Học tập đạo đức của Bác Hồ trong những ngày đầu xây dựng chính quyền

Xây dựng chính quyền đi đôi với bảo vệ chính quyền là một trong những tư tưởng trọng yếu của Chủ tịch Hồ Chí Minh về quy luật dựng nước đi đôi với giữ nước, xây dựng chủ nghĩa xã hội đi đôi với bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa trong điều kiện Cách mạng Tháng Tám năm 1945 giành được thắng lợi...
Ngay từ những ngày đầu cuộc cách mạng còn trong thời kì trứng nước, giặc ngoài và thù trong với nạn đói làm chết trên 2,5 triệu người, bè lũ phản động núp bóng phá hoại, Bác Hồ vẫn chú trọng giáo dục đạo đức cách mạng. Với những giá trị cụ thể: Cần, kiệm, liêm, chính; trung với Đảng, hiếu với dân, coi đó là cái chân thiện mĩ, cái đức cốt lõi để rèn luyện, xây dựng chính quyền Nhân dân.

Ngày 17/9/1945, Bác đã có “Thư gửi các đồng chí tỉnh nhà”. Trong thư Bác không lấy danh nghĩa là Chủ tịch Chính phủ mà “chỉ lấy danh nghĩa của một người đồng chí già mà viết để san sẻ ít nhiều kinh nghiệm”. Và Người bảo đảm: “Trong công tác, có vấn đề gì khó giải quyết, các đồng chí cứ viết thư thảo luận với tôi. Tôi rất sẵn sàng giúp ý kiến”. Đây là một bức thư dành riêng cho những người đang đảm trách công tác quản lí nhà nước ở quê hương, rất thân tình. Trong thư, Bác nhấn mạnh: “Nói tóm tắt, thì chính sách của Chính phủ là: Củng cố sự đoàn kết toàn dân. Sửa đổi những khuyết điểm khắp các phương diện”.

Sau khi nêu bốn vấn đề thuận lợi, khó khăn của cuộc cách mạng, Người yêu cầu phải sửa đổi những khuyết điểm khắp phương diện, trong đó có khuyết điểm to nhất ở các địa phương là: “Khuynh hướng chật hẹp và bao biện, kế đó là lạm dụng hình phạt và tham ô, hữu hóa”.

Học tập đạo đức của Bác Hồ trong những ngày đầu xây dựng chính quyền

Người nhắc nhở các cán bộ, đảng viên phải đề phòng hủ hóa. Đồng thời, Người nêu rõ: “Cán bộ ta nhiều người “cúc cung tận tụy”, hết sức trung thành với nhiệm vụ, với Chính phủ... Nhưng cũng có người hủ hóa, lên mặt làm quan cách mạng, hoặc là độc hành độc đoán, hoặc là dĩ công dinh tư”.

Một tháng sau, ngày 17/10/1945, Bác lại có “Thư gửi Ủy ban Nhân dân các kì, tỉnh, huyện và làng”, nêu lên 6 lỗi lầm chính dễ mắc phải: Trái phép, cậy thế, hữu hóa, tư túng, chia rẽ, kiêu ngạo. Phân tích những lỗi lầm đó, Người chỉ rõ những hành vi biểu hiện của sự tham nhũng: “Ăn muốn cho ngon, mặc muốn cho đẹp, càng ngày càng xa xỉ, càng ngày càng lãng mạn, thử hỏi tiền bạc ấy ở đâu ra? Thậm chí lấy của công dùng vào việc tư, quên cả thanh liêm, đạo đức”.

Người nhắc nhở: “Những khuyết điểm trên, nhỏ thì làm cho dân chúng hoang mang, lớn thì làm cho nền đoàn kết lay động. Chúng ta không sợ có khuyết điểm. Chúng ta chỉ sợ không có quyết tâm sửa đổi”. Trong thư, Bác còn nhấn mạnh: “Nếu không có Nhân dân thì không đủ lực lượng; nếu không có Chính phủ thì không ai dẫn đường. Vậy nên Chính phủ và Nhân dân phải đoàn kết thành một khối. Ngày nay, chúng ta đã xây dựng nên nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa”. Nhưng “nếu nước độc lập mà dân không hưởng hạnh phúc, tự do thì độc lập cũng không có nghĩa lí gì”. Bác thiết tha kêu gọi cán bộ, đảng viên: “Việc gì lợi cho dân, ta phải hết sức làm. Việc gì hại cho dân, ta phải hết sức tránh. Chúng ta phải yêu dân, thì dân mới yêu ta, kính ta”.

Và những dòng cuối thư, Bác đã trút hết tấm lòng của mình để nói rằng: “Vì hạnh phúc của dân tộc, vì lợi ích của nước nhà mà tôi phải nói. Chúng ta phải ghi sâu những chữ công bình, chính trực vào lòng”.

Để thực hiện ba nhiệm vụ diệt giặc đói, diệt giặc dốt, diệt giặc ngoại xâm, đòi hỏi người cán bộ phải luôn gương mẫu; và Bác là người gương mẫu trước tiên. Ngày 28/9/1945, Bác gửi thư cho đồng bào toàn quốc kêu gọi cứu đói, trong đó có đoạn: “Lúc chúng ta nâng bát cơm mà ăn, nghĩ đến kẻ đói khổ, chúng ta không khỏi động lòng. Vậy tôi xin đề nghị với đồng bào cả nước và tôi xin thực hành trước: Cứ 10 ngày nhịn ăn một bữa, mỗi tháng nhịn ăn 3 bữa (mỗi bữa một bơ) để cứu dân nghèo”. Với lời kêu gọi và sự gương mẫu này, chỉ trong vài tháng, Nhân dân cả nước đã đóng góp hàng vạn tấn gạo để cứu đói.

Xây dựng chính quyền, xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên thông qua các tiêu chuẩn đạo đức là mối quan tâm suốt đời của Bác. Tuy nhiên, không chỉ dừng lại trong những năm đầu “nước sôi lửa bỏng”, nền độc lập của dân tộc như “ngàn cân treo sợi tóc” cũng đủ để chúng ta chiêm nghiệm, liên hệ từ thế hệ này đến thế hệ khác.

Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XII) về tăng cường xây dựng, chỉnh đốn Đảng đã chỉ ra những biểu hiện của sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong đội ngũ cán bộ, đảng viên. Các biểu hiện đó là cá nhân chủ nghĩa, sống ích kỉ, thực dụng, cơ hội, vụ lợi; chỉ lo thu vén cá nhân, không quan tâm đến lợi ích tập thể.

Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã cảnh báo điều này: “Nhiều năm qua, những hiện tượng cán bộ, đảng viên sa sút phẩm chất, thoái hóa có chiều hướng gia tăng và ngày càng nghiêm trọng... Đông đảo cán bộ, đảng viên và quần chúng chân chính hết sức bất bình trước những hiện tượng đó và lo ngại về sự xói mòn bản chất cách mạng và truyền thống tốt đẹp của Đảng”. Sự lo lắng của người lãnh đạo cao nhất của Đảng cũng là mối quan tâm chung của hàng triệu đảng viên, quần chúng Nhân dân và những người quan tâm đến vận mệnh dân tộc.

79 năm - một chặng đường đầy gian nan và đang khởi sắc, đòi hỏi mọi cán bộ, đảng viên của hệ thống chính trị, của cơ quan lập pháp, tư pháp, hành pháp, từ việc xây dựng pháp luật đến thực thi pháp luật tiếp tục thực hiện nghiêm túc Kết luận số 01-KL/TW ngày 18/5/2021 của Bộ Chính trị về tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW ngày 15/5/2016 của Bộ Chính trị (khóa XII) về đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh; Nghị quyết Trung ương 4 (Khóa XII) về tăng cường xây dựng, chỉnh đốn Đảng; Kết luận số 21-KL/TW ngày 25/10/2021 của Hội nghị Trung ương 4 (khóa XIII) về đẩy mạnh xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị; gắn với cải cách hành chính, tăng cường tính hiệu lực và hiệu quả của bộ máy Nhà nước, duy trì có nền nếp và nâng cao chất lượng các chế độ sinh hoạt lãnh đạo, sinh hoạt học tập, sinh hoạt tự phê bình, phê bình của các chi bộ trong toàn Đảng; chăm lo giáo dục chính trị, tư tưởng, nâng cao ý thức phục vụ Nhân dân, nâng cao đạo đức, văn hóa, tính chuyên nghiệp của cán bộ, công chức, viên chức; kiên trì, kiên quyết đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực và tạo điều kiện thuận lợi để Nhân dân góp sức, góp tài xây dựng và bảo vệ đất nước.

Đó chính là sự trong sáng và dũng cảm của Đảng, tạo sự gắn bó mật thiết giữa Đảng và quần chúng cách mạng.

Rất nhiều lần Bác Hồ nhắc nhở cán bộ, đảng viên: “Làm cách mạng, khi phạm phải sai lầm, điều đáng sợ là không thấy sai, điều đáng lo là biết sai mà không chịu sửa, không tìm được cách để sửa đổi cho tốt. Để sửa đổi cho tốt phải biết tự chỉnh đốn, thường xuyên tu dưỡng và lắng nghe ý kiến quần chúng...”.

Chính vì vậy, cán bộ, đảng viên và mọi tầng lớp Nhân dân nên học tập tư tưởng xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền của Chủ tịch Hồ Chí Minh trong những năm đầu cách mạng; lấy giá trị đạo đức của Hồ Chí Minh để xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, nêu cao khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc và gìn giữ truyền thống đạo đức của dân tộc.

Ths Nguyễn Thanh Hoàng

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Xây dựng văn hoá, con người Việt Nam trong kỉ nguyên mới

Xây dựng văn hoá, con người Việt Nam trong kỉ nguyên mới

Nghị quyết 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị (Nghị quyết 80) về định hướng phát triển văn hoá, con người Việt Nam, khẳng định vai trò văn hoá là nền tảng tinh thần của xã hội, là động lực phát triển đất nước. Mục tiêu là đẩy mạnh xây dựng và phát triển nền văn hoá tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, thống nhất trong đa dạng, mang đặc trưng dân tộc, khoa học, hiện đại; xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện, và môi trường văn hoá nhân văn, lành mạnh, văn minh, sáng tạo…
Cảnh giác chiêu trò chống phá cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội và HĐND các cấp

Cảnh giác chiêu trò chống phá cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội và HĐND các cấp

Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kì 2026-2031, diễn ra vào ngày 15/3/2026 - là sự kiện chính trị trọng đại của đất nước, ngày hội lớn của toàn dân. Đây là dịp cử tri phát huy quyền làm chủ, đồng thời đáp ứng yêu cầu xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa. Thế nhưng, các thế lực thù địch lại gia tăng các hoạt động chống phá, với những luận điệu xuyên tạc, bịa đặt ở mức độ tinh vi hơn hòng phá hoại cuộc bầu cử...
Phát huy vai trò NCT trong xây dựng xã hội học tập

Phát huy vai trò NCT trong xây dựng xã hội học tập

Hiện nay, nhiều NCT vẫn tích cực trong các hoạt động học tập, văn hóa, nghệ thuật, thể dục thể thao và các công tác nhân đạo, từ thiện xã hội... Đó chính là những “điểm sáng” của tinh thần “Tuổi cao - Gương sáng” của NCT trong đời sống xã hội, góp phần xây dựng xã hội học tập.
Kì vọng đại biểu Quốc hội và HĐND luôn sáng mãi trong lòng dân

Kì vọng đại biểu Quốc hội và HĐND luôn sáng mãi trong lòng dân

Ngay từ những ngày đầu Xuân Bính Ngọ - 2026, cùng với thành công rất tốt đẹp của Đại hội Đảng lần thứ XIV, ngày 15/3/2026 - ngày bầu cử Quốc hội Khóa XVI và Đại biểu HĐND các cấp nhiệm kì 2026 - 2031 - một ngày hội lớn và một đợt sinh hoạt chính trị sâu rộng trong các tầng lớp Nhân dân, thể hiện trách nhiệm cao cả, nghĩa vụ thiêng liêng và quyền làm chủ thật sự của Nhân dân, qua việc cân nhắc, sàng lọc, lựa chọn những người ưu tú, có đủ đức, đủ tài bầu làm Đại biểu Quốc hội và Đại biểu HĐND các cấp.
Chăm lo cho người cao tuổi từ chỉ dẫn của Chủ tịch Hồ Chí Minh đến sự vận dụng của Đảng trong phát triển kinh tế bạc hiện nay

Chăm lo cho người cao tuổi từ chỉ dẫn của Chủ tịch Hồ Chí Minh đến sự vận dụng của Đảng trong phát triển kinh tế bạc hiện nay

Tóm tắt: Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn dành sự quan tâm đặc biệt đến các bậc phụ lão của nước ta, Người luôn xem người cao tuổi là một bộ phận cấu thành quan trọng trong nhân dân, là chủ thể cần được quan tâm, chăm lo hết mức và nâng cao phát huy vai trò của họ. Trước bối cảnh mới, với thách thức già hóa dân số, Đảng Cộng sản Việt Nam trên cơ sở những chỉ dẫn quý báu của Người về chăm lo cho người cao tuổi đã vận dụng sáng tạo gắn với phát triển kinh tế bạc hiện nay, góp phần nâng cao chất lượng sống, khẳng định giá trị bản thân của người cao tuổi và tạo ra sự cân bằng hài hòa giữa phát triển kinh tế với công bằng xã hội.

Tin khác

Theo gương Bác, người cao tuổi nguyện học tập suốt đời

Theo gương Bác, người cao tuổi nguyện học tập suốt đời
Tư tưởng, quan điểm cốt lõi, bao trùm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về NCT đó là “Kính trọng- Tôn vinh- Niềm tin” đối với NCT. Trong “Lời hiệu triệu đoàn kết tất cả các bậc phụ lão” tháng 6/1941, Người viết: “Trách nhiệm của các vị phụ lão chúng ta đối với nhiệm vụ đất nước thật là trọng đại.

Thành tựu nổi bật nhiệm kì qua và dấu ấn năm 2025 là tiền đề vững chắc để thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng

Thành tựu nổi bật nhiệm kì qua và dấu ấn năm 2025 là tiền đề vững chắc để thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng
Nhiệm kì Đại hội XIII của Đảng là một giai đoạn đặc biệt, với tầm nhìn chiến lược và những quyết sách đúng đắn, đã và đang ghi dấu những thành tựu nổi bật, tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững của đất nước.

Một số giải pháp, kiến nghị về phát huy vai trò NCT trong cộng đồng và gia đình

Một số giải pháp, kiến nghị về phát huy vai trò NCT trong cộng đồng và gia đình
NCT là lớp người có uy tín và vai trò quan trọng trong gia đình và xã hội, là người có công sinh thành, nuôi dạy con cháu, hình thành nhân cách, phát triển giống nòi, giáo dục lí tưởng và truyền thống văn hóa, đạo đức tốt đẹp của dân tộc cho thế hệ trẻ.

Một số giải pháp, kiến nghị về phát huy vai trò NCT trong cộng đồng và gia đình

Một số giải pháp, kiến nghị về phát huy vai trò NCT trong cộng đồng và gia đình
Theo cơ sở dữ liệu dân cư do Bộ Công an cung cấp năm 2023, cả nước có trên 16 triệu NCT, chiếm gần 17% dân số. Dự báo đến năm 2050, NCT ở Việt Nam chiếm 25% dân số. Số lượng và tỉ lệ NCT tăng mạnh, Việt Nam thuộc nhóm quốc gia có dân số già hóa nhanh trên thế giới.

Đảng đem lại Độc lập - Tự do - Hạnh phúc cho dân tộc

Đảng đem lại Độc lập - Tự do - Hạnh phúc cho dân tộc
Nói về sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam, tại Lễ kỉ niệm 30 năm Ngày thành lập Đảng (3/2/1930-3/2/1960), Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định: “Từ ngày mới ra đời, Đảng ta liền giương cao ngọn cờ cách mạng, đoàn kết và lãnh đạo toàn dân ta tiến lên đấu tranh giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp.

“Lá chắn” giữ vững nền tảng tư tưởng của Đảng

“Lá chắn” giữ vững nền tảng tư tưởng của Đảng
Đại hội XIV của Đảng là sự kiện chính trị quan trọng mang tính bước ngoặt, để đưa đất nước vững bước vào kỉ nguyên mới. Thế nhưng, các thế lực thù địch triệt để khai thác không gian mạng để gia tăng các hoạt động xuyên tạc, chống phá. Do vậy, cần nhận diện rõ và đấu tranh với những âm mưu, thủ đoạn nguy hiểm là việc làm cấp thiết hiện nay...

Đảng và mùa Xuân trong kỉ nguyên vươn mình, hùng cường

Đảng và mùa Xuân trong kỉ nguyên vươn mình, hùng cường
Cứ mỗi dịp đón năm mới, trong tim mỗi người con Lạc, cháu Hồng luôn trào dâng những tình cảm thiêng liêng: Mừng Xuân, mừng Đảng, mừng Đất nước ngày càng phát triển...

Nâng cao cảnh giác với các thủ đoạn lợi dụng AI để xuyên tạc, chống phá

Nâng cao cảnh giác với các thủ đoạn lợi dụng AI để xuyên tạc, chống phá
Công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng trở thành công cụ quan trọng trong ngành truyền thông; mở ra những cơ hội cũng như thách thức đối với công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Sức mạnh AI đang trở thành vũ khí để các thế lực thù địch lợi dụng thực hiện thủ đoạn “truyền thông đen” hết sức tinh vi, xảo quyệt nhằm chống phá Việt Nam...

Cần cảnh giác với các thủ đoạn chia rẽ khối đại đoàn kết dân tộc

Cần cảnh giác với các thủ đoạn chia rẽ khối đại đoàn kết dân tộc
Đảng ta luôn xác định, đại đoàn kết toàn dân tộc là đường lối chiến lược, là cội nguồn sức mạnh to lớn để thực hiện thắng lợi các mục tiêu của cách mạng. Tuy nhiên, các thế lực thù địch không từ bỏ mưu đồ đen tối, lợi dụng tự do “tín ngưỡng, tôn giáo” giở trò xuyên tạc, chống phá chính sách đại đoàn kết các tôn giáo của Đảng, Nhà nước...

Kinh nghiệm Trung Quốc về thích ứng chính sách đối với già hóa dân số

Kinh nghiệm Trung Quốc về thích ứng chính sách đối với già hóa dân số
Được sự cho phép của Bộ Ngoại giao, Thường trực Trung ương Hội NCT Việt Nam đã cử Đoàn công tác nghiên cứu, trao đổi kinh nghiệm tại Trung Quốc (từ ngày 23-28/11/2025). Dưới đây là một số kinh nghiệm có thể tham khảo, vận dụng phù hợp vào sự nghiệp NCT nước ta...

Cảnh giác với các chiêu trò chống phá, xuyên tạc Văn kiện Đại hội XIV của Đảng

Cảnh giác với các chiêu trò chống phá, xuyên tạc Văn kiện Đại hội XIV của Đảng
Ngay sau khi Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII công bố toàn văn dự thảo các Văn kiện trình Đại hội XIV của Đảng, lấy ý kiến đóng góp của cán bộ, đảng viên và các tầng lớp Nhân dân; các thế lực thù địch liên tục tung ra những luận điệu xuyên tạc nhằm làm sai lệch bản chất của dự thảo các văn kiện, phá vỡ khối đại đoàn kết, hòng chuyển hóa chế độ chính trị ở Việt Nam...

Được lòng dân là được tất cả...

Được lòng dân là được tất cả...
Trước thềm Đại hội XIV của Đảng, đông đảo các tầng lớp Nhân dân, trong đó có hơn nửa triệu cựu thanh niên xung phong (TNXP) cao tuổi chúng tôi vừa hết sức phấn khởi tự hào với những thành tựu vô cùng to lớn của đất nước dưới sự lãnh đạo của Đảng ta, vừa rất trăn trở, day dứt trước một số trường hợp cán bộ lãnh đạo cấp chiến lược mấy nhiệm kì gần đây đã sa sút phẩm chất đạo đức, vi phạm nghiêm trọng kỉ luật Đảng, pháp luật Nhà nước, gây đau lòng Đảng, mất lòng Dân.

Nhân ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11): Bác Hồ với sự nghiệp trồng cây, trồng người

Nhân ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11): Bác Hồ với sự nghiệp trồng cây, trồng người
Trước lúc đi xa, Bác Hồ kính yêu đã để lại cho toàn Đảng, toàn quân và toàn dân bản “Di chúc” lịch sử, với những lời dăn dò vô cùng quý báu. Theo đó, Bác dặn: “Đầu tiên là công việc đối với con người”...” Bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau là một việc rất quan trọng và rất cần thiết”. Theo Người, thế hệ kế tục sự nghiệp sẽ là thế hệ quyết định sự thành công của cách mạng xã hội chủ nghĩa trên đất nước ta...

Một số giải pháp củng cố, phát triển Quỹ Chăm sóc và Phát huy vai trò NCT ở cơ sở

Một số giải pháp củng cố, phát triển Quỹ Chăm sóc và Phát huy vai trò NCT ở cơ sở
Dự báo “Xu hướng già hoá dân số nhanh” là một trong những thách thức lớn mà Việt Nam phải giải quyết trong thời gian tới, Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng nêu rõ: “... Kính trọng, bảo vệ và chăm sóc NCT. Bảo trợ, giúp đỡ NCT gặp khó khăn, cô đơn không nơi nương tựa”. Thực hiện đường lối của Đảng về NCT, trong thời gian qua, Nhà nước đã thể chế hóa ban hành hệ thống chính sách, pháp luật về bảo vệ, chăm sóc và phát huy vai trò NCT, trong đó có những văn bản quy định về thành lập, hoạt động và quản lí Quỹ Chăm sóc và Phát huy vai trò NCT như sau:

Kiên quyết đấu tranh với các luận điệu xuyên tạc, chống phá trước thềm Đại hội Đảng các cấp

Kiên quyết đấu tranh với các luận điệu xuyên tạc, chống phá trước thềm Đại hội Đảng các cấp
Khi cả nước đang hướng về Đại hội Đảng bộ các cấp, tiến tới Đại hội XIV của Đảng. Đây là thời điểm vô cùng quan trọng, mang tính bước ngoặt để đưa đất nước vững bước vào kỷ nguyên mới. Tuy nhiên, các thế lực thù địch, phản động gia tăng các hoạt động chống phá Đảng, Nhà nước ta trên nhiều lĩnh vực nhằm làm suy yếu vai trò lãnh đạo của Đảng...
Xem thêm
Phiên bản di động