Con người dưới cách nhìn của y học cổ truyền (Kì 24)

Trong các kì trước chúng ta đã tìm hiểu về chức năng của tạng Thận trong Y học cổ truyền và so sánh sự giống nhau và khác nhau giữa Y học cổ truyền và Y học hiện đại về chức năng của “Thận”. Trong kì này cùng tìm hiểu về phủ Bàng quang, có quan hệ biểu lí với tạng Thận…
E. Công năng tạng Thận với sức khỏe con người

4. Công năng phủ Bàng Quang

Bàng quang là nơi chứa đựng và bài tiết nước tiểu thông qua sự khí hóa và sự phối hợp của tạng thận.

Bàng quang có mối quan hệ biểu lí với tạng Thận. Sự khí hóa ở bàng quang tốt hay xấu đều dựa vào thận khí thịnh hay suy. Nếu thận khí kém sẽ gây chứng di niệu, tiểu không tự chủ, đái dầm, bí tiểu, đái rắt hoặc đái nhiều lần,….

5. So sánh sự giống và khác nhau giữa quan điểm Y học cổ truyền và Y học hiện đại về “Bàng quang”

Theo quan điểm Y học hiện đại, chức năng của bàng quang đó là nơi chứa nước tiểu do thận bài tiết ra và đào thải nước tiểu ra ngoài thông qua đường niệu đạo.

Bàng quang cũng có vai trò dự trữ nước tiểu cho cơ thể. Hoạt động của 3 lớp cơ của bàng quang sẽ đẩy nước tiểu ra ngoài theo từng đợt.

Lớp cơ trơn bàng quang chịu sự chi phối của thần kinh phó giao cảm xuất phát từ tủy, đây là cơ tống nước tiểu ra ngoài.

Ảnh minh hoạ
Ảnh minh hoạ

Cơ vòng ở cổ bàng quang và lỗ niệu đạo chịu sự chi phối của thần kinh giao cảm, có chức năng kiểm soát quá trình đi tiểu. Ở nam giới, cơ này còn có chức năng ngăn chặn tinh dịch không bị trào ngược vào bàng quang khi xuất tinh.

Cơ vân ở vòng ngoài có thể điều khiển theo ý muốn.

Chức năng chứa và bài tiết nước tiểu của bàng quang được kiểm soát và điều khiển bởi cơ chế thần kinh phức tạp do hệ phó giao cảm tủy cùng, các sợi giao cảm tủy ngực và một phần của thân não, tủy sống chi phối.

Khi bàng quang chứa đầy nước tiểu, các dây thần kinh tại đây sẽ gửi tín hiệu này về não. Khi nhận được tín hiệu này, não sẽ gửi tín hiệu phản hồi xuống bàng quang, làm cho thành bàng quang co lại, cùng với đó cơ thắt và van ở gần niệu đạo sẽ giãn dần và mở ra để nước tiểu chảy xuống và đi ra ngoài cơ thể.

Như vậy chúng ta có thể thấy chức năng của “Bàng quang” theo quan điểm Y học cổ truyền và Y học hiện đại đều có chức năng đó là nơi chứa nước tiểu do thận bài tiết và đào thải nước tiểu ra ngoài thông qua niệu đạo.

Tuy nhiên, điểm khác biệt giữa hai quan điểm đó là sự chi phối hoạt động của Bàng quang. Theo quan điểm Y học cổ truyền, hoạt động của Bàng quang có mối quan hệ mật thiết với chức năng của tạng Thận. Sự khí khóa của bàng quang có tốt hay không đều dựa vào thận khí thịnh hay suy. Khi Thận khí thịnh, sự khí hóa của bàng quang tốt, khi đó bàng quang chứa được nhiều nước tiểu, đi tiểu bình thường. Khi Thận khí suy giảm, sự khí hóa của bàng quang không tốt, thì bàng quang mới chứa được ít nước tiểu mà đã buồn đi tiểu, hoặc có các biểu hiện khác như tiểu són, tiểu không hết, đái dầm,…

Đồng thời thận còn có chức năng là chủ tiền âm, hậu âm. Tiền âm là nơi bài tiết nước tiểu, hậu âm là nơi bài tiết phân. Sự đóng mở của tiền âm và hậu âm chịu sự chi phối của thận, vì vậy nói “thận chủ nhị tiện”. Chính vì vậy chức năng lưu giữ bà bài tiết nước tiểu của Bàng quang phụ thuộc vào chức năng của tạng Thận.

Còn theo quan điểm của Y học hiện đại, sự điều khiển hoạt động của Bàng quang chủ yếu phụ thuộc vào hệ thần kinh. Sự chi phối, chỉ huy từ trên não, xuống tủy sống, sau đó qua các dây thần kinh và hệ thần kinh phó giao cảm truyền đến bàng quang.

BS Đỗ Nam Khánh & BS YHCT Nguyễn Mạnh Linh

Theo dòng sự kiện

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Vaccine COVID-19 sẽ về nhiều trong quý IV, riêng Pfizer có 50 triệu liều

Vaccine COVID-19 sẽ về nhiều trong quý IV, riêng Pfizer có 50 triệu liều

Theo Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long, trong quý III, số lượng vaccine COVID-19 về có thể chưa nhiều nhưng tới quý IV.2021 thì dồn dập. Riêng vaccine Pfizer sẽ về Việt Nam khoảng 47- 50 triệu liều.
Những “chiến sĩ áo trắng” mặt trận chống dịch Covid-19

Những “chiến sĩ áo trắng” mặt trận chống dịch Covid-19

150 y, bác sĩ và điều dưỡng viên của Bệnh viện Đa khoa Bưu điện TP Hồ Chí Minh (VNPT) đã đồng hành cùng chính quyền và Nhân dân TP trên tuyến đầu chống dịch Covid-19.
TP Hồ Chí Minh đã tiêm vaccine ngừa Covid-19 cho hơn 1,7 triệu người

TP Hồ Chí Minh đã tiêm vaccine ngừa Covid-19 cho hơn 1,7 triệu người

Theo Sở Y tế TP Hồ Chí Minh, trong ngày 1/8, TP đã tiêm vaccine Covid-19 cho 144.970 người. Như vậy, tổng số người đã được tiêm vaccine trong đợt 5 là 767.885. Tốc độ tiêm chủng tại TP đang cải thiện rõ rệt, số lượng mũi tiêm tăng nhanh hơn và người trì hoãn tiêm trong đợt này cũng giảm nhiều.
Đình chỉ hoạt động Phòng khám Đa khoa Minh Ngọc do vi phạm quy định phòng chống Covid-19

Đình chỉ hoạt động Phòng khám Đa khoa Minh Ngọc do vi phạm quy định phòng chống Covid-19

Trong khi toàn thành phố Hà Nội đang tập trung mọi nguồn lực để tập trung phòng chống và đẩy lùi dịch bệnh Covid-19 thì Phòng khám Đa khoa Minh Ngọc lại không tuân thủ các quy định này, dẫn tới việc Sở Y tế Hà Nội đã ra quyết định đình chỉ hoạt động của phòng khám này.
Bộ Y tế ban hành hướng dẫn mới để xác định các trường hợp F0, F1, F2

Bộ Y tế ban hành hướng dẫn mới để xác định các trường hợp F0, F1, F2

Nhằm hỗ trợ các địa phương nhanh chóng xác định các trường hợp nghi ngờ mắc Covid-19, các trường hợp liên quan để sắp xếp việc cách ly y tế phù hợp, mới đây, Bộ Y tế đã ban hành "Hướng dẫn tạm thời giám sát và phòng, chống Covid-19" thay thế cho quyết định được ban hành trước đó vào tháng 8/2020.

Tin khác

Điều chỉnh quy trình tiêm vaccine phòng COVID-19 phù hợp với tình hình thực tiễn

Điều chỉnh quy trình tiêm vaccine phòng COVID-19 phù hợp với tình hình thực tiễn
Ngày 1/8, Văn phòng Chính phủ ban hành văn bản số 5256/VPCP-KGVX truyền đạt ý kiến chỉ đạo của Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam về việc phân bổ, tổ chức tiêm vaccine phòng COVID-19.

Bộ Y tế yêu cầu làm rõ trách nhiệm vụ 12 loại thuốc hỗ trợ điều trị COVID

Bộ Y tế yêu cầu làm rõ trách nhiệm vụ 12 loại thuốc hỗ trợ điều trị COVID
Ngày 31.7, Bộ Y tế đã có văn bản yêu cầu Cục Quản lý Y dược Cổ truyền nghiêm túc kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm cá nhân, tập thể liên quan việc xây dựng công văn 5944 hướng dẫn sử dụng sản phẩm Đông y hỗ trợ điều trị COVID-19.

Công ty TNHH Medlatec Thanh Xuân bị phạt 30 triệu đồng do vi phạm về phòng chống dịch Covid-19

Công ty TNHH Medlatec Thanh Xuân bị phạt 30 triệu đồng do vi phạm về phòng chống dịch Covid-19
Những ngày này, toàn thành phố Hà Nội đang triển khai các biện pháp cấp bách để phòng chống dịch Covid -19 trước diễn biến ngày càng phức tạp của đại dịch này. Tuy nhiên, do không tuân thủ nghiêm các quy định mà Chính phủ ban hành nên mới đây, UBND quận Thanh Xuân đã ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế đối với Công ty TNHH Medlatec Thanh Xuân với số tiền là 30 triệu đồng.

Chuyện thoát khỏi xơ cứng bì của một kĩ sư cầu đường

Chuyện thoát khỏi xơ cứng bì của một kĩ sư cầu đường
Từng bôn ba khắp chiều dài đất nước, xây dựng biết bao nhiêu cây cầu, con đường nhưng khi về già ông Nguyễn Thế Mộc mắc phải căn bệnh nan y. 2 năm không tìm ra bệnh, mãi đến khi biết bệnh xơ cứng bì ông mất 5 năm đi khắp Nam khắp Bắc chạy chữa nhưng bệnh tình không thuyên giảm. May mắn đến với ông khi ông đặt trọn niềm tin vào Nam y tại Nhà Thuốc Thọ Xuân Đường…

Bệnh viện FV bắt đầu chiến dịch tiêm vắc-xin ngừa Covid-19 cho gần 5.000 công dân Pháp

Bệnh viện FV bắt đầu chiến dịch tiêm vắc-xin ngừa Covid-19 cho gần 5.000 công dân Pháp
Trong khi các đội quân tình nguyện FV đang tham gia tiêm chủng vắc xin phòng ngừa Covid-19 trong cộng đồng theo phân công của Sở Y Tế TP Hồ Chí Minh, thì ngày 29/7/2021, tại Bệnh viện FV, chiến dịch tiêm vắc-xin mũi thứ nhất cho 5.000 công dân Pháp và thân nhân tại phía nam Việt Nam cũng được bắt đầu.

Trúng gió: Cách phòng ngừa và chữa trị

Trúng gió: Cách phòng ngừa và chữa trị
Hàng năm trong những thời điểm giao mùa, khi thời tiết thay đổi đột ngột, lúc có áp thấp, mưa bão hoặc nhiều khí lạnh, những người có thân thể yếu, sức đề kháng kém rất dễ bị trúng gió.
Xem thêm
Vaccine COVID-19 sẽ về nhiều trong quý IV, riêng Pfizer có 50 triệu liều

Vaccine COVID-19 sẽ về nhiều trong quý IV, riêng Pfizer có 50 triệu liều

Theo Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long, trong quý III, số lượng vaccine COVID-19 về có thể chưa nhiều nhưng tới quý IV.2021 thì dồn dập. Riêng vaccine ...
Những “chiến sĩ áo trắng” mặt trận chống dịch Covid-19

Những “chiến sĩ áo trắng” mặt trận chống dịch Covid-19

150 y, bác sĩ và điều dưỡng viên của Bệnh viện Đa khoa Bưu điện TP Hồ Chí Minh (VNPT) đã đồng hành cùng chính quyền và Nhân dân TP ...
TP Hồ Chí Minh đã tiêm vaccine ngừa Covid-19 cho hơn 1,7 triệu người

TP Hồ Chí Minh đã tiêm vaccine ngừa Covid-19 cho hơn 1,7 triệu người

Theo Sở Y tế TP Hồ Chí Minh, trong ngày 1/8, TP đã tiêm vaccine Covid-19 cho 144.970 người. Như vậy, tổng số người đã được tiêm vaccine trong ...
Nghe kém ở người cao tuổi và cách khắc phục hiệu quả

Nghe kém ở người cao tuổi và cách khắc phục hiệu quả

Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), lão thính là một vấn đề về sức khỏe phổ biến ở người cao tuổi nhưng lại không được quan tâm đúng ...
Có thể làm chậm sự lão hóa của mắt

Có thể làm chậm sự lão hóa của mắt

Theo quy luật tự nhiên, sự phát triển của con người tới khoảng 25 tuổi thì dừng lại, sau đó chuyển dần sang xu hướng thoái hóa. Đã là quy ...
Người cao tuổi cần đề phòng bệnh hen tái phát khi trời lạnh

Người cao tuổi cần đề phòng bệnh hen tái phát khi trời lạnh

Ở người cao tuổi (NCT) mắc bệnh hen, cần hết sức đề phòng các cơn hen cấp tái phát, bởi nếu không được xử trí kịp thời có thể dẫn ...
Khỏe mạnh và sống lâu

Khỏe mạnh và sống lâu

Chăm sóc, giữ gìn sức khỏe luôn là mối quan tâm của tất cả mọi người, ở mọi lứa tuổi.
Khỏe mạnh và sống lâu

Khỏe mạnh và sống lâu

Khi ta mệt mỏi, chán chường chính là lúc ta quên mất vui cười. Nhưng đó mới chính là lúc ta thật sự cần những tiếng cười thật lớn.
Quả mướp giải khát chữa bệnh

Quả mướp giải khát chữa bệnh

Nói đến quả mướp người ta thường nghĩ ngay đến món canh mướp, mùng tơi và rau đay nấu với cua đồng hoặc tôm khô ăn kèm với vài quả ...
Phiên bản di động