Vì sao Trung Quốc hứng chịu đợt lũ lụt lịch sử?

Một số chuyên gia Trung Quốc cho rằng, cải tạo đất trái phép, thu hẹp vùng bãi bồi và hồ chứa nước khiến lũ lụt năm nay ở nước này trở nên nghiêm trọng…

Fan Xiao, nhà địa chất học tại Cục Địa chất và Khoảng sản Tứ Xuyên cho biết, nhiều thập kỉ cải tạo đất và xây đập trên những con sông thuộc lưu vực sông Trường Giang đã làm giảm diện tích và thể tích hồ Bà Dương, hồ nước ngọt lớn nhất Trung Quốc ở Giang Tây.

Khoảng 1.300 km đất được khai hoang tại đó từ năm 1954 tới 1998, khiến diện tích bề mặt hồ thu nhỏ từ 5.160 km2 xuống 3.860 km2, theo nghiên cứu của David Shankman, nhà địa lí học tại Đại học Alabama, Mỹ.

Zhang Wenbin, một nhà bảo vệ môi trường, cho biết ông từng điều tra hoạt động cải tạo đất trái phép ở Thác Lâm, một hồ nước ngọt khác trong tỉnh Giang Tây. Một số dự án quanh hồ vẫn được tiến hành năm ngoái, dù thanh tra môi trường chính phủ đã yêu cầu chấm dứt.

“Trung Quốc đang trải qua đợt mưa lũ tồi tệ nhất trong mấy chục năm qua. 27 địa phương với hơn 37 triệu người bị ảnh hưởng, ít nhất 140 người chết hoặc mất tích, thiệt hại kinh tế ước tính 12,3 tỉ USD.

2106 2020 07 02t1914
Đập Tiểu Long Đề ở tỉnh Hà Nam, Trung Quốc, xả lũ ngày 6/7 Ảnh: DPA

Ở một số khu vực chịu thiệt hại nặng nhất như Giang Tây, đê vỡ, nhà cửa bị phá hủy, khiến người dân địa phương nhớ về trận lũ năm 1998 khiến hơn 3.000 người thiệt mạng và 15 triệu người mất nhà cửa.

Vào mùa Hè, Trung Quốc thường xảy ra lũ lụt nhưng hành vi cải tạo đất trái phép cùng biến đổi khí hậu đã góp phần khiến hậu quả nặng nề hơn và thời gian mưa lũ dài hơn. “Hệ thống đới áp cao cận nhiệt đới ở phía tây bắc Thái Bình Dương năm nay rất mạnh”, Song Lianchung, Giám đốc Trung tâm Khí tượng Quốc gia Trung Quốc, cho hay. “Nó giao thoa với không khí lạnh dẫn tới mưa lớn liên tục trút xuống bồn địa sông Trường Giang”. Một lí do nữa là sự nóng lên toàn cầu, ông nói thêm.

Từ năm 1961 tới 2018, số lượng “các trận mưa cực lớn” ở Trung Quốc đã tăng lên, theo Sách xanh Trung Quốc về Biến đổi khí hậu 2019. Từ giữa thập niên 1990, tần suất những trận mưa lớn tăng lên đáng kể. Trong 60 năm qua, số ngày mưa lớn tăng 3,9% mỗi thập niên.

Sau thảm họa lũ năm 1998, Bắc Kinh đã tăng cường ngân sách cho các dự án kiểm soát lũ. “Ngân sách Trung Quốc đầu tư vào cơ sở hạ tầng thủy trong 5 năm sau 1998 nhiều hơn tổng ngân sách từ năm 1949 đến 1999… Nhiều hồ chứa đã được xây dựng trên những con sông lớn của Trung Quốc sau năm 1998, bao gồm đập Tam Hiệp khổng lồ, có vai trò chính trong việc “giảm áp lực lũ xuống hạ lưu sông Trường Giang”, Cheng Xiatao, chuyên gia của Ủy ban Giảm thiểu Thiên tai Quốc gia Trung Quốc cho hay.

Tuy nhiên, các chuyên gia đã đặt nghi vấn liệu những con đập khổng lồ như vậy có thể kiểm soát lũ ở hạ lưu một cách hiệu quả hay không và Tam Hiệp, đập lớn nhất thế giới xây năm 2006 nhằm “chế ngự” sông Trường Giang, một lần nữa lại gây tranh cãi.

Ông Fan cho rằng, con đập có thể ngăn một phần lũ ở thượng nguồn, nhưng không mấy tác dụng trong kiểm soát lũ ở trung và hạ lưu Trường Giang. Peter Gleick, nhà nghiên cứu thủy khí học, thành viên Viện Hàn lâm Khoa học Mỹ, nhận định đập Tam Hiệp rút ra bài học lớn rằng không có con đập nào, dù lớn tới đâu, có thể ngăn chặn thảm họa lũ. Hiện chưa rõ lũ ở Trung Quốc có tệ hơn nếu không có Tam Hiệp. “Những gì chúng ta mới biết đến là biến đổi khí hậu do con người gây ra làm tăng nguy cơ xảy ra các trận mưa và lũ cực đoan, khiến những con đập như Tam Hiệp không thể ngăn chặn lũ lớn trong tương lai”, ông nói.

Liu Junyan, nhà vận động về khí hậu và năng lượng của tổ chức Hòa bình Xanh Đông Á, cho hay cường độ và tần suất các sự kiện thời tiết khắc nghiệt đang tăng lên, đồng nghĩa với việc Trung Quốc nên cân nhắc yếu tố rủi ro khí hậu vào quy hoạch đô thị. “Quy hoạch và xây dựng cần phải được xem xét để đáp ứng yêu cầu đối phó rủi ro do khí hậu gây ra trong tương lai”, Liu nói.

Đ.K (Tổng hợp)

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

"Quái thú" bọc thép của Tổng thống Mỹ gắn biển số mới

"Quái thú" bọc thép của Tổng thống Mỹ gắn biển số mới

Joe Biden, tổng thống thứ 46 của Mỹ, tiếp tục sử dụng phương tiện giao cho người đứng đầu nhà Trắng, chiếc Cadillac One.
Toàn cảnh Lễ nhậm chức của tân Tổng thống Mỹ Joe Biden

Toàn cảnh Lễ nhậm chức của tân Tổng thống Mỹ Joe Biden

Trưa 20/1 (nửa đêm 21/1 theo giờ Việt Nam), ông Joe Biden đã tuyên thệ nhậm chức, chính thức trở thành Tổng thống thứ 46 của Mỹ.
Giải mật chiến lược Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương

Giải mật chiến lược Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương

Chính quyền Tổng thống Trump vừa cho giải mật báo cáo đề cập đến chiến lược Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương của Mỹ với những điểm nhấn nổi bật về “thúc đẩy Ấn Độ trỗi dậy”, ngăn Trung Quốc thiết lập “vòng cung ảnh hưởng”...
Nỗ lực phục hồi ngành hàng không của Indonesia

Nỗ lực phục hồi ngành hàng không của Indonesia

Chuyến bay SJ 182 của hãng hàng không Sriwijaya Air gặp nạn ngày 9/1 vừa qua được coi là một khởi đầu tồi tệ, đặc biệt đối với ngành hàng không của Indonesia trong năm 2021…
Hợp tác, đoàn kết mới có thể phục hồi cú sốc kinh tế do COVID-19

Hợp tác, đoàn kết mới có thể phục hồi cú sốc kinh tế do COVID-19

Cú sốc kinh tế do đại dịch COVID-19 gây ra dự báo còn tiếp tục kéo dài trong năm 2021 khi dịch bệnh chưa được kiểm soát và những biến thể mới của virus SARS-CoV-2 đã xuất hiện ở nhiều nước trên thế giới…

Tin khác

Thế giới kì vọng gì thời Tổng thống Joe Biden?

Thế giới kì vọng gì thời Tổng thống Joe Biden?
Liệu ông Joe Biden có thể mang lại những thay đổi lớn cho thế giới như nhiều người từng kì vọng ở ông hay không? Câu trả lời là không hẳn. Ít nhất đó là quan điểm của Ian Bremmer, nhà chính trị học, học giả về rủi ro chính trị, nhà sáng lập công ty tư vấn Eurasia Group và hãng truyền thông số GZERO Media…

Quốc hội Mỹ chính thức xác nhận ông Joe Biden là Tổng thống hợp hiến thứ 46

Quốc hội Mỹ chính thức xác nhận ông Joe Biden là Tổng thống hợp hiến thứ 46
Rạng sáng 7/1 (chiều 7/1 theo giờ Việt Nam), tại phiên họp chung đặc biệt của lưỡng viện, Quốc hội Mỹ đã chính thức xác nhận ông Joe Biden là người chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống tháng 11/2020 và sẽ trở thành tổng thống hợp hiến thứ 46 của nước Mỹ.

Quốc hội Mỹ nối lại phiên họp kiểm phiếu đại cử tri sau khi bị biểu tình làm gián đoạn

Quốc hội Mỹ nối lại phiên họp kiểm phiếu đại cử tri sau khi bị biểu tình làm gián đoạn
Tối 6/1 (sáng 7/1 theo giờ Việt Nam), lưỡng viện Quốc hội Mỹ đã nối lại phiên họp đặc biệt để kiểm đếm phiếu đại cử tri trong cuộc bầu cử tổng thống năm 2020, sau khi bị gián đoạn hoạt động khoảng 6 tiếng vì người biểu tình tràn vào tòa nhà.

Bước đột phá hóa giải chia rẽ tại vùng Vịnh

Bước đột phá hóa giải chia rẽ tại vùng Vịnh
Hội nghị thượng đỉnh Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh (GCC) lần thứ 41 diễn ra tại Thủ đô Riyadh của Saudi Arabia ngày 5/1 với mục tiêu hàn gắn bất đồng giữa các thành viên, đồng thời thảo luận các biện pháp thúc đẩy hợp tác và phát triển trong khu vực…

Quan hệ Anh - EU thay đổi như thế nào sau ngày “li hôn”

Quan hệ Anh - EU thay đổi như thế nào sau ngày “li hôn”
Cuối cùng, sau bao trở ngại, ngày Anh rời Liên minh châu Âu (EU) cũng tới. Hơn 4 năm qua, người dân hai bên đã nghe nhiều về “cuộc li hôn” này, song không phải ai cũng mường tượng hết quan hệ song phương sẽ thay đổi như thế nào trong tương lai…

Sứ mệnh khôi phục niềm tin

Sứ mệnh khôi phục niềm tin
Kể từ ngày 1/1/2021, Bồ Đào Nha chính thức đảm nhận chức Chủ tịch luân phiên Hội đồng Liên minh châu Âu (EU) trong 6 tháng.
Xem thêm
"Quái thú" bọc thép của Tổng thống Mỹ gắn biển số mới

"Quái thú" bọc thép của Tổng thống Mỹ gắn biển số mới

Joe Biden, tổng thống thứ 46 của Mỹ, tiếp tục sử dụng phương tiện giao cho người đứng đầu nhà Trắng, chiếc Cadillac One.
Toàn cảnh Lễ nhậm chức của tân Tổng thống Mỹ Joe Biden

Toàn cảnh Lễ nhậm chức của tân Tổng thống Mỹ Joe Biden

Trưa 20/1 (nửa đêm 21/1 theo giờ Việt Nam), ông Joe Biden đã tuyên thệ nhậm chức, chính thức trở thành Tổng thống thứ 46 của Mỹ.
Quốc hội Mỹ chính thức xác nhận ông Joe Biden là Tổng thống hợp hiến thứ 46

Quốc hội Mỹ chính thức xác nhận ông Joe Biden là Tổng thống hợp hiến thứ 46

Rạng sáng 7/1 (chiều 7/1 theo giờ Việt Nam), tại phiên họp chung đặc biệt của lưỡng viện, Quốc hội Mỹ đã chính thức xác nhận ông Joe Biden là ...
Mỹ đang đẩy Iran  vào “vòng tay” Huawei

Mỹ đang đẩy Iran vào “vòng tay” Huawei

Người khổng lồ công nghệ cao Trung Quốc Huawei đang tận dụng tốt thỏa thuận đối tác chiến lược 25 năm giữa Bắc Kinh và Tehran để giành được vị ...
Mỹ: Khuynh hướng hợp tác tích cực hơn với OPEC

Mỹ: Khuynh hướng hợp tác tích cực hơn với OPEC

Kể từ khi Saudi Arabia và các nước thành viên A rập khác của Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) áp đặt lệnh cấm vận dầu mỏ ...
Nhật Bản đứng trước biến động hậu “Kỉ nguyên Abe”

Nhật Bản đứng trước biến động hậu “Kỉ nguyên Abe”

Quyết định từ chức của Thủ tướng Nhật Bản Abe Shinzo diễn ra vào thời điểm có những biến động lớn về địa chính trị trong khu vực và trên ...
Chính sách của Mỹ với Trung Quốc sẽ ra sao nếu ông Biden thắng cử?

Chính sách của Mỹ với Trung Quốc sẽ ra sao nếu ông Biden thắng cử?

Theo giới phân tích, chính quyền ông Biden sẽ ít đối đầu công khai với Trung Quốc, nhưng bản chất không thay đổi nhiều so với chính phủ tiền nhiệm…
Khai mạc Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36

Khai mạc Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36

Sáng 26/6, Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36 tổ chức theo hình thức trực tuyến khai mạc tại Trung tâm Hội nghị quốc tế Hà Nội. Trên cương ...
Carnival đường phố mở màn ấn tượng cho Lễ hội Du lịch biển Sầm Sơn 2020

Carnival đường phố mở màn ấn tượng cho Lễ hội Du lịch biển Sầm Sơn 2020

Đến hẹn lại lên, dàn xe hoa lộng lẫy, những vũ điệu nóng bỏng của các vũ công châu Âu trong Carnival đường phố sôi động được Sun Group chung ...
Phiên bản di động