Nói về nghề, ông tâm sự: “Tôi là người dân tộc Khmer, lúc nhỏ sống rất khó khăn. Từ khi chuyển sang mua bán gỗ rừng, đời sống khấm khá hơn. Tôi nguyện sẽ sưu tầm những gốc cây quý hiếm, kì lạ nhất để phục vụ người yêu thích môn nghệ thuật này”.
Ông Mai Kiên
Năm 2014, khi đi qua đình Phụng Tường, ấp Phụng Tường 1, xã Song Phụng, huyện Long Phú, tỉnh Sóc Trăng, ông phát hiện có 2 cây bàng đá rất lớn, trong đó 1 cây đã chết khô, nhiều cành bị mục. Qua tìm hiểu 2 cây này có trên 700 năm tuổi. Cây chết do gốc bị bơm cát quá nhiều khi thi công tuyến đường giao thông nông thôn. Ông mua cây chết khô với giá 35 triệu đồng, nhưng chi phí đào gốc, thuê vận chuyển khoảng 35km bằng xe chuyên dụng cứu hộ, cứu nạn từ đình về nhà lên đến 200 triệu đồng. Sau đó ông cắt đôi bộ rễ, phần thứ nhất chế tác tượng Phật và những linh vật, phần còn lại là một quần thể với đủ mọi linh vật, hình tượng thầy trò Đường Tăng đi thỉnh kinh... Tất cả công đoạn điêu khắc ông thuê nhóm thợ tay nghề rất giỏi ở Trà Vinh và Bến Tre thực hiện. Gần 4 năm thi công liên tục, đến nay công trình trên cơ bản đã hoàn thành. “Báo chí đồn thổi là có người đến trả giá gốc cây hoàn chỉnh này 35 tỉ đồng là không chính xác. Cụ thể có người chỉ trả đến 10 tỉ thôi nhưng tôi giữ lại để làm “bảo vật” cho con cháu sau này”, ông phấn khởi nói thêm.
Một số kiệt tác của ông Mai Kiên
Năm 2016, trong một lần đi mua cây, ông lại phát hiện một cây mù u khổng lồ chết khô. Nhìn thấy tiềm năng rất lớn từ bộ rễ, ông đã mua với giá 87 triệu đồng trong sự vui mừng tột độ của người bán. Sau hơn 2 tháng gia công nghệ thuật, đến nay bộ rễ cây có hình dáng 7 con rồng đang cất đầu lên bầu trời đã có doanh nghiệp đến ngã giá hơn 2 tỉ đồng nhưng ông chưa bán.
Ông bảo: “Điều quan trọng nhất là phải có cái nhìn thấu đáo từ những bộ rễ cây sẽ cho ra những hình dạng gì, giá trị của từng loại cây trên thương trường, tuổi thọ của chúng ra sao... để đi đến quyết định mua và định giá. Cạnh đó phải biết rõ tay nghề của từng nhóm thợ khi thuê họ thi công. Mỗi nhóm có những ưu điểm, khuyết điểm rất khác nhau”.
Tính đến nay, lão nông người dân tộc Khmer này đã sở hữu nhiều tác phẩm nghệ thuật điêu khắc gỗ quý hiếm như: Tượng Phật Thích Ca, Mãng xà vương, Chó sói; Long, Lân, Quy, Phụng... và chắc chắn số lượng kiệt tác như vậy sẽ còn tăng dần theo thời gian và sự đam mê của ông.
Bài và ảnh Tô Phục Hưng
