Vì sao Covid-19 lan nhanh, cướp đi nhiều sinh mạng của nhiều người hơn SARS?

Để trở thành một virus lợi hại, SARS-CoV-2 phải “giữ cho vật chủ tồn tại nhằm tiếp tục thực hiện việc lây nhiễm”.

SARS-CoV-2 không phải là virus đầu tiên lây lan nhanh chóng từ quốc gia này sang quốc gia khác và Covid-19 cũng không phải dịch bệnh đầu tiên được tuyên bố là đại dịch, nhưng chỉ trong 1 thời gian ngắn, hàng chục nghìn người đã mất mạng sống và hàng triệu người mất công ăn việc làm.

Có những điểm tương đồng giữa Covid-19 và SARS – đại dịch đầu tiên của thế kỷ 21, bùng phát vào đầu năm 2003. Cả 2 dịch bệnh này đều do virus corona gây ra, được cho là có nguồn gốc từ các khu chợ bán đồ tươi sống của Trung Quốc. Trước khi bị dập tắt, SARS lan ra khoảng 30 quốc gia trên thế giới, gây nhiễm hơn 8.000 người và khiến 447 người thiệt mạng. WHO tuyên bố đây là đại dịch vào giữa năm 2003. Con số nói trên rất lớn, nhưng không thấm vào đâu so với Covid-19, đến nay đã khiến hơn 1,6 triệu người mắc bệnh và gây ra hơn 95.700 ca tử vong.

vi sao covid 19 lan nhanh cuop di nhieu sinh mang cua nhieu nguoi hon sars
Người dân trong trang phục bảo hộ rời thành phố Vũ Hán (Trung Quốc) vào ngày 8/4. Ảnh: AFP.

SARS cướp đi sinh mạng của 14% đến 15% trong tổng số những người mắc bệnh. Còn theo đánh giá của WHO, tỷ lệ tử vong do Covid-19 hiện ở mức từ 3% đến 4%.

Tại sao Covid-19 khiến nhiều người chết hơn SARS?

Peter Collignon, một chuyên gia về bệnh truyền nhiễm từ Trường Y của Đại học Quốc gia Australia, một phần là do phạm vi ảnh hưởng của Covid-19 đối với con người. Ông cho biết, vấn đề nằm ở chỗ virus có thể không được phát hiện bởi phần lớn những người nhiễm bệnh mắc các triệu chứng nhẹ.

“Trái lại, SARS dù có tỷ lệ tử vong tương đối cao nhưng lại ít lây lan hơn vì mọi người có thể phát hiện nhanh chóng. Giống như Ebola, căn bệnh từng khiến một số lượng lớn người bị mắc và tử vong. Trước khi nó lây lan, chúng ta sẽ biết về nó”, chuyên gia Collignon nhấn mạnh.

Phó giáo sư y khoa Sanjaya Senanayake tại trường Đại học Quốc gia Australia cho biết, các virus như SARS-CoV-2 phát triển mạnh bằng cách để cho người bệnh sống sót.

“Trên thực tế, để trở thành một virus lợi hại, nó phải giữ cho vật chủ tồn tại để có thể tiếp tục thực hiện việc lây nhiễm”, ông Sanjaya Senanayake nhận xét.

Khi được hỏi tại sao Covid-19 lại khiến các chính phủ trên thế giới đưa ra phản ứng mạnh mẽ như vậy, chuyên gia Senanayake nói: "Dịch bệnh rất dễ lây lan và không ai trong chúng ta có khả năng miễn dịch".

Vấn đề đáng sợ khác, theo giáo sư Stuart Tangye thuộc Viện nghiên cứu y khoa Garvan, là nhiều người mang mầm bệnh thầm lặng, thậm chí không biết là họ mắc bệnh cho đến khi mọi chuyện quá muộn.

“Về cơ bản, vẫn có rất nhiều người khỏe mạnh mang virus từ sớm, và họ không biết rằng họ đã vô tình lây lan virus cho những người xung quanh”, ông Stuart Tangye lưu ý.

Chuyên gia Stuart Tangye lý giải: “Chẳng hạn như có 1 vài người trên thuyền mắc Covid-19 nhưng không có triệu chứng. Khi tất cả đều xuống thuyền đột nhiên nhận ra rằng hàng trăm người dương tính với virus. Những người này mang virus trên mình, đi khắp nơi và khắp các khu vực khác của đất nước và trên thế giới”.

Trong khi đó, đối với dịch SARS và dịch MERS, mọi người thường có triệu chứng điển hình khi họ mắc bệnh. “Các triệu chứng xuất hiện không lâu sau khi bạn bị nhiễm virus, do đó bạn được nhanh chóng cách ly để tránh lây nhiễm cho cộng đồng”.

So sánh với cúm, thì Covid-19 cũng có những diễn biến phức tạp hơn. Ước tính, bệnh cúm gây ra khoảng 646.000 ca tử vong mỗi năm. Nhưng giáo sư Tangye cho biết, có 3 điều giúp phân tách cúm với Covid-19 đó là: miễn dịch cộng đồng, vaccine phòng ngừa và thuốc điều trị. Các loại thuốc kháng virus có thể rút ngắn thời gian bị cúm. Nhưng với Covid-19, con người chưa đạt được bất cứ điều gì trong 3 thứ trên, do đó mọi người không được bảo vệ khỏi sự lây nhiễm của virus. Hơn nữa, tỷ lệ tử vong do Covid-19 cũng được cho là cao hơn so với hầu hết các chủng cúm.

Tiến hóa hơn so với virus gây dịch SARS

SCMP dẫn một nghiên cứu mới đây cho biết, virus SARS-CoV-2 có thể nhân số lượng nhanh chóng trong cổ họng con người, khiến nó dễ lây từ người sang người hơn so với SARS. Nghiên cứu này được đăng tải trên tạp chí Nature ngày 1/4 do nhóm các nhà khoa học của Đức và Anh thực hiện, dựa trên việc điều trị lâm sàng của một nhóm 9 bệnh nhân mắc Covid-19. 9 bệnh nhân này đều có triệu chứng nhẹ, với lứa tuổi từ trẻ đến trung niên đang được điều trị tại một bệnh viện ở Munich.

Theo đó, dịch họng lấy ở các bệnh nhân trong tuần đầu tiên xuất hiện triệu chứng mắc Covid-19 cho kết quả dương tính với virus. Tuy nhiên dịch họng lấy từ các bệnh nhân mắc SARS chỉ cho ra chưa đến 40% kết quả dương tính.

“Ngoài ra, lượng virus cũng khác biệt đáng kể giữa bệnh nhân Covid-19 và bệnh nhân SARS. Trong nghiên cứu hiện tại, mật độ cực đại của virus SARS-CoV-2 xuất hiện trước ngày thứ 5 và thậm chí cao gấp hơn 1.000 lần so với mật độ của chủng virus gây bệnh SARS ở thời điểm cực đỉnh. Điều này cho thấy chủng virus gây dịch Covid-19 đã tự nhân lên gấp bội ở các tế bào của đường hô hấp trên”.

Giống như chủng virus corona gây dịch SARS, virus SARS-CoV-2 có các gai protein giúp nó hợp nhất với một thụ thể trong tế bào của người, có tên gọi ACE2, cho phép virus xâm nhập vào tế bào. Những thụ thể này xuất hiện nhiều hơn ở đường hô hấp dưới, do vậy bệnh nhân thường dễ bị tổn thương phổi khi mắc Covid-19.

Tuy nhiên, các gai của SARS-CoV-2 có những đặc tính vượt trội khiến nó kết nối tốt hơn với tế bào của con người. Các nhà nghiên cứu Đức nhấn mạnh, nhờ đặc tính này mà virus có thể xuất hiện với mật độ cao ở đường hô hấp trên, mặc dù bộ phận này có ít thụ thể ACE2 hơn đường hô hấp dưới.

Theo nghiên cứu, virus gây dịch Covid-19 giống virus gây dịch SARS ở khả năng tự sao chép trong phổi và đường tiêu hóa. Nhưng SARS-CoV-2 dễ lây lan hơn bởi nó có thể sinh sôi với số lượng lớn trong cổ họng người bệnh và sau đó lây lan qua các giọt bắn của người bệnh.

Theo VOV.VN

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

thong diep 2020 cua chu tich ec va suc manh ket noi cua chau au

Thông điệp 2020 của Chủ tịch EC và sức mạnh kết nối của châu Âu

Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen vừa trình bày Thông điệp liên minh tại Nghị viện châu Âu (EP), trong bối cảnh Liên minh châu Âu (EU) đang phải đối mặt với một số thách thức lớn…
tan thu tuong nhat ban yoshihide suga su menh vuot qua thach thuc

Tân Thủ tướng Nhật Bản Yoshihide Suga: Sứ mệnh “vượt qua thách thức”

Ngày 16/9, Quốc hội Nhật Bản đã chính thức bầu ông Yoshihide Suga làm Thủ tướng thứ 99 của nước này.
google doodle ton vinh van dong vien terry fox nha hoat dong nhan dao

Google Doodle tôn vinh vận động viên Terry Fox - nhà hoạt động nhân đạo

Google Doodle ngày 13.9 tôn vinh Terry Fox - vận động viên, nhà hoạt động nhân đạo người Canada.
my tuong niem cac nan nhan vu tan cong khung bo 119

Mỹ tưởng niệm các nạn nhân vụ tấn công khủng bố 11/9

Tối qua theo giờ ở Việt Nam, nước Mỹ đã tiến hành lễ tưởng niệm hàng nghìn nạn nhân thiệt mạng trong vụ tấn công khủng bố ngày 11/9 cách đây đúng 19 năm. Do ảnh hưởng của đại dịch COVID-19, các lễ tưởng niệm năm nay đều được tổ chức theo cách rất khác so với mọi năm.
bau cu my 2020 hai ung vien trump va biden buoc vao giai doan quyet liet

Bầu cử Mỹ 2020: Hai ứng viên Trump và Biden bước vào giai đoạn quyết liệt

Đội tranh cử của ông Trump lên kế hoạch tập trung vào an toàn xã hội và kinh tế, trong khi đối thủ Joe Biden muốn khoét sâu vào yếu kém của đương kim Tổng thống trong cuộc chiến chống đại dịch COVID-19…

Tin khác

Thủ tướng Nhật Bản mới kế thừa những gì của “Abenomics”?

thu tuong nhat ban moi ke thua nhung gi cua abenomics
Yoshihide Suga đang là ứng cử tiềm năng cho vị trí Thủ tướng Nhật Bản. Nếu trở thành người kế nhiệm Thủ tướng Shinzo Abe liệu chính sách kinh tế của ông Suga sẽ có gì giống và khác với Abenomics?...

Anh có bước vào “kỉ nguyên cạnh tranh mới” trên Biển Đông?

anh co buoc vao ki nguyen canh tranh moi tren bien dong
Chấm dứt “kỉ nguyên vàng” và bước vào “kỉ nguyên cạnh tranh mới” với Trung Quốc, liệu Anh có đưa tàu sân bay tới Biển Đông?...

Kỷ lục Guinness ghi nhận cặp vợ chồng cao tuổi nhất thế giới

ky luc guinness ghi nhan cap vo chong cao tuoi nhat the gioi
Với tổng số tuổi hơn 214, đôi vợ chồng sống tại Quito, Ecuador đã được Kỷ lục Guinness thế giới trao tặng danh hiệu cặp vợ chồng cao tuổi nhất thế giới.

Libya: Liệu đã đến lúc Saif Gaddafi trở lại?

libya lieu da den luc saif gaddafi tro lai
Thực tiễn đang diễn ra tại Libya cho thấy hình mẫu chế độ Gaddafi không chỉ còn là ước vọng của người dân Libya mà đã định hình...

Lí do Mỹ - NATO “bất an” vì tình hình Belarus

li do my nato bat an vi tinh hinh belarus
Nếu chậm chân trong ván cờ Belarus, Washington - Brussels có nguy cơ phải đứng nhìnNga “lấy gió Biển Đen bẻ măng Baltic”…

Nga lên kế hoạch sản xuất hàng triệu liều vaccine mỗi tháng

nga len ke hoach san xuat hang trieu lieu vaccine moi thang
Hãng thông tấn RIA dẫn lời Bộ trưởng Công nghiệp Nga Denis Manturov ngày 23/8 cho biết nước này dự kiến sản xuất từ 1,5-2 triệu liều vaccine ngừa bệnh viêm đường hô hấp cấp COVID-19 tiềm năng mỗi tháng vào cuối năm nay, sau đó tăng dần lên 6 triệu liều mỗi tháng.
Xem thêm
singapore sang che ra khau trang phat hien covid 19

Singapore sáng chế ra khẩu trang phát hiện COVID -19

Mới đây Viện Nghiên cứu khoa học - công nghệ Singapore (AStar) cho ra đời loại khẩu trang thông minh, kiêm chức năng tầm soát người mắc COVID-19.
google doodle ton vinh van dong vien terry fox nha hoat dong nhan dao

Google Doodle tôn vinh vận động viên Terry Fox - nhà hoạt động nhân đạo

Google Doodle ngày 13.9 tôn vinh Terry Fox - vận động viên, nhà hoạt động nhân đạo người Canada.
my tuong niem cac nan nhan vu tan cong khung bo 119

Mỹ tưởng niệm các nạn nhân vụ tấn công khủng bố 11/9

Tối qua theo giờ ở Việt Nam, nước Mỹ đã tiến hành lễ tưởng niệm hàng nghìn nạn nhân thiệt mạng trong vụ tấn công khủng bố ngày 11/9 cách ...
my khuynh huong hop tac tich cuc hon voi opec

Mỹ: Khuynh hướng hợp tác tích cực hơn với OPEC

Kể từ khi Saudi Arabia và các nước thành viên A rập khác của Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) áp đặt lệnh cấm vận dầu mỏ ...
nhat ban dung truoc bien dong hau ki nguyen abe

Nhật Bản đứng trước biến động hậu “Kỉ nguyên Abe”

Quyết định từ chức của Thủ tướng Nhật Bản Abe Shinzo diễn ra vào thời điểm có những biến động lớn về địa chính trị trong khu vực và trên ...
libya lieu da den luc saif gaddafi tro lai

Libya: Liệu đã đến lúc Saif Gaddafi trở lại?

Thực tiễn đang diễn ra tại Libya cho thấy hình mẫu chế độ Gaddafi không chỉ còn là ước vọng của người dân Libya mà đã định hình...
chinh sach cua my voi trung quoc se ra sao neu ong biden thang cu

Chính sách của Mỹ với Trung Quốc sẽ ra sao nếu ông Biden thắng cử?

Theo giới phân tích, chính quyền ông Biden sẽ ít đối đầu công khai với Trung Quốc, nhưng bản chất không thay đổi nhiều so với chính phủ tiền nhiệm…
khai mac hoi nghi cap cao asean lan thu 36

Khai mạc Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36

Sáng 26/6, Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36 tổ chức theo hình thức trực tuyến khai mạc tại Trung tâm Hội nghị quốc tế Hà Nội. Trên cương ...
carnival duong pho mo man an tuong cho le hoi du lich bien sam son 2020

Carnival đường phố mở màn ấn tượng cho Lễ hội Du lịch biển Sầm Sơn 2020

Đến hẹn lại lên, dàn xe hoa lộng lẫy, những vũ điệu nóng bỏng của các vũ công châu Âu trong Carnival đường phố sôi động được Sun Group chung ...
Phiên bản di động