Nước Đức lại đối mặt “bóng ma” hạt nhân

Đức phụ thuộc lớn vào khí đốt nhập khẩu từ Nga và hầu hết các chuyên gia đồng ý rằng, việc người Đức bị Nga đóng van khí đốt chỉ còn là vấn đề thời gian. Chính vì thế, giới chức ở Berlin đang nỗ lực chuẩn bị một kế hoạch khẩn cấp phòng trường hợp Moskva khóa tất cả các van cung cấp khí đốt. Nhiều phản ứng chính sách khác nhau được đưa ra, từ việc kêu gọi người dân hạn chế tiêu thụ đến đề nghị Qatar cung cấp khí đốt hóa lỏng (LNG). Nhưng một ý tưởng cho đến nay vẫn chưa được chính phủ chấp nhận, đó là sử dụng cơ sở hạ tầng điện hạt nhân hiện có của Đức để ngăn chặn tình trạng thiếu năng lượng.

Mặc dù đề xuất này dường như là hiển nhiên, bởi các nhà máy điện hạt nhân vẫn đang hoạt động, nhưng quan điểm phản đối hạt nhân đã bén gốc sâu xa trong nền chính trị Đức. Bình thường, nỗi sợ hãi về một cuộc khủng hoảng hạt nhân, một bóng ma thảm họa sẽ đủ để dập tắt những lập luận ủng hộ năng lượng hạt nhân. Nhưng lần này, nước Đức có sự dao động và lí do là cuộc chiến ở Ukraine.

Biển báo bên ngoài một nhà máy điện hạt nhân ở Gundremmingen, miền nam Đức.

Năng lượng không phải là lĩnh vực duy nhất mà người Đức tranh luận về tính hiệu quả và đạo đức của công nghệ hạt nhân. Đức tham gia chia sẻ vũ khí hạt nhân của NATO và là nơi đặt kho vũ khí mang đầu đạn hạt nhân của Mỹ kể từ giữa những năm 1950 bất chấp sự phản đối gay gắt của công chúng.

Tâm líphản đốiđối với tất cả mọi thứ liên quan đến công nghệ hạt nhân theo nhiều cách đã tạo thành nền tảng của tâm lí chính trị Đức hiện đại. Trong những năm gần đây, Berlin đã tiến gần hơn đến yêu cầu công khai xóa bỏ điện hạt nhân và hướng tới giải trừ vũ khí, rồi xóa bỏ hoàn toàn vũ khí hạt nhân.

Tuy nhiên, cuộc chiến Nga - Ukraine đang phủ một bóng đen hiện thực lên các kế hoạch nói trên. Phong trào phản đối hạt nhân cũng đang đối mặt với một thời khắc quyết định. Các chính trị gia và xã hội dân sự của Đức phải quyết định xem có nên tiếp tục con đường chống hạt nhân, hay miễn cưỡng thừa nhận rằng công nghệ hạt nhân vẫn là một phần trong tương lai của Đức.

Lúc này, trong bối cảnh cuộc chiến Ukraine kéo dài, người Đức có lí do chính đáng để lo lắng đất nước họ sẽ đáp ứng ra sao nhu cầu năng lượng. Điều gì xảy ra khi các nguồn cung cấp năng lượng của Đức bị cắt ngay khi nước này cho ngừng hoạt động các nhà máy điện hạt nhân cuối cùng vào tháng 12 năm nay.

Lohle, chuyên gia năng lượng và môi trường, tự tin rằng Đức có thể tạo ra gần 100% điện năng từ năng lượng tái tạo và không phụ thuộc vào năng lượng vào năm 2035 Chính phủ cũng vậy. Nhưng chuyên gia này cho rằng, giai đoạn năng lượng hạt nhân là cần thiết cho quá trình chuyển đổi.

Kêu gọi người dân "hi sinh" là một trọng tâm trong thông điệp của chính phủ. Robert Habeck, Bộ trưởng phụ trách các vấn đề kinh tế và hành động khí hậu của Đức và là thành viên của đảng Xanh nói rằng, ông tin tưởng Đức có thể sống sót qua một mùa Đông mà không có khí đốt của Nga - với một cảnh báo quan trọng: Người Đức phải tiêu thụ ít năng lượng hơn.

Ông Habeck cho rằng, phải chuẩn bị các kịch bản khủng hoảng mà ngành công nghiệp sẽ phải cắt giảm trước khi chúng tấn công người tiêu dùng. Vào cuối tháng 4, nhập khẩu khí đốt của Nga đã giảm xuống còn 35% nguồn cung cấp khí đốt của Đức và hi vọng sẽ đưa chúng lên 30% vào cuối năm nay. Ông Habeck dự kiến, vào mùa Hè năm 2024, con số này có thể chỉ là 10%. Điều này có thể thực hiện được một phần nhờ việc xây dựng hoặc cho thuê các bến nhập LNG ở Đức, cho phép nhập khẩu khí hoá lỏng từ khắp nơi trên thế giới.