Chuyện về vỉa hè không là chuyện… “vỉa hè”

Đổ xô tìm nguyên nhân, đổ diệt cho việc tham gia giao thông trên vỉa hè. Song ở ta, đã thành bệnh mạn tính, vỉa hè buộc phải gánh vác chức năng vốn dĩ không phải của nó, đẩy người bộ hành đi nép dưới lòng đường. Ngoài ít ỏi người được lách trên hè, thi thoảng xe lăn của người tàn tật, xe đẩy trẻ em, vỉa hè còn là nơi xe máy, ô tô vù vù, rồi giữ xe máy, trông ô tô, quán xá lỉnh kỉnh. Vỉa hè lát đá mới, đã bàn giao, giải ngân, nên hầu như chẳng ai moi lại từ khâu thiết kế đến thi công, chất lượng đá lát, vật liệu phụ trợ… Có moi lại cũng khó quy trách nhiệm bởi người chỉ đạo, đốc công, giám sát thi công, nghiệm thu… đã nhảy cao, bay xa từ lâu, khác nào bới lông chim trời, tìm vết cá nước.

Đá lát vỉa hè được công bố có độ bền từ 50 - 70 năm...

Lát vỉa hè không phải chuyện mới, bởi Thủ đô đã từng qua những đợt thay đổi nhiều vật liệu từ gạch cổ đến gạch lục giác, gạch con thoi, gạch xây chèn… nhưng đều không bảo đảm về tuổi thọ. Dường như ngần ấy bài học kinh nghiệm hẳn chưa đủ để những đầu óc mẫn tuệ tìm phương án tối ưu khi làm mới vỉa hè. Ở Thủ đô vẫn còn những đoạn hè đường lát đá từ xa xưa, qua hàng thế kỉ vẹt mòn bước chân người mà vẫn “trơ gan cùng tuế nguỵệt”. Chắc các vị chỉ huy trước khi thay đá mới đã “khai quật” vỉa hè cũ lập tức “cải tiến” theo tư duy mới, nên mới ra nông nỗi này!

Chuyện về vỉa hè không là chuyện “vỉa hè” bởi nó chỉ là một trong các nút thắt về quản lí đô thị. Những bất cập xung quanh việc chỉnh trang đô thị bề bộn ngổn ngang. Từng rồng rắn đi khảo sát, học tập thiên hạ quản lí đô thị, nhưng vỉa hè hết đào lại lấp, cây trồng lại đốn, công viên dựng rào nay sắp bỏ… Nay chuyện lát đá vỉa hè “nhanh - nhiều - chóng hỏng” nghĩ chỉ thêm chán. Đô thị đặc biệt mà đi đâu cũng gặp rào chắn, lúc đoạn này, khi khúc kia khiến giao thông thay nhau ùn tắc. Tình trạng gồ ghề, lem nhem là “đặc thù phổ cập”, thua nhiều hè đường nông thôn mới, thị trấn nhỏ. Hạ tầng vậy, điều hành vậy, nên lộn xộn giao thông đô thị là đương nhiên. Mỗi mặt hợp sức, phá nhanh mọi hè đường, làm nhếch nhác bộ mặt Thủ đô.

Việc khắc phục hậu quả chẳng những còn dài dài mà đi kèm là cả đống ngân sách cùng sự sót sa tiền thuế của dân. Trong khi đó những việc như lấp hồ ao, xây chung cư cao tầng, dựng tượng đài, cổng chào, làm nhà lưu niệm, sơn phết đền hoang, phục dựng miếu đổ để sớm được công nhận di tích… thì triển khai nhanh nhảu, ngon lành. Cho nên vẫn phải nằm mơ ngày “Đường thông - hè thoáng”