Biến thể Delta của SARS-CoV2 và biện pháp phòng chống Covid-19 hiện nay

Bài này phân tích lí do vì sao việc tổ chức giãn cách xã hội theo Chỉ thị 16 tại TP Hồ Chí Minh từ ngày 9/7/2021, không đạt kết quả như mong muốn, nêu lên những nội dung cần bổ sung trong các biện pháp phòng chống dịch, khi biến thể Delta chiếm vai trò thống trị trong dịch bệnh Covid-19 hiện nay. Biến thể Delta có tốc độ lây lan rất nhanh và chu kì lây nhiễm rất ngắn giải thích vì sao các biện pháp phòng chống hiện hành không còn hiệu quả như trước. Giải pháp đề xuất nhằm cải thiện tình hình hiện nay là nâng cao tốc độ các khâu truy vết và phát hiện các F0 và nâng cao tính hiệu quả của các biện pháp cách li.

Sự khó khăn của các biện pháp phòng chống Covid-19 ở thời biến chủng Delta

Từ khi Virus SARS-CoV-2 xuất hiện tại Việt Nam vào đầu năm 2020, Nhà nước và nhân dân ta đã sớm nhận thức được sự nguy hiểm của nó. Trong quá trình chống dịch Covid-19, Nhà nước ta đã dần hoàn chỉnh một hệ thống biện pháp phòng chống dịch với những nguyên tắc bảo vệ cá nhân (5K rồi 5K+Vaccin) và một số Chỉ thị 15, 16… để hướng dẫn thực hiện các biện pháp phòng chống dịch tại những khu vực có điều kiện nguy cơ khác nhau. Với những kinh nghiệm tích luỹ được trong quá trình phòng chống, các biện pháp đó dần được bổ sung, cải tiến để việc kiểm soát dịch trở nên tinh vi hơn, phù hợp hơn với mục tiêu kép – vừa phòng chống dịch vừa phát triển kinh tế - và có sự quan tâm nhiều hơn đến những yêu cầu cơ bản của cuộc sống trong tình hình dịch bệnh. Những kết quả đạt được đã chứng minh tính hiệu quả và tính phù hợp của các biện pháp kiểm soát dịch Covid-19 trước thời điểm biến chủng Delta xuất hiện.

Tuy nhiên trong đợt dịch mới nhất hiện đang hoành hành ở TP Hồ Chí Minh và nhiều tỉnh phía Nam do biến chủng Delta, việc áp dụng các biện pháp phòng chống trước đây đang gặp nhiều khó khăn phức tạp. Sau 14 ngày thực hiện giãn cách xã hội theo Chỉ thị 16, TP Hồ Chí minh vẫn chưa làm chủ được tình hình và phải quyết định tiếp tục giản cách thêm một số ngày với Chỉ thị 16+, nghĩa là có bổ sung thêm một số biện pháp.

Biến thể Delta của SARS-CoV2 và biện pháp phòng chống Covid-19 hiện nay

Những đặc điểm của biến thể Delta ảnh hưởng tai hại đến hiệu quả của chính sách phòng chống dịch

Chúng ta cần quan tâm nghiên cứu biến thể Delta để tìm ra những đặc tính có khả năng ảnh hưởng đến các biện pháp phòng chống dịch đã thành công trước đây. Những tính chất của biến thể Delta hiện nay đã được biết khá rõ. Chúng ta biết là nó rất dễ lây lan: nếu không có biện pháp hạn chế lây nhiễm thì bình quân một ca nhiễm sẽ lây cho 5 ca khác sau 1 vòng lây nhiễm ta kí hiệu Hsn1 = 5 (đọc là Hệ số nhân sau 1 vòng lây nhiễm bằng 5); mặt khác nó có chu kì lây nhiễm ngắn (kí hiệu: CKln), từ 2 đến 4 ngày (CKln= 2 - 4 ngày).

Với các số liệu về Hsn1 và CKln này, ta có thể tính hệ số nhân sau một thời gian nhất định, ứng với một số chu kì lây nhiễm nhất định.Với biến thể Delta, nếu lấy Hsn1 = 5 vàCKln= 2, kết quả tính hệ số nhân sau 14 ngày, ứng với Sckln = 7 (Số chu kì lây nhiễm bằng 7), sẽ là 57 = 78.100 (số tròn), có nghĩa là một ca nhiễm ban đầu sẽ dẫn tới 78.100 ca nhiễm sau 14 ngày! Đây là trường hợp không có tác động nào để ngăn cản sự lây nhiễm. Nếu có can thiệp để giảm bớt lây nhiễm, ta có thể hạ thấp giá trị của Hsn1 ví dụ xuống Hsn1=4, 3, 2, 1… phụ thuộc vào hiệu quả của sự can thiệp. Kết quả tính sẽ cho hệ số nhân lần lượt bằng 16.400; 2190; và 128. Như vậy ta thấy rằng nếu các biện pháp can thiệp để giảm lây nhiễm là kém hiệu quả (ví dụ Hsn1 = 4) thì số ca nhiễm sau 14 ngày sẽ giảm không nhiều (4,8 lần). Ngược lại, nếu các biện pháp để giảm lây nhiễm là khá hiệu quả (ví dụ Hsn1 = 2) thì số ca nhiễm sẽ giảm một cách đáng kể (610 lần). Nếu Hsn1 = 1, thì hệ số nhân sẽ bằng 1, có nghĩa là số ca nhiễm sẽ không thay đổi sau 14 ngày.

Ta cũng có thể so sánh các số liệu trên với số liệu tương ứng của nguyên chủng và biến chủng Alpha. Với biến chủng Alfa, ta lấy Hsn1 = 4 (không can thiệp) và CKln = 3. Kết quả tính sau 14 ngày (Sckln=4,67) cho hệ số nhân = 768. Với nguyên chủng, ta lấy Hsn1 = 3 (không can thiệp) và CKln = 4. Kết quả tính toán sau 14 ngày (Sckln = 3,5) cho ta hệ số nhân = 54. Như vậy, so với hệ số nhân 78.100 của biến thể Delta, thì sau thời gian 14 ngày, hệ số nhân do Alfa nhỏ hơn 102 lần và do nguyên chủng thì nhỏ hơn gần 1500 lần.

Các tính toán cho thấy lợi ích to lớn của những biện pháp hạn chế lây nhiễm. Chúng càng hiệu quả thì hệ số nhân sau 14 ngày càng nhỏ. Lí tưởng là đạt đến Ksn1 < 1 và mọi chính sách phòng chống phải hướng tới lí tưởng đó để tiêu diệt hoàn toàn mầm bệnh. Muốn được như vậy, không có cách nào khác là phát hiện và cách li hiệu quả người bị nhiễm bằng những biện pháp thích hợp.

Những biện pháp cần thiết phải bổ sung để đối mặt với biến chủng Delta

Chúng ta còn nhớ, khi phải đối mặt với biến chủng Alfa, ta đã nói phải thực hiện mọi biện pháp một cách “thần tốc”. Các tính toán trên đây cho thấy với biến chủng Delta, tốc độ lây lan từ một ca bệnh sau 14 ngày lớn hơn trên một trăm lần so với biến chủng Alfa. Nếu không xử lí hết sức nhanh chóng mọi việc, thì những biện pháp phòng chống sẽ không thắng được tốc độ phát triển “thần tốc”của chủng Delta. Ta sẽ không thể truy vết, phát hiện và cách li người nhiễm bệnh kịp thờiđể cho người ấy có thì giờ lây lan cho những người khác với một tốc độ chóng mặt.

Do vậy, chúng ta phải truy vết nhanh hơn (nhất thiết phải dựa vào công nghệ thông tin!), phải phát hiện nhanh hơn (các xét nghiệm phải được thực hiện với một cường độ cao hơn và khẩn trương hơn), và phải cách li có hiệu quả hơn (không để cho những người bị nhiễm chậm được phát hiện và tiếp tục lây cho những người khác; thực hiện nghiêm ngặt nguyên tắc 5K và các qui chế cách li, đặc biệt trong các cơ sở cách li tập trung hoặc trong các khu vực phong tỏa). Tóm lại, ta phải sử dụng những biện pháp “siêu thần tốc” để truy vết và phát hiện các ca bệnh tiềm tàng, và khi họ đã được công nhận F0 thì phải cách li họ có hiệu quả. Không làm nhanh hơn và không cách li có hiệu quả hơn thì ta không thể thắng được biến chủng Delta.

Đến đây, tôi muốn nêu lên một vấn đề đặc biệt quan trọng, đối với các đợt xét nghiệm định kì, dù là trong các bệnh viện, các cơ sở cách li tập trung hoặc các địa điểm cách li khác, hay trong các khu vực phong toả. Nếu biến chủng Delta là thống trị trong dịch Covid, thì quy định chu kì xét nghiệm 3 hoặc 4 ngày là quá chậm, không đủ để chống lại sự tiến triển của dịch, vì để lọt những người đã bị nhiễm mà vẫn có thời gian tiếp tục tiếp xúc gần với những người chưa bị nhiễm nếu 5K và các quy định cách li, như thường xảy ra, vẫn chưa được tuân thủ nghiêm ngặt do thiếu ý thức và do kiểm tra kém chặt chẽ. Tôi nghĩ đây là một nguyên nhân quan trọng giải thích tại sao mặc dù TP Hồ Chí Minh đã qua 14 ngày của chương trình giản cách xã hội áp dụng chỉ thị 16 trên toàn thành phố mà vẫn chưa làm chủ được tình hình lây nhiễm quan trọng hiện nay. Và số lượng lây nhiễm mới hàng ngày cho thấy chính những khu vực cách li tập trung, các khu vực phong toả, các vùng giãn cách và các khu công nghiệp là những nơi lây nhiễm nhiều nhất. Tôi rất tán thành khi được biết TP Hồ Chí Minh sẽ tiếp tục áp dụng Chỉ thị 16+ trong đó có ý định giảm bớt thời gian giữa các lần xét nghiệm định kì. Nếu điều kiện cho phép, theo tôi nên xét nghiệm mỗi ngày, và không nên quá tiết kiệm trong mục chi tiêu này, vì đây có thể là yếu tố quyết định thắng lợi trong tình hình căng thẳng hiện nay.

Mặt khác, chúng ta cũng biết những người bị nhiễm với biến chủng Delta thường có nồng độ virus tập trung nhiều trong họng, và khi ho hoặc hắt hơi, thậm chí khi thở thì họ phát ra ngoài những giọt bắn và những son khí (hay dung khí) chứa nồng độ virus cao hơn nhiều so với trường hợp chủng gốc và các biến chủng khác. Hơn nữa virus chủng Delta có khả năng bám vào tế bào tiếp nhận của cơ thể dễ dàng hơn,do đó khi tiếp xúc với người bị nhiễm virus này trong một thời gian không lâu (chẳng hạn dưới 10 giây, thời gian chưa đủ để thăm hỏi sức khoẻ của nhau) là có thể đã hít phải một lượng virus đủ để bị lây bệnh! Do vậy, cần xem lại một số quy định về khoảng cách nguy hiểmthời gian tiếp xúc nguy hiểm vì các quy định hiện hành có thể không còn đủ an toàn. Nếu phải thay đổi các định nghĩa này để duy trì mức an toàn như trước, thì tiêu chí “tiếp xúc gần” (kết hợp khoảng cách tiếp xúc với thời gian tiếp xúc) cần được thay đổi để công tác truy vết được chính xác hơn. Tiêu chí về thời gian tiếp xúc an toàn phải ngắn hơn đáng kể, và tiêu chí về khoảng cách an toàn có thể phải xa hơn nhằm không để lọt những người đáng lẽ phải được xếp vào F1 nhưng vẫn tiếp tục sống ngoài cộng đồng vì đã lọt sổ khi qua truy vết.

Ngoài ra tôi cũng tán thành những biện pháp nhằm tránh bẻ gãy các dây chuyền sản xuất và xem đó là tích cực để phục vụ mục tiêu kép, nhưng tuyệt đối không nên chấp nhận để công nhân làm việc trong những môi trường chưa hoặc không an toàn. Nơi cư trú của công nhân, nếu là phòng trọ cũng phải có biện pháp cách ly để không gây “lây nhiễm chéo” giữa các doanh nghiệp khác nhau trong cùng một địa bàn. Những sự quan tâm hiện nay của lãnh đạo TP Hồ Chí Minh mà tôi được biết đang đúng theo các hướng vừa nêu, là rất đáng hoan nghênh. Vấn đề còn lại là tổ chức kiểm tra kĩ các điều kiện an toàn trước khi cho làm việc và giám sát thường xuyên để bảo đảm các điều kiện đó được duy trì liên tục.

Kết luận

Bài viết này chỉ đề cập tới một số vấn đề hạn chế, với mục đích đề xuất những biện pháp bổ sung chống lại sự lây lan của dịch Covid-19 với biến chủng Delta. Tôi tin tưởng rằng nếu những đề xuất trong bài này được đưa vào áp dụng một cách tích cực, thì những biện pháp phòng chống dịch của chúng ta nhất định sẽ thành công thêm một lần nữa. Tuy nhiên, bài này không đề cập tới những vấn đề khác có liên quan, như chủ trương đẩy mạnh tiêm vắc xin, chủ trương phân tầng các bệnh nhân để tập trung điều trị bệnh nhân nặng tại các bệnh viện được trang bị đầy đủ và hiện đại, và nhất là những chủ trương liên quan đến chiến lược phòng, chống dịch trong thời kì bùng phát dịch mạnh mẽ nên như thế nào.

TSKH Trần Hà Anh
Cựu Viện trưởng Viện Nghiên cứu Hạt nhân Đà Lạt; Cựu Phó Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ, Môi trường Quốc Hội

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Người cao tuổi cẩn trọng với những bệnh nguy hiểm thường gặp

Người cao tuổi cẩn trọng với những bệnh nguy hiểm thường gặp

Khi tuổi càng cao, nhiều chức năng của cơ thể bị suy giảm và sức khỏe yếu dần. Do đó, người cao tuổi dễ mắc bệnh và những bệnh mãn tính thường hay tái phát. Dưới đây là một số bệnh thường gặp ở người cao tuổi.
T&T Group trao tặng Hà Nội 1 triệu bộ kit xét nghiệm PCR COVID-19 trị giá 162 tỉ đồng

T&T Group trao tặng Hà Nội 1 triệu bộ kit xét nghiệm PCR COVID-19 trị giá 162 tỉ đồng

Ngày 17/9, Ủy ban MTTQ Việt Nam TP Hà Nội đã tổ chức tiếp nhận 1 triệu bộ kit xét nghiệm Realtime RT-PCR trị giá 6 triệu Euro (tương đương 162 tỷ đồng) do Tập đoàn T&T Group của doanh nhân Đỗ Quang Hiển trao tặng nhằm hỗ trợ công tác phòng, chống dịch COVID-19 của Thủ đô.
Huyện Lương Tài, tỉnh Bắc Ninh thôi giãn cách xã hội từ ngày 17/9

Huyện Lương Tài, tỉnh Bắc Ninh thôi giãn cách xã hội từ ngày 17/9

Ổ dịch tại huyện Lương Tài (tỉnh Bắc Ninh) được kiểm soát, chính quyền Bắc Ninh quyết định xoá giãn cách xã hội toàn huyện theo Chỉ thị 19 từ 0 giờ ngày 17/9.
20 học viện Trường Quân sự Quân đoàn 4 từng là F0 làm tình nguyện viên tại Bệnh viện 175

20 học viện Trường Quân sự Quân đoàn 4 từng là F0 làm tình nguyện viên tại Bệnh viện 175

Ngày 16/9, Bệnh viện Quân y 175, TP Hồ Chí Minh tổ chức tiễn 15 bác sĩ, kỹ thuật viên tăng cường cho Bệnh viện điều trị Covid–19 quận Gò Vấp và tiếp nhận 20 học viên Trường Quân sự Quân đoàn 4 từng là F0 tình nguyện chăm sóc, phục vụ bệnh nhân tại Trung tâm điều trị Bệnh nhân Covid- 19, Bệnh viện Quân y 175.
Vấn đề của hệ tim mạch

Vấn đề của hệ tim mạch

Bệnh cơ tim có thể do di truyền hoặc mắc phải. Chúng ta không thể thay đổi các yếu tố di truyền, nhưng có thể thay đổi các yếu tố nguy cơ hình thành bệnh cơ tim. Cùng với đó mọi người đều cần được khám sức khỏe tổng thể định kì để đánh giá sức khỏe một cách tổng quát, phát hiện bệnh sớm nhằm nâng cao hiệu quả điều trị…

Tin khác

Ứng dụng công nghệ trong phòng, chống dịch Covid-19: Khi nào trở thành “một cửa”?

Ứng dụng công nghệ trong phòng, chống dịch Covid-19: Khi nào trở thành “một cửa”?
Trung tâm Công nghệ phòng, chống dịch Covid-19 quốc gia vừa cho biết, việc ứng dụng khoa học công nghệ tới đây sẽ thừa kế hầu hết những giá trị khi các ứng dụng trước đó đã được ứng dụng trong công tác phòng, chống dịch Covid-19.

Cá lăng kho nước dừa ngon lạ miệng cho bữa cơm ngày thu sang

Cá lăng kho nước dừa ngon lạ miệng cho bữa cơm ngày thu sang
Món cá lăng kho nước dừa với thịt cá lăng dai ngọt, kho đậm vị nước dừa tươi, cay cay vị ớt tạo nên hương vị vô cùng thơm ngon, hấp dẫn. Món ăn này với cách làm đơn giản sẽ là một gợi ý tuyệt vời cho bữa cơm gia đình, vị ngon gấp bội khi ăn kèm với sung muối và cơm trắng trong tiết thu se se lạnh.

Phòng tránh sốt xuất huyết trong mùa mưa bão

Phòng tránh sốt xuất huyết trong mùa mưa bão
Sau mưa bão, môi trường ẩm ướt và ô nhiễm tạo điều kiện cho các vector truyền bệnh phát triển mạnh. Những nơi có ao tù, nước đọng là điều kiện thuận lợi cho muỗi phát triển, do đó bệnh sốt xuất huyết rất dễ xảy ra. Nếu không ngăn chặn vector kịp thời sẽ có thể bùng phát thành dịch lớn nguy hiểm, gây thiệt hại lớn về kinh tế - xã hội. Vậy nên cần thực hiện các biện pháp phòng chống bệnh sốt xuất huyết ngay khi mùa mưa bão đến.

Cảnh báo ngộ độc Paracetamol do sử dụng thuốc nam không rõ nguồn gốc

Cảnh báo ngộ độc Paracetamol do sử dụng thuốc nam không rõ nguồn gốc
Theo TS.BS Nguyễn Trung Nguyên, Giám đốc Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai, Trung tâm vừa điều trị cho một bệnh nhân bị suy đa tạng do ngộ độc pracetamol sau một thời gian sử dụng thuốc nam để chữa bệnh tăng lipid máu

Làm thế nào để người bị tai biến nhanh phục hồi ?

Làm thế nào để người bị tai biến nhanh phục hồi ?
Tai biến mạch máu não (hay còn gọi đột quỵ não) là một trong những bệnh phổ biến trên thế giới có thể gây ra tử vong nhanh chóng cho người bị bệnh hoặc nếu sống sót sẽ để lại nhiều di chứng nặng nề. Trong tháng đầu tiên sau tai biến, người bệnh và đặc biệt là người cao tuổi được cứu sống bị tàn tật, phải phụ thuộc vào người khác trong sinh hoạt hằng ngày. Việc chăm sóc phục hồi sau tai biến là rất quan trọng, đòi hỏi sự kiên trì của cả người bệnh và người chăm sóc. Cần có sự kết hợp giữa chế độ ăn uống, sinh hoạt luyện tập, dùng thuốc,... để người bị tai biến có thể sớm hòa nhập cộng đồng.

Phuc Khang Corporation tặng máy siêu âm cao cấp cho Bệnh viện Đại học Y Dược TP Hồ Chí Minh

Phuc Khang Corporation tặng máy siêu âm cao cấp cho Bệnh viện Đại học Y Dược TP Hồ Chí Minh
Vừa qua, đại diện Phuc Khang Corporation đã có mặt tại Bệnh viện Đại học Y dược (ĐHYD) TP Hồ Chí Minh trao tặng 4 máy siêu âm chất lượng giúp nâng cao hiệu quả chẩn đoán tình trạng bệnh nhân, hỗ trợ công tác điều trị Covid-19. Đây là một trong những hoạt động ý nghĩa của chiến dịch “Trái tim xanh tình nguyện” mà Phuc Khang Corporation đã và đang triển khai đồng hành cùng thành phố chống dịch.
Xem thêm
T&T Group trao tặng Hà Nội 1 triệu bộ kit xét nghiệm PCR COVID-19 trị giá 162 tỉ đồng

T&T Group trao tặng Hà Nội 1 triệu bộ kit xét nghiệm PCR COVID-19 trị giá 162 tỉ đồng

Ngày 17/9, Ủy ban MTTQ Việt Nam TP Hà Nội đã tổ chức tiếp nhận 1 triệu bộ kit xét nghiệm Realtime RT-PCR trị giá 6 triệu Euro (tương đương 162 tỷ đồng) do Tập đoàn T&T Group của doanh nhân Đỗ Quang Hiển trao tặng nhằm hỗ trợ công tác phòng, chống dịch COVID-19 của Thủ đô.
Huyện Lương Tài, tỉnh Bắc Ninh thôi giãn cách xã hội từ ngày 17/9

Huyện Lương Tài, tỉnh Bắc Ninh thôi giãn cách xã hội từ ngày 17/9

Ổ dịch tại huyện Lương Tài (tỉnh Bắc Ninh) được kiểm soát, chính quyền Bắc Ninh quyết định xoá giãn cách xã hội toàn huyện theo Chỉ thị 19 từ 0 giờ ngày 17/9.
20 học viện Trường Quân sự Quân đoàn 4 từng là F0 làm tình nguyện viên tại Bệnh viện 175

20 học viện Trường Quân sự Quân đoàn 4 từng là F0 làm tình nguyện viên tại Bệnh viện 175

Ngày 16/9, Bệnh viện Quân y 175, TP Hồ Chí Minh tổ chức tiễn 15 bác sĩ, kỹ thuật viên tăng cường cho Bệnh viện điều trị Covid–19 quận Gò Vấp và tiếp nhận 20 học viên Trường Quân sự Quân đoàn 4 từng là F0 tình nguyện chăm sóc, phục vụ bệnh nhân tại Trung tâm điều trị Bệnh nhân Covid- 19, Bệnh viện Quân y 175.
Người cao tuổi cẩn trọng với những bệnh nguy hiểm thường gặp

Người cao tuổi cẩn trọng với những bệnh nguy hiểm thường gặp

Khi tuổi càng cao, nhiều chức năng của cơ thể bị suy giảm và sức khỏe yếu dần. Do đó, người cao tuổi dễ mắc bệnh và những bệnh mãn tính thường hay tái phát. Dưới đây là một số bệnh thường gặp ở người cao tuổi.
Cảnh báo các yếu tố nguy cơ dẫn đến bệnh ung thư đại trực tràng

Cảnh báo các yếu tố nguy cơ dẫn đến bệnh ung thư đại trực tràng

Theo thống kê của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), ung thư đại trực tràng xếp thứ 3 trong số các bệnh ung thư phổ biến ở nam giới và xếp thứ hai ở nữ. Hầu hết bệnh ung thư đại trực tràng giai đoạn đầu có những dấu hiệu sớm nhưng không được chú ý. Vì vậy, nhiều trường hợp chẩn đoán, phát hiện bệnh khi đã tiến triển đến giai đoạn muộn, gây khó khăn trong việc điều trị, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người bệnh.
Nghe kém ở người cao tuổi và cách khắc phục hiệu quả

Nghe kém ở người cao tuổi và cách khắc phục hiệu quả

Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), lão thính là một vấn đề về sức khỏe phổ biến ở người cao tuổi nhưng lại không được quan tâm đúng mức. Nghe kém không chỉ ảnh hưởng đến khả năng nghe mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe tâm lý. Khoảng 90% người nghe kém cần sử dụng máy trợ thính nhưng chỉ gần 17% người cao tuổi hiện đang sử dụng máy.
Cá lăng kho nước dừa ngon lạ miệng cho bữa cơm ngày thu sang

Cá lăng kho nước dừa ngon lạ miệng cho bữa cơm ngày thu sang

Món cá lăng kho nước dừa với thịt cá lăng dai ngọt, kho đậm vị nước dừa tươi, cay cay vị ớt tạo nên hương vị vô cùng thơm ngon, hấp dẫn. Món ăn này với cách làm đơn giản sẽ là một gợi ý tuyệt vời cho bữa cơm gia đình, vị ngon gấp bội khi ăn kèm với sung muối và cơm trắng trong tiết thu se se lạnh.
Gà tần thuốc bắc - thực dưỡng "vàng" cho người cao tuổi trong mùa dịch Covid-19

Gà tần thuốc bắc - thực dưỡng "vàng" cho người cao tuổi trong mùa dịch Covid-19

Theo Đông y, gà tần thuốc bắc được xem là một trong những bài thuốc bồi bổ sức khỏe tốt cho người mới ốm dậy, phụ nữ mang thai và sau sinh, người cao tuổi, người bị suy nhược cơ thể... Mỗi thành phần trong món ăn này đều có giá trị dinh dưỡng rất cao, giúp cơ thể tăng sức đề kháng để phòng chống bệnh tật, đặc biệt là trong bối cảnh dịch Covid-19 đang diễn biến phức tạp. Vậy nên, lựa chọn loại gà nào để làm món gà tần thuốc bắc thơm ngon và chuẩn vị là điều rất cần thiết.
Mách bạn bí quyết thải độc cơ thể an toàn tại nhà trong mùa dịch Covid-19

Mách bạn bí quyết thải độc cơ thể an toàn tại nhà trong mùa dịch Covid-19

Trong cuộc sống hàng ngày, chúng ta thường xuyên sử dụng các loại thức ăn chứa nhiều dầu mỡ và chất kích thích như: đồ ăn nhanh, đồ chiên rán, bia rượu, cafe,... Việc hấp thụ các loại thức ăn này trong một thời gian dài sẽ tích tụ độc chất trong gan, thận và các cơ quan khác gây ảnh hưởng xấu đến sức khỏe. Do vậy, cần quan tâm đến việc thải độc cơ thể bằng các phương pháp tự nhiên, an toàn, nhất là trong mùa dịch Covid-19
Phiên bản di động