Đôi điều về chữ “Nhẫn” trong cuộc đời

Trong tiếng Việt, nói chữ Nhẫn, người ta thường nghĩ đến: Nhẫn cưới, Nhẫn cỏ, Nhẫn là đồ trang sức. Rất ít người nghĩ đến chữ Nhẫn như người Trung Quốc dùng để chỉ nhân cách của con người. Muốn chỉ nhân cách con người thì người Việt Nam phải nói Nhẫn đi cùng với một chữ nữa: Nhẫn nhịn, Nhẫn nại, kiên Nhẫn, Nhẫn nhục, Nhẫn tâm, tàn Nhẫn...
Rất nhiều gia đình Việt có treo những chữ Hán rất to đẹp ở phòng khách, ở nơi trang trọng, như: Phúc, Lộc, Thọ, An, Khang, Ninh, Đức, Tâm, Thiện... Chắc là mong đạt được và nhắc nhở, giáo dục mọi người sống phải như thế!

Có một số người treo chữ Nhẫn tiếng Việt, có nhiều dòng chữ phía dưới nói về cái tốt của chữ Nhẫn. Nhưng có gia đình treo chữ Nhẫn (chữ Hán), không có lời chú thích gì. Hầu hết mọi người ngắm nhìn cảm thấy đẹp về hình thức, chưa hiểu hoặc không hiểu được nội hàm của chữ Nhẫn thì học được gì, giáo dục được điều gì? Chữ Nhẫn có nội hàm, phức tạp hơn mấy chữ Phúc, Lộc, Thọ... Nếu học và làm theo chữ Nhẫn thì có đúng và có sai? Có nên học và không nên học? Tại sao như vậy?

Chữ viết của người Trung Quốc là chữ tượng hình, chữ Nhẫn gồm hai phần (chính): Phần trên là bộ đao (có hình hai cái đao, như hai mũi tên có ngạnh, sắc nhọn) chọc thẳng xuống phía (phần) dưới, là bộ tâm, chữ Tâm, có thể hiểu là trái tim. Chữ Nhẫn hiểu nghĩa bóng là: Trái tim bị đâm bởi hai mũi đao sắc nhọn, rất đau đớn. Chữ Nhẫn theo hình ảnh tượng hình này là biểu tượng của sự đau đớn, kéo dài! Đúng là thế nhưng không phải tất cả là thế, tại sao? Sau nhiều ngày sưu tầm tài liệu, tra cứu trên mạng, đọc bài nói về chữ Nhẫn khá nhiều, nội dung chủ yếu nói về khuyên dạy con người nên Nhẫn theo hướng thiện. Trăn trở, suy nghĩ về hình tượng chữ Nhẫn, kết hợp trí thức, kinh nghiệm... tôi đã “phác họa” về chữ Nhẫn như sau:

Người trải qua một Hội là 60 năm đầu (giai đoạn thứ nhất) và sống tiếp ở Hội thứ hai từ 61 tuổi trở đi. Cho nên chữ Nhẫn được gắn với cuộc đời của con người theo 2 giai đoạn.

Đôi điều về chữ  “Nhẫn” trong cuộc đời

A -Giai đoạn thứ nhất (dưới 60 tuổi)

Trong thời kì này, con người mưu sinh cuộc sống để tạo nên địa vị, công danh, của cải... nên chữ Nhẫn có “đất” để nảy sinh, phát huy, phát triển. Mỗi người đều có ít nhiều tính Nhẫn, nhiều tính Nhẫn thì được lắm cũng mất nhiều. Cụ thể:

1. Nhẫn nại, nhẫn nhịn, kiên nhẫn

- Nhẫn nại là thể hiện đức tính tốt, kiên trì, chịu khó, vượt qua mọi khó khăn, thách thức trong thời gian khá dài để đạt được điều mong muốn.

- Nhẫn nhịn là bạc (quý như vàng bạc). Nhẫn nhịn là đức tính tốt, nhịn nhường con đường công danh cho người khác; nhịn bỏ những tham lam vật chất, danh vọng. “Một điều nhịn là chín điều lành”! Nhẫn nhịn trong lời ăn tiếng nói, việc làm, nhường nhịn với mọi người trong thời gian khá dài.

- Kiên nhẫn là đức tính tốt, mức độ cao hơn kiên trì, trong thời gian khá dài nhằm tiến thân, để tăng tài, để tăng danh vọng, tăng uy... mưu cầu lợi lộc cho bản thân nhưng chính đáng.

Trong 3 dạng trên, ta hiểu là: Hai cái đao đâm vào trái tim là do bản thân mình muốn đạt được nguyện vọng và ước mơ thì phải Nhẫn (cảm thấy như tự đâm vào tim mình), tuy rằng “đau” nhưng vẫn cố gắng chịu đựng để hoàn thành, đem lại kết quả tốt cho mình. Cũng như ta phải tiêm thuốc bổ (bị đau) để ta khỏe mạnh.

Ba dạng Nhẫn trên là hướng thiện, tốt, mọi người nên học Nhẫn. Nhất là những người dưới 60 tuổi, càng phải học Nhẫn: Nhẫn nhịn, Nhẫn nại, kiên Nhẫn.

2. Nhẫn nhục

Nhẫn nhục có thể hiểu theo hai trường hợp:

- Nhẫn nhục là kiên trì, bền gan, chịu đựng sự khổ (chịu khổ thân và tâm) của người công bộc để tìm đường tiến thân, để tăng tài, để tăng dang vọng, tăng uy... mưu cầu lợi lộc cho bản thân. Nhẫn nhục có thể là kiên trì mai phục, chờ thời cơ thuận lợi để vươn lên hạ gục đối thủ.

- Nhẫn nhục là kiên trì chịu nhục vì cuộc sống đời thường nhằm yên ổn gia đình, dòng họ...

Hai trường hợp này là: Trái tim của mình bị người khác đâm - đó là hình tượng của Nhẫn - rất đau, kéo dài và đem lại kết quả mong muốn. Con người chịu đựng Nhẫn nhục hay không là tùy trong hoàn cảnh thực tế cụ thể. Nhẫn nhịn tăng thêm mức độ sẽ thành Nhẫn nhục và Nhẫn nhục giảm bớt sẽ thành Nhẫn nhịn.

3. Nhẫn tâm

- “Họ độc ác, Nhẫn tâm làm hại người ta đến thế là cùng”, thi thoảng có người như vậy! Vậy Nhẫn tâm là đức tính xấu, làm tổn hại về thể xác, tinh thần mức ghê gớm, có thể còn hơn cả giết người! Trong trường hợp này, họ (Nhẫn tâm) là người mang hai cái đao sắc nhọn đâm vào trái tim của người khác - đó là hình tượng của chữ Nhẫn (Nhẫn tâm). Nhẫn tâm là theo hướng ác, là nhân cách thâm hiểm, “giết người không cần dao”. Người mà Nhẫn tâm thì gây ra hiểm họa kinh khủng cho người khác. Nhẫn tâm xem ra cũng gần với phạm tội! Người Nhẫn tâm thì nhận quả báo cũng rất tồi tệ ghê gớm!

4. Tàn nhẫn

- Tàn Nhẫn là hành động có ý thức, ý định để thực hiện vụ việc gây ra tổn thương rất nặng về thể xác, về tinh thần hoặc giết chết một con người và có thể giết chết nhiều người! Chữ Nhẫn trong trường hợp này là đao đâm vào trái tim người khác chảy máu! Tàn Nhẫn là tội phạm nghiêm trọng! Người ác độc, dã man hơn ma quỷ! Giới giang hồ, xã hội đen thường xăm trên cánh tay, trên lưng chữ Nhẫn, kiên trì thực hiện việc Nhẫn tâm, tàn Nhẫn! Người có trí thức càng cao thì Nhẫn tâm, tàn Nhẫn càng lớn, càng khủng khiếp! Nhẫn tâm đến mức độ cao sẽ thành tàn Nhẫn, chuyển từ dã tâm, ác tâm thành hành động tàn ác!

B - Giai đoạn thứ hai

Người đã qua một hội, đã trên 60 tuổi nên học chữ Nhẫn theo hướng thiện hoặc không cần phải Nhẫn nữa.

1. Nhẫn hướng thiện là để tăng thêm tâm thiện, lòng yêu thương

- NCT nhi thuận, vẫn phải Nhẫn nhịn trong cuộc sống gia đình, xã hội.

- Người trung niên, đặc biệt là NCT nếu phát huy và học Nhẫn theo hướng thiện (tốt) thì kéo theo những đức tính tốt khác. Đó là:

+ Nhẫn để hiểu biết rõ ràng đúng sai; Nhẫn tỉnh giải ngu; Nhẫn để an toàn.

+ Nhẫn để vị tha, Nhẫn để thêm bạn bớt thù. Nhẫn để tăng bạn bè giao thiệp.

+ Nhẫn để yêu thương; để khoan dung; để kính người trọng ta; Nhẫn để ta vui người cùng vui.

+ Nhẫn để vô thường, không không sắc sắc đoạn trường trần ai.

+ Nhẫn để chuyển vần: Thiên thời, địa lợi, Nhân tâm hiệp hoà.

+ Nhẫn dưỡng tâm đức.

2. NCT nói chung là không cần phải “Nhẫn”

- NCT không cần phải Nhẫn nại, kiên Nhẫn vì sức khỏe không thể làm được nên đừng “tham công tiếc việc” nữa. NCT vẫn còn phải Nhẫn nại, kiên Nhẫn vì “bát cơm, manh áo” là người khổ suốt đời.

- NCT không cần Nhẫn nhục vì sức khỏe tâm thần đã yếu kém nên không chịu được nhục trong xã hội! Nhưng trong gia đình thì tùy theo từng hoàn cảnh mà chấp nhận hay không?!

- NCT phải loại bỏ triệt để Nhẫn tâm, tàn Nhẫn, ngay cả trong ý nghĩ!

C - Quan hệ giữa Nhẫn và Sức khoẻ

- Qua nội dung trên, nếu thực hiện Nhẫn nại, Nhẫn nhịn, kiên Nhẫn để đạt được mục đích của mình thì sức khỏe phải giảm bớt. Có được có mất!

- Nếu thực hiện Nhẫn nhục thì sức khỏe giảm sút nghiêm trọng.

- Còn người Nhẫn tâm, tàn Nhẫn thì sức khỏe không những giảm sút mà còn có thể chết mất mạng.

Kết luận

Nếu việc bé thiếu chữ Nhẫn thì không làm được, dẫn đến việc to cũng không làm được. Người làm được việc lớn đều có đức tính Nhẫn: Việc lớn tốt nếu Nhẫn hướng thiện; việc lớn xấu nếu Nhẫn hướng ác. Việc lớn muốn thành công phải Nhẫn từ việc nhỏ.

Ở đời học lấy chữ Nhân/ Học thêm chữ Nhẫn muôn phần bình an. Đã học được chữ Nhân là người tốt, nếu học thêm chữ Nhẫn (hướng thiện) thì bình an suốt đời và giúp đỡ nhiều người khác!

ThS Đặng Văn Hương

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Đinh ninh thực hiện tâm nguyện Bác Hồ

Đinh ninh thực hiện tâm nguyện Bác Hồ

Lịch sử Việt Nam hiện đại, mãi khắc ghi một con người như tinh tú giữa dòng thời đại, đó là Hồ Chí Minh, dân ta trìu mến thường gọi Bác Hồ.
Phát huy vai trò của Ban Công tác Mặt trận tham gia xây dựng Đảng, chính quyền ở cơ sở góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong kỷ nguyên phát triển mới

Phát huy vai trò của Ban Công tác Mặt trận tham gia xây dựng Đảng, chính quyền ở cơ sở góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong kỷ nguyên phát triển mới

Theo quy định của Điều lệ MTTQ Việt Nam, Ban Công tác Mặt trận được thành lập ở thôn, làng, ấp, bản, buôn, phum, sóc, tổ dân phố, khu phố, khối phố với thành phần gồm: “Một số Uỷ viên Uỷ ban MTTQ cấp xã cư trú ở khu dân cư; Đại diện chi uỷ; người đứng đầu của Chi hội Người cao tuổi, Chi hội Cựu chiến binh, Chi hội Nông dân, Chi hội Phụ nữ, Chi đoàn Thanh niên, Chi hội chữ thập đỏ... và một số người tiêu biểu trong các tầng lớp Nhân dân, trong các dân tộc, các tôn giáo...”.
Thắng lợi của bản lĩnh và trí tuệ Việt Nam

Thắng lợi của bản lĩnh và trí tuệ Việt Nam

Khát vọng hòa bình, thịnh vượng của dân tộc, 51 năm giải phóng với bao đổi thay của đất nước, nhưng âm vang hào hùng của Đại thắng mùa Xuân 30/4/1975 vẫn sống mãi trong tâm khảm mỗi người dân đất Việt.
Đảng lãnh đạo quân dân ta làm nên Đại thắng mùa Xuân năm 1975

Đảng lãnh đạo quân dân ta làm nên Đại thắng mùa Xuân năm 1975

Đại thắng mùa Xuân năm 1975 đã giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước. Đại thắng mùa Xuân năm 1975 cũng đã làm thất bại hoàn toàn cuộc chiến tranh xâm lược Việt Nam của đế quốc Mỹ và ách thống trị thực dân mới của đế quốc Mỹ ở miền Nam. Để có được thắng lợi này, trên cơ sở nhận định và đánh giá đúng thực tiễn, Đảng đã có kế hoạch xây dựng thế trận và tạo thời cơ chiến lược để giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.
Củng cố khối đại đoàn kết từ công tác dân tộc, tôn giáo

Củng cố khối đại đoàn kết từ công tác dân tộc, tôn giáo

Sáng 14/4, tại Ninh Bình, Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương phối hợp với Tỉnh ủy Ninh Bình tổ chức hội nghị triển khai các văn bản của Ban Bí thư về công tác tôn giáo, dân tộc. Ông Trịnh Văn Quyết, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương dự và chủ trì hội nghị.

Tin khác

Mừng thọ người cao tuổi ở Việt Nam: Lịch sử truyền thống, cơ sở pháp lý và thực tiễn

Mừng thọ người cao tuổi ở Việt Nam: Lịch sử truyền thống, cơ sở pháp lý và thực tiễn
Trong bối cảnh Việt Nam đang bước vào giai đoạn già hóa dân số nhanh chóng với tỷ lệ người cao tuổi chiếm 16% dân số (năm 2025), việc xây dựng hệ thống chính sách an sinh xã hội bền vững là yêu cầu cấp thiết. Mừng thọ, từ một nghi lễ truyền thống, đã được thể chế hóa thành hoạt động an sinh xã hội định kỳ nhằm vinh danh và chăm sóc tinh thần cho bậc cao niên, đồng thời cũng đảm bảo sự gắn kết công động, gìn giữ nét đẹp văn hóa...

Vai trò của công tác xã hội trong chăm sóc người cao tuổi

Vai trò của công tác xã hội trong chăm sóc người cao tuổi
NCT với những hạn chế về sức khoẻ thể chất, về quan hệ xã hội và sự thay đổi về tâm - sinh - lí đã trở nên nhạy cảm và trở thành đối tượng yếu thế cần sự trợ giúp của CTXH, là một đối tượng mà CTXH hướng đến hỗ trợ, giúp đỡ trong việc thực hiện các chức năng xã hội của mình và tiếp cận với các chính sách, dịch vụ mà NCT được hưởng.

Xây dựng văn hoá, con người Việt Nam trong kỉ nguyên mới

Xây dựng văn hoá, con người Việt Nam trong kỉ nguyên mới
Nghị quyết 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị (Nghị quyết 80) về định hướng phát triển văn hoá, con người Việt Nam, khẳng định vai trò văn hoá là nền tảng tinh thần của xã hội, là động lực phát triển đất nước. Mục tiêu là đẩy mạnh xây dựng và phát triển nền văn hoá tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, thống nhất trong đa dạng, mang đặc trưng dân tộc, khoa học, hiện đại; xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện, và môi trường văn hoá nhân văn, lành mạnh, văn minh, sáng tạo…

Cảnh giác chiêu trò chống phá cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội và HĐND các cấp

Cảnh giác chiêu trò chống phá cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội và HĐND các cấp
Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kì 2026-2031, diễn ra vào ngày 15/3/2026 - là sự kiện chính trị trọng đại của đất nước, ngày hội lớn của toàn dân. Đây là dịp cử tri phát huy quyền làm chủ, đồng thời đáp ứng yêu cầu xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa. Thế nhưng, các thế lực thù địch lại gia tăng các hoạt động chống phá, với những luận điệu xuyên tạc, bịa đặt ở mức độ tinh vi hơn hòng phá hoại cuộc bầu cử...

Phát huy vai trò NCT trong xây dựng xã hội học tập

Phát huy vai trò NCT trong xây dựng xã hội học tập
Hiện nay, nhiều NCT vẫn tích cực trong các hoạt động học tập, văn hóa, nghệ thuật, thể dục thể thao và các công tác nhân đạo, từ thiện xã hội... Đó chính là những “điểm sáng” của tinh thần “Tuổi cao - Gương sáng” của NCT trong đời sống xã hội, góp phần xây dựng xã hội học tập.

Kì vọng đại biểu Quốc hội và HĐND luôn sáng mãi trong lòng dân

Kì vọng đại biểu Quốc hội và HĐND luôn sáng mãi trong lòng dân
Ngay từ những ngày đầu Xuân Bính Ngọ - 2026, cùng với thành công rất tốt đẹp của Đại hội Đảng lần thứ XIV, ngày 15/3/2026 - ngày bầu cử Quốc hội Khóa XVI và Đại biểu HĐND các cấp nhiệm kì 2026 - 2031 - một ngày hội lớn và một đợt sinh hoạt chính trị sâu rộng trong các tầng lớp Nhân dân, thể hiện trách nhiệm cao cả, nghĩa vụ thiêng liêng và quyền làm chủ thật sự của Nhân dân, qua việc cân nhắc, sàng lọc, lựa chọn những người ưu tú, có đủ đức, đủ tài bầu làm Đại biểu Quốc hội và Đại biểu HĐND các cấp.

Chăm lo cho người cao tuổi từ chỉ dẫn của Chủ tịch Hồ Chí Minh đến sự vận dụng của Đảng trong phát triển kinh tế bạc hiện nay

Chăm lo cho người cao tuổi từ chỉ dẫn của Chủ tịch Hồ Chí Minh đến sự vận dụng của Đảng trong phát triển kinh tế bạc hiện nay
Tóm tắt: Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn dành sự quan tâm đặc biệt đến các bậc phụ lão của nước ta, Người luôn xem người cao tuổi là một bộ phận cấu thành quan trọng trong nhân dân, là chủ thể cần được quan tâm, chăm lo hết mức và nâng cao phát huy vai trò của họ. Trước bối cảnh mới, với thách thức già hóa dân số, Đảng Cộng sản Việt Nam trên cơ sở những chỉ dẫn quý báu của Người về chăm lo cho người cao tuổi đã vận dụng sáng tạo gắn với phát triển kinh tế bạc hiện nay, góp phần nâng cao chất lượng sống, khẳng định giá trị bản thân của người cao tuổi và tạo ra sự cân bằng hài hòa giữa phát triển kinh tế với công bằng xã hội.

Theo gương Bác, người cao tuổi nguyện học tập suốt đời

Theo gương Bác, người cao tuổi nguyện học tập suốt đời
Tư tưởng, quan điểm cốt lõi, bao trùm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về NCT đó là “Kính trọng- Tôn vinh- Niềm tin” đối với NCT. Trong “Lời hiệu triệu đoàn kết tất cả các bậc phụ lão” tháng 6/1941, Người viết: “Trách nhiệm của các vị phụ lão chúng ta đối với nhiệm vụ đất nước thật là trọng đại.

Thành tựu nổi bật nhiệm kì qua và dấu ấn năm 2025 là tiền đề vững chắc để thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng

Thành tựu nổi bật nhiệm kì qua và dấu ấn năm 2025 là tiền đề vững chắc để thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng
Nhiệm kì Đại hội XIII của Đảng là một giai đoạn đặc biệt, với tầm nhìn chiến lược và những quyết sách đúng đắn, đã và đang ghi dấu những thành tựu nổi bật, tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững của đất nước.

Một số giải pháp, kiến nghị về phát huy vai trò NCT trong cộng đồng và gia đình

Một số giải pháp, kiến nghị về phát huy vai trò NCT trong cộng đồng và gia đình
NCT là lớp người có uy tín và vai trò quan trọng trong gia đình và xã hội, là người có công sinh thành, nuôi dạy con cháu, hình thành nhân cách, phát triển giống nòi, giáo dục lí tưởng và truyền thống văn hóa, đạo đức tốt đẹp của dân tộc cho thế hệ trẻ.

Một số giải pháp, kiến nghị về phát huy vai trò NCT trong cộng đồng và gia đình

Một số giải pháp, kiến nghị về phát huy vai trò NCT trong cộng đồng và gia đình
Theo cơ sở dữ liệu dân cư do Bộ Công an cung cấp năm 2023, cả nước có trên 16 triệu NCT, chiếm gần 17% dân số. Dự báo đến năm 2050, NCT ở Việt Nam chiếm 25% dân số. Số lượng và tỉ lệ NCT tăng mạnh, Việt Nam thuộc nhóm quốc gia có dân số già hóa nhanh trên thế giới.

Đảng đem lại Độc lập - Tự do - Hạnh phúc cho dân tộc

Đảng đem lại Độc lập - Tự do - Hạnh phúc cho dân tộc
Nói về sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam, tại Lễ kỉ niệm 30 năm Ngày thành lập Đảng (3/2/1930-3/2/1960), Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định: “Từ ngày mới ra đời, Đảng ta liền giương cao ngọn cờ cách mạng, đoàn kết và lãnh đạo toàn dân ta tiến lên đấu tranh giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp.

“Lá chắn” giữ vững nền tảng tư tưởng của Đảng

“Lá chắn” giữ vững nền tảng tư tưởng của Đảng
Đại hội XIV của Đảng là sự kiện chính trị quan trọng mang tính bước ngoặt, để đưa đất nước vững bước vào kỉ nguyên mới. Thế nhưng, các thế lực thù địch triệt để khai thác không gian mạng để gia tăng các hoạt động xuyên tạc, chống phá. Do vậy, cần nhận diện rõ và đấu tranh với những âm mưu, thủ đoạn nguy hiểm là việc làm cấp thiết hiện nay...

Đảng và mùa Xuân trong kỉ nguyên vươn mình, hùng cường

Đảng và mùa Xuân trong kỉ nguyên vươn mình, hùng cường
Cứ mỗi dịp đón năm mới, trong tim mỗi người con Lạc, cháu Hồng luôn trào dâng những tình cảm thiêng liêng: Mừng Xuân, mừng Đảng, mừng Đất nước ngày càng phát triển...

Nâng cao cảnh giác với các thủ đoạn lợi dụng AI để xuyên tạc, chống phá

Nâng cao cảnh giác với các thủ đoạn lợi dụng AI để xuyên tạc, chống phá
Công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng trở thành công cụ quan trọng trong ngành truyền thông; mở ra những cơ hội cũng như thách thức đối với công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Sức mạnh AI đang trở thành vũ khí để các thế lực thù địch lợi dụng thực hiện thủ đoạn “truyền thông đen” hết sức tinh vi, xảo quyệt nhằm chống phá Việt Nam...
Xem thêm
Phiên bản di động