Thương lắm quê hương

Nam Sơn - nơi có bao giọt mồ hôi nhẫn nhục của người dân nghèo khổ một thời. Nhưng cũng chính trên mảnh đất thân yêu này từng vang lên tiếng kèn xung trận của nghĩa quân Bồ Lư, nơi lòng dân trỗi dậy theo lời thề cứu nước. Nam Sơn không sống âm thầm trong kiếp sống nô lệ, không chịu sống cảnh đời nhẫn nhục. Nam Sơn tự hào với cách sống của cây tre ngay thẳng, thủy chung, cần cù, nhẫn nại và bất khuất. Có sống ở Nam Sơn mới thấy hết tính cần cù, nhẫn nại của người dân xứ Nghệ.

Bại Bổn, Phú Nhuận ngô xanh mượt không phụ lòng mảnh đất trời cho. Ăn bắp ngô luộc, gắp con nhộng, bưng bát cơm trắng mọi người nhớ đến những ngày đào gộc phồng tay, rã cánh. Đến làng Nhân Hậu, Trung Thịnh bóc củ lạc rang, ăn củ sắn lùi lại nhớ những ngày ậm ạch với con bò giữa Đồng Cời, Lòi Cháng. Mảnh đất gan gà cằn cỗi, nắm cơm đùm mo cau chấm muối vừng trong những ngày cuốc rẫy tận Khe Xuôi, Khe Gát; ăn củ khoai lang ngọt lịm bột đường lại nhớ đến rờn rợn những hòn đất vồ đập chối tay. Khả Phong khi xưa mía lắm mật nhiều, lúa xanh, khoai to củ… phải vật lộn với nắng mưa mới có. Xuân Chi sắn nhiều chè tốt có nắm lấy cán rạ mới thấy hết trong hương vị bát nước chè xanh có cả mùi mằn mặn mồ hôi của người lao động.

Giở xem từng trang sử của Đảng bộ và Nhân dân xã Nam Sơn thấy có đến 61 chiến sĩ hoạt động Cách mạng thời kì 1930 - 1931; 1940 -1941 được Đảng và Nhà nước công nhận cán bộ lão thành Cách mạng. Không thể không ghi nhận 3 cha con trong một gia đình ở làng Khả Phong, nay là xóm 5B xã Nam Sơn bị địch bắt giam vì tội “Hoạt động cộng sản”. Đó là ông Nguyễn Hữu Ký cha đẻ và hai người con Nguyễn Hữu Kế, Nguyễn Hữu Thế. Đó là 3 anh em ruột Nguyễn Văn Quý, Nguyễn Văn Chuyên, Nguyễn Văn Luyện; 3 anh em ruột Nguyễn Trọng Đại, Nguyễn Trọng Ngư, Nguyễn Trọng Duyệt; 2 anh em Lê Tiến Đính, Lê Tiến Kính. Cũng trong kháng chiến chống Pháp, Nam Sơn có 105 lượt người bị bắt giam với 363 năm tù ở các nhà lao Vinh, Buôn Ma Thuột.

Ôn lại lịch sử Đảng bộ và Nhân dân xã Nam Sơn để những người con của quê hương thêm tự hào về quá trình đấu tranh oanh liệt của cha ông trên hai mặt trận sản xuất và chiến đấu với kẻ thù, chiến đấu với nghèo nàn và lạc hậu.

Ngày nay, 32 dòng họ trên đất Nam Sơn như anh em một nhà, cùng chung lưng đấu cật, phấn đấu 100% đạt dòng họ văn hóa. Những người con xa quê trở về thấy cánh cổng của làng rộng mở, nông thôn mình đổi mới, thay da đổi thịt, khoác lên làng quê một tấm áo ấm no và hạnh phúc. Mừng cho quê hương Nam Sơn là một điểm sáng giàu truyền thống cách mạng được Đảng và nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng trong 2 cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ.