Ngày Tim mạch Thế giới: Đừng xem nhẹ những dấu hiệu bất thường ở tuổi già

Đừng mặc định mọi thay đổi là do tuổi tác

Ngày 29/9 hằng năm là Ngày Tim mạch Thế giới (World Heart Day), nhằm nâng cao nhận thức cộng đồng về bệnh tim mạch và thúc đẩy các hành động bảo vệ sức khỏe tim. Năm 2026, Liên đoàn Tim mạch Thế giới triển khai chiến dịch “Don’t Miss a Beat” (Đừng bỏ lỡ nhịp tim), tập trung vào ba hành động: nhận biết dấu hiệu, bảo vệ trái tim và thúc đẩy hành động vì sức khỏe tim mạch.

Từ thông điệp “See the signs - Protect your heart - Demand action” (Nhận biết dấu hiệu - Bảo vệ trái tim - Thúc đẩy hành động), ThS.BS Đoàn Dư Mạnh, Phó Giám đốc Trung tâm Tim mạch và Đột quỵ Quốc tế, Bệnh viện Đa khoa Phương Đông, lưu ý người cao tuổi không nên mặc định những thay đổi bất thường của cơ thể là biểu hiện tất yếu của quá trình lão hóa.

“Các dấu hiệu như đau hoặc tức ngực, khó thở, hồi hộp, chóng mặt, mệt mỏi kéo dài hay giảm khả năng gắng sức đều cần được lưu ý. Đặc biệt, một số bệnh lý tim mạch như tăng huyết áp có thể phát triển âm thầm, không gây ra triệu chứng rõ rệt. Vì vậy, người cao tuổi nên duy trì theo dõi sức khỏe thường xuyên và thăm khám khi xuất hiện những thay đổi bất thường để kịp thời đánh giá và kiểm soát các yếu tố nguy cơ”, bác sĩ Mạnh chia sẻ.

Chăm sóc tim mạch vì thế không chỉ bắt đầu khi xuất hiện triệu chứng mà cần trở thành một phần của đời sống hằng ngày. Theo dõi huyết áp, nhịp tim và các chỉ số sức khỏe theo hướng dẫn; dùng thuốc đúng chỉ định; vận động phù hợp với thể trạng và chủ động trao đổi với bác sĩ khi có dấu hiệu bất thường là những việc người cao tuổi cần duy trì.

Từ theo dõi sức khỏe đến vận động phù hợp

Ở tuổi 84, ông Quang, cư dân Phương Đông Asahi, có tiền sử bệnh tim mạch. Với ông, theo dõi sức khỏe đã trở thành một phần quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày.

Tại Phương Đông Asahi, ông được nhân viên chăm sóc đo huyết áp, nhịp tim theo thời điểm bác sĩ chỉ định. Các chỉ số được ghi nhận để theo dõi diễn biến sức khỏe và trao đổi với bác sĩ khi cần.

“Đến cái tuổi này thì sức khỏe phải để ý thường xuyên. Ở đây sáng tối đều được các cháu đo huyết áp, nhịp tim, tôi cũng yên tâm hơn. Có gì khác thường thì các cháu báo bác sĩ luôn”, ông Quang kể.

Từ tình trạng sức khỏe được theo dõi, ông được tư vấn lựa chọn hình thức vận động phù hợp. Buổi sáng, ông đi bộ thong thả trong khuôn viên; những ngày sức khỏe ổn định, ông có thể vận động dưới nước tại bể bơi bốn mùa.

Với người cao tuổi, vận động cần dựa trên thể trạng và tình trạng bệnh lý. Người có tiền sử bệnh tim mạch không nên tự lựa chọn cường độ tập luyện như người khỏe mạnh. Hình thức vận động, thời gian và mức độ gắng sức cần được cân nhắc dựa trên tình trạng sức khỏe và tư vấn chuyên môn.

Bên cạnh vận động, chế độ dinh dưỡng, việc sử dụng thuốc theo chỉ định và theo dõi những thay đổi của cơ thể cũng cần được duy trì đều đặn. Khi xuất hiện triệu chứng bất thường hoặc khả năng gắng sức thay đổi, người bệnh nên trao đổi với bác sĩ thay vì tự điều chỉnh thuốc hoặc cố gắng tập luyện.

Môi trường sống hỗ trợ tuổi già chủ động

Từ thực tế chăm sóc cư dân, Phương Đông Asahi theo đuổi mô hình dưỡng lão kết hợp giữa không gian sống, chăm sóc sức khỏe, vận động và đời sống tinh thần. Mô hình “Viện trong Viện”, với khu dưỡng lão nằm trong cùng Tổ hợp Y tế Phương Đông, tạo điều kiện để cư dân được theo dõi sức khỏe, thăm khám định kỳ và kết nối với hệ thống y tế khi cần đánh giá chuyên môn.

Việc chăm sóc không chỉ tập trung vào các chỉ số sức khỏe mà còn gắn với những sinh hoạt thường ngày như dinh dưỡng, bệnh nền, sử dụng thuốc, khả năng vận động và thay đổi thể trạng. Không gian xanh tạo điều kiện cho người cao tuổi đi bộ, dưỡng sinh và duy trì vận động nhẹ nhàng.

Đời sống tinh thần cũng được chú trọng thông qua các hoạt động câu lạc bộ, giao lưu, sinh hoạt cộng đồng và y học cổ truyền. Với người cao tuổi, duy trì giao tiếp và các hoạt động phù hợp cũng là một phần của chất lượng sống.

Câu chuyện của ông Quang cho thấy chăm sóc sức khỏe tim mạch có thể bắt đầu từ những việc rất đời thường: theo dõi huyết áp, nhịp tim; dùng thuốc đúng hướng dẫn; vận động vừa sức và chủ động báo bác sĩ khi cơ thể có dấu hiệu khác thường.

Hưởng ứng Ngày Tim mạch Thế giới 2026, Phương Đông Asahi tiếp tục hướng tới môi trường dưỡng lão trong đó việc theo dõi sức khỏe, vận động, dinh dưỡng, chăm sóc tinh thần và kết nối y tế được lồng ghép vào đời sống hằng ngày. Đây cũng là cách mô hình này khuyến khích người cao tuổi duy trì lối sống chủ động, thay vì chỉ quan tâm đến sức khỏe khi bệnh đã xuất hiện.