Văn hóa - Thể thao 10/03/2026 10:55
Từ sáng sớm, con đường vào Khu di tích lịch sử văn hóa quốc gia Am Tiên, tọa lạc trên núi Nưa thuộc xã Tân Ninh, tỉnh Thanh Hóa đã ken đặc người và xe. Từng tốp người mang theo hương, hoa háo hức hành hương lên đỉnh thiêng Am Tiên - nơi được dân gian lưu truyền là một trong ba huyệt đạo thiêng của đất nước.
Lần thứ hai hành hương lên đỉnh Ngàn Nưa, bà Lê Thị Thu, 65 tuổi, ở xã Nông Cống, tỉnh Thanh Hóa, không khỏi ngạc nhiên trước cảnh quan của khu di tích trong mùa lễ hội năm nay. “Cảnh quan sạch đẹp, du khách lên đỉnh thiêng Am Tiên được bố trí xe lên an toàn, không còn cảnh hàng quán lộn xộn như trước kia. Mỗi dịp lên đây, tôi chỉ mong gia đình được bình an, khỏe mạnh trong năm mới”, bà Thu chia sẻ.
Khu di tích lịch sử văn hóa quốc gia Am Tiên được xếp hạng cấp quốc gia năm 2009. Am Tiên là một trong ba hợp phần quan trọng của Khu Di tích lịch sử, danh lam thắng cảnh - Địa điểm khởi nghĩa Bà Triệu, gồm: núi Nưa - đền Nưa - Am Tiên. Theo sử sách lưu truyền, núi Nưa từng là căn cứ của Bà Triệu (Triệu Thị Trinh) trong cuộc khởi nghĩa chống quân Đông Ngô năm 248. Vì thế, Ngàn Nưa không chỉ là địa danh địa lí, mà còn là chứng tích lịch sử sống động, gắn liền với hình tượng người nữ anh hùng bất khuất, biểu tượng của tinh thần quật cường dân tộc.
 |
| Du khách xin nước tại giếng Tiên với mong ước một năm may mắn, bình an. |
Ghi nhớ công lao của Bà Triệu, Nhân dân lập đền thờ dưới chân núi Nưa, hằng năm mở hội tế lễ. Hình ảnh Bà Triệu cưỡi voi, tay đánh cồng ra trận đã đi vào tâm thức dân gian như một biểu tượng thiêng liêng của lòng yêu nước và khí phách anh hùng. Cũng bởi vậy, Am Tiên không chỉ mang trong mình giá trị lịch sử, mà còn đậm sắc màu tâm linh khiến nơi đây thu hút đông đảo du khách mỗi dịp Xuân về.
Đỉnh núi Nưa có độ cao 585m so với mực nước biển. Tại đây, du khách có thể tham quan, chiêm bái chùa Bích Vân Công Tự, các phủ và đền vọng thờ Bà Triệu. Không gian Am Tiên hội tụ nhiều tín ngưỡng gồm đạo Phật, đạo Mẫu và đạo Giáo, tạo nên chỉnh thể tâm linh đa sắc nhưng hài hòa. Từ cổng đền Am Tiên, du khách men theo lối đi sâu vào khoảng 100m sẽ bắt gặp huyệt đạo thiêng, được dân gian lưu truyền là nơi giao thoa giữa đất và trời. Nhiều người tin rằng, khi đứng tại vị trí ấy có thể cảm nhận nguồn năng lượng tích cực lan tỏa khắp cơ thể.
Trên đỉnh Ngàn Nưa, dân gian lưu truyền còn có bàn cờ Tiên, vườn thuốc Tiên và vườn Đào Tiên mà sử sách và truyền thuyết đã nhắc đến như một trung tâm của sự tu tiên đắc đạo. Dưới chân Núi Nưa có đền Nưa, tên chữ là Na Sơn Từ. Vì là nơi thờ Bà Triệu nên dân gian còn gọi là Đền Đức Vua Bà.
 |
| Du khách hành hương lên Khu di tích lịch sử văn hóa quốc gia Am Tiên |
Theo lệ xưa, lễ hội đền Nưa - Am Tiên chính thức mở vào ngày mùng 9 tháng Giêng âm lịch hằng năm, với nghi thức mở “cổng trời”, cầu cho quốc thái dân an. Tuy nhiên, ngay từ những ngày đầu năm mới, dòng người đã tìm về đây để du xuân, chiêm bái, tận hưởng bầu không khí thanh tịnh giữa núi rừng. Nhiều người tin rằng, khi lên đến huyệt đạo thiêng Am Tiên, nam nên đi bảy vòng, nữ đi chín vòng quanh huyệt đạo sẽ gặp may mắn, mạnh khỏe, bình an trong năm mới. Cũng vì thế, Am Tiên càng trở nên linh thiêng, huyền bí trong cảm nhận của mỗi du khách.
Đại diện Ban quản lí di tích Thành nhà Hồ và các di tích trọng điểm tỉnh Thanh Hóa, cho biết, công tác đảm bảo an ninh trật tự tại Khu di tích lịch sử văn hóa quốc gia Am Tiên mùa lễ hội năm nay được triển khai chặt chẽ. Các đơn vị liên quan đã xây dựng phương án tổ chức và bảo vệ lễ hội an toàn nhất. Trước đó, UBND tỉnh Thanh Hóa đã tạm dừng hoạt động tham quan và thực hành tín ngưỡng tại khu vực Am Tiên từ ngày 30/12/2025 đến 19/1/2026, để cải tạo cảnh quan, sắp xếp lại không gian dịch vụ, chỉnh trang khuôn viên, khơi thông lối đi, hướng tới một không gian di tích hài hòa, tôn nghiêm.
Du Xuân trên miền đất thiêng Am Tiên không chỉ là dịp để tận hưởng không khí mát lành của mùa Xuân, mà còn là hành trình trở về với cội nguồn lịch sử. Giữa thiên nhiên bao la và chiều sâu lịch sử, mỗi người tìm thấy cho mình sự bình an, tĩnh tại nơi tâm hồn, mang theo niềm tin, hi vọng và những khởi đầu mới đầy hứa hẹn.
