Đại biểu Quốc hội Nguyễn Thanh Bình: Luật Kiến trúc cần tính đến nhu cầu của người cao tuổi ngay từ khâu thiết kế

Thảo luận tại Tổ 9, ĐBQH Nguyễn Thanh Bình, Chủ tịch Hội Người cao tuổi Việt Nam (Đoàn ĐBQH Hà Tĩnh) cho rằng, Việt Nam đang bước vào giai đoạn già hóa dân số, đòi hỏi chính sách phát triển không gian sống phải thích ứng với nhu cầu của người cao tuổi.

Đại biểu Quốc hội Nguyễn Thanh Bình, Chủ tịch Hội Người cao tuổi Việt Nam (Đoàn ĐBQH Hà Tĩnh) phát biểu thảo luận tại Tổ

Cần bảo đảm NCT tiếp cận công trình an toàn, thuận tiện và bình đẳng

Nhất trí với sự cần thiết sửa đổi Luật Kiến trúc, đại biểu Nguyễn Thanh Bình đề nghị tiếp tục hoàn thiện quy định về phát triển kiến trúc xanh, kiến trúc thích ứng với biến đổi khí hậu. Theo đại biểu, Điều 11 của dự thảo đã quy định kiến trúc đô thị và kiến trúc nông thôn phải hài hòa với cảnh quan thiên nhiên, khuyến khích kiến trúc xanh, sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, là bước tiến tích cực của dự thảo.

Tuy nhiên, theo đại biểu các quy định này vẫn chủ yếu mang tính nguyên tắc, chưa tạo được cơ sở pháp lý đủ mạnh để triển khai đồng bộ trong thực tiễn… “Tôi cho rằng Luật Kiến trúc cần đi trước một bước để định hướng phát triển hệ thống công trình xanh, tiết kiệm năng lượng và có khả năng thích ứng cao với điều kiện khí hậu”, đại biểu Nguyễn Thanh Bình nhấn mạnh, đồng thời đề nghị nghiên cứu bổ sung vào Điều 11.

Theo đó, quy định theo hướng: Đối với công trình công cộng, khu đô thị mới, khu chức năng, khu công nghiệp, khu du lịch và các công trình tại khu vực có nguy cơ cao chịu tác động của thiên tai, biến đổi khí hậu phải ưu tiên áp dụng các giải pháp kiến trúc xanh, sử dụng vật liệu thân thiện với môi trường, tiết kiệm năng lượng, tiết kiệm nước, tăng diện tích cây xanh và không gian mở, góp phần giảm phát thải khí nhà kính và nâng cao khả năng chống chịu của công trình. Đồng thời, giao Chính phủ quy định cụ thể tiêu chí đánh giá công trình kiến trúc xanh để bảo đảm thống nhất trong tổ chức thực hiện.

“Nếu quy định được cụ thể hóa ngay trong Luật sẽ tạo cơ sở pháp lý vững chắc để phát triển các đô thị xanh, đô thị thông minh, góp phần thực hiện Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh và các cam kết quốc tế của Việt Nam”, đại biểu nêu ý kiến.

ĐBQH Nguyễn Thanh Bình cũng đề nghị bổ sung quy định về thiết kế bao trùm, bảo đảm mọi người dân đều được tiếp cận và sử dụng công trình kiến trúc một cách thuận lợi.

Theo đại biểu, Khoản 3 Điều 12 của dự thảo đã bổ sung nội dung “bảo đảm bình đẳng giới trong hoạt động kiến trúc và tiếp cận bình đẳng cho mọi đối tượng sử dụng công trình”. ĐBQH Nguyễn Thanh Bình đánh giá cao việc Ban soạn thảo đã quan tâm đến yếu tố bình đẳng trong thiết kế kiến trúc.

Tuy nhiên, theo đại biểu, quy định này còn khá khái quát và chưa thể hiện rõ yêu cầu về thiết kế bao trùm - một xu hướng đang được nhiều quốc gia áp dụng nhằm bảo đảm mọi người, không phân biệt tuổi tác hay khả năng vận động, đều có thể tiếp cận và sử dụng công trình một cách an toàn, thuận tiện..

ĐBQH Nguyễn Thanh Bình cho biết, Việt Nam hiện đã bước vào giai đoạn già hóa dân số với tốc độ nhanh. Đồng thời số lượng người khuyết tật, trẻ em và các nhóm cần hỗ trợ tiếp cận công trình còn khá lớn.

Do vậy, ĐBQH Nguyễn Thanh Bình nhận định, nếu ngay từ giai đoạn thiết kế không tính đến nhu cầu của các nhóm đối tượng này thì chi phí cải tạo sau này sẽ rất lớn và hiệu quả sử dụng công trình sẽ bị hạn chế.

“Thiết kế kiến trúc phải bảo đảm nguyên tắc thiết kế bao trùm, tạo điều kiện để người cao tuổi, người khuyết tật, trẻ em, phụ nữ mang thai và các nhóm yếu thế tiếp cận, sử dụng công trình an toàn, thuận tiện và bình đẳng. Đối với công trình công cộng phải đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn về khả năng tiếp cận theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia”, ĐBQH Nguyễn Thanh Bình đề nghị.

Đại biểu cũng cho rằng, đây không chỉ là yêu cầu về kỹ thuật xây dựng mà còn là yêu cầu về bảo đảm quyền con người, quyền công dân, thể hiện tính nhân văn của pháp luật và phù hợp với xu hướng phát triển bền vững.

Cũng theo ĐBQH Nguyễn Thanh Bình, cần hoàn thiện quy định về chuyển đổi số trong hoạt động kiến trúc theo hướng quản lý toàn diện trên môi trường số. Cùng với đó, cần hoàn thiện quy định về quản lý, bảo tồn công trình kiến trúc có giá trị.

Quảng Ninh và Bắc Ninh đáp ứng tiêu chuẩn, điều kiện thành lập thành phố trực thuộc Trung ương

Trước đó, sáng 6/8, thừa ủy quyền của Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Tiến Hải đã trình Quốc hội tờ trình của Chính phủ về việc thành lập thành phố Quảng Ninh và thành phố Bắc Ninh.

Theo đề xuất của Chính phủ, thành phố Quảng Ninh được thành lập trên cơ sở nguyên trạng diện tích tự nhiên, dân số và số đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh hiện nay. Thành phố có diện tích 6.231 km2, dân số 1,52 triệu, gồm 30 phường, 22 xã và 2 đặc khu. Nghị quyết dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/9/2026.

Thành phố Bắc Ninh cũng được thành lập trên cơ sở nguyên trạng, với diện tích 4.713 km2, dân số 3,99 triệu, gồm 45 phường và 54 xã. Nghị quyết dự kiến có hiệu lực từ ngày 20/9/2026.

Quang cảnh Phiên họp

Đại diện cơ quan thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chí Hiếu cho biết Ủy ban tán thành việc thành lập hai thành phố và các mốc thời gian Chính phủ đề xuất. Đối chiếu quy định hiện hành, cơ quan này xác định Quảng Ninh và Bắc Ninh đều đáp ứng 7/7 tiêu chuẩn và 5/5 điều kiện thành lập thành phố trực thuộc Trung ương.

Ủy ban đề nghị hai tỉnh khẩn trương chuẩn bị, kiện toàn bộ máy, thay đổi con dấu và hoàn thiện các điều kiện cần thiết để chính quyền đô thị vận hành đồng bộ ngay sau khi nghị quyết được thông qua.

Quảng Ninh và Bắc Ninh cũng được yêu cầu tập trung nguồn lực trở thành các cực tăng trưởng kinh tế, đồng thời nâng cao chất lượng sống để người dân được thụ hưởng thành quả phát triển.