Những bất cập về quản lí dữ liệu rừng ngập mặn và đặc dụng ở huyện Tiền Hải

Theo thông tin và các tài liệu thu thập được cho thấy:

Sau khi UBND tỉnh Thái Bình ban hành Quyết định 600/QĐ-UBND ngày 28/3/2023 về phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch bảo vệ và phát triển rừng và Quyết định 731/ QĐ-UBND, ngày 17/4/2023 về việc xác định vị trí, quy mô diện tích, ranh giới khu rừng đặc dụng tại 3 xã Nam Phú, Nam Hưng và Nam Thịnh, huyện Tiền Hải đã phát sinh dư luận cho rằng: “Khu bảo tồn thiên nhiên Tiền Hải trước nguy cơ bị xóa sổ”; “Có hay không Thái Bình sẽ xóa bỏ Khu bảo tồn thiên nhiên nước Tiền Hải?” đã gây nên dư chấn dư luận trong các tầng Nhân dân và các cơ quan chức năng? Trong khi đó, đến tại thời điểm này UBND tỉnh Thái Bình chưa hề ban hành bất kì một văn bản pháp lí nào xác định huyện Tiền Hải có Khu bảo tồn thiên nhiên như dư luận đồn thổi. Duy nhất, ngày 26/9/2014, UBND tỉnh Thái Bình có ban hành Quyết định 2139 QĐ-UBND phê duyệt đề án và xác định khu rừng đặc dụng tại 3 xã ven biển Nam Phú, Nam Hưng và Nam Thịnh của huyện Tiền Hải. Chính từ dữ liệu và các thuật ngữ thể hiện tại Quyết định này là căn nguyên tạo nên sự nhầm lẫn đáng tiếc của dư luận xã hội và là lỗ hổng trong hệ thống dữ liệu Quốc gia về quản lí bảo tồn thiên nhiên đa dạng sinh học và rừng đặc dụng.

Phối cảnh tổng thể không gian khu kinh tế ven biển Thái Bình

Có thể nêu những khiếm khuyết thiếu chuẩn mực của Quyết định này: Trên thực tế, tại thời điểm năm 2014 cũng như hiện trạng hiện nay diện tích rừng đặc dụng của ba xã Nam Phú, Nam Hưng và Nam Thịnh, huyện Tiền Hải chỉ di biến động trên dưới 1.500ha, chứ không có cơ sở nào để xác định diện tích 12.500ha, gần bằng toàn bộ diện tích nông nghiệp của huyện Tiền Hải như Quyết định nêu. Về vị trí của Khu rừng đặc dụng này, Quyết định cũng xác định sai về tọa độ. Nếu căn cứ vào tọa độ mà Quyết định nêu thì toàn bộ Khu rừng đặc dụng có vị trí địa lý 20^O 24^’ 14^’’ đến 20^O 24^’ vĩ độ Bắc và từ 106^O 31^’ đến 106^O 37^’ kinh Đông, thì đỉnh phía Tây Nam thuộc địa phận xã Tây Phong, đỉnh Đông Nam thuộc địa phận xã Nam Thịnh, đỉnh phía Tây Bắc thuộc Thị trấn Tiền Hải, đỉnh phía Đông Bắc thuộc địa phận xã Đông Minh. Có nghĩa là Khu rừng đặc dụng không ở vị trí địa lí hiện tại của 3 xã Nam Phú, Nam Hưng và Nam Thịnh. Phải chăng vị trí Khu rừng đặc dụng mà quyết định xác định chỉ có tái phục dựng lại thủa hồng hoang khẩn hoang, lấn biển hàng trăm năm trước của Doanh điền sứ Nguyễn Công Trứ mới có hiện trạng vị trí như vậy.

Điều đáng tiếc là từ một quyết định thiếu chuẩn mực này lại là cơ sở để xác lập dữ liệu Quốc gia, được Bộ Tài nguyên Môi trường công bố trong danh mục các Khu bảo tồn thiên nhiên tại Quyết định 1107/QĐ-BTNMT ngày 12/5/2015 và được đưa vào danh mục Quy hoạch hệ thống rừng đặc dụng của cả nước đến năm 2020, tầm nhìn đến năm 2030 theo Quyết định 1976/QĐ-TTg, ngày 30/11/2014 của Thủ tướng Chính phủ.

Bản đồ quy hoạch khu kinh tế Thái Bình

Mặt nữa, một khiếm khuyết thiết nghĩ cũng cần phải nêu ra thể hiện tại Quyết định 731/QQĐ-UBND ngày 17/4/2023, của UBND Tỉnh Thái Bình, bởi huyện Tiền Hải chưa có bất kì văn bản pháp lí nào xác định có Khu bảo tồn thiện nhiên, nhưng Quyết định lại dẫn luận nguồn gốc xuất xứ của Khu rừng đặc dụng lại khởi nguồn từ Khu bảo tồn thiên nhiên ngập nước là không chuẩn mực.

Do vậy, từ căn cứ vào các dữ liệu lưu trữ Quốc gia, đối chiếu với Quyết định 600/QĐ-UBND và Quyết định 731/QĐ-UBND của UBND tỉnh Thái Bình vừa qua, dư luận báo chí và xã hội không khỏi hoài nghi về tình trạng xâm hại rừng đặc dụng của tỉnh Thái Bình. Sự cảnh báo là cần thiết, song thông tin thiếu thực tế đôi khi cũng để lại những hệ lụy khôn lường!?

Trước những bất cập về quản lí dữ liệu, gây nên dư chấn không đáng có trong dư luận xã hội, không khỏi gây ách tắc trong quá trình triển khai thực thi dự án Khu kinh tế Thái Bình theo Quyết định của Thủ tướng Chính phủ, đòi hỏi các ngành chức năng của Trung ương và UBND tỉnh Thái Bình sớm chủ động thẩm tra, xác minh thực trạng rừng đặc dụng tại ba xã nêu trên của huyện Tiền Hải, công bố kết quả và điều chỉnh Dữ liệu quản lí Quốc gia theo luật định.