Khí công phòng chống viêm phế quản mạn tính

Viêm phế quản mạn tính là một trong những bệnh lí đường hô hấp thường gặp và đang có xu hướng gia tăng, đặc biệt ở những người có tuổi và cao tuổi. Viêm phế quản mạn tính thể tắc nghẽn, còn gọi là bệnh phổi phế quản tắc nghẽn mạn tính (Bronchite choronique obstructive - COPD) là một thể bệnh nặng, có nhiều biến chứng nguy hiểm và gây ảnh hưởng rất lớn đến sức khoẻ và chất lượng cuộc sống.

Trong y học cổ truyền, viêm phế quản mạn tính thuộc phạm vi các chứng Khái thấu, Đảm ẩm, Suyễn tức... và được trị liệu bằng nhiều biện pháp khác nhau như dùng thuốc, châm cứu, xoa bóp, bấm huyệt, sử dụng các món ăn - bài thuốc..., trong đó có việc tập luyện khí công dưỡng sinh. Những công pháp thường dùng để phòng chống căn bệnh này có thể kể ra như sau:

Công pháp 1

Chọn tư thế nằm hoặc ngồi bằng tròn. Nếu nằm thì nằm ngửa ngay ngắn trên giường, đầu hơi cúi về trước, hai mắt nhắm hờ, hai tay duỗi thẳng tự nhiên dọc theo thân mình, lòng bàn tay úp xuống, chân duỗi thẳng, hai gót khép lại, các ngón chân xoè ra tự nhiên. Nếu ngồi thì ngồi ngay ngắn trên ghế, đầu hơi cúi về trước, hai mắt nhắm hờ, ngực nhô lưng thẳng, hai vai và khuỷu tay thả lỏng, ngón tay duỗi, lòng bàn tay úp xuống đặt trên đùi, hai chân cách nhau cùng tầm với vai, gối gấp vuông góc, bàn chân bám đất. ý thủ Đan điền (là vị trí tương ứng với huyệt Khí hải, nằm ở trên đường trục giữa cơ thể, dưới rốn 1,5 thốn đồng thân. Khi luyện tập chỉ cần tưởng tượng Đan điền là một vùng tròn to hay một quả cầu bé nằm ở giữa vùng bụng dưới. Theo y học cổ truyền, Đan điền là “sinh khí chi hải” (biển của sinh khí) có vai trò rất quan trọng trong nhân thể). Miệng hơi ngậm, thở bằng mũi, trước tiên hít vào thật sâu rồi ngừng thở giây lát, sau đó từ từ thở ra (hít vào - ngừng thở - thở ra), luân phiên đều đặn như vậy. Phối hợp với niệm câu từ, thông thường bắt đầu bằng câu có 3 chữ (khi hít vào niệm một chữ, khi ngừng thở niệm một chữ và khi thở ra niệm nốt chữ còn lại), sau đó tăng dần lên nhưng không nên quá 9 chữ. Câu gì cũng được nhưng nên chọn những câu có nội dung khoẻ mạnh như: “Tự kỉ tĩnh”, “Nội tạng động, đại não tĩnh”, “Tự kỉ tĩnh toạ”, “Tự kỉ tĩnh toạ thân thể khoẻ”, “Kiên trì luyện tập cơ thể sẽ khoẻ mạnh”... Câu từ niệm có tác dụng tập trung tư tưởng, dứt bỏ mọi ý nghĩ tản mạn, thông qua ám thị có thể dẫn đến những hiệu ứng sinh lí tương ứng với câu từ. Cần chú ý khi hít vào thì lưỡi nâng lên chạm hàm ếch, khi thở ra thì lưỡi hạ xuống và khi ngừng thở thì lưỡi bất động.

Cuối cùng, đặt hai bàn tay chồng lên nhau xoa vùng ngực theo chiều kim đồng hồ chừng 30 vòng với một lực vừa phải. Mỗi ngày luyện từ 2 lần, mỗi lần 30 phút.

Ảnh minh hoạ
Ảnh minh hoạ

Công pháp 2

Đứng thẳng ngay ngắn, toàn thân thả lỏng, lưỡi áp lên hàm ếch, ép ngực, thu bụng, hai tay buông thả tự nhiên áp vào hai bên đùi, hai bàn chân mở rộng ngang tầm hai vai, đầu ngón chân hơi quắp vào trong. Thở tự nhiên, tập trung ý nghĩ vào huyệt Dũng tuyền (ở điểm nối 2/5 trước với 3/5 sau của đoạn nối đầu ngón chân 2 và điểm giữa bờ sau gót chân, trong chỗ lõm ở gan bàn chân) trong 3 phút đến khi huyệt vị này có cảm giác nóng ấm thì chuyển sang phép thở khí công: khi hít vào thì dùng ý nghĩ dẫn thận khí từ huyệt Dũng tuyền đi lên, qua huyệt Hội âm (ở trước hậu môn) rồi theo Nhâm mạch (đường trục giữa bụng đi từ Hội âm lên huyệt Thừa tương ở dưới môi dưới) rồi nhập vào huyệt Đan điền. Khi thở ra thì dùng ý nghĩ dẫn khí từ Đan điền thông sang huyệt Mệnh môn (ở chỗ lõm dưới đầu mỏm gai đốt sống thắt lưng 2, đối xứng trước sau với huyệt Đan điền) rồi lại hạ xuống thông qua Hội âm tới Dũng tuyền. Cứ làm như thế nhiều lần để khí trong cơ thể đi lại tuần hoàn.

Công pháp 3

Hai bàn tay đặt trên giường, ưỡn ngực, ngửa đầu, đồng thời hít khí vào đầy lồng ngực, ngừng thở một chút, sau đó thở khí ra, đồng thời cúi gáy, cong lưng, thu lồng ngực lại. Một thở ra, một hít vào là một biến. Tập khoảng 9 đến 18 biến là được.

Công pháp 4

Chọn tư thế ngồi hoặc nằm, lưỡi uốn chạm hàm ếch, thả lỏng toàn thân tuần tự từ đầu, gáy, thân, tay, chân... Tập trung ý nghĩ vào huyệt Đan điền. Tiếp đó, thở sâu bằng bụng theo nguyên tắc “sâu, dài, đều đặn và nhẹ nhàng”, có nghĩa là khi hít vào thì bụng phình lên, khi thở ra thì bụng thót lại. Thở ra bằng miệng, hít vào bằng mũi. Thời gian thở ra dài bằng 1 - 2 lần thời gian hít vào. Làm đều đặn mỗi ngày 2 lần vào sáng sớm và chiều tối. Khi mới tập mỗi lần làm 10 biến, sau đó tăng dần lên tuỳ theo tình trạng cụ thể của mỗi người.

Có thể chọn hai trong bốn công pháp nêu trên. Khi luyện tập, cần lựa vị trí cho thích hợp, bảo đảm yên tĩnh, thông thoáng nhưng không bị gió lùa. Trước khi luyện tập 15 - 20 phút cần dừng mọi hoạt động thể lực và trí óc căng thẳng, đi vệ sinh và cởi bớt áo ngoài. Trong thời gian tập nên sinh hoạt điều độ, ăn uống đủ chất, không hút thuốc lá và uống rượu, tránh mọi căng thẳng tình cảm. Sau khi tập xong, không nên vội đứng lên ngay hoặc cử động mạnh, dùng hai bàn tay xoa mặt, vuốt nhẹ hai mắt, sau đó từ từ trở lại hoạt động bình thường. Không nên tập luyện khi quá no hoặc quá đói, khi bị cảm mạo, tiêu chảy cấp tính và quá mệt mỏi cũng nên tạm ngừng tập luyện.

BS Hoàng Khánh Toàn

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Hội thảo về chăm sóc sức khỏe và mừng thọ người cao tuổi

Hội thảo về chăm sóc sức khỏe và mừng thọ người cao tuổi

Trung tâm Tư vấn và Chăm sóc NCT TP Hồ Chí Minh phối hợp với Bệnh viện Đại học Y Dược TP Hồ Chí Minh tổ chức hội thảo về chăm sóc sức khỏe NCT, đồng thời chúc, mừng thọ cho 49 cụ có độ tuổi từ 80 tuổi trở lên.
Bài thuốc trị chứng ngứa ở người cao tuổi

Bài thuốc trị chứng ngứa ở người cao tuổi

Việc bài tiết của tuyến nhờn dưới da ở NCT trong mùa Thu - Đông càng làm cho lớp da của người già đã khô thêm khô. Mặt khác NCT nếu mắc các bệnh mạn tính thường dùng các loại thuốc khác nhau.

Tin khác

Truyền thông chăm sóc sức khỏe người cao tuổi tại vùng sâu, vùng xa

Truyền thông chăm sóc sức khỏe người cao tuổi tại vùng sâu, vùng xa
Thực hiện Đề án Chăm sóc sức khỏe NCT trên địa bàn tỉnh Bắc Giang giai đoạn 2017 - 2025, Chi cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình (DS - KHHGĐ) tỉnh Bắc Giang vừa phối hợp với Hội NCT tỉnh và Hội NCT huyện Lục Ngạn tổ chức hội nghị truyền thông chăm sóc sức khoẻ và chuyển đổi hành vi về dân số, kế hoạch hoá gia đình cho hơn 300 hội viên NCT của xã Kim Sơn, một xã vùng cao còn nhiều khó khăn của huyện Lục Ngạn.

4 thực phẩm tốt mà người bị suy giáp không thể bỏ qua

4 thực phẩm tốt  mà người bị suy giáp không thể bỏ qua
Suy giáp khiến người mắc thường xuyên rơi vào trạng thái mệt mỏi, các hoạt động hằng ngày đều trở nên chậm chạp. Nếu đang mắc bệnh suy giáp thì bạn đừng bỏ qua 4 thực phẩm trong bài viết dưới đây.

Hà Tĩnh: Người cao tuổi (60-79) cần sự quan tâm hơn nữa

Hà Tĩnh: Người cao tuổi (60-79) cần sự quan tâm hơn nữa
Hàng ngàn NCT (60 - 70) neo đơn, có hoàn cảnh khó khăn không được cấp bảo hiểm y tế (BHYT) và số NCT 70 - 79 hưởng Nghị quyết số 55/2017/NQ-HĐND, ngày 15/7/2017 quy định về mức hỗ trợ đóng bảo hiểm y tế (BHYT) NCT và người thuộc hộ gia đình làm nông, lâm, ngư, diêm nghiệp (NLNDN), mức sống trung bình trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2017 - 2020 hết hiệu lực, có nguy cơ ách tắc kinh tế, cuộc sống.

Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình chăm sóc sức khỏe NCT đến năm 2030 thích ứng với già hóa dân số

Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình chăm sóc sức khỏe NCT đến năm 2030 thích ứng với già hóa dân số
Thủ tướng Chính phủ vừa phê duyệt Chương trình Chăm sóc sức khỏe NCT đến năm 2030 với mục tiêu chăm sóc, nâng cao sức khỏe  NCT (người từ đủ 60 tuổi trở lên) bảo đảm thích ứng với già hóa dân số, góp phần thực hiện thành công Chiến lược Dân số Việt Nam đến năm 2030.

7 loại thực phẩm tốt cho người tiểu đường

7 loại thực phẩm tốt cho người tiểu đường
Người mắc bệnh tiểu đường việc không kiểm soát tốt đường máu có thể dẫn đến những biến chứng nguy hiểm cả cấp tính lẫn mạn tính…

Cẩn trọng với những biến chứng nguy hiểm của bệnh basedow!

Cẩn trọng với những biến chứng nguy hiểm  của bệnh basedow!
Basedow là một trong những bệnh lí tuyến giáp phổ biến, gây nhiều ảnh hưởng đến sức khỏe người mắc. Bài viết dưới đây sẽ đề cập đến những biến chứng nghiêm trọng mà bệnh basedow có thể gây ra cũng như biện pháp khắc phục hiệu quả, an toàn.

Viên nghệ đen tiêu thực của Công ty TNHH Y học Cổ truyền Lê Thái Tôn góp phần hỗ trợ sức khỏe NCT

Viên nghệ đen tiêu thực của Công ty TNHH Y học Cổ truyền Lê Thái Tôn góp phần hỗ trợ sức khỏe NCT
 Sau thời gian dài nghiên cứu và thử nghiệm thành công, Công ty TNHH Y học Cổ truyền Lê Thái Tôn đã đưa ra thị trường sản phẩm bảo vệ sức khỏe: Viên nghệ đen tiêu thực, đã được Cục An toàn thực phẩm, Bộ Y tế cấp giấy tiếp nhận đăng ký công bố sản phẩm. Đây là thực phẩm bảo vệ sức khỏe cho người cao tuổi.  

Tăng cường sức khỏe thân tâm bằng các phương pháp Y học cổ truyền

Tăng cường sức khỏe thân tâm bằng các phương pháp Y học cổ truyền
Đó là chủ đề buổi Hội thảo do Trung tâm Tư vấn sức khỏe cộng đồng TP Hồ Chí Minh và Group Sapa Trị liệu Việt tổ chức sáng 29/9, tại Bảo tàng Phụ nữ TP Hồ Chí Minh, có nhiều người cao tuổi tham dự.
Xem thêm
Bệnh viện Đa khoa huyện Thạch Thất, TP Hà Nội: Bé 15 tháng tuổi tử vong, bệnh viện nói gì?

Bệnh viện Đa khoa huyện Thạch Thất, TP Hà Nội: Bé 15 tháng tuổi tử vong, bệnh viện nói gì?

Bệnh viện Đa khoa huyện Thạch Thất, TP Hà Nội đã tạm đình chỉ kíp trực ngày 22/11 để làm rõ nguyên nhân liên quan đến bệnh nhi C.H.K.A (15 ...
Quảng Trị: 4 người tử vong do liên quan đến bệnh ‘vi khuẩn ăn thịt người’

Quảng Trị: 4 người tử vong do liên quan đến bệnh ‘vi khuẩn ăn thịt người’

4 trong số 30 ca bệnh "vi khuẩn ăn thịt người" (bệnh Whitmore) tại Bệnh viện đa khoa tỉnh Quảng Trị đã tử vong. Theo ngành y tế Quảng Trị, ...
Nhiều vi phạm, Công ty TNHH MTV Dịch vụ Y tế Hoàn Cầu bị phạt 61 triệu đồng

Nhiều vi phạm, Công ty TNHH MTV Dịch vụ Y tế Hoàn Cầu bị phạt 61 triệu đồng

Công ty TNHH Một thành viên Dịch vụ Y tế Hoàn Cầu (địa chỉ 80 - 82 Châu Văn Liêm, phường 11, quận 5, TP Hồ Chí Minh) vừa bị ...
Phòng ngừa tai biến mạch máu não ở người cao tuổi trong mùa lạnh

Phòng ngừa tai biến mạch máu não ở người cao tuổi trong mùa lạnh

Tai biến mạch máu não hay còn gọi là đột quỵ - một bệnh lý hết sức nguy hiểm đối với người cao tuổi. Đặc biệt, bệnh có chiều hướng ...
Ăn gì tăng trí nhớ?

Ăn gì tăng trí nhớ?

Có một khả năng ghi nhớ tốt là ước vọng của mọi người, đặc biệt đối với học sinh, sinh viên và những người lao động trí óc.
Phòng bệnh gan ở người cao tuổi

Phòng bệnh gan ở người cao tuổi

Theo quy luật của tự nhiên, càng lớn tuổi các hoạt động cơ thể ngày càng suy yếu, người cao tuổi (NCT) sẽ phải đối diện với gánh nặng bệnh ...
Group Spa Trị Liệu Việt ký hợp tác chiến lược với các đối tác

Group Spa Trị Liệu Việt ký hợp tác chiến lược với các đối tác

Mới đây, lương y Phan Cao Bình, Ủy viên Ban chấp hành Hội Di sản Văn hóa TP.Hồ Chí Minh, nhà sáng lập mô mình Spa Trị Liệu Việt đã ...
Vinamilk và Quỹ sữa Vươn cao Việt Nam trao tặng hơn 94.000 ly sữa cho trẻ em khó khăn Hà Giang

Vinamilk và Quỹ sữa Vươn cao Việt Nam trao tặng hơn 94.000 ly sữa cho trẻ em khó khăn Hà Giang

Tại Hà Giang, vùng đất cực Bắc của đất nước, vẫn còn đó những mái trường xa xôi nơi núi non hiểm trở và những hoàn cảnh trẻ em khó ...
TH true MILK HILO: Chấm dứt nỗi lo cho người bất dung nạp lactose

TH true MILK HILO: Chấm dứt nỗi lo cho người bất dung nạp lactose

Nhờ không chứa lactose, Sữa tươi tiệt trùng TH true MILK HILO là giải pháp hoàn hảo cho mọi đối tượng người tiêu dùng, đặc biệt là những người bất ...
Phiên bản di động