Đội vốn công trình, làm giả hồ sơ đấu thầu
Theo Kết luận thanh tra số 43, ngày 6/5/2016, UBND huyện Nghi Lộc có Văn bản số 113 đề xuất chủ trương đầu tư Dự án “nâng cấp trạm bơm và hệ thống kênh nội đồng xã Nghi Vạn” với khái toán tổng mức đầu tư 42 tỷ đồng, cộng trượt giá trong 5 năm thực hiện dự án là 13 tỷ đồng để xây 2 trạm bơm, 8km kênh mương phục vụ tưới tiêu cho 320 héc-ta lúa. Tuy nhiên, cùng ngày, trên cơ sở văn bản nói trên, Sở NN&PTNT lại có Văn bản số 1005 gửi UBND tỉnh đề xuất bố trí vốn cho dự án này lên tới 80 tỷ đồng.
Một góc Dự án “nâng cấp trạm bơm và hệ thống kênh nội đồng xã Nghi Vạn”
Kết luận của thanh tra nêu rõ, trong cùng một ngày, cùng một nội dung, hạng mục đầu tư như nhau nhưng văn bản của Sở NN&PTNT đã có sự chênh lệch rất lớn về số liệu khái toán tổng mức đầu tư (vượt 90,4%). Mặc dù sau đó, khi thực hiện, các hạng mục như trạm bơm, kênh tưới có tăng lên so với đề nghị của UBND huyện Nghi Lộc (xây mới và nâng cấp từ 4 trạm bơm, 18km kênh mương bê tông, diện tích tưới 520 ha), nhưng khái toán tổng mức đầu tư của Sở NN&PTNT là không có cơ sở.
Ngoài ra, các hạng mục dự án đã được chỉ định thầu sai quy định, UBND tỉnh Nghệ An còn có Quyết định số 7046 ngày 31/12/2016 cho phép chỉ định thầu đối với 2 gói thầu tư vấn khảo sát thiết kế (gói số 1) và tư vấn giám sát công trình (gói số 3). Kết luận của Đoàn Thanh tra đã khẳng định Dự án này không có lệnh của cấp có thẩm quyền nên Quyết định số 7046 cho phép chỉ định thầu đối với 2 gói thầu có giá trị lớn hơn 500 triệu đồng là không đúng quy định.
Cả 3 gói thầu của Dự án đều bị làm giả hồ sơ năng lực để trúng thầu. Công ty CP TVXD Khang Hiền trúng chỉ định thầu gói khảo sát thiết kế, tuy nhiên Đoàn Thanh tra xác định, doanh nghiệp này đã làm giả hồ sơ năng lực kinh nghiệm, tài chính. Các hợp đồng tương tự mà doanh nghiệp này đã thực hiện cung cấp tại hồ sơ đấu thầu là không có thật, báo cáo tài chính cung cấp tại hồ sơ đấu thầu không phù hợp với quyết toán thuế. Gói thầu tư vấn giám sát được chỉ định cho Công ty CP TCT Tư vấn và Công thương Nghệ An và Công ty TVXD HDT cũng bị phát hiện làm giả hồ sơ năng lực.
Gói thầu xây lắp công trình có 6 đơn vị tham gia mua hồ sơ, chỉ có 4 doanh nghiệp mua hồ sơ dự thầu. Kết quả, Công ty TNHH Đầu tư xây dựng Hoàng Anh (đóng tại xã Nghi Vạn) trúng thầu và bị phát hiện nhiều sai phạm. Cụ thể, biểu xác nhận năng lực tài chính 3 năm từ 2014-2016 về các chỉ tiêu như: tài sản, nguồn vốn, doanh thu, lợi nhuận trong hồ sơ thầu của doanh nghiệp này khác hẳn với bản lưu tại Chi cục Thuế huyện Nghi Lộc. Số liệu tiêu chí bị “bơm thổi” này được hợp thức hóa bởi các dấu chứng thực của UBND xã Nghi Vạn và xã Hưng Thịnh. Báo cáo tài chính 3 năm (2014-2016) tại hồ sơ mời thầu cũng khác hoàn toàn với báo cáo tài chính và quyết toán hàng năm cho cơ quan quản lý thuế. Doanh thu thực tế của Công ty TNHH Đầu tư xây dựng Hoàng Anh bình quân hàng năm từ số liệu của cơ quan thuế chỉ đạt 24 tỷ đồng nhưng tại hồ sơ dự thầu, nhà thầu kê lên 71,3 tỷ đồng.
Để thực hiện được dự án này, theo quy định, hồ sơ mời thầu yêu cầu nhà thầu phải có công trình thủy lợi đã thi công giá trị tối thiểu 36,4 tỷ đồng. Công ty TNHH Đầu tư xây dựng Hoàng Anh đã cung cấp một hợp đồng đã thực hiện là công trình sửa chữa, nâng cấp kênh Hói Chèm ở phường Quỳnh Xuân, thị xã Hoàng Mai với giá trị 37 tỷ đồng. Nhưng trong thực tế, gói thầu này chỉ có 10,6 tỷ đồng.
Sai cả thiết kế lẫn thi công(!?)Kết luận Thanh tra cho thấy, việc khảo sát, thiết kế (được chỉ định cho Công ty CP TVXD Khang Hiền thực hiện) không chính xác với thực tế hiện trường nên đã đưa ra các biện pháp thi công và lập dự toán không phù hợp, khiến chi phí bị đội lên. Cụ thể, cự li vận chuyển đất đắp bị sai với thực tế, các biện pháp vận chuyển đất, đặc biệt vật liệu làm đường giao thông cũng được thiết kế biện pháp vận chuyển bằng thủ công đã khiến giá thành công trình bị đội lên. Trong 28 tuyến kênh được thiết kế thi công bằng thủ công và vận chuyển bộ có 17 tuyến thi công và vận chuyển được bằng máy. Khối lượng đất đào móng kênh chủ yếu là đất cấp 1 (bùn lỏng) nhưng thiết kế lại “ưu ái” nâng thành đất cấp 2, không xác định khối lượng đất tận dụng để đắp làm tăng chi phí công trình. Khối lượng thép ngang so với bản vẽ thiết kế bị dự tính sai khiến giá công trình tăng lên. Dự án này thi công mới hoàn toàn nhưng lập chi phí thiết kế theo đơn giá cải tạo, sửa chữa, khiến chi phí bị đội lên. Các tuyến kênh đã thi công không có thép gia cường góc kênh, không có thanh thép đai khớp nối và chân đanh. Trụ cầu máng ở tuyến kênh số A4 thi công không đủ chiều sâu theo thiết kế. Thanh tra cũng yêu cầu giảm khối lượng nghiệm thu đối với đoạn đã thi công xong cầu máng và không nghiệm thu đoạn đã thi công xong trụ máng nhưng chưa làm cầu máng.
Theo Kết luận của Thanh tra, tổng số sai phạm trong công tác lập biện pháp thi công không phù hợp thực tế và lập dự toán sai quy định về chi phí thiết kế, lập dự toán của Dự án là hơn 9,215 tỷ đồng.
Kỷ luật cán bộ, làm lại dự ánSau khi có Kết luận thanh tra, UBND tỉnh Nghệ An yêu cầu UBND huyện Nghi Lộc chấm dứt hợp đồng xây dựng đối với Công ty TNHH Đầu tư xây dựng Hoàng Anh, chấm dứt hợp đồng giám sát với 2 đơn vị giám sát. UBND tỉnh cũng yêu cầu chủ đầu tư dự án xác định lại khối lượng công việc chưa thực hiện, lập lại dự toán theo biện pháp thi công phù hợp, trình Sở NN&PTNT thẩm định, phê duyệt lại. Chủ đầu tư phải xem xét giảm một số tuyến kênh để giảm chi phí dự án.
Kết luận của Đoàn Thanh tra khẳng định, những sai phạm xảy ra tại dự án này chủ đầu tư phải chịu trách nhiệm và phải tổ chức kiểm điểm trách nhiệm. Ngoài ra, Giám đốc Sở NN&PTNT chỉ đạo kiểm tra việc ban hành Văn bản số 1005 ngày 6/5/2016 khiến dự án bị “bơm” từ 55 tỷ đồng lên 80 tỷ đồng. UBND tỉnh sẽ tiến hành kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm người tham mưu cho UBND tỉnh ban hành Văn bản số 7046 ngày 31/12/2016 về chỉ định thầu 2 gói thầu thiết kế, giám sát vi phạm Luật Đấu thầu.
Hiện, gói thầu thi công đã tạm ứng 35 tỷ đồng. Theo báo cáo của Ban quản lý dự án (QLDA) huyện Nghi Lộc, khối lượng đã thực hiện đủ cơ sở nghiệm thu là hơn 12,3 tỷ đồng. UBND tỉnh yêu cầu thu hồi lại số tiền nhà thầu đã tạm ứng vượt quá khối lượng đã thi công.
Liên quan đến việc xử lý những cá nhân, tổ chức trong vụ việc này, mới đây, UBND huyện Nghi Lộc đã ra Quyết định số 411/QĐ-UBND 13/02/2018 “giáng chức” đối với ông Nguyễn Hoàng Lộc từ Giám đốc ban QLDA xuống làm Phó Giám đốc Ban này, đồng thời UBND huyện Nghi Lộc cũng đã ra Quyết định số 412/QĐ-UBND thi hành kỷ luật với hình thức cảnh cáo đối với ông Nguyễn Duy Biểu, Phó Giám đốc Ban QLDA đầu tư xây dựng Nghi Lộc vì đã vi phạm trong công tác quản lý thực hiện dự án trên.
Hiện Huyện ủy Nghi Lộc đang tiến xem xét xử lý đối với những cán bộ để xảy ra những sai phạm liên quan đến dự án trên
Tuệ Lâm - Hoàng Quân
