Giải mật chiến lược Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương

Chính quyền Tổng thống Trump vừa cho giải mật báo cáo đề cập đến chiến lược Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương của Mỹ với những điểm nhấn nổi bật về “thúc đẩy Ấn Độ trỗi dậy”, ngăn Trung Quốc thiết lập “vòng cung ảnh hưởng”...

Báo cáo có tiêu đề “Khung chiến lược của Mỹ cho khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương” (gọi tắt là Khung chiến lược) được đóng dấu mật, thuộc diện nhạy cảm cao về an ninh quốc gia Mỹ, không công bố cho người nước ngoài. Báo cáo có độ dài 10 trang, được Hội đồng an ninh Quốc gia Mỹ (NSC) hoàn tất vào tháng 2/2018 và là định hướng nền tảng để triển khai “Chiến lược An ninh Quốc gia Mỹ (2017)”, cũng như chính sách của Mỹ đối với Trung Quốc, Ấn Độ, Triều Tiên và nhiều quốc gia khác ở Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương trong 3 năm gần đây. Việc công bố giải mật tài liệu lần này cho thấy những thách thức về an ninh và địa chính trị mà chính quyền Joe Biden sẽ phải đối diện trong thời gian tới.

Trong phần đầu, báo cáo chỉ ra những thách thức chiến lược đối với Mỹ, bao gồm: Duy trì ưu thế chiến lược của Mỹ ở Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, thúc đẩy trật tự kinh tế tự do, đồng thời ngăn chặn Trung Quốc thiết lập khu vực ảnh hưởng phi tự do, tạo dựng hợp tác trong những lĩnh vực để thúc đẩy hòa bình, thịnh vượng tại khu vực; không để Triều Tiên gây đe dọa đến Mỹ và đồng minh và cuối cùng là thúc đẩy vai trò lãnh đạo kinh tế toàn cầu của Mỹ kết hợp với khuyến khích một nền thương mại công bằng, có đi có lại.

Từ trái qua: Ngoại trưởng Ấn Độ Subrahmanyam Jaishankar, Ngoại trưởng Nhật Bản Toshimitsu Motegi, Ngoại trưởng Australia Marise Payne và Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo tại cuộc gặp “Nhóm bộ tứ” ở Tokyo Nhật Bản
Từ trái qua: Ngoại trưởng Ấn Độ Subrahmanyam Jaishankar, Ngoại trưởng Nhật Bản Toshimitsu Motegi, Ngoại trưởng Australia Marise Payne và Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo tại cuộc gặp “Nhóm bộ tứ” ở Tokyo Nhật Bản

Kế đến, Khung chiến lược nhấn mạnh vai trò của Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương tự do và cởi mở, khẳng định an ninh và thịnh vượng Mỹ phụ thuộc vào khu vực này - một động lực tăng trưởng đối với kinh tế Mỹ, khu vực và toàn cầu. Suy yếu vai trò lãnh đạo tại Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương sẽ bào mòn khả năng của Mỹ trong đạt mục tiêu lợi ích trên phạm vi toàn cầu.

Trung Quốc được xác định là nhân tố nhà nước đáng quan ngại nhất đối với Mỹ trong tài liệu chiến lược này, với các ý đồ, bước đi nhằm chia rẽ liên minh của Mỹ với các đối tác tại khu vực, tận dụng khoảng trống quyền lực để thách thức Mỹ. Từ đó nhấn mạnh yêu cầu kiềm chế ảnh hưởng gia tăng của Bắc Kinh thông qua thiết lập kết nối chiến lược với đồng minh và đối tác, đề cao “trật tự kinh tế tự do” tại khu vực...

Trên thực tế, chính quyền Trump trong 3 năm qua đã theo đuổi nhiều mục tiêu chính sách mà báo cáo chiến lược đề xuất, nhất là những khuyến nghị giải pháp đối với vấn đề Trung Quốc. Nổi bật là việc xây dựng “đồng thuận quốc tế” cho rằng chính sách công nghiệp và hoạt động thương mại bất bình đẳng quốc tế của Trung Quốc làm hủy hoại trật tự thương mại toàn cầu.

Đề xuất tạo dựng liên minh "Nhóm bộ tứ". Khung chiến lược nêu bật yêu cầu tạo dựng liên minh nòng cốt giữa Mỹ với Australia, Ấn Độ và Nhật Bản, hướng đến khung an ninh bộ tứ với Mỹ làm trung tâm; thúc đẩy sự trỗi dậy của Ấn Độ, coi đây là một thành tố nền tảng để kiềm chế Trung Quốc. Những đề xuất này về cơ bản đã được thể hiện rõ trong vận hành chính sách của Mỹ thời gian qua.

Tuy nhiên, cũng có định hướng trong Khung chiến lược không được Nhà Trắng chấp nhận. Tài liệu nhiều lần khuyến nghị Mỹ cần mở rộng can dự tại châu Á - Thái Bình Dương, nhất là với Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN). Nhưng trên thực tế, Mỹ lại thoái lui khỏi khu vực, thể hiện qua các bước đi như rút khỏi Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) hay như quyết định không tham dự nhiều kì hội nghị thượng đỉnh của ASEAN của ông Trump.

Mục tiêu đề cao lợi ích của những giá trị dân chủ Mỹ ở trong và ngoài nước, coi đây là cách để tạo đối trọng với Trung Quốc được nêu trong Khung chiến lược cũng hứng chịu đòn tấn công mạnh, nổi bật là vụ biểu tình, bạo loạn mới đây ở tòa nhà Quốc hội Mỹ - một biến cố khiến Matt Pottinger - người chắp bút chính cho Khung chiến lược, đi đến quyết định từ chức Phó Cố vấn an ninh Quốc gia hôm 7/1…

Minh Ngọc (Tổng hợp)

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Những hạn chế trong cách thế giới xử lí đại dịch Covid-19

Những hạn chế trong cách thế giới xử lí đại dịch Covid-19

Thế giới lẽ ra có thể ngăn chặn được mức độ thảm khốc mà đại dịch Covid-19 gây ra, nếu như phối hợp hiệu quả, hành động nhanh chóng và lưu tâm đến những dấu hiệu cảnh báo. Đây là kết luận của Ủy ban độc lập gồm các chuyên gia toàn cầu đưa ra trong một báo cáo được công bố mới đây…
Tranh cãi về bãi bỏ quyền sở hữu trí tuệ vaccine Covid-19

Tranh cãi về bãi bỏ quyền sở hữu trí tuệ vaccine Covid-19

Cả hai phe phản đối và ủng hộ bãi bỏ quyền sở hữu trí tuệ đối với các loại vaccine phòng Covid-19 đều đưa ra những lí lẽ "thuyết phục". Tuy nhiên, cuộc tranh cãi vẫn ngày một tăng nhiệt khi khủng hoảng Covid-19 ở các nước nghèo đang trầm trọng hơn.
Mảnh vỡ tên lửa khổng lồ của Trung Quốc sẽ rơi xuống Trái Đất ngày 9/5

Mảnh vỡ tên lửa khổng lồ của Trung Quốc sẽ rơi xuống Trái Đất ngày 9/5

Mảnh vỡ tên lửa lớn nhất Trung Quốc được phóng vào tuần trước dự kiến sẽ trở lại bầu khí quyển vào đêm 8/5 hoặc sáng ngày 9/5, theo các trung tâm theo dõi của châu Âu và Mỹ.
Lây nhiễm tăng vọt ở quốc gia có số người tiêm chủng Covid nhiều nhất

Lây nhiễm tăng vọt ở quốc gia có số người tiêm chủng Covid nhiều nhất

Quốc đảo Seychelles đã tiêm chủng Covid-19 cho 85% dân số, nhiều hơn bất cứ quốc gia nào trên thế giới, đã phải đóng cửa trường học, huỷ bỏ các hoạt động thể thao trong 2 tuần tới do lây nhiễm tăng mạnh.
Tỉ phú Bill Gates và Melinda Gates ly hôn

Tỉ phú Bill Gates và Melinda Gates ly hôn

Tỉ phú Bill Gates, đồng sáng lập và cựu CEO của Microsoft, và vợ ông, Melinda Gates, thông báo ly hôn sau 27 năm.

Tin khác

Mối nguy của những ca Covid-19 nhập cảnh trái phép ở Đông Nam Á

Mối nguy của những ca Covid-19 nhập cảnh trái phép ở Đông Nam Á
Đông Nam Á đang chứng kiến làn sóng lây nhiễm Covid-19 nghiêm trọng tại 3 quốc gia vốn được coi là khá an toàn và hiệu quả trong việc phòng, chống đợt dịch bùng phát đầu tiên hồi năm ngoái là Lào, Campuchia và Thái Lan.

Hồi chuông cảnh tỉnh từ Ấn Độ

Hồi chuông cảnh tỉnh từ Ấn Độ
Tự mãn, chủ quan khiến làn sóng lây nhiễm thứ hai bùng phát tại Ấn Độ, đất nước hơn 1,3 tỉ dân. Đại dịch Covid-19 đã áp đảo mọi hệ thống phòng thủ và đang nhấn chìm Ấn Độ vào những tháng ngày đen tối nhất…

Xác định vị trí tàu ngầm KRI Nanggala-402, toàn bộ thủy thủ thiệt mạng

Xác định vị trí tàu ngầm KRI Nanggala-402, toàn bộ thủy thủ thiệt mạng
Tư lệnh Hải quân Indonesia, Đô đốc Yudo Margono, cho biết tàu ngầm KRI Nanggala-402 đã bị vỡ thành 3 phần, các mảnh vỡ đã được xác định và toàn bộ 53 thành viên thủy thủ đoàn không ai sống sót.

Vụ chìm tàu ngầm của Indonesia:​ Nguyên nhân vẫn chưa rõ ràng

Vụ chìm tàu ngầm của Indonesia:​ Nguyên nhân vẫn chưa rõ ràng
Hải quân Indonesia ngày 24/4 cho biết nguyên nhân khiến tàu ngầm KRI Nanggala bị chìm làm toàn bộ 53 thủy thủ được cho là đã thiệt mạng vẫn chưa rõ ràng.

Thảm kịch bệnh nhân COVID-19 chết la liệt trên cáng ngoài bệnh viện Ấn Độ

Thảm kịch bệnh nhân COVID-19 chết la liệt trên cáng ngoài bệnh viện Ấn Độ
Nhiều bệnh nhân COVID-19 tại Ấn Độ đã chết trên cáng cứu thương khi chưa kịp nhập viện. Thảm kịch đau lòng này xảy ra trong bối cảnh Ấn Độ phải gồng mình đối phó với làn sóng COVID-19 vô cùng khốc liệt và hệ thống y tế đang trên bờ vực sụp đổ.

“Bóng ma” khủng hoảng quay lại Ấn Độ

“Bóng ma” khủng hoảng quay lại Ấn Độ
Làn sóng dịch thứ hai đã tấn công Ấn Độ vào một thời điểm không thể tồi tệ hơn, làm gián đoạn kế hoạch tuyển dụng của các công ty, gia tăng tính không chắc chắn trong kinh doanh và làm tê liệt các hoạt động.
Xem thêm
Mảnh vỡ tên lửa khổng lồ của Trung Quốc sẽ rơi xuống Trái Đất ngày 9/5

Mảnh vỡ tên lửa khổng lồ của Trung Quốc sẽ rơi xuống Trái Đất ngày 9/5

Mảnh vỡ tên lửa lớn nhất Trung Quốc được phóng vào tuần trước dự kiến sẽ trở lại bầu khí quyển vào đêm 8/5 hoặc sáng ngày 9/5, theo các ...
Tỉ phú Bill Gates và Melinda Gates ly hôn

Tỉ phú Bill Gates và Melinda Gates ly hôn

Tỉ phú Bill Gates, đồng sáng lập và cựu CEO của Microsoft, và vợ ông, Melinda Gates, thông báo ly hôn sau 27 năm.
Xác định vị trí tàu ngầm KRI Nanggala-402, toàn bộ thủy thủ thiệt mạng

Xác định vị trí tàu ngầm KRI Nanggala-402, toàn bộ thủy thủ thiệt mạng

Tư lệnh Hải quân Indonesia, Đô đốc Yudo Margono, cho biết tàu ngầm KRI Nanggala-402 đã bị vỡ thành 3 phần, các mảnh vỡ đã được xác định và toàn ...
Bước ngoặt quan trọng với Afghanistan

Bước ngoặt quan trọng với Afghanistan

Quyết định của Tổng thống Joe Biden rút toàn bộ quân đội Mỹ ra khỏi Afghanistan trước ngày tưởng niệm 11/9 sẽ đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong ...
Đàm phán cứu vãn JCPOA: Vạn sự khởi đầu nan

Đàm phán cứu vãn JCPOA: Vạn sự khởi đầu nan

Việc Iran ngày 10/4 thông báo đã bắt đầu đưa vào hoạt động các máy li tâm tiên tiến làm giàu urani với tốc độ nhanh hơn tại nhà máy ...
Mỹ đang đẩy Iran  vào “vòng tay” Huawei

Mỹ đang đẩy Iran vào “vòng tay” Huawei

Người khổng lồ công nghệ cao Trung Quốc Huawei đang tận dụng tốt thỏa thuận đối tác chiến lược 25 năm giữa Bắc Kinh và Tehran để giành được vị ...
Thách thức chờ đợi Tổng thống Mỹ Biden sau “tháng trăng mật” tại Nhà Trắng

Thách thức chờ đợi Tổng thống Mỹ Biden sau “tháng trăng mật” tại Nhà Trắng

Một tháng kể từ khi bước vào Nhà Trắng, Tổng thống Mỹ Joe Biden đã ghi dấu với nhiều quyết sách, đường hướng và kết quả rõ rệt. Nhưng các ...
Chính sách của Mỹ với Trung Quốc sẽ ra sao nếu ông Biden thắng cử?

Chính sách của Mỹ với Trung Quốc sẽ ra sao nếu ông Biden thắng cử?

Theo giới phân tích, chính quyền ông Biden sẽ ít đối đầu công khai với Trung Quốc, nhưng bản chất không thay đổi nhiều so với chính phủ tiền nhiệm…
Khai mạc Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36

Khai mạc Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36

Sáng 26/6, Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36 tổ chức theo hình thức trực tuyến khai mạc tại Trung tâm Hội nghị quốc tế Hà Nội. Trên cương ...
Phiên bản di động