Vắc xin RSV cho người lớn có chất bổ trợ lần đầu tiên được triển khai tại Việt Nam

Sự kiện đánh dấu bước hiện thực hóa hợp tác y tế chiến lược giữa Việt Nam và Vương quốc Anh, chỉ hai tháng sau lễ ký kết nâng tầm hợp tác giữa VNVC và GSK tại London vào tháng 10/2025, dưới sự chứng kiến của Tổng Bí thư Tô Lâm và Đặc phái viên Thương mại Chính phủ Anh Matt Western.

BS.CKI Bạch Thị Chính, Giám đốc Y khoa, Hệ thống Tiêm chủng VNVC cho biết, vắc xin RSV của GSK được nghiên cứu phát triển chuyên biệt cho người cao tuổi dựa trên nền tảng protein tái tổ hợp kết hợp hệ bổ trợ tiên tiến, giúp nhận diện virus sớm và chính xác hơn, tăng cao hiệu quả trên nhóm có hệ miễn dịch suy yếu do lão hóa, mắc nhiều bệnh nền.

BS.CKI Bạch Thị Chính, Giám đốc Y khoa Hệ thống Tiêm chủng VNVC, chuyên gia trong lĩnh vực y tế dự phòng là một trong những người đầu tiên tại Việt Nam tiêm vắc xin RSV dành cho người lớn. Ảnh: Nhân Lê

Vắc xin RSV có lịch tiêm một liều cho người từ 60 tuổi trở lên. Theo dữ liệu từ nghiên cứu lâm sàng quy mô lớn trên 25.000 người, vắc xin RSV giúp ngăn ngừa nguy cơ nhiễm trùng đường hô hấp dưới hơn 82% ở người từ 60 tuổi trở lên và gần 95% ở người có ít nhất một bệnh nền. Hiện vắc xin đã được phê duyệt tại gần 70 quốc gia với hơn 10 triệu liều sử dụng trên toàn thế giới và được nhiều tổ chức y khoa trên thế giới khuyến cáo tiêm phòng cho người từ 60 tuổi trở lên hoặc người có nguy cơ cao.

“Đây được xem là giải pháp đơn giản và hiệu quả, tiết kiệm nhất cho người cao tuổi trước virus rất mạnh, nguy hiểm và phổ biến như RSV, nhất là trong bối cảnh ô nhiễm môi trường và nhiều bệnh hô hấp như cúm, phế cầu cũng đe doạ sức khoẻ của người cao tuổi”, BS Chính nhấn mạnh.

Ông Nguyễn Thái Hiệp, ở TP HCM, tiêm vắc xin RSV của GSK tại Hệ thống Tiêm chủng VNVC ngay trong ngày đầu tiên ra mắt. Ảnh: Nhân Lê

Trong ngày đầu tiên ra mắt, hơn 250 trung tâm tiêm chủng VNVC ghi nhận nhiều người cao tuổi, mắc bệnh mạn tính đến tiêm chủng, trong đó có nhiều nhân viên y tế. Tại VNVC Hoàng Văn Thụ (TP Hồ Chí Minh), ông Nguyễn Thái Hiệp (63 tuổi, phường Tân Quý), bác sĩ dịch tễ học cho biết ông luôn quan niệm phòng bệnh hơn chữa bệnh nên các thành viên trong gia đình đều được tiêm vắc xin đầy đủ theo độ tuổi. Bản thân mắc tăng huyết áp và đái tháo đường, đây đều là các bệnh nền làm tăng nguy cơ diễn tiến nặng khi nhiễm RSV. Ông tin tưởng và an tâm lựa chọn VNVC để tiêm vắc xin RSV ngay trong ngày đầu triển khai.

RSV là một trong những nguyên nhân phổ biến gây viêm phổi, viêm tiểu phế quản, suy hô hấp và nhập viện ở tất cả lứa tuổi nhưng đặc biệt ở trẻ em và người cao tuổi. Với người cao tuổi, RSV đặc biệt nguy hiểm khi có thể nhanh chóng tấn công hệ hô hấp, đồng thời kích hoạt cơ chế tăng nặng, gây biến chứng, bùng phát bệnh mạn tính như tim mạch, huyết áp, tiểu đường, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), bệnh thận mạn, ung thư hoặc suy giảm miễn dịch gặp nhiều khó khăn. Không chỉ gây biến chứng hô hấp, nhiễm RSV còn làm tăng nguy cơ xảy ra các biến cố tim mạch nghiêm trọng như suy tim, đột quỵ, nhồi máu cơ tim dẫn đến tử vong tăng cao.

Tại VNVC, vắc xin RSV được bảo quản trong hệ thống kho lạnh, dây chuyền lạnh đạt chuẩn GSP theo tiêu chuẩn quốc tế, giám sát nhiệt độ tự động 24/24. Ảnh: Mộc Thảo

GS.TS.BS Ngô Quý Châu, Chủ tịch Hội Hô hấp Việt Nam, Phó Tổng Giám đốc chuyên môn, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội - đơn vị thuộc hệ sinh thái với VNVC cũng bắt đầu triển khai tiêm vắc xin RSV, nhận định RSV là tác nhân gây gánh nặng bệnh tật lớn ở người cao tuổi nhưng hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu

Nhiều nghiên cứu cho thấy gánh nặng nhập viện và tử vong do RSV ở người cao tuổi cao hơn cúm mùa. Tuy nhiên, do RSV chưa được giám sát dịch tễ đầy đủ, đặc biệt, khi người cao tuổi, người bệnh nền nhập viện bởi các triệu chứng bệnh lý hô hấp hoặc các nguyên nhân khác, phần lớn các cơ sở y tế chưa thực hiện xét nghiệm RSV thường quy, do đó, rất nhiều trường hợp bác sĩ và người bệnh đều bị virus “đánh úp” khi gây ra biến chứng rất nhanh chóng, từ tình trạng bệnh nhẹ khi nhập viện có thể diễn tiến rất nặng đến tử vong chỉ chỉ sau một vài ngày.

“Phòng ngừa chủ động bệnh do RSV bằng vắc xin có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong bảo vệ sức khỏe người cao tuổi, đặc biệt là người bệnh nền, bệnh mạn tính khi có thể hạn chế tối đa nguy cơ biến chứng khó lường cho người bệnh khi nhiễm virus nguy hiểm này”, GS Châu chia sẻ.