Giấc ngủ khỏe: Chìa khóa phòng bệnh và nâng cao chất lượng sống

Xuất phát từ thực tiễn đó, chiều ngày 27/01, tại Hội trường Viện Kiểm định Quốc gia Vắc xin và Sinh phẩm y tế (Bộ Y tế), tọa đàm khoa học “Giấc ngủ khỏe – Nền tảng sức khỏe cộng đồng: Từ nhận thức y khoa đến giải pháp hành động” đã được tổ chức, quy tụ các nhà quản lý, chuyên gia và bác sĩ đầu ngành nhằm cùng trao đổi, làm rõ vai trò của giấc ngủ trong chiến lược chăm sóc sức khỏe bền vững cho cộng đồng.

Từ trái qua phải: Bà Hà Thị Mỹ Hạnh – Chủ tịch Chi Hội Truyền thông Giáo dục Sức khỏe Cộng đồng Toàn diện , Ông Trần Thiên Long – PCT LCH Bất động sản công nghiệp Việt Nam, bà Phạm Xuân Quỳnh Giao - Giám đốc Quốc gia nhãn hàng ResMed, PGS. TS. BS Lê Hoàn – Trưởng khoa hô hấp – BV Đại học Y Hà Nội

Chương trình nằm trong chuỗi hoạt động “Vì giấc ngủ khỏe – Nâng cao chất lượng sống cộng đồng”, do Chi Hội Truyền thông Giáo dục Sức khỏe Cộng đồng Toàn diện (trực thuộc Hội Giáo dục Chăm sóc Sức khỏe Cộng đồng Việt Nam – VACHE) phối hợp cùng Phòng khám Đa khoa Viện Kiểm định Quốc gia Vắc xin và Sinh phẩm y tế tổ chức. Tọa đàm hướng tới mục tiêu nâng cao nhận thức xã hội về vai trò của giấc ngủ – một trụ cột nền tảng của sức khỏe con người, song vẫn chưa được quan tâm đúng mức trong chiến lược chăm sóc sức khỏe cộng đồng hiện nay.

Tham dự tọa đàm có đại diện Trung ương Hội Giáo dục Chăm sóc Sức khỏe Cộng đồng Việt Nam (VACHE), cùng lãnh đạo, chuyên gia của Phòng khám Đa khoa Viện Kiểm định Quốc gia Vắc xin và Sinh phẩm y tế. Chương trình cũng quy tụ nhiều chuyên gia, bác sĩ đầu ngành trong lĩnh vực hô hấp, y học giấc ngủ và y tế dự phòng đến từ các cơ sở y tế, trường đại học uy tín.

BTC tặng hoa chúc mừng các diễn giả

Phát biểu tại tọa đàm, Đại tá Tạ Quang Vinh – Tổng Thư ký Hội Giáo dục Chăm sóc Sức khỏe Cộng đồng Việt Nam nhấn mạnh, giấc ngủ khỏe không chỉ là vấn đề y học của từng cá nhân mà cần được nhìn nhận như một nội dung trọng tâm trong chiến lược chăm sóc sức khỏe cộng đồng bền vững. Trong bối cảnh xã hội hiện đại với nhịp sống nhanh, áp lực công việc gia tăng, các rối loạn giấc ngủ đang âm thầm trở thành yếu tố nguy cơ của nhiều bệnh không lây nhiễm, ảnh hưởng lâu dài đến chất lượng sống và sức khỏe toàn dân.

Tổng Thư ký Trung ương Hội khẳng định, Hội Giáo dục Chăm sóc Sức khỏe Cộng đồng Việt Nam sẽ tiếp tục đồng hành cùng các đơn vị chuyên môn, đẩy mạnh hoạt động truyền thông – giáo dục dựa trên bằng chứng khoa học, góp phần đưa chăm sóc giấc ngủ trở thành một nội dung thiết thực trong y tế dự phòng.

Từ góc độ thực tiễn, ông Nguyễn Văn Bình – Giám đốc Trung tâm Phòng khám Đa khoa Viện Kiểm định Quốc gia Vắc xin và Sinh phẩm y tế cho biết, số lượng người dân đến khám vì các bệnh lý mạn tính có liên quan đến rối loạn giấc ngủ đang ngày càng gia tăng. Tuy nhiên, phần lớn người bệnh chưa có thói quen chủ động tầm soát giấc ngủ, dẫn tới phát hiện muộn và làm giảm hiệu quả điều trị. Theo ông, việc kết nối giữa y học lâm sàng, y tế dự phòng và công nghệ y tế sẽ mở ra hướng tiếp cận mới, giúp người dân chăm sóc giấc ngủ một cách chủ động và khoa học hơn.

Mở đầu phần chuyên đề, BS Nguyễn Thị Bình – đại diện Phòng khám Đa khoa Viện Kiểm định Quốc gia Vắc xin và Sinh phẩm y tế – trình bày báo cáo “Tiêm chủng vắc xin – Lá chắn miễn dịch bền vững”. Dẫn số liệu của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), báo cáo khẳng định tiêm chủng không chỉ bảo vệ sức khỏe cá nhân mà còn tạo miễn dịch cộng đồng, góp phần giảm gánh nặng bệnh tật cho hệ thống y tế. Từ đó, các diễn giả nhấn mạnh mối liên hệ chặt chẽ giữa tiêm chủng, giấc ngủ và sức đề kháng trong chiến lược chăm sóc sức khỏe chủ động.

Các đại biểu, các nhà khoa học, chuyên gia và khán giả chụp ảnh kỷ niệm sau chương trình

Cung cấp bức tranh tổng thể về rối loạn giấc ngủ trên thế giới, bà Phạm Xuân Quỳnh Giao – Giám đốc Quốc gia nhãn hàng ResMed – cho biết, theo nghiên cứu công bố trên The Lancet, hiện có khoảng 936 triệu người trên toàn cầu mắc hội chứng ngưng thở khi ngủ tắc nghẽn (OSA). Tại nhiều quốc gia phát triển, rối loạn giấc ngủ đã được coi là vấn đề an toàn công cộng, trong khi tại Việt Nam, tỷ lệ được chẩn đoán và điều trị vẫn còn hạn chế do thiếu nhận thức và điều kiện tiếp cận dịch vụ y tế.

Từ góc độ lâm sàng, PGS.TS.BS Lê Hoàn – Trưởng khoa Hô hấp, Bệnh viện Đại học Y Hà Nội – cho biết, nhiều trường hợp chỉ được phát hiện rối loạn giấc ngủ khi đã xuất hiện các biến chứng nghiêm trọng. Ông giới thiệu bộ câu hỏi sàng lọc STOP-BANG – công cụ đơn giản, dễ áp dụng, giúp người dân tự đánh giá nguy cơ và chủ động tiếp cận dịch vụ y tế kịp thời.

Các chuyên gia thống nhất rằng, bên cạnh đo đa ký giấc ngủ tại bệnh viện – được coi là “tiêu chuẩn vàng”, việc triển khai các giải pháp tầm soát giấc ngủ tại nhà bằng thiết bị đo đa ký hô hấp và y tế từ xa là hướng đi khả thi, giúp mở rộng khả năng tiếp cận y tế dự phòng và giảm chi phí cho người dân. Phòng khám Đa khoa Viện Kiểm định Quốc gia Vắc xin và Sinh phẩm y tế cho biết đã sẵn sàng triển khai quy trình “sàng lọc kép”, kết hợp đánh giá nguy cơ và chỉ định đo phù hợp, kết nối dữ liệu để các chuyên gia tư vấn và điều trị kịp thời.

Khép lại tọa đàm, các diễn giả thống nhất thông điệp: ngủ đúng, ngủ đủ là biện pháp dự phòng sớm và bền vững; chăm sóc giấc ngủ cần được đặt ngang hàng với tiêm chủng, dinh dưỡng và vận động; việc ứng dụng khoa học – công nghệ sẽ giúp người dân tiếp cận các giải pháp chăm sóc sức khỏe một cách chủ động và hiệu quả hơn.

Chương trình khép lại trong không khí đầu Xuân ấm áp, lan tỏa thông điệp về chăm sóc giấc ngủ như một nền tảng quan trọng của sức khỏe cộng đồng. Đối với người cao tuổi, giấc ngủ không chỉ giúp phục hồi thể lực mà còn giữ vai trò then chốt trong phòng ngừa các bệnh mạn tính, bảo vệ trí nhớ, tinh thần và chất lượng sống mỗi ngày.

Trong bối cảnh dân số đang bước vào giai đoạn già hóa nhanh, các rối loạn giấc ngủ ở người cao tuổi ngày càng phổ biến nhưng lại dễ bị xem nhẹ hoặc nhầm lẫn với “quy luật tuổi già”. Tọa đàm là lời nhắc nhở thiết thực rằng, chăm sóc giấc ngủ đúng cách, chủ động tầm soát và can thiệp sớm chính là một trong những giải pháp hiệu quả để người cao tuổi sống khỏe, sống vui, sống có chất lượng cùng gia đình và xã hội.

Quan tâm đến giấc ngủ hôm nay không chỉ là chăm sóc sức khỏe cá nhân, mà còn là sự đầu tư bền vững cho tuổi già an lành, giảm gánh nặng bệnh tật và góp phần xây dựng một cộng đồng khỏe mạnh, nhân văn và phát triển lâu dài.