Khám sức khỏe định kỳ: Nền tảng xây dựng y tế dự phòng trong bối cảnh già hóa dân số

Việt Nam đang bước vào giai đoạn già hóa dân số với tốc độ nhanh, kéo theo sự gia tăng của các bệnh không lây nhiễm như tim mạch, tăng huyết áp, đái tháo đường, ung thư và bệnh hô hấp mạn tính. Đáng chú ý, nhiều bệnh diễn tiến âm thầm trong thời gian dài, chỉ được phát hiện khi đã xuất hiện biến chứng, làm giảm hiệu quả điều trị và gia tăng chi phí y tế.

Trong bối cảnh đó, việc tổ chức khám sức khỏe định kỳ cho người dân không chỉ mang ý nghĩa phát hiện bệnh sớm mà còn góp phần thay đổi phương thức chăm sóc sức khỏe, từ điều trị khi đã mắc bệnh sang chủ động quản lý các yếu tố nguy cơ ngay từ cộng đồng.

Đối với người cao tuổi, khám sức khỏe định kỳ càng có ý nghĩa thiết thực. Tuổi càng cao, nguy cơ mắc đồng thời nhiều bệnh mạn tính càng lớn, trong khi triệu chứng ở giai đoạn đầu thường không rõ ràng. Việc được kiểm tra sức khỏe thường xuyên giúp phát hiện sớm bất thường, theo dõi diễn biến bệnh, điều chỉnh điều trị kịp thời và hạn chế những biến chứng nặng.

Thực hiện quy trình lấy máu xét nghiệm cho người dân đến khám tại Bệnh viện Lão khoa Hà Nội. Ảnh Mai Hoa

Một điểm đáng chú ý trong chương trình khám sức khỏe của Hà Nội là việc gắn hoạt động khám với xây dựng hồ sơ sức khỏe điện tử theo vòng đời. Đây không chỉ là công cụ lưu trữ thông tin khám chữa bệnh mà còn tạo cơ sở để theo dõi liên tục tình trạng sức khỏe của mỗi người dân, hỗ trợ bác sĩ quản lý bệnh mạn tính, tư vấn dự phòng và nâng cao hiệu quả chăm sóc sức khỏe lâu dài.

Chủ trương này cũng thể hiện định hướng nâng cao vai trò của y tế cơ sở. Khi người dân được khám sức khỏe ngay tại nơi cư trú, nhiều bệnh lý có thể được phát hiện sớm, giảm tình trạng dồn lên các bệnh viện tuyến trên và tăng hiệu quả chăm sóc sức khỏe ban đầu.

Thực hiện kế hoạch của thành phố, Bệnh viện Đa khoa Đống Đa là một trong những đơn vị được giao triển khai khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí cho người dân trên địa bàn phụ trách. Chương trình được khởi động từ giữa tháng 7 với hơn 200 người dân phường Kim Liên tham gia khám sức khỏe.

Theo kế hoạch năm 2026, bệnh viện sẽ tổ chức khám cho hơn 13.000 người từ đủ 18 tuổi trở lên tại bốn phường gồm Kim Liên, Láng, Văn Miếu - Quốc Tử Giám và Đống Đa.

Người dân được khám lâm sàng, thực hiện các xét nghiệm cần thiết, chụp X-quang tim phổi và được bác sĩ tư vấn kết quả, hướng dẫn theo dõi sức khỏe sau khám. Để bảo đảm chất lượng chuyên môn, bệnh viện phối hợp với chính quyền địa phương và trạm y tế xây dựng quy trình tiếp đón, phân luồng, khám và tư vấn phù hợp cho từng nhóm đối tượng.

Theo TS.BS Nguyễn Đình Phúc, Giám đốc Bệnh viện Đa khoa Đống Đa, mục tiêu của chương trình không chỉ là hoàn thành chỉ tiêu khám sức khỏe cho người dân mà còn góp phần phát hiện sớm bệnh tật, lập hồ sơ sức khỏe điện tử và tăng cường quản lý sức khỏe lâu dài tại cộng đồng.

Người cao tuổi được khám và tư vấn các bệnh về mắt ở Bệnh viện Đa khoa Đống Đa

Người cao tuổi được khám chuyên khoa Tai-mũi-họng tại Bệnh viện Đa khoa Đống Đa

Người dân đều được đo huyết áp, kiểm tra sức khỏe trước khi khám chuyên sâu. Ảnh Mai Hoa

Hướng dẫn người cao tuổi tải app sổ theo dõi sức khoẻ điện tử

Có thể thấy, từ những chương trình đang được triển khai ở cơ sở, định hướng xây dựng nền y tế dự phòng của Hà Nội đang từng bước được cụ thể hóa. Khi người dân được khám sức khỏe định kỳ, được quản lý bằng hồ sơ sức khỏe điện tử và được theo dõi liên tục ngay từ tuyến y tế cơ sở, hiệu quả phòng bệnh sẽ được nâng lên, đồng thời giảm gánh nặng điều trị đối với hệ thống y tế.

Với người cao tuổi, đây không chỉ là một lần khám sức khỏe miễn phí mà còn là cơ hội phát hiện sớm bệnh lý, quản lý các bệnh mạn tính tốt hơn và duy trì cuộc sống khỏe mạnh, chủ động. Đó cũng là mục tiêu cốt lõi của chính sách chăm sóc sức khỏe toàn dân trong giai đoạn hiện nay.