Ca trù, dòng chảy văn hóa độc đáo cần được gìn giữ

Trong kho tàng văn hóa phi vật thể của Việt Nam, có môn nghệ thuật độc đáo riêng có, đó là nghệ thuật hát ca trù. Nói môn nghệ thuật này độc đáo, bởi nó mang tính nghệ thuật rất cao, nhưng không kén người thưởng thức. Thực tế, hát ca trù là môn nghệ thuật thính phòng, được tổ chức trong không gian hẹp, phối hợp nhuần nhuyễn giữa thi ca và âm nhạc. Một đặc điểm nữa, môn nghệ thuật này lại có nhiều tên gọi: Hát ca trù, hát ả đào, hát cô đầu, hát cửa đình, hát cửa quyền, hát nhà tơ, hát nhà trò, hát ca công. Ca trù đã được UNESCO công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại...
Có câu hỏi đặt ra, sao lại gọi môn nghệ thuật này là “ca trù”? Thực tế “ca trù” có hai vế, một là “ca”, một là “trù”, với ý nghĩa: Ca là hát, diễn xướng; còn trù chính là cái thẻ tre để người ta viết lên đó số tiền, thả xuống cái mâm để thưởng mỗi khi đoạn nào thấy hay, hết cuộc hát đem thẻ tre ra đếm tính thành tiền cho đào, kép. Vì vậy, môn nghệ thuật này có tên gọi là hát “Ca - Trù”. Ca trù có hai phong cách chính, đó là hát khuôn và hát hàng hoa, trong đó hát khuôn mang ý nghĩa gìn giữ nghệ thuật truyền thống, hát hàng hoa rộng rãi hơn về phương thức trình diễn. Về không gian trình diễn, có năm không gian chính, đó là: Hát cửa đình (là một dạng hát thờ), hát cửa quyền (là dạng hát cung đình, hoặc hát chúc hỗ), hát tại gia (còn gọi là hát nhà tơ), hát thi, hát ca quán.
Ca trù, dòng chảy văn hóa độc đáo cần được gìn giữ

Đến nay chưa có tài liệu nào đủ chứng lí chứng minh ca trù xuất hiện từ bao giờ, nhưng thịnh hành nhất từ thế kỉ XV, phổ biến ở khu vực Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ. TS Nguyễn Xuân Diện (Viện nghiên cứu Hán Nôm), trong các nghiên cứu về ca trù khẳng định, môn nghệ thuật này được hoàn thiện cơ bản về lối chơi vào thế kỉ XV. Trong khi các tư liệu mĩ thuật và khảo cổ học chưa đủ chứng lí khẳng định ca trù có từ thời Lí (thế kỉ XI), thì bài thơ của Lê Đức Mao là tư liệu sớm nhất về ca trù, đáng tin cậy nhất để khẳng định chắc chắn ca trù có mặt ở nước ta vào thế kỉ XV.

Trong năm không gian trình diễn, mỗi không gian có lối hát và phong cách riêng. Các nhà nghiên cứu chỉ ra rằng, ca trù xưa tổ chức thành phường, hoặc giáo phường, có quy định riêng về truyền nghề, cách học đàn, học hát, việc cho phép các đào nương vào nghề, việc chọn đào nương đi hát thi... Hát ca trù gồm các thành phần: Ca nương là người hát chính, nhạc công là người đệm đàn đáy theo nhịp hát của ca nương và người cầm chầu, còn gọi là quan viên, là người đánh trống chầu chấm câu, hoặc biểu lộ cảm xúc với diễn xướng của ca nương và kép đệm đàn.

Khi hát, ca nương vừa hát, vừa gõ nhịp phách (nhạc cụ làm bằng tre gồm bàn phách và hai dùi gõ làm bằng gỗ). Khi biểu diễn, ca nương ngồi ở giữa vừa hát, vừa gõ phách lấy nhịp, kép và quan viên ngồi chếch sang hai bên. Ca trù thường sử dụng ca từ bằng thể thơ lục bát, hoặc song thất lục bát, cũng có khi là thể thơ Đường luật... Đặc biệt, thể hát nói bằng thơ 8 chữ, là thể thơ dành riêng cho ca trù, có thể nói là sáng tạo độc đáo của ca trù Việt Nam. Đây là thể thơ độc đáo cả về nội dung, hình thức, vừa là thể loại văn học, vừa là làn điệu của ca trù, trong đó các yếu tố khuôn khổ, cách tổ chức vần luật cho đến câu kết được quy định rất chặt chẽ. Biểu diễn ca trù ngoài đàn hát, có khi còn có múa, tạo nên nét đặc sắc, riêng biệt. Các điệu múa thường sử dụng là: Bài bông (thường biểu diễn trong hát cửa đình), Đại thạch (biểu diễn trong hát thờ và hát thi), Bỏ bộ và Tứ linh...

Ca trù, dòng chảy văn hóa độc đáo cần được gìn giữ

Tổ chức giáo phường trong ca trù cũng được tổ chức chặt chẽ, bài bản, trong đó gồm nhiều họ. Đào, kép từng vùng đều có tên họ riêng, họ nào mang họ đó kèm theo tên của mình. Thời Lê, giáo phường được phân định theo đẳng cấp, đó là giáo phường cung đình và giáo phường dân gian. Bên cạnh đó còn có các xóm nhà trò, thôn ả đào, cũng là những không gian văn hóa ca trù tương tự như giáo phường. Giáo phường cung đình được thiết chế như Ty giáo phường, là sự liên kết, tập hợp các giáo phường địa phương như các giáp, các xã, các họ. Đây được xem như cơ quan nắm giữ tục nhạc, là nơi thu thập, chỉnh lí và truyền bá nhạc vũ dân gian. Người đứng đầu giáo phường được gọi là ông trùm, trên các ông trùm là quản giáp. Nếu quản giáp kiêm người đứng đầu giáo phường, thì kép hát không được xem quản giáp như một chức trách.

Với thiết chế quản lí và hoạt động chặt chẽ như vậy, nghệ thuật ca trù phát triển rực rỡ trong suốt chiều dài lịch sử, trở thành nét văn hóa đặc sắc riêng có của dân tộc Việt. Các nghiên cứu cũng chỉ ra rằng, thời Pháp thuộc, hát ca trù ở nội thành Hà Nội bị biến thể thành hát cô đầu, do các ca nương tách ra từ giáo phường, lập ra những tụ điểm, mà khách hàng là các tao nhân mặc khách, hình thành thú chơi tao nhã của giới trí thức một thời. Tại những tụ điểm này thường tổ chức uống rượu và nghe hát. Khách hàng tự sáng tác thơ đưa cho ca nương hát, rồi vừa uống rượu, vừa thưởng thức môn nghệ thuật vừa trí tuệ, vừa lãng mạn.

Ca trù, dòng chảy văn hóa độc đáo cần được gìn giữ

Trải qua quá trình phát triển, hiện còn lưu giữ những bài hát ca trù rất hay, do các tao nhân mặc khách sáng tác như: Cao Bá Quát có các bài “Tự tình”, “Hơn nhau một chữ thì”, “Phận hồng nhan có mong manh”, “Nhân sinh thấm thoắt”;... Nguyễn Công Trứ với những bài “Ngày tháng thanh nhàn”, “Kiếp nhân sinh”, “Chơi xuân kẻo hết xuân đi”, “Trần ai ai dễ biết ai”;... Dương Khuê với bài “Hồng hồng, tuyết tuyết”, tức “Gặp đào Hồng đào Tuyết”; Chu Mạnh Trinh với bài “Hương Sơn phong cảnh”; Tản Đà có “Gặp xuân”, “Xuân tình”, “Chưa say”, “Trần ai tri kỉ”, “Đời đáng chán”... Nguyễn Khuyến có “Hỏi phỗng đá”, “Duyên nợ”; Nguyễn Thượng Hiền có bài “Chơi chùa Thầy”; Trần Tế Xương có “Hát cô đầu”;...

Nói chung, ca trù mang nhiều giá trị về nghệ thuật biểu diễn; giá trị về giải trí, văn hóa, giáo dục, tín ngưỡng sâu sắc. Các nghiên cứu cũng cho thấy, ca trù có khoảng 46 điệu hát, trong đó rất nhiều điệu hát bài bản, cơ bản chia làm 3 lối: Hát chơi 15 điệu, hát cửa đình 12 điệu, hát thi là các điệu còn lại. Tuy nhiên, số lượng điệu hát ca trù đến nay vẫn chưa được xác định chính xác. Mặc dù được thể hiện trong không gian tĩnh lặng, nhỏ hẹp, nhưng người nghe vẫn thấy hết sự trong trẻo, rõ nét qua từng nhịp phách, giọng hát của ca nương và tiếng đàn réo rắt theo tiếng hát của ca nương.

Ngoài ra, ca trù còn có giá trị ngoại giao rõ nét. Theo TS Nguyễn Xuân Diện, trong lịch sử phát triển ca trù, từng ghi dấu giáo phường An Thanh, huyện Lập Thạch được mời về kinh đô hát xướng đón Sứ bộ các nước. Điều này cho thấy, các giáo phường trong dân gian xưa cũng được góp phần tham gia hoạt động lễ tiết ngoại giao.

Hiện trên cả nước có 15 tỉnh, thành phố có các CLB, giáo phường ca trù, trong đó Hà Nội có khoảng 20 CLB, giáo phường, nhóm, trung tâm ca trù đã và đang hoạt động. Tuy nhiên, đó cũng vẫn chỉ dừng ở mức độ tự phát của những người có tâm huyết với ca trù. Cái cần và đủ ở đây phải có chương trình cấp Nhà nước, nhằm khôi phục, phát triển ca trù thành một trong những môn nghệ thuật của quốc gia.

Hoàng Linh

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Người lao động được nghỉ 5 ngày liên tục dịp giỗ Tổ Hùng Vương và 30/4-1/5

Người lao động được nghỉ 5 ngày liên tục dịp giỗ Tổ Hùng Vương và 30/4-1/5

NMO - Năm 2023, dịp lễ giỗ Tổ Hùng Vương và ngày 30/4-1/5 trùng nhau nên người lao động cả nước sẽ được nghỉ 5 ngày liên tục.
Lấy tình thâm mà đổi đầu bạc

Lấy tình thâm mà đổi đầu bạc

Vãn Tình là một trong những nhà văn Trung Quốc với những tác phẩm văn học làm thay đổi tư duy, suy nghĩ của người phụ nữ hiện đại. Cô có những suy nghĩ độc lập, nhất quán, chỉn chu về vị thế và vai trò của người phụ nữ trong xã hội ngày nay. Những tác phẩm của Vãn Tình dễ cho người đọc thấy được những nhân vật phụ nữ khôn ngoan, thức thời, độc lập tự tin trước sóng gió cuộc đời. Lấy tình thâm mà đổi đầu bạc là cuốn sách bán chạy thứ tư sau ba cuốn: Khí chất bao nhiêu, hạnh phúc bấy nhiêu, Bạn đắt giá bao nhiêu, Không tự khinh bỉ không tự phí hoài.
Miền Bắc sắp rét đậm, rét hại, xuất hiện mưa tuyết và băng giá

Miền Bắc sắp rét đậm, rét hại, xuất hiện mưa tuyết và băng giá

Từ ngày 27/1, ở Bắc Bộ và khu vực từ Thanh Hóa đến Thừa Thiên Huế trời tiếp tục rét, vùng núi có nơi rét đậm, rét hại, có khả năng xảy ra mưa tuyết, băng giá.
Đế Việt thương hiệu kí

Đế Việt thương hiệu kí

Mỗi thương hiệu đế Việt mỗi vị, cũng tê đầu lưỡi, cũng nồng thơm, cháy bỏng, cuống quýt như nhau, nhưng kẻ sành rượu thì phân biệt được đế này, đế kia được chưng cất ở đâu.
Nguyên mẫu nhân vật trong bài thơ Dáng đứng Việt Nam

Nguyên mẫu nhân vật trong bài thơ Dáng đứng Việt Nam

LTS: Độc giả Việt Nam chắc không mấy ai không biết những câu thơ: “Anh ngã xuống đường băng Tân Sơn Nhất/Nhưng anh gượng đứng lên tì súng trên xác trực thăng/Và anh chết trong khi đang đứng bắn/Máu anh phun theo lửa đạn cầu vồng/Chợt thấy anh giặc hốt hoảng xin hàng/Có thằng núp dưới chân anh tránh đạn/Bởi anh chết rồi nhưng lòng dũng cảm/Vẫn đứng đàng hoàng nổ súng tấn công/Anh tên gì hỡi anh yêu quý…”

Tin khác

Tỉnh Bình Phước: Tết ấm áp bên những căn nhà mới dành cho người nghèo

Tỉnh Bình Phước: Tết ấm áp bên những căn nhà mới dành cho người nghèo
Được đón Tết trong căn nhà mới chính là điều mà bấy lâu nay em Nguyễn Huỳnh Quốc Bảo, học sinh lớp 6B, Trường TH-THCS Thanh Ph, xã Thanh Phú, thị xã Bình Long, Bình Phước hằng mong ước. Và giờ đây, ước mơ ấy đã trở thành hiện thực.

Chào đón những em bé "mèo nhí" đầu tiên của năm Quý Mão 2023

Chào đón những em bé "mèo nhí" đầu tiên của năm Quý Mão 2023
Vào thời khắc giao thừa Tết Nguyên đán Quý Mão năm 2023, Bệnh viện Phụ Sản Hà Nội đã chào đón những công dân nhí đáng yêu đầu tiên của năm.

Giáo sư cao tuổi người Hàn yêu Việt Nam

Giáo sư cao tuổi người Hàn yêu Việt Nam
Một người bạn cao tuổi Hàn Quốc, GS. TS Ahn Kyong Hwan bộc bạch “Việt Nam sống động trong trái tim tôi, Tết cổ truyền của Việt Nam thật tuyệt vời”. Lúc còn là học sinh trung học, ông đã rất yêu cây dừa Việt Nam. Những rừng dừa trái sum suê trĩu ngọn, lúc Xuân về, Tết đến; tàu lá dừa rung rinh trước làn gió Xuân uốn mình xuống các dòng kênh rạch, vẻ đẹp huyền ảo, lung linh.

Món quà Tết của Phu nhân Hoàng thân Xu-pha-nu-vông

Món quà Tết của Phu nhân Hoàng thân Xu-pha-nu-vông
Cách đây tròn 50 năm, bà Hoàng Thị Thanh, sinh năm 1954, quê xã Ninh Thắng, huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình là một trong những người có vinh dự nhận món quà ấy. Cho đến bây giờ, đó vẫn là một kỉ niệm không thể nào quên của bà trong những năm tháng chiến đấu trên đất bạn Lào.

Từ Dụ Thái hậu- Tiểu thuyết lịch sử hấp dẫn của nhà văn Trần Thùy Mai

Từ Dụ Thái hậu- Tiểu thuyết lịch sử hấp dẫn của nhà văn Trần Thùy Mai
Từ Dụ thái hâu là bộ tiểu thuyết lịch sử 2 tập, dày gần 800 trang của Trần Thùy Mai kể về cuộc đời của vương phi Phạm Thị Hằng cùng với những đấu đá, âm mưu trong cung cấm. Cuốn tiểu thuyết đã tạo nên chân dung của một vị thái hậu quyền uy nhưng giản dị gần gũi với dân chúng. Cuốn sách đã phần nào ca ngợi nhân phẩm và đạo đức của vương phi Phạm Thị Hằng khiến người đọc có thể hình dung được chân dung của một bà thái hậu hiền lành đức độ. Đây là một trong những cuốn tiểu thuyết thành công của Trần Thùy Mai, được đọc giả quan tâm và mến mộ.

Nguyễn Lý Tưởng – Người thầy luôn hết mình vì học trò

Nguyễn Lý Tưởng – Người thầy luôn hết mình vì học trò
Những ngày Tết đang đến rất gần, hương vị Xuân đã đến với tất cả mọi người, nhưng đâu đó trong dòng người tất bật xô bồ, vẫn có một người thầy cần mẫn miệt mài trên từng trang giáo án để truyền thụ kiến thức cho học sinh, những bài giảng của thầy vì thế càng gần gũi và ấm áp hơn với nhiều thế hệ học trò. Thầy Nguyễn Lý Tưởng hiện đang công tác tại trường THCS Bình Minh, thị xã Nghi Sơn, tỉnh Thanh Hóa đang từng ngày nỗ lực hết mình để mang đến cho học sinh những nguồn kiến thức mới mẻ, thức đẩy học sinh có kết quả học tập tốt nhất.

Bí thư Tỉnh ủy thăm, kiểm tra và chúc tết Công ty Điện lực Thanh Hóa

Bí thư Tỉnh ủy thăm, kiểm tra và chúc tết Công ty Điện lực Thanh Hóa
Chiều 14/1, đồng chí Đỗ Trọng Hưng, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh đến thăm, kiểm tra tình hình sản xuất kinh doanh, phương án trực và chúc tết cán bộ, người lao động Công ty Điện lực Thanh Hóa (PC Thanh Hóa) nhân dịp chuẩn bị đón Tết Nguyên đán Quý Mão. Cùng đi có đồng chí Lê Anh Xuân, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND TP Thanh Hóa.

Ngành điện bàn giao nhà “Mái ấm công đoàn” cho đoàn viên có hoàn cảnh khó khăn

Ngành điện bàn giao nhà “Mái ấm công đoàn” cho đoàn viên có hoàn cảnh khó khăn
Từ sự quan tâm, hỗ trợ của Công đoàn Điện lực Việt Nam, Tổng Công ty Điện lực miền Bắc và Công ty Điện lực Thanh Hóa, niềm vui của anh Phạm Hồng Thái, đoàn viên Công đoàn Điện lực Cẩm Thủy càng được nhân lên, khi gia đình có ngôi nhà mới vững chãi, ấm cúng trong những ngày cận Tết Nguyên đán Quý Mão 2023.

Chuyển cơ quan điều tra làm rõ hàng chục gói thầu mua sắm thiết bị y tế chống dịch COVID-19 ở Hà Nội

Chuyển cơ quan điều tra làm rõ hàng chục gói thầu mua sắm thiết bị y tế chống dịch COVID-19 ở Hà Nội
Thanh tra Chính phủ mới ban hành thông báo kết luận thanh tra việc mua sắm trang thiết bị, vật tư, sinh phẩm, kit xét nghiệm, vaccine, thuốc phục vụ phòng, chống dịch COVID-19 tại Trung tâm Kiểm soát bệnh tật CDC Hà Nội và 11 bệnh viện thuộc Sở Y tế Hà Nội, giai đoạn từ 1/1/2020 đến 31/12/2021.

Lễ hội chùa Hương 2023 có gì mới?

Lễ hội chùa Hương 2023 có gì mới?
Lễ hội chùa Hương khai hội từ 27.1 và kéo dài đến hết 23.4 (tức từ mùng 6 tháng Giêng đến hết mùng 4.3 Âm lịch), với chủ đề “Lễ hội chùa Hương an toàn - văn minh - thân thiện”.

Về làng có truyền thống 500 năm làm bánh chưng, bánh tét

Về làng có truyền thống 500 năm làm bánh chưng, bánh tét
Cứ mỗi dịp cận Tết, người làng Chuồn, thôn An Truyền, xã Phú An, huyện Phú Vang, tỉnh Thừa Thiên Huế lại nổi lửa vào “vụ” bánh chưng, bánh tét. Từ xưa, bánh làng Chuồn đã thơm ngon nức tiếng gần xa, bởi sự tài hoa của dân làng cùng với giống nếp quý hiếm...

Thông tin mới nhất vụ giải cứu bé trai 10 tuổi bị rơi xuống ống cọc bê tông ở Đồng Tháp

Thông tin mới nhất vụ giải cứu bé trai 10 tuổi bị rơi xuống ống cọc bê tông ở Đồng Tháp
NMO - Thông tin mới nhất vụ bé Thái Lý Hạo Nam rơi xuống ống cọc bê tông sâu 35m tại công trình cầu Rọc Sen (xã Phú Lợi, huyện Thanh Bình, tỉnh Đồng Tháp), sáng 16/1, lực lượng cứu hộ đã đưa được đoạn thứ nhất trong số 3 đoạn của cọc bê tông lên mặt đất và đang tiến hành các bước cứu hộ tiếp theo.

Hội Xuân Yên Tử 2023 sẽ có nhiều hoạt động đặc sắc

Hội Xuân Yên Tử 2023 sẽ có nhiều hoạt động đặc sắc
Theo báo cáo của UBND TP Uông Bí và Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam tỉnh Quảng Ninh, sau 2 năm gián đoạn bởi dịch Covid-19, lễ khai hội và Hội xuân Yên Tử năm 2023 sẽ được tổ chức vào sáng 31/1,...

Nhớ lại niềm vui của ông Nguyễn Lâm Sáu được minh oan: Mùa Xuân nhắc đến vai trò của luật sư trong vụ việc

Nhớ lại niềm vui của ông Nguyễn Lâm Sáu được minh oan: Mùa Xuân nhắc đến vai trò của luật sư trong vụ việc
Ông Nguyễn Lâm Sáu, sinh năm 1940, thường trú tại phường Khánh Xuân, TP Buôn Ma Thuột, tỉnh Đắk Lắk bị Công an tỉnh Đắk Lắk bắt ngày 14/4/1985, được tạm tha trái pháp luật vào ngày 22/11/1985.

Ngày Xuân đến thăm thầy Mo đời thứ 9 của làng Roộc Răm

Ngày Xuân đến thăm thầy Mo đời thứ 9 của làng Roộc Răm
Ông Lò Đình Ước, 77 tuổi, là đời thứ 9 của nhà Mo ở làng Roộc Răm, xã Xuân Phúc, huyện Như Thanh, tỉnh Thanh Hóa là người đứng ra chủ trì giúp dân làng tổ chức Lễ hội Kin chiêng boọc mạy (hát múa ăn mừng dưới cây bông) để mời Mường Trời, thần linh về dự và giúp dân làng có cuộc sống bình an. Năm 2019, ông vinh dự được Chủ tịch nước tặng danh hiệu Nghệ nhân Ưu tú...
Xem thêm
Người lao động được nghỉ 5 ngày liên tục dịp giỗ Tổ Hùng Vương và 30/4-1/5

Người lao động được nghỉ 5 ngày liên tục dịp giỗ Tổ Hùng Vương và 30/4-1/5

NMO - Năm 2023, do dịp lễ giỗ Tổ Hùng Vương và ngày 30/4-1/5 trùng nhau nên người lao động cả nước sẽ được nghỉ 5 ngày liên tục.
Miền Bắc sắp rét đậm, rét hại, xuất hiện mưa tuyết và băng giá

Miền Bắc sắp rét đậm, rét hại, xuất hiện mưa tuyết và băng giá

Từ ngày 27/1, ở Bắc Bộ và khu vực từ Thanh Hóa đến Thừa Thiên Huế trời tiếp tục rét, vùng núi có nơi rét đậm, rét hại, có khả năng xảy ra mưa tuyết, băng giá.
Tỉnh Bình Phước: Tết ấm áp bên những căn nhà mới dành cho người nghèo

Tỉnh Bình Phước: Tết ấm áp bên những căn nhà mới dành cho người nghèo

Được đón Tết trong căn nhà mới chính là điều mà bấy lâu nay em Nguyễn Huỳnh Quốc Bảo, học sinh lớp 6B, Trường TH-THCS Thanh Ph, xã Thanh Phú, thị xã Bình Long, Bình Phước hằng mong ước. Và giờ đây, ước mơ ấy đã trở thành hiện thực.
Lấy tình thâm mà đổi đầu bạc

Lấy tình thâm mà đổi đầu bạc

Vãn Tình là một trong những nhà văn Trung Quốc với những tác phẩm văn học làm thay đổi tư duy, suy nghĩ của người phụ nữ hiện đại. Cô có những suy nghĩ độc lập, nhất quán, chỉn chu về vị thế và vai trò của người phụ nữ trong xã hội ngày nay. Những tác phẩ
Môi trường lí tưởng cho tuổi trẻ khởi nghiệp

Môi trường lí tưởng cho tuổi trẻ khởi nghiệp

Mỗi khi bước sang năm học mới, Ban Giám hiệu Trường Trung cấp nghề Bỉm Sơn lại trăn trở, nỗ lực để đổi mới phương pháp giảng dạy, nâng cao chất lượng đào tạo nghề, có những chính sách ưu đãi cho học sinh, nhằm mang đến nguồn nhân lực chất lượng, đóng góp tích cực vào thị trường lao động của địa phương cũng như đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của xã hội.
Từ Dụ Thái hậu- Tiểu thuyết lịch sử hấp dẫn của nhà văn Trần Thùy Mai

Từ Dụ Thái hậu- Tiểu thuyết lịch sử hấp dẫn của nhà văn Trần Thùy Mai

Từ Dụ thái hâu là bộ tiểu thuyết lịch sử 2 tập, dày gần 800 trang của Trần Thùy Mai kể về cuộc đời của vương phi Phạm Thị Hằng cùng với những đấu đá, âm mưu trong cung cấm. Cuốn tiểu thuyết đã tạo nên chân dung của một vị thái hậu quyền uy nhưng giản dị gần gũi với dân chúng. Cuốn sách đã phần nào ca ngợi nhân phẩm và đạo đức của vương phi Phạm Thị Hằng khiến người đọc có thể hình dung được chân dung của một bà thái hậu hiền lành đức độ. Đây là một trong những cuốn tiểu thuyết thành công của Trần Thùy Mai, được đọc giả quan tâm và mến mộ.
Huyện Nông Cống, tỉnh Thanh Hóa: Sức bật từ chương trình xây dựng nông thôn mới

Huyện Nông Cống, tỉnh Thanh Hóa: Sức bật từ chương trình xây dựng nông thôn mới

Những ngày cuối năm chúng tôi lại có dịp trở về Nông Cống để chứng kiến khung cảnh đổi thay kỳ diệu của vùng quê chiêm trũng, nơi đây sức sống nông thôn mơí đang tràn về. Khung cảnh người, xe tươi vui nhộn nhịp trên những cây cầu, những con đường rộng thê
Bước qua ngưỡng của

Bước qua ngưỡng của

Loạt bài phóng sự: BƯỚC QUA NGƯỠNG CỬA
Những tấm gương luôn ngời sáng…

Những tấm gương luôn ngời sáng…

Tôi trở lại xã Dị Nậu, huyện Tam Nông, tỉnh Phú Thọ vào một ngày Đông cuối tuần.
Phiên bản di động