Đất của các hộ dân sử dụng có nguồn gốc hợp pháp
Theo phản ánh của 28 hộ dân cư trú tại phường Phú Đô, quận Nam Từ Liêm, TP Hà Nội; qua xác minh của phóng viên cho thấy: Các hộ dân sinh sống tại khu vực hồ Ông Bí (tên hồ do Nhân dân gọi) từ trước năm 1993 đến nay, không tranh chấp, hằng năm đều thực hiện đầy đủ nghĩa vụ thuế nhà, đất theo quy định của pháp luật. Từ năm 1986, cụ Nghiêm Văn Bí cùng các cụ: Ngô Văn Kếch, Nguyễn Thành Trang (ông Nguyễn) thầu hồ với HTX Phú Đô để nuôi cá. Sau đó, do nước hồ bị ô nhiễm không nuôi cá được nữa, các hộ tiến hành lấp hồ, cải tạo thành đất như hiện nay. Quá trình sử dụng đất có biến động, hiện khu vực này có 28 hộ gia đình xây nhà sinh sống ổn định, đều được cấp sổ hộ khẩu trùng với địa chỉ thửa đất.
Theo quy định của pháp luật về đất đai các thời kì: 1993, 2003, 2013, đất của các hộ dân khu vực này đáp ứng đủ điều kiện được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Khoản 1, Điều 101 Luật Đất đai năm 2013 quy định: “Hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất trước ngày Luật này có hiệu lực thi hành, mà không có các giấy tờ quy định tại Điều 100 của Luật này, có hộ khẩu thường trú tại địa phương… nay được UBND cấp xã nơi có đất xác nhận đã sử dụng đất ổn định, không có tranh chấp thì được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất và không phải nộp tiền sử dụng đất”.
Trường hợp này, có thể được coi là đất hộ gia đình, cá nhân sử dụng có vi phạm pháp luật về đất đai trước ngày 1/7/2014, thì Khoản 1, Điều 22 Nghị định số 43/2013/NĐ-CP có quy định: “… Nay diện tích đất lấn, chiếm… không thuộc chỉ giới xây dựng đường giao thông; không có mục đích sử dụng cho trụ sở cơ quan, công trình sự nghiệp và công trình công cộng khác, thì người đang sử dụng đất được xem xét cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất và phải thực hiện nghĩa vụ tài chính theo quy định của pháp luật”.
Cũng tại Nghị định số 43/2013/NĐ-CP, Điều 23 quy định việc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà và tài sản khác gắn liền với đất: Trường hợp đất được giao không đúng thẩm quyền đã được sử dụng ổn định trước ngày 15/10/1993, hoặc từ ngày 15/10/1993 đến trước ngày 1/7/2014, không có tranh chấp, phù hợp với quy hoạch, thì được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất… theo quy định tại Khoản 1 và Khoản 2, Điều 20 của Nghị định này.
.jpg)
Bản đồ năm 1994 ghi nhận khu đất các hộ dân đang sử dụng
Như vậy, ở bất cứ góc độ pháp lí nào, đất của các hộ dân vẫn được pháp luật công nhận là hợp pháp, phải được bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất. Thế nhưng, khi tiến hành Dự án Xây dựng nhóm nhà ở Tây Nam Mễ Trì, chính quyền quận Nam Từ Liêm và phường Phú Đô lại cho rằng, các hộ dân sử dụng đất lấn chiếm, để ban hành quyết định lấy đất của dân, mà không bồi thường!?
Lấy đất của dân bằng quyết định trái luật?Ngày 26/10/2018, ông Nguyễn Phùng Hưng, Phó Chủ tịch UBND phường Phú Đô kí Quyết định số 1083/QĐ-KPHQ, về áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả, gửi các hộ dân. Đây là quyết định được ban hành trái thẩm quyền, trái pháp luật, vì thẩm quyền ra quyết định trong trường hợp này thuộc Chủ tịch UBND cấp xã, quy định tại Điều 38 Luật Xử lí hành vi phạm chính năm 2012 và điểm d, Khoản 1, Điều 31 Nghị định số 102/2014/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai. Phó Chủ tịch UBND cấp xã chỉ được kí thay khi được Chủ tịch UBND ủy nhiệm bằng văn bản, quy định tại Khoản 3, Điều 122 Luật Tổ chức chính quyền địa phương. Về thể thức, khi kí thay thì phải ghi chữ viết tắt “KT” vào trước chức vụ của người đứng đầu.
Ngày 15/11/2018, bà Nguyễn Thị Hường, Chủ tịch UBND phường Phú Đô ban hành Quyết định số 1243/QĐ-CCKPHQ, về việc cưỡng chế buộc thực hiện biện pháp khắc phục hậu quả, để thi hành Quyết định số 1083/QĐ-KPHQ, do Phó Chủ tịch Nguyễn Phùng Hưng kí ban hành trái pháp luật ngày 26/10/2018. Tại Quyết định này thể hiện: “Không xác định đối tượng vi phạm hành chính”, đối với một phần thửa đất số 183, tờ bản đồ số 7, thuộc tổ dân phố số 2, phường Phú Đô. Biện pháp khắc phục hậu quả, phá dỡ toàn bộ công trình nhà tạm xây gạch 110mm, bổ trụ 220mm, mái lợp tôn, cao trung bình 2,6m; diện tích 29,4 x 3,6m =106m2. Do Quyết định số 1243/QĐ-CCKPHQ ban hành để thực hiện quyết định ban hành trái luật trước đó.
.jpg)
Quyết định cưỡng chế buộc thực hiện biện pháp khắc phục hậu quả, do Chủ tịch UBND phường Phú Đô kí ban hành
Bà Phạm Anh Thư, Phó Chủ tịch UBND phường Phú Đô cho biết: Hiện đơn của các hộ dân vẫn đang trong quá trình giải quyết, chưa có kết luận. Đất khu vực này dân gọi là hồ Ông Bí. Theo hồ sơ lưu trữ, đất của các hộ dân đang sử dụng thuộc một phần thửa số 243.5, tờ bản đồ số 14, loại đất ao hồ được đo đạc năm 1994, tỉ lệ 1/1000, do UBND xã Mễ Trì, huyện Từ Liêm quản lí. Năm 1991, HTX Phú Đô có giao khoán thu sản phẩm phần diện tích hồ cho gia đình cụ Nghiêm Văn Bí, có thể hiện thu khoán sản phẩm bằng cá. Ngày 21/5/2004, UBND xã Mễ Trì có Thông báo số 25, yêu cầu HTX Phú Đô thanh lí hợp đồng sử dụng đất nông nghiệp, yêu cầu hộ cụ Bí thu dọn tài sản trên đất. Năm 2008, UBND TP Hà Nội có Quyết định số 731/QĐ-UBND, thu hồi và giao cho Công ty CP Đầu tư Xây lắp Thương Mại 1, để thực hiện Dự án Xây dựng nhóm nhà ở Tây Nam Mễ Trì. Năm 2009 - 2012 các hộ dân mới xây dựng nhà, đến thời điểm này vẫn đang xác minh. Chưa ghi nhận có căn cứ chứng minh các hộ dân bị lập biên bản ngăn chặn, hoặc xử lí… Hiện UBND phường đang thực hiện công tác xử lí vi phạm về đất đai ở khu vực này, theo chỉ đạo của UBND quận. Các vi phạm đã quá thời hiệu xử phạt hành chính, nên UBND phường ban hành quyết định khắc phục hậu quả, không bồi thường theo chỉ đạo của UBND quận và UBND thành phố. UBND phường cũng kiến nghị UBND quận có chính sách hỗ trợ, mua nhà ở xã hội cho các hộ dân khó khăn….”.
Báo Người cao tuổi đề nghị UBND phường Phú Đô, UBND quận Nam Từ Liêm cần làm rõ vụ việc trên, giải quyết đúng quy định của pháp luật để ổn định cuộc sống của Nhân dân, tránh những hậu quả đáng tiếc xảy ra.
Hoàng Linh - Nguyễn Hải
