Vì sao Trung Quốc hứng chịu đợt lũ lụt lịch sử?

Một số chuyên gia Trung Quốc cho rằng, cải tạo đất trái phép, thu hẹp vùng bãi bồi và hồ chứa nước khiến lũ lụt năm nay ở nước này trở nên nghiêm trọng…

Fan Xiao, nhà địa chất học tại Cục Địa chất và Khoảng sản Tứ Xuyên cho biết, nhiều thập kỉ cải tạo đất và xây đập trên những con sông thuộc lưu vực sông Trường Giang đã làm giảm diện tích và thể tích hồ Bà Dương, hồ nước ngọt lớn nhất Trung Quốc ở Giang Tây.

Khoảng 1.300 km đất được khai hoang tại đó từ năm 1954 tới 1998, khiến diện tích bề mặt hồ thu nhỏ từ 5.160 km2 xuống 3.860 km2, theo nghiên cứu của David Shankman, nhà địa lí học tại Đại học Alabama, Mỹ.

Zhang Wenbin, một nhà bảo vệ môi trường, cho biết ông từng điều tra hoạt động cải tạo đất trái phép ở Thác Lâm, một hồ nước ngọt khác trong tỉnh Giang Tây. Một số dự án quanh hồ vẫn được tiến hành năm ngoái, dù thanh tra môi trường chính phủ đã yêu cầu chấm dứt.

“Trung Quốc đang trải qua đợt mưa lũ tồi tệ nhất trong mấy chục năm qua. 27 địa phương với hơn 37 triệu người bị ảnh hưởng, ít nhất 140 người chết hoặc mất tích, thiệt hại kinh tế ước tính 12,3 tỉ USD.

2106 2020 07 02t1914
Đập Tiểu Long Đề ở tỉnh Hà Nam, Trung Quốc, xả lũ ngày 6/7 Ảnh: DPA

Ở một số khu vực chịu thiệt hại nặng nhất như Giang Tây, đê vỡ, nhà cửa bị phá hủy, khiến người dân địa phương nhớ về trận lũ năm 1998 khiến hơn 3.000 người thiệt mạng và 15 triệu người mất nhà cửa.

Vào mùa Hè, Trung Quốc thường xảy ra lũ lụt nhưng hành vi cải tạo đất trái phép cùng biến đổi khí hậu đã góp phần khiến hậu quả nặng nề hơn và thời gian mưa lũ dài hơn. “Hệ thống đới áp cao cận nhiệt đới ở phía tây bắc Thái Bình Dương năm nay rất mạnh”, Song Lianchung, Giám đốc Trung tâm Khí tượng Quốc gia Trung Quốc, cho hay. “Nó giao thoa với không khí lạnh dẫn tới mưa lớn liên tục trút xuống bồn địa sông Trường Giang”. Một lí do nữa là sự nóng lên toàn cầu, ông nói thêm.

Từ năm 1961 tới 2018, số lượng “các trận mưa cực lớn” ở Trung Quốc đã tăng lên, theo Sách xanh Trung Quốc về Biến đổi khí hậu 2019. Từ giữa thập niên 1990, tần suất những trận mưa lớn tăng lên đáng kể. Trong 60 năm qua, số ngày mưa lớn tăng 3,9% mỗi thập niên.

Sau thảm họa lũ năm 1998, Bắc Kinh đã tăng cường ngân sách cho các dự án kiểm soát lũ. “Ngân sách Trung Quốc đầu tư vào cơ sở hạ tầng thủy trong 5 năm sau 1998 nhiều hơn tổng ngân sách từ năm 1949 đến 1999… Nhiều hồ chứa đã được xây dựng trên những con sông lớn của Trung Quốc sau năm 1998, bao gồm đập Tam Hiệp khổng lồ, có vai trò chính trong việc “giảm áp lực lũ xuống hạ lưu sông Trường Giang”, Cheng Xiatao, chuyên gia của Ủy ban Giảm thiểu Thiên tai Quốc gia Trung Quốc cho hay.

Tuy nhiên, các chuyên gia đã đặt nghi vấn liệu những con đập khổng lồ như vậy có thể kiểm soát lũ ở hạ lưu một cách hiệu quả hay không và Tam Hiệp, đập lớn nhất thế giới xây năm 2006 nhằm “chế ngự” sông Trường Giang, một lần nữa lại gây tranh cãi.

Ông Fan cho rằng, con đập có thể ngăn một phần lũ ở thượng nguồn, nhưng không mấy tác dụng trong kiểm soát lũ ở trung và hạ lưu Trường Giang. Peter Gleick, nhà nghiên cứu thủy khí học, thành viên Viện Hàn lâm Khoa học Mỹ, nhận định đập Tam Hiệp rút ra bài học lớn rằng không có con đập nào, dù lớn tới đâu, có thể ngăn chặn thảm họa lũ. Hiện chưa rõ lũ ở Trung Quốc có tệ hơn nếu không có Tam Hiệp. “Những gì chúng ta mới biết đến là biến đổi khí hậu do con người gây ra làm tăng nguy cơ xảy ra các trận mưa và lũ cực đoan, khiến những con đập như Tam Hiệp không thể ngăn chặn lũ lớn trong tương lai”, ông nói.

Liu Junyan, nhà vận động về khí hậu và năng lượng của tổ chức Hòa bình Xanh Đông Á, cho hay cường độ và tần suất các sự kiện thời tiết khắc nghiệt đang tăng lên, đồng nghĩa với việc Trung Quốc nên cân nhắc yếu tố rủi ro khí hậu vào quy hoạch đô thị. “Quy hoạch và xây dựng cần phải được xem xét để đáp ứng yêu cầu đối phó rủi ro do khí hậu gây ra trong tương lai”, Liu nói.

Đ.K (Tổng hợp)

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Tranh cãi về bãi bỏ quyền sở hữu trí tuệ vaccine Covid-19

Tranh cãi về bãi bỏ quyền sở hữu trí tuệ vaccine Covid-19

Cả hai phe phản đối và ủng hộ bãi bỏ quyền sở hữu trí tuệ đối với các loại vaccine phòng Covid-19 đều đưa ra những lí lẽ "thuyết phục". Tuy nhiên, cuộc tranh cãi vẫn ngày một tăng nhiệt khi khủng hoảng Covid-19 ở các nước nghèo đang trầm trọng hơn.
Mảnh vỡ tên lửa khổng lồ của Trung Quốc sẽ rơi xuống Trái Đất ngày 9/5

Mảnh vỡ tên lửa khổng lồ của Trung Quốc sẽ rơi xuống Trái Đất ngày 9/5

Mảnh vỡ tên lửa lớn nhất Trung Quốc được phóng vào tuần trước dự kiến sẽ trở lại bầu khí quyển vào đêm 8/5 hoặc sáng ngày 9/5, theo các trung tâm theo dõi của châu Âu và Mỹ.
Lây nhiễm tăng vọt ở quốc gia có số người tiêm chủng Covid nhiều nhất

Lây nhiễm tăng vọt ở quốc gia có số người tiêm chủng Covid nhiều nhất

Quốc đảo Seychelles đã tiêm chủng Covid-19 cho 85% dân số, nhiều hơn bất cứ quốc gia nào trên thế giới, đã phải đóng cửa trường học, huỷ bỏ các hoạt động thể thao trong 2 tuần tới do lây nhiễm tăng mạnh.
Tỉ phú Bill Gates và Melinda Gates ly hôn

Tỉ phú Bill Gates và Melinda Gates ly hôn

Tỉ phú Bill Gates, đồng sáng lập và cựu CEO của Microsoft, và vợ ông, Melinda Gates, thông báo ly hôn sau 27 năm.
Mối nguy của những ca Covid-19 nhập cảnh trái phép ở Đông Nam Á

Mối nguy của những ca Covid-19 nhập cảnh trái phép ở Đông Nam Á

Đông Nam Á đang chứng kiến làn sóng lây nhiễm Covid-19 nghiêm trọng tại 3 quốc gia vốn được coi là khá an toàn và hiệu quả trong việc phòng, chống đợt dịch bùng phát đầu tiên hồi năm ngoái là Lào, Campuchia và Thái Lan.

Tin khác

Hồi chuông cảnh tỉnh từ Ấn Độ

Hồi chuông cảnh tỉnh từ Ấn Độ
Tự mãn, chủ quan khiến làn sóng lây nhiễm thứ hai bùng phát tại Ấn Độ, đất nước hơn 1,3 tỉ dân. Đại dịch Covid-19 đã áp đảo mọi hệ thống phòng thủ và đang nhấn chìm Ấn Độ vào những tháng ngày đen tối nhất…

Xác định vị trí tàu ngầm KRI Nanggala-402, toàn bộ thủy thủ thiệt mạng

Xác định vị trí tàu ngầm KRI Nanggala-402, toàn bộ thủy thủ thiệt mạng
Tư lệnh Hải quân Indonesia, Đô đốc Yudo Margono, cho biết tàu ngầm KRI Nanggala-402 đã bị vỡ thành 3 phần, các mảnh vỡ đã được xác định và toàn bộ 53 thành viên thủy thủ đoàn không ai sống sót.

Vụ chìm tàu ngầm của Indonesia:​ Nguyên nhân vẫn chưa rõ ràng

Vụ chìm tàu ngầm của Indonesia:​ Nguyên nhân vẫn chưa rõ ràng
Hải quân Indonesia ngày 24/4 cho biết nguyên nhân khiến tàu ngầm KRI Nanggala bị chìm làm toàn bộ 53 thủy thủ được cho là đã thiệt mạng vẫn chưa rõ ràng.

Thảm kịch bệnh nhân COVID-19 chết la liệt trên cáng ngoài bệnh viện Ấn Độ

Thảm kịch bệnh nhân COVID-19 chết la liệt trên cáng ngoài bệnh viện Ấn Độ
Nhiều bệnh nhân COVID-19 tại Ấn Độ đã chết trên cáng cứu thương khi chưa kịp nhập viện. Thảm kịch đau lòng này xảy ra trong bối cảnh Ấn Độ phải gồng mình đối phó với làn sóng COVID-19 vô cùng khốc liệt và hệ thống y tế đang trên bờ vực sụp đổ.

“Bóng ma” khủng hoảng quay lại Ấn Độ

“Bóng ma” khủng hoảng quay lại Ấn Độ
Làn sóng dịch thứ hai đã tấn công Ấn Độ vào một thời điểm không thể tồi tệ hơn, làm gián đoạn kế hoạch tuyển dụng của các công ty, gia tăng tính không chắc chắn trong kinh doanh và làm tê liệt các hoạt động.

“Dự án Tình yêu” - Kế hoạch cứu Vương quốc Anh của Thủ tướng Boris Johnson

“Dự án Tình yêu” - Kế hoạch cứu Vương quốc Anh  của Thủ tướng Boris Johnson
Vương quốc Anh đang đứng trước sức ép lớn của sự chia lìa và Thủ tướng Boris Johnson muốn cứu vãn bằng tình yêu...
Xem thêm
Mảnh vỡ tên lửa khổng lồ của Trung Quốc sẽ rơi xuống Trái Đất ngày 9/5

Mảnh vỡ tên lửa khổng lồ của Trung Quốc sẽ rơi xuống Trái Đất ngày 9/5

Mảnh vỡ tên lửa lớn nhất Trung Quốc được phóng vào tuần trước dự kiến sẽ trở lại bầu khí quyển vào đêm 8/5 hoặc sáng ngày 9/5, theo các ...
Tỉ phú Bill Gates và Melinda Gates ly hôn

Tỉ phú Bill Gates và Melinda Gates ly hôn

Tỉ phú Bill Gates, đồng sáng lập và cựu CEO của Microsoft, và vợ ông, Melinda Gates, thông báo ly hôn sau 27 năm.
Xác định vị trí tàu ngầm KRI Nanggala-402, toàn bộ thủy thủ thiệt mạng

Xác định vị trí tàu ngầm KRI Nanggala-402, toàn bộ thủy thủ thiệt mạng

Tư lệnh Hải quân Indonesia, Đô đốc Yudo Margono, cho biết tàu ngầm KRI Nanggala-402 đã bị vỡ thành 3 phần, các mảnh vỡ đã được xác định và toàn ...
Bước ngoặt quan trọng với Afghanistan

Bước ngoặt quan trọng với Afghanistan

Quyết định của Tổng thống Joe Biden rút toàn bộ quân đội Mỹ ra khỏi Afghanistan trước ngày tưởng niệm 11/9 sẽ đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong ...
Đàm phán cứu vãn JCPOA: Vạn sự khởi đầu nan

Đàm phán cứu vãn JCPOA: Vạn sự khởi đầu nan

Việc Iran ngày 10/4 thông báo đã bắt đầu đưa vào hoạt động các máy li tâm tiên tiến làm giàu urani với tốc độ nhanh hơn tại nhà máy ...
Mỹ đang đẩy Iran  vào “vòng tay” Huawei

Mỹ đang đẩy Iran vào “vòng tay” Huawei

Người khổng lồ công nghệ cao Trung Quốc Huawei đang tận dụng tốt thỏa thuận đối tác chiến lược 25 năm giữa Bắc Kinh và Tehran để giành được vị ...
Thách thức chờ đợi Tổng thống Mỹ Biden sau “tháng trăng mật” tại Nhà Trắng

Thách thức chờ đợi Tổng thống Mỹ Biden sau “tháng trăng mật” tại Nhà Trắng

Một tháng kể từ khi bước vào Nhà Trắng, Tổng thống Mỹ Joe Biden đã ghi dấu với nhiều quyết sách, đường hướng và kết quả rõ rệt. Nhưng các ...
Chính sách của Mỹ với Trung Quốc sẽ ra sao nếu ông Biden thắng cử?

Chính sách của Mỹ với Trung Quốc sẽ ra sao nếu ông Biden thắng cử?

Theo giới phân tích, chính quyền ông Biden sẽ ít đối đầu công khai với Trung Quốc, nhưng bản chất không thay đổi nhiều so với chính phủ tiền nhiệm…
Khai mạc Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36

Khai mạc Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36

Sáng 26/6, Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36 tổ chức theo hình thức trực tuyến khai mạc tại Trung tâm Hội nghị quốc tế Hà Nội. Trên cương ...
Phiên bản di động