Nữ Bí thư cao tuổi với công cuộc làm giàu, xóa bỏ các hủ tục

Khi học xong THPT, bà Phạm Thị Gái tham gia công tác xã hội tại địa phương, làm cán bộ xã Quảng An (cũ); khi về hưu, bà làm Bí thư Chi bộ, Trưởng thôn Nà Pá. Từ ngày 1/7/2025, Quảng An cùng với các xã Quảng Tân, Quảng Lâm, Dực Yên sáp nhập thành xã mới Quảng Tân. Tại Đại hội Đảng bộ xã Quảng Tân lần thứ nhất, nhiệm kì 2025 - 2030, bà Phạm Thị Gái, Bí thư Chi bộ, Trưởng thôn Nà Pá có tham luận với chủ đề: Nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của chi bộ thôn, bản vùng đồng bào dân tộc thiểu số, đã đưa ra nhiều giải pháp nhằm nâng cao đời sống của dân tộc thiểu số mà cụ thể của thôn Nà Pá.

Tham luận trên được nhiều đại biểu trong Đại hội quan tâm. Chúng tôi có cuộc trao đổi với bà và được bà cho biết, trước đây ở xã Quảng An còn tồn tại nhiều hủ tục lạc hậu, khi chưa đến tuổi trưởng thành nhiều em đã phải làm vợ. Để xóa bỏ hủ tục trên, bà cùng với các tổ chức đoàn thể tích cực tuyên truyền, vận động bà con trong xã (bà Gái học và nói thành thạo tiếng Dao là dân tộc có số người đông nhất ở Quảng An để tuyên truyền) và giúp nhiều ông bố, bà mẹ hiểu được vấn đề, rồi không bắt con gái lấy chồng khi còn quá nhỏ.

Bà Phạm Thị Gái báo cáo tham luận tại Đại hội Đảng bộ xã Quảng Tân lần thứ I, nhiệm kì 2025 - 2030.

Không chỉ tảo hôn, bà kể cho chúng tôi nghe về hủ tục bán vợ. Chuyện xảy ra từ năm 2003 ở bản (nay là thôn) Nà Pá, có anh M và chị H cưới nhau khi chị H còn chưa đến tuổi trưởng thành. Ở với nhau hơn chục năm, có 2 mặt con, anh M tính chuyện bán vợ. Không giống như những người phụ nữ khác đành cam chịu số phận, chị H chạy lên UBND xã khóc lóc, yêu cầu chính quyền giúp đỡ. Bà Gái cùng một cán bộ đến nhà anh M ngăn chặn. Ban đầu anh M cứ khăng khăng cãi: “Đây là tập tục của người dân tộc chúng tôi. Tôi chẳng làm gì sai cả”; rồi anh đưa ra lí do: “Nhà tôi nghèo, không có trâu cày ruộng, khi cưới vợ phải bán một con trâu để sắm lễ cưới. Bây giờ phải bán vợ, tôi mới có tiền mua con trâu khác mà làm ăn…”. Bà Gái cương quyết: “Được, chúng tôi cho chị H vay tiền để mua con trâu khác trả anh. Nhưng thời điểm anh cưới chị về làm vợ, chị còn rất trẻ. Vậy khi nhận tiền mua trâu rồi, anh phải trả lại tuổi trẻ cho chị ấy”. Đuối lí, anh M chẳng nói thêm lời nào, vì không thể trả lại tuổi trẻ cho vợ được.

Sau đó, vợ chồng anh M tiếp tục sống chung với nhau. Một thời gian sau, gia đình anh được UBND xã thông qua Ngân hàng Chính sách xã hội huyện cho vay tiền để mua một con trâu cày. Vợ chồng anh M chăm chỉ trồng rừng, chăn nuôi, họ đã có vốn để xây nhà mới, mua máy cày và nhiều vật dụng đắt tiền khác. Vợ chồng anh M cũng là trường hợp cuối cùng của hủ tục lạc hậu bán vợ ở thôn và trong toàn tỉnh. Lớp trẻ ngày nay đã được học hành tốt hơn nên đã có những tư duy tích cực hơn, đời sống người dân đã được nâng cao rõ rệt.

Hiện thôn Nà Pá có 156 hộ, với hơn 650 nhân khẩu, không còn hộ nghèo, trên 90% hộ khá, giàu, 98% hộ đạt gia đình văn hóa, các hoạt động văn nghệ, bảo tồn bản sắc văn hóa dân tộc được duy trì hiệu quả. Theo bà Phạm Thị Gái, công việc xóa nghèo của thôn đã hoàn thành, giờ chỉ lo giữ vững và từng bước nâng cao đời sống cho bà con.