực nơi đây.
